WorldWideScience

Sample records for ocena stanu klinicznego

  1. Ocena lokalnego i systemowego stanu zapalnego u chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc w okresie stabilnym i w zaostrzeniu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Sylwia Kwiatkowska

    2008-10-01

    Full Text Available Wstęp: Przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP charakteryzuje ograniczenie przepływu powietrza przez drogi oddechowe będące wynikiem nadmiernej reakcji zapalnej na wdychane pyły i gazy, głównie dym tytoniowy. W patogenezie tej choroby odgrywają rolę trzy czynniki: proces zapalny, stres oksydacyjny oraz zaburzenia równowagi pomiędzy proteinazami i antyproteinazami. W ostatnich latach coraz więcej danych wskazuje na obecność u chorych na POChP zmian pozapłucnych, takich jak wyniszczenie, osteoporoza czy depresja. Celem pracy była ocena stanu zapalnego lokalnego oraz systemowego u chorych na POChP. Ma te riał i me to dy: Badania przeprowadzono u 23 chorych na POChP dwukrotnie – w stabilnym okresie choroby oraz w zaostrzeniu. Grupę kontrolną stanowiło 16 asymptomatycznych palaczy papierosów. Analizie poddano: 1 w kondensacie powietrza wydechowego (kpw stężenie nadtlenku wodoru (H2O2 oraz prozapalnych cytokin TNF-a i IL-6; 2 w surowicy poziom TNF-a i IL-6. Wy ni ki: Stwierdzono, że u chorych na POChP w okresie stabilnym w kpw poziom H2O2 był znamiennie wyższy niż w grupie kontrolnej osób zdrowych. W trakcie zaostrzenia choroby ulegał on dalszemu wzrostowi (p0,05. Mierzalny poziom TNF-a zanotowano jedynie u chorych z zaostrzeniem POChP. Zarówno w okresie stabilnym, jak i w zaostrzeniu choroby poziom H2O2 w kpw korelował z FEV1% wartości należnej. Chorych na stabilną POChP charakteryzowało podwyższone w surowicy zarówno stężenie TNF-a, jak i IL-6 w porównaniu z grupą asymptomatycznych palaczy. W okresie zaostrzenia badane cytokiny nie ulegały istotnym zmianom (p>0,05. Wnio ski: U chorych na POChP wykazano obecność lokalnego stresu oksydacyjnego, który w trakcie zaostrzenia choroby ulegał dalszemu znamiennemu nasileniu. Obok reakcji w kompartmencie oddechowym chorzy ze stabilną postacią POChP charakteryzowali się obecnością systemowej reakcji zapalnej mierzonej poziomem TNF-a i IL-6 w surowicy

  2. Ocena rozwoju fizycznego i stanu odżywienia dzieci rozpoczynających edukację w szkole podstawowej o profilu sportowym

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zbigniew Krenc

    2013-12-01

    Full Text Available Wprowadzenie: Szkoły sportowe odgrywają ważną rolę w promowaniu istotnego dla zdrowia ruchu, w jego najbardziej aktywnej formie, czyli sportu wyczynowego. Cel pracy: Celem podjętych badań była próba określenia, na podstawie oceny stanu odżywienia oraz rozwoju fizycznego, potencjału zdrowotnego dzieci rozpoczynających edukację w szkole podstawowej o profilu sportowym. Materiał i metody: Badania przeprowadzono u dzieci rozpoczynających naukę w szkołach podstawowych, w tym u 41 uczniów ze szkoły sportowej i 46 ze szkoły powszechnej. U wszystkich badanych wykonano pomiary antropometryczne (wzrostu, masy ciała oraz grubości fałdów skórno-tłuszczowych. Wyniki: Pod‑ stawowe parametry rozwoju fizycznego (wzrost, masa ciała, BMI nie wykazywały istotnych statystycznie różnic w obu analizowanych grupach uczniów. U dzieci ze szkoły sportowej częściej niż w grupie kontrolnej występowała wysokorosłość (wzrost powyżej 95. centyla, a także otyłość (BMI powyżej 95. centyla. Niedobór masy ciała (poniżej 5. centyla, niskorosłość (poniżej 5. centyla oraz niedożywienie (BMI poniżej 5. centyla obserwowano wyłącznie u uczniów ze szko‑ ły sportowej. Grubość fałdów skórno-tłuszczowych w okolicy podłopatkowej, nad talerzem biodrowym i na podudziu była istotnie statystycznie mniejsza u dzieci ze szkoły sportowej. Wnioski: Analiza podstawowych parametrów rozwoju fizycznego nie wykazywała istotnych różnic w obu badanych grupach uczniów, chociaż skrajne wartości tych parame‑ trów częściej były obserwowane u dzieci ze szkoły sportowej. Grubość fałdów skórno-tłuszczowych w okolicy podłopat‑ kowej, nad talerzem biodrowym i na podudziu była istotnie statystycznie mniejsza u uczniów ze szkoły sportowej.

  3. Ocena urodynamiczna nietrzymania moczu po radykalnej prostatektomii - studium przypadku

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Rafał Święcicki

    2010-06-01

    Full Text Available Nietrzymanie moczu po radykalnej prostatektomii we wczesnym okresie po zabiegu występuje u około 30% operowanych, natomiast w okresie późnym, ponad rok po zabiegu, objawy wysiłkowego nietrzymania moczu utrzymują się u około 5% badanych chorych. Obiektywnych danych na temat przyczyn i nasilenia nietrzymania moczu może dostarczyć kompleksowe badanie urodynamiczne. Zasadnicze znaczenie dla rokowania zależne jest od stopnia dysfunkcji aparatu zwieraczowego. Cel pracy: Celem pracy była ocena możliwości diagnostycznych pooperacyjnego nietrzymania moczu u chorego po prostatektomii radykalnej, na podstawie diagnostyki urodynamicznej. Materia! i metody: W pracowni urodynamicznej 10. Wojskowego Szpitala Klinicznego z Polikliniką (WSKzP wykonano kompleksowe badanie urodynamiczne u chorego skarżącego się na nietrzymanie moczu 12 miesięcy po radykalnej prostatektomii. W ramach badania wykonano przepływ cewkowy, cystometrię, badanie ciśnieniowo-przepływowe oraz profiłometrię spoczynkową. Wyniki: Maksymalne ciśnienie zamknięcia cewki moczowej było wyraźnie obniżone, do wartości 8 cm H20, c o sugerowało obecność wysiłkowego nietrzymania moczu. Stwierdzono również objawy niestabilności wypieracza oraz cechy uszkodzenia mechanizmu zwieraczowego. Wynik ten miał duże znaczenie dla dalszych możliwości leczenia chorego. Wnioski: Kompleksowe badanie urodynamiczne ma istotne znaczenie w diagnozowaniu chorych z pooperacyjnym nietrzymaniu moczu.

  4. Clinical usefulness of MRI and MRA in children with partial epilepsy; Ocena znaczenia klinicznego obrazowania MRI i MRA w padaczce czesciowej u dzieci

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Zajac, A; Kacinski, M; Kubik, A; Kroczka, S [Klinika Neurologii Dzieciecej, Uniwersytet Jagiellonski, Collegium Medicum, Cracow (Poland)

    2006-07-01

    Partial epilepsy is a very important problem of epileptology in childhood including clinical and therapeutic aspect especially surgery treatment. The aim of this study is to assess clinical value of neuroimagine techniques (structural MRI, MRI angiography) in partial epilepsy diagnostics in children. The relation between results of examinations with these methods and congenital and acquired risk factors related to partial epilepsy, age of its onset and clinical assessment of patients was analyzed. The study group consisted of 140 children with partial epilepsy hospitalized between 1998 and 2004 in Department of Pediatric Neurology, Collegium Medicum Jagiellonian University, Krakow. The group included 70 girls and 70 boys, the age ranged from 2 months to 17 years. In study group statistical analysis included different factors as which can be related with results of neuroimaging as age, load of pregnancy and birth period, familiar epilepsy, patient's risk factors for appearance of epilepsy, acquired risk factors of epilepsy, results of neurological examination, type of epilepsy, status epilepticus, and signs according epileptic attacks which can be related with neuroimaging results. The primary method of neuroimagine in all patients was structural MRI, in 16 cases Magnetic Resonance Angiography (MRA). The parametric tests (t-student), nonparametric Mann-Whitney's test were used in statistical analysis. The bilateral Fisher test was used to check rate in groups. There was assessed sensitivity, specificity, positive predictive value, negative predictive value; the 95% confidence interval was calculated for these parameters. Abnormalities in neurological examination in children with partial epilepsy were strongly correlated with MRI findings. The structural changes in MRI were found in younger children, whose course of epilepsy was longer than children without MRI changes. Changes in hippocampus ere the most common in children with partial epilepsy with abnormalities in MRI. Children with migration disorder had big variety of clinical symptoms. Neuroimaging by MRI is particularly important in younger children, with longer course of epilepsy and abnormal neurological examination and for detecting of migration and hippocampal changes. (author)

  5. Ocena stanu zachowania gazet i czasopism wielkopolskich z lat 1800-1939 przechowywanych w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu pod kątem ich zakwaszenia

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Kubiś

    2009-01-01

    Full Text Available W latach 2007-2008 w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu przeprowadzono badania mające określić stan zachowania przechowywanych w jej magazynach gazet i czasopism wielkopolskich z lat 1800-1939 pod kątem ich zakwaszenia. W tym celu zastosowano metodę stanfordzką, połączoną z badaniem pH papieru. Wytypowana do analiz kolekcja obejmowała 7014 woluminów, z których wyodrębniono 384 egzemplarze stanowiące próbę reprezentatywną. W wyniku badań ustalono, że 40% kolekcji jest w bardzo złym stanie, a dalsze 45% to egzemplarze zniszczone i wymagające naprawy. Wszystkie przebadane obiekty wydrukowane zostały na kwaśnym papierze, co więcej – dla 96% kolekcji odnotowano pH poniżej 5. W świetle przeprowadzonych badań należy stwierdzić, że 85% kolekcji powinna zostać przeniesiona na nośniki analogowe i cyfrowe, a następnie, o ile pozwoli na to ich obecny stan zachowania, poddana procesowi odkwaszania.

  6. Wymagania dotyczące przeglądów stanu technicznego budynków – studium przypadku

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Krystyna Urbańska

    2018-04-01

    Full Text Available Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na jakość wykonywanych w ostatnim czasie okresowych przeglądów stanu technicznego budynków oraz zasygnalizowanie zarządcom budynków potrzeby sprawdzania zawartości otrzymywanych opracowań. Zwłaszcza w przypadku znacznej ilości zleceń przyjmowanych w jednym terminie. Ocenę rzetelności sporządzanych okresowych przeglądów stanu technicznego przedstawiono na przykładzie budynku wielorodzinnego zlokalizowanego w Zielonej Górze.

  7. Ocena wpływu relaksacji poizometrycznej na napięcia mięśniowe u chorych z zawrotami głowy typu szyjnego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Hanna Zielińska-Bliźniewska

    2012-11-01

    Full Text Available Wprowadzenie: Celem pracy była ocena wpływu relaksacji poizometrycznej na napięcia mięśniowe u chorych z zawrotami głowy typu szyjnego. Materiał i metody: Badania przeprowadzono na grupie losowo wybranych 100 chorych, w tym 65 kobiet w wieku 20–76 lat i 35 mężczyzn w wieku 20–73 lat, leczonych w Klinice Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego im. WAM w Łodzi. Pacjentów podzielono na 2 grupy: I – badaną, liczącą 50 chorych z zawrotami głowy pochodzenia szyjnego, II – porównawczą, składającą się z 50 zdrowych osób, bez zawrotów głowy. U wszystkich chorych przeprowadzono szczegółowy wywiad, badanie przedmiotowe otolaryngologiczne, otoneurologiczne, fizykalne oraz rutynowe badania laboratoryjne. Każdy chory był konsultowany neurologicznie, okulistycznie i internistycznie oraz miał wykonywane USG naczyń doczaszkowych, tomografię komputerową odcinka szyjnego kręgosłupa i głowy. U wszystkich pacjentów zastosowano indywidualnie dobrany cykl ćwiczeń, uwzględniający dotychczasowy przebieg choroby oraz ewentualne przeciwwskazania, obejmujący relaksację poizometryczną mięśni okołokręgosłupowych w odcinku szyjnym przez okres 2 miesięcy. Obiektywna ocena skuteczności zastosowanej terapii odbywa- ła się (przed rozpoczęciem terapii oraz po 2 tygodniach, po miesiącu i po 2 miesiącach za pomocą liniowych pomiarów czynnego zakresu ruchomości szyjnego odcinka kręgosłupa oraz siły mięśniowej według testu Lovetta w skali punktowej i oceny zawrotów głowy według kryteriów Silvoniemiego. Wyniki: Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że pod wpływem kompleksowych ćwiczeń w grupie badanej nastąpiła znaczna poprawa ruchomości odcinka szyjnego kręgosłupa oraz siły mięśniowej. Wnioski: Zarówno w badaniach obiektywnych (pomiar ruchomości czynnej szyjnego odcinka kręgosłupa oraz siły mięśniowej, jak i subiektywnych (ocena wg

  8. WERYFIKACJA MOŻLIWOŚCI ZASTOSOWANIA WSKAŹNIKA ITS DO OCENY STANU TROFICZNEGO ZBIORNIKA DOBCZYCKIEGO

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Elena NEVEROVA-DZIOPAK

    2016-05-01

    jakości użytkowej wód pozwala na stwierdzenie stabilizacji stanu ekologicznego Zbiornika Dobczyckiego.

  9. Ocena czynności nerek u dzieci leczonych metodę ESWL - doniesienie wstępne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ewa Straż-Żebrowska

    2010-06-01

    Full Text Available Kamica układu moczowego jest chorobą polegającą na tworzeniu się złogów w drogach moczowych w momencie zaburzenia równowagi pomiędzy promotorami i inhibitorami krystalizacji. Obecnie obserwuje się narastanie częstości występowania kamicy w społeczeństwach krajów wysoko uprzemysłowionych, w tym również w populacji dziecięcej. Problem ten dotyczy nawet 5% tej populacji, a coraz większą grupę stanowią dzieci w okresie niemowlęcym. Wśród metod leczenia wyróżniamy postępowanie zachowawcze lub zabiegowe. Leczeniu zachowawczemu najczęściej poddaje się złogi o średnicy do 5 mm, większe wymagają zastosowania metod inwazyjnych. Wśród metod zabiegowych wyróżniamy metody stosunkowo mało inwazyjne, takie jak: ESWL (kruszenie złogów falą generowaną pozaustrojowo, PCNL (przezskóma nefrolitotrypsja, LTRSL (endoskopowa litotrypsja. Obecnie znacznie rzadziej stosowane jest leczenie operacyjne. Zabieg ESWL poprzez działanie fali uderzeniowej powoduje dezintegrację złogu. Cel: Ocena bezpieczeństwa metody w aspekcie funkcji nerek u dzieci leczonych z powodu kamicy układu moczowego metodą ESWL. Materia! i metody: Badaniem objęto 16 dzieci (7 chłopców i 9 dziewczynek w wieku od 2,5 do 17,5 roku (średni wiek 9,5 roku. W ciągu 48 godzin przed wykonaniem zabiegu ESWL oznaczano morfologię krwi, wykładniki stanu zapalnego, stężenie parametrów nerkowych w surowicy (kreatynina, mocznik, cystatyna C, koagulogram. Wyliczano klirensy dla kreatyniny oraz cystatyny C. Mierzono wartości ciśnienia tętniczego. Ponownej oceny czynności nerek w oparciu o te same parametry dokonano w okresie od 1 do 5 miesięcy (średni czas 2,8 miesiąca po zabiegu. Wyniki: Średnie stężenia cystatyny C i kreatyniny oraz wartości klirensów kreatyniny i cystatyny C, mocznika, wartości ciśnienia skurczowego i rozkurczowego nie wykazały istotnych statystycznie różnic przed i po zabiegu ESWL. Stwierdzono statystycznie znamienne

  10. Ocena lokalnego i systemowego stanu zapalnego u chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc w okresie stabilnym i w zaostrzeniu

    OpenAIRE

    Sylwia Kwiatkowska; Agnieszka Urbania; Urszula Szkudlarek; Marek Zięba

    2008-01-01

    Wstęp: Przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP) charakteryzuje ograniczenie przepływu powietrza przez drogi oddechowe będące wynikiem nadmiernej reakcji zapalnej na wdychane pyły i gazy, głównie dym tytoniowy. W patogenezie tej choroby odgrywają rolę trzy czynniki: proces zapalny, stres oksydacyjny oraz zaburzenia równowagi pomiędzy proteinazami i antyproteinazami. W ostatnich latach coraz więcej danych wskazuje na obecność u chorych na POChP zmian pozapłucnych, takich jak wyni...

  11. Ocena poziomu lęku i depresji u rodziców dzieci z zespołem nerczycowym – sposoby radzenia sobie z nimi i metody wsparcia

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Monika Pawlak-Bratkowska

    2013-06-01

    Full Text Available Wstęp i cele pracy: Idiopatyczny zespół nerczycowy w wieku rozwojowym przebiega nawrotowo i trwale zmie‑ nia życie dzieci oraz ich rodziców. Celem badania była ocena poziomu lęku i depresji u rodziców dzieci z zespo‑ łem nerczycowym. Materiał i metodyka: Badanie zaplanowano jako przekrojową próbę kliniczną wśród rodzi‑ ców dzieci chorujących na zespół nerczycowy w odniesieniu do rodziców dzieci zdrowych. Wszyscy badani (46 rodziców wypełniali: ankietę dotyczącą przebiegu choroby u dziecka, kwestionariusz STAI (Inwentarz stanu i cechy lęku, kwestionariusz Skali depresji Becka, kwestionariusz Skali kontroli emocji (CECS. Grupę kontrolną stanowiło 20 rodziców dzieci zdrowych. Wyniki: Rodzice dzieci z zespołem nerczycowym charakteryzowali się istotnie wyższym poziomem depresji (Skala depresji Becka 8,7 vs 4,9, t = 2,18, p < 0,05. U ojców zaobserwo‑ wano wyższe subiektywne uczucie kontrolowania własnych reakcji w porównaniu z matkami – wyższy wynik CECS, suma u ojców (55,1 vs 47,2, t = 2,53, p < 0,05. U matek odnotowano wyższe wskaźniki zarówno w ska‑ lach mierzących poziom lęku jako cechy (STAI – cecha 45,7 vs 36,1, t = 3,19, p < 0,05 i stanu (STAI – stan 42,8 vs 33,4, t = 2,8, p < 0,05, jak i w kwestionariuszu badającym poziom depresji (10,62 vs 4,86, t = 2,66, p < 0,05. Rodzice, którzy wykazywali tendencję do obwiniania się o chorobę dziecka, podczas jej pierwszego epizodu uzyskali statystycznie istotny wyższy wynik w testach badających poziom depresji. Wnioski: Rodzice dzieci cierpiących na zespół nerczycowy charakteryzowali się istotnie wyższym poziomem depresji niż rodzice dzieci zdrowych. Ważne wydaje się objęcie szczególną opieką matek, mającą na celu obniżenie poziomu lęku i objawów depresji, oraz ojców skłonnych do tłumienia przeżywanych emocji.

  12. Ocena potresne odpornosti družinske hiše v Grosuplju

    OpenAIRE

    Žitnik, Luka

    2017-01-01

    V diplomski nalogi je predstavljena ocena potresne odpornosti zidane hiše v Grosuplju. Potresno analizo smo izvedli z metodo horizontalnih sil na podlagi zahtev, ki jih podajata standarda Evrokod 6 in Evrokod 8. Diploma je razdeljena na teoretični in praktični del. V teoretičnem delu so predstavljeni postopki za določitev potresne obtežbe, račun nosilnosti posameznih zidov ter oceno odpornosti celotne konstrukcije. Povečanje obremenitve zaradi vpliva slučajne ekscentričnosti smo upoštevali na...

  13. Ocena Nośności Konstrukcji Nawierzchni Lotniskowych Metodą Acn-Pcn

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Wesołowski Mariusz

    2014-12-01

    Full Text Available Konstrukcje nawierzchni lotniskowych są projektowane na określony okres eksploatacji przy założeniu prognozowanego natężenia i struktury ruchu lotniczego. Bezpieczeństwo wykonywania operacji lotniczych przez statki powietrzne na nawierzchniach lotniskowych zależy przede wszystkim od stanu nośności ich konstrukcji. W związku z tym, kontrolne badania nośności należy przeprowadzać okresowo, gdyż informacja o aktualnym stanie eksploatacyjnym nawierzchni lotniskowej stanowi podstawę do podejmowania decyzji o rodzajach statków powietrznych dopuszczonych do ruchu, intensywności ruchu lotniczego oraz terminach rozpoczęcia prac remontowych lub modernizacyjnych. Aktualnie do oceny nośności nawierzchni lotniskowych stosuje się metodę ACN-PCN, która została wprowadzona przez Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego ICAO (International Civil Aviation Organization. W artykule przedstawiony został sposób wyznaczania i opisu wskaźnika PCN

  14. Ocena efektywności podziału subwencji oświatowej dla gmin

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jan Herczyński

    2016-06-01

    Full Text Available Celem przedstawionych analiz jest ocena dopasowania podziału pomiędzy gminy części oświatowej subwencji ogólnej do kosztów dostarczania usług edukacyjnych. W artykule zarysowano problematykę związaną z podziałem subwencji oświatowej pomiędzy gminy, opisano wagi stosowane w algorytmie podziału subwencji oświatowej, skoncentrowano się na zmianach wprowadzonych do algorytmu w 2015 r. i omówiono konsekwencje wynikające ze stosowania wag wiejskich, które mają stosunkowo duży wpływ na podział środków. W ostatniej części wprowadzono miarę nieefektywności algorytmu podziału części oświatowej subwencji ogólnej i zastosowano ją do oceny podziału środków subwencyjnych pomiędzy gminy. Miara ta pozwala m.in. ilościowo ocenić efekt zmian wprowadzonych do algorytmu w 2015 r. Zaproponowano możliwe korekty wag algorytmu pozwalające na redukcję nieefektywności i zjawiska tzw. przewrotnej motywacji organów prowadzących szkoły. W podsumowaniu przedstawiono główne wnioski wynikające z analiz.

  15. Ocena jakości życia pacjentów żywionych pozajelitowo w domu = Evaluation of the quality of life of patients fed parenterally at home

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bożena Muraczyńska

    2016-12-01

    3 Department of Oncology, Faculty of Oncology and Environmental Health Care, Faculty of Health Sciences, Medical University of Lublin   Streszczenie             Żywienie pozajelitowe w warunkach domowych (HPN stosuje się u osób, które z różnych przyczyn nie mogą odżywiać się w sposób naturalny. Ten sposób żywienia stosowany jest od ponad 30 lat, co znacznie obniża koszty leczenia, głównie ze względu na zmniejszenie kosztów hospitalizacji, jak i poprawę jakości życia tych pacjentów [16]. Celem pracy była ocena wpływu żywienia pozajelitowego na jakość życia pacjentów żywionych pozajelitowo w domu. Materiał i metody. Kwestionariusz ankiety wypełniło 107 pacjentów przebywających lub przyjeżdżających na badania kontrolne do Kliniki Chirurgii Ogólnej i Żywienia Klinicznego w Warszawie. Grupę badaną stanowiły osoby w wieku od 19 do 78 lat. W badaniach własnych wykorzystano kwestionariusz World Health Organization Quality of LifeTest-Bref (WHOQOL-BREF, który zawierał 26 pytań analizujących cztery domeny/dziedziny życia: fizyczną, psychologiczną, społeczną i środowiskową oraz dwa pytania, analizowane oddzielnie tj.: pytanie 1. dotyczące indywidualnej, ogólnej percepcji jakości życia i pytanie 2. dotyczące indywidualnej percepcji własnego zdrowia. Punktacja pytań zawierała się w przedziale od 1 do 5 i miała kierunek pozytywny – im większa liczba punktów, tym lepsza jakość życia. Badanie uzyskało zgodę Komisji Bioetycznej przy Warszawskim Uniwersytecie Medycznym. Wyniki badań. Przeprowadzone analizy skłoniły autorów do postawienia następujących wniosków: Ogólna jakość życia  pacjentów żywionych pozajelitowo w domu została oceniona na poziomie ani dobrej ani złej, stan zdrowia, natomiast, na poziomie niezadowalającym. Najwyższą jakość życia, pacjenci żywieni pozajelitowo, osiągają w domenie socjalnej i środowiskowej a najniższą w domenie somatycznej oraz

  16. Ocena wyników leczenia chronicznych bólów kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym masażem klasycznym = Evaluation of the results of treatment of chronic back pain in the lumbosacral segment by use of the classical massage

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Kałużna

    2015-09-01

    3 Instytut Kultury Fizycznej, Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy   Streszczenie   Wstęp: Dolegliwości bólowe kręgosłupa są poważnym problemem zdrowotnym współczesnej medycyny. Ból kręgosłupa często jest przyczyną ograniczenia aktywności, utrudnia wykonywanie czynności dnia codziennego i znacząco obniża jakość życia. W leczeniu dolegliwości bólowych kręgosłupa stosuje się wiele form terapii, jedną z nich jest masaż klasyczny. Cel pracy: Celem pracy jest ocena wyników leczenia chronicznych bólów kręgosłupa  w odcinku lędźwiowo-krzyżowym masażem klasycznym. Materiał i metody: Badania przeprowadzono na grupie 80 pacjentów (57 kobiet i 23 mężczyzn w wieku 45-57 lat z przewlekłymi dolegliwościami bólowymi kręgosłupa.  Przed rozpoczęciem terapii przeprowadzono szczegółowy wywiad i badanie wstępne z wykorzystaniem testu Otta, testu Schobera oraz skali oceny bólu VAS. Po zakończeniu serii 10 zabiegów masażu klasycznego przeprowadzono badanie końcowe – identyczne jak badanie wstępne. Wyniki: Wyniki przeprowadzonych badań wskazują na wysoką skuteczność leczenia chronicznych bólów kręgosłupa masażem klasycznym w aspekcie zmniejszenia poziomu bólu oraz poprawy zakresu ruchomości kręgosłupa. Wnioski: Seria 10 zabiegów masażu klasycznego istotnie statystycznie wpływa na zmniejszenie dolegliwości bólowych kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym oraz na poprawę stanu funkcjonalnego pacjenta.   Abstract   Introduction: Back pain is a serious health problem of modern medicine. Back pain is often the cause of activity limitation, makes it difficult to perform activities of daily living and significantly reduces the quality of life. In the treatment of back pain use many forms of therapy, one of which is the classical massage. Aim: The aim of this study is to evaluate the results of treatment with classical massage in patients with

  17. Ocena tačnosti sistema samovođenja rakete zemlja-vazduh / Evaluation accuracy for homing system of ground-air missile

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Stevan Boarov

    2006-04-01

    Full Text Available U ovom članku razmatra se ocena tačnosti sistema samovođenja raketa zemlja-vazduh računarskim simulacijama OFF-LINE. Izvršena je ocena zakona raspodele verovatnoće promašaja, za dva režima gađanja pod različitim početnim uglovima preticanja, kada na sistem deluju poremećaji izazvani slučajnim šumom u glavi za samovođenje. Simulacija je izvedena primenom metode Monte Carlo. Model koji je korišćen za simulacije uključuje linearizovani model kretanja rakete i glavne nelinearnosti sistema vođenja i upravljanja. / In this paper approach of evaluation accuracy for homing system of ground - air missile is showed by OFF-LINE computer simulations. Two ranges of action under different angles of approach are appraised in the case of the presence of the seeker noise. The probability density function and the root-mean-square estimation of the miss distance are realised by Monte - Carlo methods, using linearized model only of the missiles flight and main nonlinearity of guidance and control systems.

  18. OCENA WŁAŚCIWOŚCI PRZECIWPOŚLIZGOWYCH NAWIERZCHNI DROGOWYCH PRZY WYKORZYSTANIU URZĄDZEŃ TWO, CTM I DFT

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta WASILEWSKA

    2016-07-01

    Full Text Available Kompleksowa ocena właściwości przeciwpoślizgowych powinna być wykonywana w oparciu o ciągły pomiar współczynnika tarcia oraz parametrów dotyczących tekstury nawierzchni drogowych. W artykule przedstawiono ocenę właściwości przeciwpoślizgowych nawierzchni drogowych przeprowadzoną na podstawie pomiarów wykonanych zestawem pomiarowym TWO (Traction Watcher One oraz urządzeniami CTM (Circular Track Meter i DFT (Dynamic Friction Tester. Do badań wytypowano 11 odcinków testowych, których warstwy ścieralne były zróżnicowane pod względem technologii wykonania, okresu użytkowania i obciążenia ruchem samochodowym. Przy pomocy urządzenia CTM dokonano oceny makrotekstury (parametr MPD, a przy wykorzystaniu urządzenia DFT oceniano w sposób pośredni mikroteksturę powierzchni (współczynnik tarcia DFT20. Urządzenie TWO umożliwiło ciągły pomiar współczynnika tarcia z ustalonym poślizgiem 17,8% koła pomiarowego przy trzech prędkościach 30, 60, 90 km/h. W artykule ustalono zależności funkcyjne pomiędzy współczynnikiem tarcia µ z pomiarów TWO, a współczynnikiem DFT20 i parametrem MPD. Wykazano, że na wartość µ przy prędkości 30 km/h istotny wpływ ma jedynie mikrotekstura nawierzchni, a przy prędkości 60 i 90 km/h zarówno mikrotekstura i makrotekstura.

  19.  Ocena ryzyka na potrzeby audytu wewnętrznegojednostek sektora polskich finansów publicznych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marcin Tatoj

    2009-12-01

    ryzyka stanowi podstawę hierarchizacji obszarów podlegających audytowi wewnętrznemu w danym okresie, czyli wskazania najpilniejszych zadań audytowych, narażonych w jednostce na największe ryzyko. Ocena ryzyka jest procesem ciągłym. Ujawnione ryzyka wymagają stałego monitorowania, aby pojawiające się nowe ryzyka zostały w porę dostrzeżone, monitorowane i zaplanowane do audytowania.

  20. Próba ukierunkowania rehabilitacji u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym w zależności od typu klinicznego choroby = The attempt conditions for the rehabilitation of patients with multiple sclerosis, depending on the type of clinical disease

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Wojciech Garczyński

    2016-07-01

    rednim czasie trwania choroby z podziałem na formy kliniczne (odpowiednio p<0,001 i p<0,01. Na podstawie testu Kruskala - Wallisa stwierdzono istotne statystycznie różnice w poziomie niewydolności ruchowej - EDSS (p<0,001, zmęczenia – MFIS (p<0,05, równowagi – EQUI SCALE (p<0,001 i niesprawności – MDST (p<0,01 w typach klinicznych stwardnienia rozsianego. WNIOSKI. 1. Poziom zmęczenia, zakres zaburzeń równowagi, poziom niewydolności ruchowej oraz niesprawności zależą od typu klinicznego SM. 2. Poziom objawów lękowych i depresyjnych nie wykazuje zróżnicowania pod względem typu klinicznego SM. 3. Pomimo występowania pewnego zróżnicowania poziomu wybranych funkcji fizycznych i społecznych zależnie od typu SM, trudnym wydaje się ukierunkowanie rehabilitacji w oparciu o te założenia.       INTRODUCTION. Multiple sclerosis (eng. Multiple sclerosis, MS is an inflammatory-demyelinating disease of the central nervous system, wherein the multifocal changes occur. Etiopathogenesis is related to genetics and immune. Lesions are characterized by rapid progression and are mainly found in the white matter, brainstem, cerebellum, spinal cord and optic nerve. In remission, remyelination occurs, following which the inflammation subsides. Multiple sclerosis can run with or without relapses. Clinical form of primary progressive (PPMS, multiple sclerosis occurring without relapses, other clinical forms: relapsing - remitting (RRMS, secondary progressive (SPMS and progressive - relapsing (PRMS are characterized by the appearance of relapses, a form of benign (BNMS may be present without relapses. OBJECTIVES. The main objective of this study was to examine correlations between the diversity of physical and social functions in patients with multiple sclerosis and the type and form of the disease. Possible to find such relations, in consequence,  would enable an early orientation of rehabilitation process for needs of patients with a particular type and form of the

  1. Model Podejmowania Decyzji w Oparciu o Wartości Służący Ocenie Wariantów Systemu Monitorowania Stanu Technicznego Struktury Statków Powietrznych z Punktu Widzenia Wymagań Użytkownika Wojskowego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Klimaszewski Sławomir

    2016-12-01

    Full Text Available Niniejszy artykuł opisuje model podejmowania decyzji w oparciu o wartości (ang. Value-Focused Thinking - VFT opracowany w celu oceny różnych wariantów wdrożenia systemu monitorowania stanu technicznego struktury (ang. Structural Health Monitoring - SHM wojskowego statku powietrznego. Rozpatruje się cztery warianty wspomnianego systemu (SHM oparte na: kontroli wzrokowej (aktualne podejście, czujnikach piezoelektrycznych (PZT, czujnikach światłowodowych z siatką Bragga (FBG i czujnikach próżniowych (Comparative Vacuum Monitoring - CVM. Przedstawiono przykład numeryczny w celu zilustrowania możliwości modelu. Analizy wrażliwości są wykonane dla takich wartości jak koszt, wydajność, dostępność statku powietrznego oraz poziom gotowości technologicznej (Technology Readiness Level - TRL, aby zbadać wpływ tych parametrów na całkowitą wartość informacji z zakresu stanu technicznego struktury dostarczanych przez określony wariant systemu SHM.

  2. Obiektywna ocena skuteczności leczenia etanerceptem pacjentów z młodzieńczym idiopatycznym zapaleniem stawów

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Urszula Bauerfeind

    2010-06-01

    Full Text Available Cel pracy: Celem pracy była obiektywna ocena skutecznościleczenia etanerceptem u pacjentów z młodzieńczym idiopatycz -nym zapaleniem stawów (MIZS. Materiał i metody: Badanie przeprowadzono w grupie 33 dzieciprzed i po zastosowaniu leczenia etanerceptem: po 6 mies.(33 dzieci, po roku (24 dzieci, po 1,5 roku (18 dzieci i po 2 latach(13 dzieci. Do badania wykorzystano Index Disease Activity ScoreDAS28, metodę sondażu diagnostycznego i systematyczną analizędokumentacji medycznej pacjentów zakwalifikowanych do programuleczenia biologicznego. Wyniki: Z analizy wynika, że przed rozpoczęciem terapii dziecichore na MIZS wykazywały znamiennie statystycznie wyższy średnipoziom aktywności choroby (X = 5,82 ±0,77 niż w 6. mies. trwanialeczenia (X = 2,65 ±1,03 (t = 2,48, p 0,05. Wnioski: Leczenie biologiczne u dzieci z MIZS powoduje znacznązmianę aktywności choroby w ocenie obiektywnej, przynosząckorzystne efekty terapeutyczne.

  3. Ocena rozpowszechnienia dolegliwości reumatycznych wśród osób w przedziale wiekowym 18-25 lat = Assessment of the prevalence of rheumatic ailments among people aged 18-25 years

    OpenAIRE

    Kitowska, Wioleta

    2016-01-01

    Kitowska Wioleta. Ocena rozpowszechnienia dolegliwości reumatycznych wśród osób w przedziale wiekowym 18-25 lat = Assessment of the prevalence of rheumatic ailments among people aged 18-25 years. Journal of Education, Health and Sport. 2016;6(1):17-26. eISSN 2391-8306. DOI http://dx.doi.org/10.5281/zenodo.44536 http://ojs.ukw.edu.pl/index.php/johs/article/view/44536 http://pbn.nauka.gov.pl/works/689921 Formerly Journal of Health Sciences. ISSN 1429-9623 / 2300-665X. Archives 2011–...

  4. Ocena możliwości implementacji standardów IPSAS do systemu rachunkowości podmiotów sektora publicznego w Polsce

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Aleksandra Szewieczek

    2017-09-01

    Full Text Available Ocena możliwości implementacji standardów IPSAS do systemu rachunkowości podmiotów sektora publicznego w Polsce In recent years, there has been a noticeable increase in activity in the field of standardization of public sector accounting, which has an international scope and takes the form of the International Public Sector Accounting Standards (IPSAS. It has been planned that the EU Member States, and consequently Poland, will implement obligatory uniform accounting standards in the public sector – EPSAS – which are to be largely based on the content of IPSAS. The purpose of this paper is to assess the possibilities and factors of IPSAS implementation in the accounting system of public finance sector entities in Poland in relation to the currently applicable accounting regulations and the intelligibility criterion for potential users. The assessment was carried out based on a study of the foreign and domestic literature and existing legislation, while for the conclusions, the deductive and synthetic methods were used. The paper demonstrates that despite the relatively long period of operation of IPSAS, their level of implementation into the accounting system of public sector entities in Poland is negligible. The same applies to the works on the European standards, EPSAS, which have been significantly delayed in relation to the original assumptions. Knowledge of international standards is weak, and consequently their dissemination too. In spite of IPSAS implementation problems, there are still a number of reasons for their use. One of the arguments in favor of introducing uniform standards on the European market is the fact that the common market is in operation, and another one is the strong embedding of the need to consolidate the public sector’s international financial data at the central level of the Community. The conducted research confirmed the possibility of implementing IPSAS into Polish public sector entities’ accounting

  5. Zespół rowka nerwu łokciowego – ocena efektów leczenia operacyjnego = Cubital tunnel syndrome - evaluation of the effects of surgical treatment

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kamila Woźniak

    2016-09-01

    • 2.        Katedra i Klinika Rehabilitacji, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu       Streszczenie   Wstęp Zespół rowka nerwu łokciowego jest to zespół chorobowy wywołany uciskiem na nerw łokciowy. Choroba najczęściej jest konsekwencją zwężenia kanału łokciowego (struktura anatomiczna utworzona przez nadkłykieć przyśrodkowy kości ramiennej, więzadło ramienno-łokciowe i rozcięgno położone pomiędzy głowami zginacza łokciowego nadgarstka. Przyczynami zwężenia są urazy, stany zapalne lub zmiany zwyrodnieniowe stawów. Cel pracy Celem niniejszej pracy była ocena efektów leczenia operacyjnego u pacjentów z zespołem rowka nerwu łokciowego bezpośrednio po zabiegu operacyjnym oraz w okresie 14 dni po zabiegu operacyjnym. Materiał i metody W okresie od stycznia 2012 roku do czerwca 2016 roku w Klinice Neurochirurgii, Neurotraumatologii i Neurochirurgii Dziecięcej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 w Bydgoszczy do zabiegu operacyjnego zakwalifikowano 20 chorych, u których stwierdzono jednostronny zespół rowka nerwu łokciowego o różnym stopniu nasilenia. Badanie skuteczności metody operacyjnej obejmowało ocenę obiektywnych i subiektywnych objawów klinicznych w okresie po zabiegu operacyjnym – w 1 i 14 dobie. Wyniki Analiza dotychczasowych wyników leczenia wykazała, że po zastosowanej metodzie u większości pacjentów następuje zmniejszenie bądź ustąpienie dolegliwości bólowych i zaburzeń wegetatywnych w obszarze zaopatrywanym przez nerw łokciowy oraz poprawa funkcji chorej ręki. Wnioski Zastosowane leczenie operacyjne jest skutecznym postępowaniem u chorych, u których zostały wyczerpane możliwości leczenia farmakologicznego oraz fizjoterapeutycznego. Ocena zależności efektów terapii wymaga dalszych badań na większej liczbie pacjentów.   Słowa kluczowe: zespół rowka nerwu łokciowego, nerw łokciowy, leczenie operacyjne  

  6. Ocena nawyków higienicznych u młodzieży w wieku licealnym = The rating of hygiene habits in people of secondary school age

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dominik Olejniczak

    2015-08-01

    ą zadowalające. Można stwierdzić, że licealiści dbają o swoją higienę osobistą. Prawie każdy z nich codziennie myje zęby oraz całe ciało. Ponad połowa ankietowanych chodzi kontrolnie do dentysty, oraz stosuje różne dodatkowe preparaty do mycia jamy ustnej, co prowadzi do poprawy stanu uzębienia. Zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia w przyszłości poważniejszych problemów  z zębami.     Respondenci dbają o mycie rąk po wyjściu z toalety lub przyjściu do domu. Obniża to ryzyko zapadnięcia na infekcje i choroby, wynikające z braku zachowania higieny.   Słowa kluczowe: higiena, zachowania zdrowotne, młodzież.   Abstract   Introduction Taking care of your hygiene is a key element in human life. Allows you to stay healthy and reduce the risk of certain diseases. From an early age man learns basic personal hygiene. Over the years, taking care of the hygiene of the hands, face and body becomes more important. Matherial and methodes In the study, 417 high school students participated, including 226 women and 191 men. All respondents were aged 17-19 years, and almost 80% of them lived in the city more than 500 thousand. residents. The survey questionnaire was used author of the paper. It included 21 questions on the test problem, and three questions on age, gender and place of residence of individuals. The results were statistically analyzed using Pearson Chi2 test. The differences were considered statistically significant those for which the probability of p <0.05. Results The vast majority of high school students taking a bath - every day 60% of the respondents. No high school student respondent does not bathe twice a week. More than half of the 55% of respondents said that washing your hair every day. None of the respondents did not answer it at all does not wash hair. When asked how often respondents brush their teeth, more than half of the 54% said that brushing teeth twice a day. Conclusions Hygienic behavior of high school students are

  7. Wstępna ocena ryzyka zawodowego fizjoterapeuty za pomocą metody SWP = Preliminary evaluation of occupational risk for physiotherapists using the SWP method

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kinga Dorota Kulczycka

    2016-09-01

      Wstępna ocena ryzyka zawodowego fizjoterapeuty za pomocą metody SWP Preliminary evaluation of occupational risk for physiotherapists using the SWP method   Kinga Kulczycka, Marcin Domagała, Ewa Stychno   Katedra i Zakład Zarządzania w  Pielęgniarstwie Wydział Nauk o  Zdrowiu Uniwersytet Medyczny w Lublinie Chair and Department of Management in Nursing Faculty Health Sciences Medical University of Lublin   Słowa kluczowe: Narażenie zawodowe, Fizjoterapeuci, Obciążenie pracą Key words: Occupational exposure, Physical therapists, Workload       Dr n. med. Kinga Kulczycka, mgr. Marcin Domagała, dr n.med. Ewa Stychno   Doctor of Medical Sciences Kinga Kulczycka, Holder of University Degree Marcin Domagała, Doctor of Medical Sciences Ewa Stychno     Streszczenie  Sposób wykonywania pracy, w warunkach znacznego obciążenia  ma wielkie znaczenie w profilaktyce zaburzeń układu mięśniowo-szkieletowego. Praca fizjoterapeutów często wiąże się z koniecznością przyjmowania niefizjologicznych  pozycji ciała, w trakcie których może dojść do urazów. Celem badania jest rozpoznanie pozycji ciała przyjmowanych przez fizjoterapeutów podczas pracy, które mogą stanowić  czynniki ryzyka związane ze  sposobem wykonywania pracy fizjoterapeuty. Materiał i metody  Badania przeprowadzono w 2014 r. z udziałem 100 fizjoterapeutów pracujących na oddziałach rehabilitacji, na terenie województwa Świętokrzyskiego. Wyniki Respondenci oceniali jako niewłaściwe przyjmowane  pozycje ciała, które zaobserwowali podczas wykonywania czynności zawodowych związane są z  pochylaniem podczas wykonywania czynności,  zgięcie odcinka lędźwiowego kręgosłupa i częste rotacje. Jako dodatkowe obciążenia w pracy uważali zginanie głowy do przodu lub skręcenie karku. Ruchy ramion stanowią znaczną uciążliwość dla fizjoterapeutów i występują podczas podnoszenia rąk do przodu i przesuwaniu ich w kierunku klatki piersiowej

  8. Różnice deklarowanej częstości samokontroli stanu zdrowia u osób pracujących w zawodach medycznych i pozamedycznych = The difference between the declared frequency of self-health monitoring carried out by representatives of the medical and the non-medical professions

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Józef Nowicki

    2016-05-01

    3. Katedra i Zakład Pielęgniarstwa Pediatrycznego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie     dr n. o zdrowiu Grzegorz Józef Nowicki1, dr hab. n. med. Ewa Rudnicka-Drożak2, dr hab. n. o zdrowiu Barbara Ślusarska1, mgr Honorata Piasecka1, dr hab. n. o zdrowiu Danuta Zarzycka3, mgr Magdalena Brodowicz-Król3   1. Zakład Medycyny Rodzinnej i Pielęgniarstwa Środowiskowego, Katedra Onkologii i Środowiskowej Opieki Zdrowotnej, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie 2. Przychodnia Lekarza Rodzinnego, CRH ŻagielMed, ul. Onyksowa 12, 20-582 Lublin 3. Katedra i Zakład Pielęgniarstwa Pediatrycznego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie     Słowa klucze: profilaktyka, zachowania kontroli zdrowia, osoby pracujące Key words: prevention, behavior health checks, people working   Streszczenie Wstęp: Uczestnictwo w populacyjnych badaniach profilaktycznych oraz regularne samobadanie narządów to zachowania zdrowotne zmierzające do wczesnego wykrycia chorób. Cel pracy: Określenie różnic w zakresie deklarowanej samokontroli stanu zdrowia (uczestnictwo w programach profilaktyki i samobadania narządów pomiędzy osobami wykonującymi zawód medyczny i pozamedyczny. Materiał i metody: Badania przeprowadzono wśród 598 dorosłych osób pracujących, wykonujących zawody medyczne i pozamedyczne. Narzędziem badawczym był kwestionariusz ankiety własnego autorstwa. Wyniki: Uzyskane wyniki badań wskazują, że osoby wykonujące zawód niemedyczny istotnie częściej deklarowały uczestnictwo w Ogólnopolskim Programie Profilaktyki Chorób Odtytoniowych (w tym POChP oraz w Ogólnopolskim Programie Profilaktyki Raka Jelita (p<0,001 niż badani wykonujący zawód medyczny. Natomiast kobiety, które wykonywały zawód medyczny, istotnie częściej deklarowały uczestnictwo w Ogólnopolskim Programie Profilaktyki Raka Szyjki Macicy oraz częściej wykonywały  samobadanie piersi. (p<0,001. Wnioski: Istnieje

  9. Ocena zdolności do kontynuowania działalności polskich spółek giełdowych w czasie kryzysu za pomocą modeli wielowymiarowej analizy dyskryminacyjnej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł Kopczyński

    2017-06-01

    Full Text Available Ocena zdolności do kontynuowania działalności polskich spółek giełdowych w czasie kryzysu za pomocą modeli wielowymiarowej analizy dyskryminacyjnej The Global Financial Crisis, which began in 2007, had a huge influence on the situation on world stock markets. The behavior of investors is often affected by various factors which can impact their investment decisions. As they do not always act rationally, have a tendency to overreact and cannot remove all emo-tional components from their decision-making process, it may be difficult to explain their behavior and investment decisions during the crisis, especially those concerning the sale of shares. The huge drop in share prices on world stock markets was visible in the early stages of the crisis, but it probably was not justified by actual deterioration of the financial situation of listed companies. The Global Financial Crisis triggered a wave of panic selling of shares on the Warsaw Stock Exchange (WSE. As the fluctuations in share prices do not always reflect the real economic situation of the companies, it is worth to examine whether the financial standing of companies listed on WSE actually deteriorated and whether the number of companies facing bankruptcy grew during the 2007 Crisis. The main purpose of this article is to evalu-ate the influence of the recent financial crisis on the financial situation and performance of Polish listed companies. Eight multiple discriminant analysis models were utilized to evaluate the real changes in the financial situation of Polish listed companies during the crisis (years 2006-2011. The aforementioned models enable prediction of corporate bankruptcy and measurement of financial health of companies. Theoretically, the number of companies facing bankruptcy should increase in time of crisis. As many as 175 joint-stock companies listed on the regulated market of the WSE were covered by the study. Their financial data were extracted from the Notoria

  10. Analiza obrazu klinicznego niedoczynności tarczycy u kobiet w okresie menopauzy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Beata Matuszek

    2010-12-01

    Full Text Available The objective of this retrospective study was to analyze the clinical picture of hypothyroidism in women, inrelation to their menopausal status. Materials and methods: A total of 694 female ambulatory patients were divided into 3 groups: group I – 258menstruating patients aged up to 45, group II – 124 perimenopausal patients aged between 46 and 52, group III– 312 postmenopausal patients aged over 52. Medical documentation of the patients with hypothyroidism wasevaluated in terms of the selected features of their medical history and clinical picture of the disease. Results: The main cause of hypothyroidism was the chronic autoimmune thyroid gland inflammation; ingroup I it concerned 62.8% of patients, in the remaining two groups it was 50.0% and 51.6%, respectively. Analysing the prevalence of clinical symptoms it was found that the most frequent ones were: weight gain (18.6%,weakness (16.3% and drowsiness (14.7%. In group II the prevailing symptoms were: hypertension (37.1%,weight gain (21.8%, drowsiness and weakness (12.1% whereas in group III hypertension (60.3%, symptoms ofischemic heart disease (24.4% and weight gain (14.4% were dominant. Mean daily doses of levothyroxine usedin the 3 groups of patients were 90 μg, 81 μg ,74 μg, respectively. In women from groups II and III, a lipid balancedisorder (hypercholesterolemia was observed significantly more often than in younger patients. Conclusions: Hyperthyroidism was diagnosed most frequently in postmenopausal women. The main causeof hypothyroidism was the chronic autoimmune thyroid gland inflammation. In postmenopausal women unusualclinical symptoms of hyperthyroidism dominated, which resulted from the coexistence of other diseases,mainly cardiovascular disorders. A 24-hour long-dose of levothyroxine in postmenopausal women was lower ascompared to menstruating women. Hypercholesterolemia was a considerably frequent element of the clinicalpicture of hypothyroidism in postmenopausal women.

  11. Ocena funkcjonalna zawodników uprawiających futbol amerykański z wykorzystaniem testu Functional Movement Screen = Functional evaluation of competitors practicing American football with using Functional Movement Screen test

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bartosz Kochański

    2015-10-01

    5Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy   Streszczenie   Wstęp. Functional Movement Screen (FMS jest narzędziem służącym do kompleksowej oceny funkcjonalnej. FMS pozwala na ocenę ryzyka wystąpienia kontuzji, ocenę jakości wykonywanych wzorców ruchowych oraz określenie występowania ograniczeń i asymetrii w obrębie narządu ruchu. Cel pracy. Celem pracy jest ocena funkcjonalna zawodników futbolu amerykańskiego z wykorzystaniem testu Functional Movement Screen (FMS oraz określenie korelacji pomiędzy wynikiem testu FMS, a przebytymi urazami i kontuzjami u zawodników futbolu amerykańskiego. Materiał i metody. Badania przeprowadzono na grupie 30 profesjonalnych zawodników futbolu amerykańskiego reprezentujących klub „KS Bydgoszcz Archers”. Ocenę funkcjonalną wykonano z wykorzystaniem testu Functional Movement Screen. Badania zostały przeprowadzone w trakcie trwania sezonu z wykorzystaniem urządzenia oraz protokołu do testu FMS. Wyniki. Średni wynik w teście FMS uzyskany przez osoby uprawiające futbol amerykański wynosi 14,5/21 punktów. Średnia ocen z większości prób oscyluje koło 2 punktów, co oznacza, że wzorce ruchowe wykonywane są  z kompensacją. U zawodników futbolu amerykańskiego zaobserwowano istotną statystycznie korelację pomiędzy przebytymi urazami i kontuzjami, a wynikami osiąganymi w próbie 2, 4 i 6 w teście FMS. Wnioski. 1. U zawodników futbolu amerykańskiego obserwuje się nieprawidłowości we wzorcach mobilności, stabilności oraz koordynacji nerwowo-mięśniowej w teście FMS. 2. Ryzyko wystąpienia kontuzji i urazów u zawodników futbolu amerykańskiego według testu FMS jest relatywnie duże. 3. Wynik testu FMS koreluje z przebytymi urazami i kontuzjami u zawodników futbolu amerykańskiego.   Abstract   Introduction. Functional Movement Screen (FMS is a tool for comprehensive functional assessment. FMS allows the assessment of risk

  12. Ocena jakości życia przed i po protezowaniu narządu słuchu = The impact of hearing aids on the quality of life

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Patrycja Witczak

    2016-09-01

      Ocena jakości życia przed i po protezowaniu narządu słuchu The impact of hearing aids on the quality of life     Patrycja Witczak1, Dominik Olejniczak2, Joanna Skonieczna2     1 Absolwentka kierunku Zdrowie Publiczne Wydział Nauki o Zdrowiu Warszawski Uniwersytet Medyczny   2 Warszawski Uniwersytet Medyczny Zakład Zdrowia Publicznego ul. Banacha 1a, 02-097 Warszawa     Słowa kluczowe: aparaty słuchowe, jakoś życia, niedosłuch Key words: Hearing aids, Quality of life, Hearing impairment     Streszczenie   Wprowadzenie i cel pracy: Problem niedosłuchu dotyczy ok. 12% populacji. Liczba osób dotkniętych wadą słuchu systematycznie wzrasta. Jest to ważny aspekt medyczny i społeczny. U osób u których stwierdzono niedosłuch jedną z metod rehabilitacji narządu słuchu jest użytkowanie aparatu słuchowego. Podstawowym celem protezowania narządu słuchu jest poprawa komunikowania się osoby niedosłyszącej z otoczeniem oraz zwiększenie komfortu jej życia. Głównym celem badania była ocena jakości życia i korzyści z użytkowania aparatów słuchowych u osób po 60 roku życia. Materiał i metoda: Zastosowaną metodą badawczą był sondaż diagnostyczny, techniką ankieta, a narzędziem kwestionariusz standaryzowany oceny jakości życia przed i po protezowaniu narządu słuchu. Grupą badaną jest populacja osób w wieku powyżej 60 lat. Łączna ilość osób przebadanych stanowiła grupę 60 pacjentów z wadami słuchu stosujących aparaty słuchowe. Wyniki: Narażenie środowiska pracy na hałas zadeklarowało blisko 61% badanych. Jedynie 30,5% zna podstawowe uwarunkowania zdrowia mające znaczenie w przypadku niedosłuchu. Około 75% badanych uznało, że aparat słuchowy pomógł im w życiu codziennym przynajmniej w stopniu dobrym. Wnioski: Z uwagi na dużą poprawę jakości życia po protezowaniu narządu słuchu, konieczne jest edukowanie i informowanie pacjentów w zakresie tej metody leczenia i podnoszenia jakości

  13. Ocena oraz porównanie zachowań żywieniowych u osób uprawiających sport zawodowo i amatorsko = Evaluation and comparison of nutritional behavior of people practicing professional and amateur sport

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Krystian Kałużny

    2016-02-01

      Streszczenie Wstęp. Regularna aktywność fizyczna i liczne obciążenia, jakim poddawani są sportowcy przy nieodpowiednio dobranej diecie może powodować niedobory pokarmowe. Jakościowe i ilościowe nieprawidłowości żywienia i zachowań żywieniowych mogą wpływać na spadek zdolności motorycznych, obniżenie koncentracji, zaburzenie procesów regeneracyjnych oraz większą podatność na przemęczenie i przeciążenia organizmu sportowca. Cel pracy. Celem pracy jest ocena oraz porównanie zachowań żywieniowych u osób uprawiających sport zawodowo i amatorsko. Materiał i metody. Badania przeprowadzono na grupie 100 osób, w tym 50 osób uprawiających sport zawodowo (zrzeszonych i reprezentujących kluby sportowe oraz 50 uprawiających sport amatorsko. Ocenę zachowań żywieniowych dokonano z wykorzystaniem autorskiej ankiety. Wyniki. Z analizy przeprowadzonych badań wynika, że znaczny odsetek osób uprawiających sport zawodowo i amatorsko nie przestrzega zaleceń dotyczących liczby i pory spożywania posiłków. W obu grupach występowały nieprawidłowości w nawadnianiu, zarówno w ciągu dnia, jak również przed, w trakcie i po treningu. Z badań wynika, że regularne spożywanie napojów energetycznych deklaruje 81% zawodowców oraz 75% amatorów. Spożywanie alkoholu kilka razy w tygodniu zaobserwowano u 35% zawodowców oraz 67% amatorów sportu. Grupa zawodowców istotnie statystycznie częściej spożywała posiłki najpóźniej do 2h przed snem, częściej uzupełniała płyny wodą mineralną oraz spożywała mniej alkoholu niż grupa amatorów. Wnioski. 1. Zachowania żywieniowe u osób uprawiających sport zawodowo i amatorsko są nieprawidłowe. 2. Częstość występowania prawidłowych zachowań żywieniowych wśród osób uprawiających sport zawodowo i amatorsko jest na zbliżonym poziomie.     Abstract Introduction. Regular physical activity and frequent load in athletes with inappropriately chosen diet can cause

  14. Biblioteki Departamentu Stanu USA w Polsce prowadzone samodzielnie lub jako instytucje partnerskie

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Galas Janina

    2012-12-01

    Full Text Available The article presents a range of libraries run independently or in partnership by the U.S. Embassy in Warsaw and the U.S. Consulate General in Krakow. The libraries provide collections of fiction and popular science books, audiovisual collections, on-line databases and other materials that focus on the United States. The libraries also organize cultural and educational events featuring the heritage and culture of the United States. The libraries differ in their offer and target audience. Four different types of such facilities can be listed: the American Information Centers, American Corners, America@yourlibrary and Young Learners Resource Centers.

  15. Human health risk assessment of uranium in drinking water sampled from drilled wells located in rural areas of the Lower Silesian region (Poland / Ocena ryzyka zdrowotnego związanego z obecnością uranu w wodzie przeznaczonej do spożycia pobieranej z wierconych studni zlokalizowanych na obszarach wiejskich Dolnego Śląska (Polska

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Garboś Sławomir

    2015-06-01

    Full Text Available Stężenia uranu w wodach gruntowych pobieranych z prywatnych studni wierconych nie były dotąd badane w Polsce. W związku z tym, brak jest jakichkolwiek danych pozwalających na określenie narażenia ludzi na uran, związanego z konsumpcją wody przeznaczonej do spożycia, w szczególności na obszarach wiejskich, na terenach których prowadzono działalność górniczą. Głównym celem niniejszej pracy była ocena ryzyka zdrowotnego związanego z konsumpcją wód studziennych zawierających uran, pobieranych z wytypowanych obszarów wiejskich Dolnego Śląska (Polska. Do pobierania próbek wód studziennych z trzech obszarów badań kontrolnych (CSA: Mniszków (CSA-A, Stara Kamienica/M. Kamienica/Kopaniec (CSA-B i Kletno (CSA-C, została zastosowana metoda RDT (ang.: Random DayTime. Analizy próbek RDT przeprowadzono za pomocą zwalidowanej metody opartej na spektrometrii mas z jonizacją w plazmie indukcyjnie sprzężonej (ICP-MS. Zakresy stężeń uranu w wodach studziennych i wyznaczone średnie geometryczne stężenia U w przypadkach poszczególnych obszarów wynosiły: 0,005-1,03 μg/L i 0,052 μg/L (CSA-A, 0,027-10,6 μg/L i 0,40 μg/L (CSA-B oraz 0,006-27,1 μg/L i 0,38 μg/L (CSA-C. Średnie i indywidualne chroniczne dzienne pobrania (CDI, ang. Chronic Daily Intake uranu związane z konsumpcją wody przeznaczonej do spożycia (dorośli/dzieci zawarte były odpowiednio w zakresach: 0,0017-0,013/0,0052-0,040 μg · kg-1 · dzień-1 i 0,0002-0,90/0,0005-2,71 μg · kg-1 · dzień-1. Wyznaczone średnie i zakresy indywidualnych procentowych udziałów wartości CDI w tolerowanym dziennym pobraniu (TDI=1 μg · kg-1 · dzień-1, ang. Tolerable Daily Intake (dorośli/dzieci wynosiły: 0,17%/0,52% i 0,02-3,4%/0,05-10,3% (CSA-A, 1,3%/4,0% i 0,09-35%/0,27-106% (CSA-B oraz 1,3%/3,8% i 0,02-90%/0,06-271% (CSA-C. Wyznaczone średnie wartości CDI uranu są znacząco niższe od ustalonej wartości TDI, podczas gdy w przypadkach indywidualnych

  16. Ocena stężenia ludzkiej obojętnochłonnej lipokaliny (NGAL w surowicy i moczu dzieci z wadami układu moczowego, poddanych badaniu z użyciem dożylnego środka kontrastowego - doniesienie wstępne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Jobs

    2010-06-01

    Full Text Available Badania z użyciem dożylnych środków kontrastowych są często niezbędne w diagnostyce różnych schorzeń. Jednocześnie, mimo stosowania coraz bezpieczniejszych preparatów, po ich podaniu nadal obserwuje się, przeważnie przejściowe, pogorszenie funkcji nerek nazywane nefropatią pokontrastową. Wielokrotne epizody ostrego uszkodzenia funkcji nerek (AKI mogą z czasem doprowadzić do przewlekłej choroby nerek. W ostatnich latach odkryto nowy, czuły parametr, oceniający ostre uszkodzenie funkcji nerek bardzo wcześnie, bo już w ciągu kilku godzili po zadziałaniu czynnika szkodliwego. Jest nim stężenie we krwi i, przede wszystkim, w porcji moczu ludzkiej obojętnochłonnej lipokaliny (NGAL. Celem pracy jest wstępna ocena stężenia NGAL u pacjentów badanych z użyciem dożylnego środka cieniującego. Materia! stanowiło 7 pacjentów z wadami układu moczowego (5 dziewczynek, 2 chłopców w średnim wieku 8,5 roku, u których wykonano urografię. Wszyscy badani mieli prawidłową czynność nerek, nie stwierdzano u nich mikroalbuminurii. Wyniki: Przed podaniem kontrastu średnie stężenie NGAL w surowicy wynosiło 69,9 ng/ml, w porcji moczu - 15,8 ng/ml. Po 4 godzinach od podania kontrastu średnie stężenie NGAL w porcji moczu podniosło się do 44,18 ng/ml. Po 48 godzinach średnie stężenie NGAL w surowicy wynosiło 54,31 ng/ml, w porcji moczu średnie stężenie obniżyło się do 31,18 ng/ml. Wnioski: Zwraca uwagę fakt potrojenia stężenia NGAL w porcji moczu po 4 godzinach od podania dożylnego kontrastu i utrzymywania się wyższych stężeń po 48 godzinach od badania, co może świadczyć o negatywnym wpływie środka kontrastowego na czynność nerek nawet u pacjentów bez cech przewlekłej choroby nerek.

  17. Ocena preferowanych predyspozycji trenera personalnego = Rating preferred predisposition personal trainer

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tadeusz Stefaniak

    2016-09-01

    Abstract                 Services provided by personal trainers in Poland are becoming more popular. The legal situation of this professional group in Poland is unregulated, which creates many doubts about the competence and suitability personal trainer.                 The essence of the work presented in the study is to determine the changes in terms of perception of competence coach, taking place in recent years. The research was conducted in 2009 and repeated in 2015 in fitness clubs coming in Lower Silesia.                 The study involved 240 respondents, including 72 women and 168 men.                 Research results indicate that over the years, the number of people regularly using the services of a coach nearly doubled. The significant number of people for whom the profession of coaching combined with better and better assessment of the social and his authority continues to grow. 67.5% of respondents think that the coach should be well built and have mixed personality traits.

  18. Ocena prehranskega stanja starejših v socialnovarstvenem zavodu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Nika Urh

    2017-09-01

    Full Text Available Uvod: Eden od dejavnikov kakovosti življenja starejših v socialnovarstvenem zavodu je prehrana. Namen raziskave je bil proučiti prehransko stanje in ponuditi predloge za izboljšanje prehrane starejših v socialnovarstvenem zavodu. Metode: V raziskavi je bila uporabljena kvantitativna opisna metoda raziskovanja. Analizirani so bili dnevni jedilniki v socialnovarstvenem zavodu in na vzorcu starejših (n = 48 izvedena analizo dejanskega vnosa hranil in prehranskega statusa. Prehransko stanje je bilo ugotovljeno na podlagi indeksa telesne mase in vprašalnika Mini prehranski pregled. Vključeni v raziskavo so imeli prehrano, pri kateri dietne prilagoditve niso bile potrebne. Rezultati: Povprečna energijska vrednost ponujenih jedilnikov je znašala 8457 kJ (2021 kcal na dan, 17 hranil je odstopalo od priporočil. Moški (M in ženske (Ž se statistično pomembno razlikujejo v deležu ostanka maščob (μM = 16 %, μŽ = 24 %; p = 0,036, holesterola (μM = 15 %, μŽ = 26 %; p = 0,035, vitamina D (μM = 15 %, μŽ = 27 %; p = 0,017 in vitamina B12 (μM = 17 %, μŽ = 25 %; p = 0,016. Indeks telesne mase je pokazal, da nihče od starejših, ki so bili vključeni v raziskavo, ni bil podhranjen ali v kategoriji debelost III. stopnje. Diskusija in zaključek: Raziskava je potrdila potrebo po sistematičnem spremljanju kakovosti prehrane starejših v socialnovarstvenih zavodih. Da bi starejšim zagotovili ustrezno prehransko oskrbo, je potrebno sodelovanje medpoklicnega tima s starejšimi in njihovimi družinskimi člani.

  19. Ocena występowania wad stóp u dzieci w wieku 9-10 lat w środowisku miejskim i wiejskim = Estimate the prevalence the feet defects in children aged 9-10 years in the urban and rural environment

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Plaskiewicz

    2015-04-01

    3 Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy   Streszczenie   Wstęp. Wady stóp u dzieci są powszechnym problemem medyczno–społecznym w Polsce i na Świecie. Styl i szybkie tempo życia współczesnego człowieka wpływają niekorzystnie na postawę ciała, a stopy są szczególnie narażone na niekorzystny wpływ działania czynników środowiska zewnętrznego. Cel pracy. Celem pracy jest ocena występowania wad stóp u dzieci w wieku 9-10 lat w środowisku miejskim i wiejskim. Materiał i metody. Badaniami objęto grupę 40 dzieci w wieku 9-10 lat. Ze względu na miejsce zamieszkania dzieci podzielono na dwie grupy. Analizę stóp wykonano metodą platurograficzną polegającą na sporządzeniu odcisków podporowej powierzchni stopy. Oceniano wskaźniki opisujące wady stóp tj: wskaźnik „Ky” Sztritera-Godunowa, wskaźnik kątowy Clarke’a (CI, wskaźnik Wejsfloga, kąt piętowy oraz kąt koślawości palucha. Wyniki. Wśród przebadanych dzieci najczęstszą wadą stóp było płaskostopie. Zaobserwowano minimalnie mniej wad stóp u dzieci ze wsi w porównaniu z dziećmi mieszkającymi w mieście, jednak różnice nie są istotne statystycznie. Nie zaobserwowano różnic związanych z występowaniem wad stóp pomiędzy dziećmi ze wsi i z miasta. Wnioski. 1. Większość dzieci zarówno z miasta (65% jak i ze wsi (75% ma prawidłowo ukształtowane stopy. 2. Najczęstszą wadą stóp występującą wśród przebadanych dzieci jest płaskostopie. 3. Nie zaobserwowano istotnych różnic statystycznych w ocenie stóp pomiędzy dziećmi mieszkającymi w środowisku miejskim i wiejskim.   Abstract   Introduction. Feet defects in children is a common socio-medical problem in Poland and the world. Lifestyle of modern man adversely affect posture. The feet are particularly vulnerable to the adverse effects factors the external environment. Aim of the study. The aim of the study is to estimate the

  20. Ocena zdolność do pracy zawodowej pielęgniarek oraz analiza zagrożeń psychospołecznych występujących na ich stanowiskach pracy – badania pilotażowe = Assessment of work ability of nurses and analysis of psychosocial risks occurring at their workplaces – pilot study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kinga Dorota Kulczycka

    2016-10-01

      Słowa kluczowe: zdolność do pracy zawodowej, obciążenie psychospołeczne, pielęgniarstwo. Key words: work ability, psychosocial load, nursing.       Streszczenie Wstęp. Każdego roku wśród Polaków zwiększa się odsetek osób starszych. Starzenie się społeczeństwa sprawia, że w kraju rośnie zapotrzebowanie na opiekę pielęgniarską. Tymczasem wskaźnik zatrudnienia pielęgniarek w bezpośredniej opiece nad pacjentem w Polsce należy do najniższych w Europie. Niedobór kadr wymusza na pracujących wykonywanie większej liczby zadań w tym samym czasie, obciążając ich organizm zarówno w wymiarze fizycznym jaki i psychologicznym. Cel pracy. Celem niniejszej pracy jest ocena zdolności do pracy zawodowej i zagrożeń psychospołecznych wśród personelu pielęgniarskiego .Materiał i metody. Badanie przeprowadzono w grudniu 2015 roku wśród aktywnych zawodowo pielęgniarek. Badania prowadzono przy użyciu: Indeksu zdolności do pracy zawodowej (WAI, części D Skali Ryzyka Psychospołecznego oraz autorskiej ankiety. Wyniki. Zdolność do pracy zawodowej pielęgniarek oceniono na umiarkowaną (44,4% oraz dobrą (44,4%. Uzyskano silną korelację ujemną pomiędzy wynikiem wskaźnika WAI a wiekiem (r=-0,68; p=0,002 oraz stażem pracy ogółem(r=-0,55; p=0,02. Istotną korelację zdolności do pracy zawodowej, tym razem dodatnią, otrzymano w zestawieniu z oceną satysfakcji zawodowej (r=0,61, p=0,007. Wnioski. Zdolność do pracy zawodowej wśród badanych pielęgniarek znajduje się na poziomie umiarkowanym oraz dobrym. Jej poziom obniża się wraz z wiekiem, stażem pracy oraz spadkiem satysfakcji zawodowej. Na stanowisku pracy pielęgniarki wykazano występowanie wielu zagrożeń psychospołecznych.   Summary Introduction. Every year an increase is observed in the percentage of the elderly Polish population. Due to the ageing of society there is a growing demand for nursing care.  However, the employment rate of nurses in direct patient

  1. Ocena potrzeb zdrowotnych nauczycieli szkół średnich w kontekście zagrożeń zdrowia związanych z miejscem pracy = Assessment of the health needs of secondary school teachers in the context of health risks at the workplace

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Wodzyńska

    2016-05-01

    2Szkoła Główna Handlowa, Kolegium Ekonomiczno-Społeczne, ul. Wiśniowa 41, 02-520 Warszawa   mgr Katarzyna Wodzyńska mgr Joanna Skonieczna dr n. med. Dominik Olejniczak dr n. o zdr. Urszula Religioni   Słowa kluczowe: potrzeba zdrowotna, nauczyciele, promocja zdrowia, miejsce pracy Key words: need care, teachers, health promotion, workplace   Streszczenie Wstęp Nauczyciel w swoim zawodzie narażony jest na wiele niekorzystnych czynników. Miejsce pracy oraz warunki jakie w nim panują, w znacznym stopniu wpływają na zdrowie i samopoczucie. Odpowiednia ergonomia stanowiska pracy jest w tej kwestii bardzo istotna. Głównym celem pracy jest zbadanie i ocena potrzeb zdrowotnych nauczycieli, które są związane z charakterem, miejscem wykonywanej  pracy oraz występujących w niej zagrożeń zdrowia. Materiał i metody W przeprowadzonym badaniu ankietowym, dotyczącym wykonywania zawodu nauczyciela wzięło udział 283 nauczycieli z dwunastu  szkół średnich znajdujących się na terenie województwa mazowieckiego. Wypełniony przez nauczycieli kwestionariusz składał się z 21 pytań dotyczących zagadnień związanych z wykonywaniem zawodu. Uzyskane wyniki poddano analizie statystycznej z wykorzystaniem testu Chi2 Pearsona oraz R Spearmana. Za istotne różnice uznano te, dla których prawdopodobieństwo p<0.05. Wyniki Blisko połowa respondentów wskazała, że praca ma istotny wpływ na zdrowie. Według 20,5% badanych wykonywany zawód w średnim stopniu wpływa na stan zdrowia, zaś 18% wszystkich respondentów uważa, że udział czynników pracy w ogólnym samopoczuciu jest niewielki. Zmęczenie jest jedną z najczęstszych dolegliwości wśród nauczycieli. 18,1% badanych deklaruje że odczuwa je codziennie, zaś u 39,7% respondentów występuje ono często, bo 2-3 razy w tygodniu. Wnioski Uzyskane wyniki pozwalają wyciągnąć wniosek, iż nauczyciele mają świadomość wpływu pracy na zdrowie, jak również są świadomi dolegliwo

  2. Ocena stopnia uzależnienia społeczeństwa od smartfonów oraz zdrowotnych i psychospołecznych skutków ich używania = Assessment of the degree of dependence of society from smartphones, and health and psychosocial effects of their use

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Sandra Ćwikła

    2016-09-01

      Ocena stopnia uzależnienia społeczeństwa od smartfonów oraz zdrowotnych i psychospołecznych skutków ich używania Assessment of the degree of dependence of society from smartphones, and health and psychosocial effects of their use   Sandra Ćwikła1, Dominik Olejniczak2   1 Absolwentka kierunku Zdrowie Publiczne Wydział Nauki o Zdrowiu Warszawski Uniwersytet Medyczny   2 Warszawski Uniwersytet Medyczny Zakład Zdrowia Publicznego ul. Banacha 1a, 02-097 Warszawa     Słowa kluczowe: smartfon, zachowania zdrowotne, uzależnienie, internet Key words: Smartphone, Health Behavior, Addiction, Internet     Streszczenie Wprowadzenie: Badania pokazują, że smartfon staje się nieodłącznym elementem życia współczesnego człowieka. Powodem, dla którego ludzie chętnie kupują i użytkują smartfony jest ich wielozadaniowość. Zadaniem aplikacji mobilnej jest niezależne od czasu i miejsca umożliwienie użytkownikom dostępu do informacji, komunikacji oraz rozrywki. Celem głównym badania własnego było określenie stopnia uzależnienia respondentów od smartfonów. Materiał i metoda: Badanie przeprowadzone zostało za pomocą metody sondażu diagnostycznego. Za narzędzie badawcze posłużył autorski kwestionariusz w wersji papierowej oraz elektronicznej. Kwestionariusz został wypełniony anonimowo przez 319 osób. Wyniki: Ponad 2/3 badanych deklaruje, że używa telefonu przez cały dzień bądź kilkanaście razy dziennie. Badanie własne pokazuje, że ponad połowa respondentów używa smartfony do celów służbowych (30% lub służbowych I prywatnych (41%. Ponad połowa (58% respondentów nie wyobraża sobie spędzenia tygodnia bez telefonu. Spośród wszystkich respondentów, aż 65% zaliczyłoby samych siebie do osób zależnych od smartfona. Wnioski: Praca biurowa jest często związana z używaniem telefonu komórkowego, co może być również powodem uzależnienia. Smartfony stały się nieodłącznym i niezastąpionym

  3. Ocena częstości występowania bólu głowy oraz objawów mu towarzyszących = Assessment of the frequency of the occurrence of headaches and associated with them symptoms

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Kożuch

    2016-05-01

    4Katedra i Klinika Nefrologii, UM w Lublinie   Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. W. Chodźki 1, 20-093 Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com     Streszczenie Celem pracy była ocena częstości występowania bólu głowy oraz objawów mu towarzyszących. W badaniu oceniono również poziom natężenia bólu oraz okoliczności pojawienia się dolegliwości bólowych oraz czas ich trwania i charakter bólu. Badaniem objęto 103 osób. Kobiety stanowiły 56,9% respondentów, natomiast mężczyźni 43,1%. Wiek ankietowanych zawierał się pomiędzy 18 a 75 lat.  Badanie przeprowadzono w okresie od stycznia do marca 2016 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem użytym do zebrania danych, był autorski, anonimowy kwestionariusz. Kwestionariusz zawierał 43 pytania z możliwością jednokrotnego wyboru w tym trzy pytania z możliwością wielokrotnego wyboru. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi- kwadrat. Wszystkie wartości w których p<0,05 uznano za istotne statystycznie. Wszyscy ankietowani skarżyli się na dolegliwości bólowe głowy. Ankietowani najczęściej (36,5% wskazywali odpowiedź o występowaniu bólu głowy kilka razy w miesiącu. 39,4% ankietowanych odczuwa dolegliwości bólowe głowy o różnej porze dnia. Na pytanie dotyczące długości trwania dolegliwości bólowych ankietowani najczęściej (36,4% wskazywali, że ból głowy trwa zazwyczaj około 1 godzinę. Respondenci istotnie statystycznie (p<0,05 częściej potrafili określić lokalizację bólu głowy. Ankietowani z podobną częstością wskazywali ból w okolicy skroniowej (27,7% oraz w okolicy potylicznej (24,8%. Mężczyźni istotnie statystycznie (p<0,05 częściej odczuwają silniejszy ból głowy w porównaniu do kobiet. Najczęstszym objawem towarzyszącym dolegliwościom bólowym głowy była zmiana nastroju (66,3%, p<0,05. Blisko jedna trzecia ankietowanych odczuwa podczas napadu bólu głowy sztywność karku (28,7%, na nudności i wymioty

  4. Ocena aktywności mięśnia poprzecznego brzucha z wykorzystaniem urządzenia Pressure Bio-feedback Stabilizer u osób z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym = Assessment of transverse abdominal muscle activity with the use of Pressure Bio-Feedback Stabilizer among people with low back pain

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bartosz Kochański

    2016-07-01

    4 Katedra Neuropsychologii, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu;       Streszczenie Wstęp. Ważną rolę w stabilizacji kręgosłupa pełni mięsień poprzeczny brzucha. Doniesienia naukowe wykazują korelację między aktywnością tego mięśnia, a dolegliwościami bólowymi w odcinku lędźwiowo-krzyżowym. Cel pracy: 1. Ocena oraz porównanie aktywności mięśnia poprzecznego brzucha z wykorzystaniem urządzenia Pressure Bio-Feedback Stabilizer u osób z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym oraz u osób bez dolegliwości bólowych kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym. 2. Ocena poziomu zgodności ocen dwóch terapeutów w badaniu aktywności mięśnia poprzecznego brzucha z wykorzystaniem urządzenia Pressure Bio-Feedback Stabilizer. Materiał i metody. Badania przeprowadzono na grupie 50 osób w wieku 28,36, w tym 28 kobiet oraz 22 mężczyzn. Badanych podzielono na dwie grupy: Grupę  I - badaną stanowiły osoby z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa w odcinku lędźwiowo – krzyżowym z aktualnym epizodem bólowym trwającym minimum 3 miesiące.  Grupę II - kontrolną stanowiły osoby „zdrowe” bez dolegliwości bólowych w odcinku lędźwiowo – krzyżowym przez minimum 6 miesięcy. Wyniki. U osób z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa obserwuje się nieprawidłową aktywację mięśnia poprzecznego brzucha. Analiza statystyczna wykazała istotne różnice pomiędzy badanymi grupami w aktywności mięśnia poprzecznego brzucha - p<0,05. Współczynnik zgodności ICC dla dwóch terapeutów badających aktywność mięśnia poprzecznego brzucha z wykorzystaniem urządzenia Pressure Bio-Feedback Stabilizer wynosi - 0,82. Wnioski: 1. U osób z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym obserwuje się nieprawidłowości w aktywności mięśnia poprzecznego brzucha. 2. Stopień zgodności ocen dwóch terapeutów badających aktywność mi

  5. Ocena wybranych zachowań zdrowotnych przez i po zdiagnozowaniu choroby wśród kobiet z nowotworem piersi w oparciu o Inwentarz Zachowań Zdrowotnych Juczyńskiego – badanie wstępne = Evaluation of selected health behaviors before and after the diagnosis among women with breast cancer based on the Health-Related Behaviour Inventory (HBI questionnaire developed by Juczyński - preliminary study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Urszula Jolanta Bojakowska

    2016-05-01

    2. SKN przy Samodzielnej Pracowni Epidemiologii, Uniwersytet Medyczny w Lublinie       Słowa kluczowe: rak piersi, zachowania zdrowotne, profilaktyka Key words: brest cancer, health behaviors, prophylaxis   Abstrakt Cel pracy Celem pracy była ocena wybranych zachowań zdrowotnych przed i po leczeniu wśród kobiet  z nowotworem piersi. Materiał i metoda W badaniu zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z techniką ankiety. Do realizacji badań posłużył kwestionariusz Inwentarz Zachowań Zdrowotnych (IZZ Juczyńskiego. Badaniami objęto 70 kobiet z rakiem piersi, w przedziale wieku między35 a77 rokiem życia zamieszkujących województwo lubelskie. Analizy statystyczne przeprowadzono w oparciu o program Statistica 10.0. Wyniki W oparciu o skalę IZZ przed chorobą wyniki niskie uzyskało 80% badanych, przeciętne – 11,4%, zaś wysokie – 8,6%. Po rozpoznaniu choroby wyniki niskie uzyskało 17,1%, przeciętne – 30%, a wysokie 52,9%.  Wskaźnik zachowań zdrowotnych dla ogółu badanych wyniósł  średnio 66,23 przed chorobą i 90,5 po rozpoznaniu. Po rozpoznaniu choroby we wszystkich kategoriach uzyskano wyższe wyniki niż przed. Wnioski Doświadczenia związane z chorobą mają istotny wpływ na wzrost ogólnego wskaźnika nasilenia zachowań zdrowotnych wśród kobiet z nowotworem piersi.  Po rozpoznaniu choroby we wszystkich analizowanych kategoriach zaobserwowano wyższy poziom deklarowanych zachowań zdrowotnych.         Abstract Aim The aim of this study was to evaluate selected health behaviors before and after diagnosis of the disease among women with breast cancer. Material and methods In the study the diagnostic survey method was applied in combination with the questionnaire technique. To conduct the research we used Juczyński’s inventory of health behaviours questionnaire. The survey included 77 women with breast cancer, aged from 35 to 77, living in the Lubelskie Voivodeship. The statistical analyses were conducted with

  6. DYLEMATY PRZY USTALANIU STANU PRZESYCENIA RUCHEM WLOTÓW SKRZYŻOWAŃ Z SYGNALIZACJĄ ŚWIETLNĄ

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Damian IWANOWICZ

    2016-07-01

    Full Text Available Przedmiotem artykułu jest analiza dokładności szacowania średnich długości kolejek pojazdów na wlotach skrzyżowań z sygnalizacją świetlną, za pomocą modeli matematycznych stosowanych w Polsce i w USA. Na podstawie badań stwierdzono, że w przypadku dużego nasycenia ruchem lub przesycenia wlotu błędy szacowania długości kolejek są bardzo znaczące. Główną przyczyną tego jest brak lub niewłaściwy sposób wyznaczania tzw. „początkowej” kolejki pojazdów, formowanej w poprzednich cyklach sygnalizacyjnych w stosunku do cyklu analizowanego.

  7. Ocena częstości występowania stresu, objawów mu towarzyszących, przyczyn oraz sposobów radzenia sobie w sytuacjach stresowych wśród osób uczących się = Estimation of the frequency of occurrence of stress and its symptoms and evaluation of causes and management of stress among students / learners

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Kozłowski

    2016-05-01

    4Instytut Filologii Angielskiej, KUL w Lublinie   Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. W. Chodźki 1, 20-093 Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com   Streszczenie Celem pracy była ocena częstości występowania stresu, przyczyny oraz sposoby radzenia sobie w sytuacjach trudnych wśród osób uczących się. Badaniem objęto 102 osoby. Kobiety stanowiły 57,8% respondentów, natomiast mężczyźni 42,2%. Wiek ankietowanych zawierał się w przedziale od 18 do 30 lat. Badanie przeprowadzono w okresie od września do października 2015 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem użytym do zebrania danych, był autorski, anonimowy kwestionariusz. Kwestionariusz zawierał 25 pytań z możliwością jednokrotnego wyboru w tym trzy pytania z możliwością wielokrotnego wyboru. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi- kwadrat. Wszystkie wartości w których p<0,05 uznano za istotne statystycznie. Wśród ankietowanych niespełna połowa (47,1% znajdowała się w sytuacji stresowej kilka razy w tygodniu. Natomiast stres odczuwało kilka razy dziennie aż 21,6% ankietowanych. Respondenci to osoby młode, kształcące się to też jako główny powód stresu wskazany został związek ze szkołą bądź studiami (74,5%. Problemy rodzinne wywołują stres u 59,8%. Wśród objawów stresu ankietowani wskazywali rozdrażnienie, gniew, ból brzucha, uczucie bezradności, problemy z koncentracją oraz zaburzenia łaknienia. Blisko połowa ankietowanych (47,5% deklaruje, że po przejściu okresu stresu objawy z nim związane mijają. Nie ma istotnych statystycznie różnic dotyczących długości występowania objawów biorąc pod uwagę płeć. Najskuteczniejszą metodą radzenia sobie ze stresem jest wsparcie drugiej osoby, odpowiedź tą wybrała prawie polowa respondentów (49,5%. Większość ankietowanych (62,4% dzieli się swoimi problemami z rodziną i bliskimi. Mężczyźni istotnie statystycznie (p<0,05 częściej nie mówią o swoich

  8. Część I – ocena okoliczności i biomechaniki urazu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Teresiński

    2014-10-01

    Full Text Available Badania nad etiologią i zapobieganiem dystorsji kręgosłupa szyjnego pozostają od wielu lat w centrum zainteresowania badaczy związanych z przemysłem samochodowym i medycyną wypadkową, a także towarzystw ubezpieczeniowych. Etiopatogeneza zespołu dolegliwości związanych z tzw. whiplash (WAD budzi wciąż kontrowersje i jak dotychczas nie udało się w jednoznaczny sposób ustalić jego morfologicznych wykładników. Subiektywny charakter skarg powoduje bardzo duże trudności w obiektywizacji następstw urazu akceleracyjno- deceleracyjnego oraz weryfikacji zgłaszanych roszczeń. Celem pracy było przedstawienie  zależności biomechanicznych oraz okoliczności towarzyszących powstawaniu WAD wynikających z badań populacyjnych, statystyk firm ubezpieczeniowych oraz analizy zapisów rejestratorów zderzeń montowanych przez producentów samochodów. Znajomość technicznych aspektów okoliczności powstawania WAD może ułatwić medyczną ocenę tego rodzaju następstw.

  9. Kolegialni coaching: priročnik za strokovni in osebni razvoj (ocena knjige

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Karin Elena Sánchez

    2014-04-01

    Full Text Available Kolegialni coaching avtoric Zore Rutar Ilc, Blanke Tacer in Brigite Žarkovič Adlešič je prvi priročnik za to področje, ki je plod slovenskega znanja. Na eni strani je sistematičen, metodičen, do bralca prijazno zasnovan, didaktično bogat in strokoven vodnik po osnovah coachinga; na drugi strani temelji na praktičnih primerih, v katerih skozi refleksijo uporabnikov in preizkuševalcev coachinga bralcu omogoča neposreden vpogled v njihovo učenje, napredek in razvoj. Pri tem ponuja nekatere preproste tehnike, orodja in modele ter bralcu na slikovit način pokaže, kako jih uporabiti v praksi. Primere uporabe začini še z izkušnjami in refleksijo tistih, ki so to že storili.

  10. Umerjanje hidravličnega modela in ocena vodnih izgub v cevovodnih omrežjih

    OpenAIRE

    Ražman, Sandi

    2016-01-01

    Hidravlični model je pomembno orodje, s pomočjo katerega simuliramo obnašanje dejanskega vodovodnega sistema. Pričujoča diplomska naloga opisuje postopek grobega umerjanja oziroma makrokalibracije na praktičnem primeru. S sprotnim analiziranjem simulacij modela, odpravljanjem napak in spreminjanjem neznanih parametrov skušamo pridobiti takšen nabor podatkov, na podlagi katerih rezultati hidravličnih izračunov postopno konvergirajo k merjenim vrednostim stvarnega vodovodnega sistema. Po končan...

  11. Ocena zastosowania wybranych metod taksonomicznych do klasyfikacji zjawisk społeczno-gospodarczych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Barbara Prus

    2017-06-01

    Full Text Available Metody taksonomiczne służą do opisu i klasyfikacji złożonych zjawisk społeczno-gospodarczych wyrażonych przy pomocy licznego zestawu zmiennych. Metody te dają różne wyniki, pomimo przyjętego jednakowego zestawu wyjściowych cech badawczych. Celem pracy było przedstawienie wyników klasyfikacji wielocechowej powiatów województwa małopolskiego przy użyciu trzech metod taksonomicznych oraz dokonanie oceny przeprowadzonego podziału. Do badań przyjęto zestaw zmiennych definiujących warunki rozwoju społeczno-gospodarczego. Ocenie poddano trzy metody taksonomiczne – taksonomii przestrzennej, aglomeracyjną metodę Warda oraz metodę Czekanowskiego. Do oceny wykorzystano mierniki oceny klasyfikacji jednostek: indywidualne, homogeniczności oraz heterogeniczności, obliczone dla wydzielonych w wyniku analizy skupień, a także mierniki poprawności skupień. Obliczenia wykonano w programie Taksonomia Numeryczna. W pracy posłużono się metodą opisowo-porównawczą oraz analizą logiczną. Najlepsze wskaźniki homogeniczności świadczące o poprawności wykonania klasyfikacji otrzymano w przypadku metody Warda. Warunek heterogeniczności został najlepiej spełniony w przypadku metody taksonomii przestrzennej. Najsłabsze mierniki klasyfikacji, zarówno te świadczące o homogeniczności, jak i heterogeniczności, otrzymano po zastosowaniu metody Czekanowskiego. Przeprowadzone badania potwierdziły najlepszą skuteczność w przypadku metody Warda.

  12. OCENA VZGOJITELJEV PREDŠOLSKIH OTROK O UVAJANJU TUJEGA JEZIKA V VRTEC

    OpenAIRE

    Šilak, Anja

    2013-01-01

    V diplomskem delu so predstavljene različne sodobne teorije o pridobivanju tujega jezika v predšolskem obdobju. Teoretični del diplomske naloge zajema osnove govornega razvoja v prvem in drugem jeziku, dejavnike, ki vplivajo učenje jezika, ter vpliv tujega jezika na materinščino. V Nadaljevanju diplomskega dela je opisano učenje tujega jezika v predšolskem obdobju. V tem delu so predstavljeni glavni cilji, načela, dejavniki uspešnega učenja tujega jezika v predšolskem obdobju, kritično obdobj...

  13. Ocena wartości zamówień międzybibliotecznych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jeszke Łukasz

    2017-12-01

    Full Text Available In the context of the current situation and forecasts for the Interlibrary Loan service in Poland, the article presents the evaluation concept of the value of ILL orders. It is a qualitative approach to the ILL service, assessing orders using e. g. guidelines issued by the Ministry of Science and Higher Education. Citation from Web of Science and Scopus databases were used, as well as an analysis using the Impact Factor and journal values from the Unified List of Scientific Journals (by Ministry of Science and Higher Education. The basis for the analysis are interlibrary orders submitted by students, PhD students and employees of the Poznan University of Technology in 2016. The evaluation confirms the high value of these orders among all user groups and the wide range of publications types our patrons need.

  14. Ocena sestojne zgradbe na območju Krakovskega pragozdnega rezervata s segmentacijo podatkov laserskega skeniranja

    OpenAIRE

    Hladnik, David; Pintar, Anže Martin

    2017-01-01

    In Krakovo virgin forest reserve we assessed stand structures on the basis of the laser scanning data of Slovenia and forest inventory permanent sampling plots. Large growing stocks (730 m3 /ha) and quantities of deadwood (27 % of growing stock) are characteristic for a reserve in the area of lowland, occasionally flooded forests. Pedunculate oak (83 %) and common hornbeam (12 %) prevail in the growing stock. We delineated stand structures in the forest reserve zone on the basis of the height...

  15. Zakażenia pałeczkami Legionella pneumophila – opis przypadku

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bolesław Kalicki

    2011-12-01

    Full Text Available Legionella pneumophila jest wewnątrzkomórkowym patogenem zasiedlającym środowiska wodne. Do zakażenia dochodzi drogą inhalacji zakażonego aerozolu, rzadziej poprzez aspirację. Rozprzestrzenianie się zachodzi drogą krwionośną, limfatyczną i przez ciągłość. Choroba rozwija się w postaci dwóch klinicznie odrębnych zespołów: choroby legionistów i gorączki Pontiac. Pozapłucne postaci legionelozy spotyka się niezmiernie rzadko. Powikłania mogą występować w postaci niedodmy, wysięku, zrostów, ropni płuc, ropniaków opłucnej, przetok oskrzelowo-opłucnowych, a w konsekwencji mogą prowadzić do niewydolności wielonarządowej. W diagnostyce zakażenia Legionella pneumophila stosuje się izolację i hodowlę bakterii uzyskanych z tkanek chorego na specjalnych podłożach, metody genetyczne bądź też testy serologiczne. W leczeniu skuteczne są antybiotyki z grupy makrolidów, a w ciężkiej postaci choroby także fluorochinolony. Leczeniem alternatywnym jest kombinacja trimetoprym + sulfametoksazol. W artykule przedstawiono opis przypadku 14-letniego chłopca, który został przyjęty do Kliniki z powodu gorączki, osłabienia, wymiotów, bólów brzucha i głowy. U dziecka wykonano serię badań wyjaśniających przyczynę dolegliwości. Stwierdzono podwyższone wykładniki stanu zapalnego z towarzyszącą leukopenią i trombocytopenią. W przebiegu choroby pojawiły się kaszel i wysypka. W badaniach dodatkowych wysunięto podejrzenie zajęcia układu sercowo-naczyniowego. Podejrzewając zakażenie atypowe, do leczenia dołączono makrolid, po którym uzyskano poprawę stanu klinicznego i ustąpienie objawów. Otrzymany później wynik badania w kierunku Legionella pneumophila wskazywał na możliwość zakażenia o tej etiologii.

  16. Jakość życia pacjentów z zaćmą = The quality of life of patients with cataracts

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Jaworska

    2015-03-01

      Autor do korespondencji Author for the correspondence Iwona Jaworska email: iwonajaworska1@op.pl   Słowa kluczowe: zaćma, jakość życia.   Keywords: cataract, quality of life.   Streszczenie   Cel pracy: Określenie wpływu zmiennych społeczno-demograficznych (płeć, wiek, poziom wykształcenia, stan cywilny na postrzeganie jakości życia w zaćmie. Materiał i metodyka: Badanie kwestionariuszem Jakości Życia WHOQOL Bref przeprowadzono wśród 300 pacjentów Radomskiego Szpitala Specjalistycznego i Mazowieckiego Szpitala Specjalistycznego w Radomiu Wyniki badań: Analiza wyników wykazała, że chorzy z zaćmą wysoko oceniają jakość swojego życia we wszystkich dziedzinach, jednak najniższej oceny dokonują w zakresie samooceny stanu zdrowia. Stwierdzono też, że płeć, wiek, wykształcenie i stan cywilny korelują z oceną jakości życia. Najniższej oceny jakości życia w dziedzinie somatycznej dokonują kobiety oraz osoby po 75 roku życia. Osoby najstarsze dokonują też niższej niż pozostałe grupy wiekowe oceny stanu zdrowia i jakości życia w dziedzinie fizycznej. Im wyższy poziom wykształcenia chorych z zaćmą tym niższe poczucie jakości życia w dziedzinie fizycznej i niższa ocena stanu zdrowia. Wnioski: W badaniach stwierdzono istnienie istotnej statystycznie zależności pomiędzy badanymi zmiennymi społeczno-demograficznymi (wiek, płeć, poziom wykształcenia, stan cywilny a samooceną stanu zdrowia, ogólnym poczuciem jakości życia oraz poczuciem jakości życia w dziedzinie fizycznej.   Abstract Aim: To determine the impact of socio-demographic variables (gender, age, education level, marital status, the perception of quality of life in cataract. Material and methods: The study was a questionnaire Quality of Life WHOQOL Bref was conducted among 300 patients Radomski Mazowiecki Specialist Hospital and Specialist Hospital in Radom Test results: Analysis of the results showed that patients with cataract highly

  17. Muticriteria assesment of possible use of computer games in teaching / Многокритериальный анализ возможностей применения компьютерных игр в процессе обучения / Višekriterijumska ocena mogućih primena računarskih igara u nastavi

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Mališa R. Žižović

    2017-07-01

    озицию, так как от его решений зависит развитие и исход игры. / U radu se daje višekriterijumska ocena nekoliko mogućih pristupa organizovanju studija. Zahvaljujući sve široj upotrebi savremenih informacionih tehnologija, tradicionalni obrazovni sistem suočava se sa velikim promenama. Jedna od njih je i razvoj ozbiljnih igara koje simuliraju rad realnih poslovnih okruženja. Tradicionalni, pasivni pristup obrazovanju obučava nas za neke uske procedure, a zatim vrši evaluaciju na osnovu našeg sećanja na ono što nam je rečeno. Čak i kada smo uspešno savladali činjenice i procedure, naše ponašanje u pravim životnim situacijama ostaje neprovereno. Igre pokušavaju da reše problem, motivišu i promovišu učenje. Njihov interaktivni aspekt dovodi do visoke uključenosti samih učesnika u aktivnosti igre, pa one više nemaju svrhu isključivo zabave već postaju ozbiljan alat za učenje. Od klasičnih zabavnih igara odvaja ih prvenstveno drugačiji cilj, tj. mogućnost da se učesniku igre, pored zabave, pruži i edukativna komponenta. Takođe, učesnik nije pasivni igrač već svojim odlukama i postupcima direktno može uticati na tok igre, dovodeći do dobrih ili loših rezultata.

  18. Stan wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki chorób cywilizacyjnych a zachowania zdrowotne pracowników medycznych i niemedycznych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Józef Nowicki

    2017-03-01

    Full Text Available Cel pracy. Określenie stanu wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki wybranych chorób cywilizacyjnych i określenie związku z poziomem deklarowanych zachowań zdrowotnych wśród pracowników medycznych i niemedycznych. Materiał i metody. Badania przeprowadzono wśród 598 dorosłych osób pracujących, wykonujących zawody medyczne (grupa M i pozamedyczne (grupa P. Metodą badawczą był sondaż diagnostyczny przy użyciu Testu wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki chorób cywilizacyjnych (własnego autorstwa oraz Inwentarza Zachowań Zdrowotnych (IZZ. Wyniki. Analizując materiał badawczy na temat stanu wiedzy o czynnikach ryzyka i profilaktyce chorób cywilizacyjnych uzyskany od osób z grupy M, stwierdzono że: niski poziom wiedzy charakteryzował 1,97% (n=6 badanych, przeciętny 29,18% (n=89 a wysoki aż 68,85% (n=210. Natomiast w grupa P niski poziomem wiedzy charakteryzował 16,04% (n=47 respondentów, 55,29% (n=162 przeciętny, a 28,67% (n=84 – wysoki. Stwierdzono, że wśród badanych z grupy P wraz ze wzrostem poziomu wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki chorób cywilizacyjnych rośnie ocena ogólnego wskaźnika zachowań zdrowotnych oraz jego czterech kategorii (p<0,05. Wnioski. Stan wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki chorób cywilizacyjnych stanowi ważny czynnik determinujący poziom zachowań zdrowotnych głównie wśród osób wykonujących zawody pozamedyczne.

  19. Doświadczanie choroby nowotworowej przez pacjentów z chorobami psychicznymi: schizofrenią oraz dużą depresją – doniesienie wstępne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Piegza

    2011-12-01

    Full Text Available Wstęp: W codziennej praktyce psychiatrycznej mamy do czynienia z chorymi psychicznie, którzy także cierpią na scho‑ rzenia onkologiczne. Uwagę autorów pracy zwraca odmienne przeżywanie choroby nowotworowej przez chorych psy‑ chicznie, które ma polegać na hierarchizacji problemów onkologicznych poniżej innych, związanych z chorobą psy‑ chiczną czy z innymi obszarami funkcjonowania czy zainteresowań. Cel: Celem pracy była ocena przeżyć związanych z chorobą nowotworową występującą u dwóch osób ze schizofrenią i jednej z dużą depresją. Autorzy pracy odwołują się do koncepcji Antoniego Kępińskiego dotyczącej postrzegania ciała przez chorych psychicznie, także w odniesieniu do układu czasoprzestrzeni. Metoda: Metodą pracy była ocena przeżyć związanych z chorobą nowotworową dokonana na podstawie swobodnej rozmowy z chorymi. Wyniki: Badane osoby w swobodnej rozmowie spontanicznie nie poruszyły kwestii choroby nowotworowej, a nakierowanie ich na ten temat nie spowodowało zmiany dotychczasowego przebiegu rozmowy ani stanu emocjonalnego pacjentów – nastąpił powrót do tematów wyjściowych w rozmowie. Wnioski: W cięż‑ kich chorobach psychicznych, jakimi są schizofrenia i duża depresja (endogenna, występuje odmienne postrzeganie pro‑ blemów ciała, niż ma to miejsce u osób nieobciążonych chorobą psychiczną.

  20. Ocena ryzyka uzależnienia od opalania w wybranej populacji kobiet w wieku 15–30 lat

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Aneta Szczerkowska-Dobosz

    2011-08-01

    Full Text Available Introduction. Excessive exposure to natural and artificial sources ofultraviolet radiation may lead to skin cancer, skin photoaging, as wellas tanning addiction.Objective. To evaluate sunbathing habits and risk of tanning addictionin a selected population of women.Material and methods. 496 women aged 15 to 30 years, studying atschools and universities with medical faculties and similar. On-line ordirect anonymous answers to questionnaire, which included questionsabout tanning preferences, knowledge about the danger of ultravioletradiation exposure, use of sunscreens, familial incidence of skin cancerand mCAGE questionnaire evaluating risk of tanning addiction.Results. 83.9% of respondents declared that they regularly tan. Amongthis group 18% had a positive result in the mCAGE questionnaire. Themost popular way of getting a tan was sunbathing (70.4%, but 62.7%of women had used a sunbed at least once in a lifetime and 26.6% didso regularly. The respondents using sunbeds were most often (20.2%cosmetology students. A statistically significant correlation betweenduration of sunbed session and a positive result in the mCAGE questionnairewas observed. The biggest group of women (38% thatdeclared they had never used a sunbed consisted of secondary schoolstudents.Conclusions. According to the results of our study, using natural andartificial sources of ultraviolet radiation is still popular among youngwomen. This population is also at risk of tanning addiction. Thereforewidespread educational programmes concerning health consequencesof excessive exposure to ultraviolet radiation are essential.

  1. Ocena jakości powietrza wewnątrz budynku szkolnego. Studium przypadku z Wrocławia

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zwoździak Anna

    2017-09-01

    Full Text Available W celu osiągnięcia dobrej jakości powietrza w szkole, gdzie dzieci spędzają ok. 6–8 godzin dziennie i znalezienia rozwiązania, by ją poprawić, należy dokładnie rozpoznać problem zanieczyszczenia powietrza wewnętrznego. Dzieci są jedną z bardziej wrażliwych grup, wśród których obserwuje się szkodliwe oddziaływanie pyłów zawieszonych na zdrowie. Nasze badania skupiły się na charakterystyce zanieczyszczenia powietrza różnymi frakcjami pyłu zawieszonego (tj. PM1,0, PM2,5, PM10 wewnątrz (W i na zewnątrz (Z budynku szkoły gimnazjalnej w centrum Wrocławia. Do poboru próbek pyłu PM1,0, PM2,5 i PM10, w latach 2009/2010, zostały wykorzystane impaktory typu Harvard. Zimą, w 90 dni pomiarowych, stwierdzono przekroczenia zalecanych przez WHO średnich dobowych stężeń PM10 i PM2,5. Frakcja PM2,5 wewnątrz szkoły oraz frakcja PM10, zarówno zimą, jak i latem miały swoje źródła w samej szkole, o czym świadczył stosunek W/Z = 1,2 dla średnich dobowych stężeń PM2,5, i odpowiednio 1,3 (zimą oraz 2,0 (latem dla PM10. Jednak, stężenia PM2,5 and PM10 w czasie trwania zajęć szkolnych (8-godzinne średnie były znacznie wyższe odpowiednio: 2,0 i 2,5- krotnie zimą oraz 4,1 i 5,6-krotnie latem. Stężenia PM1 były porównywalne wewnątrz i na zewnątrz szkoły. Choć są to badania wstępne, to jednak powinny zmotywować do dalszych prac skupionych na ocenie relacji między stężeniem pyłów drobnych w szkole a reakcją układu oddechowego dzieci.

  2. KONDENSACJA W PRZEGRODZIE ŚCIENNEJ Z KOMPOZYTU WAPIENNO-KONOPNEGO – OCENA MOŻLIWOŚCI WYSTĄPIENIA

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Przemysław BRZYSKI

    Full Text Available Obecność składników organicznych w materiałach budowlanych, decyduje o ich wrażliwości na wilgoć, a dłuższej perspektywie na ich korozję biologiczną, jeśli nie zostaną odpowiednio zabezpieczone przed czynnikami atmosferycznymi. Przegrody powinno się projektować zwracając uwagę na ryzyko wystąpienia powierzchniowej oraz międzywarstwowej kondensacji pary wodnej. W artykule przedstawiono analizę przegrody ściennej, wykonanej z kompozytu wapienno-konopnego. Założono grubość ściany 40 cm oraz po 2 cm tynku po obu stronach. Kompozyt składa się z modyfikowanego spoiwa wapiennego oraz paździerzy konopnych pozyskanych z konopi przemysłowych. Parametry materiału, potrzebne do analizy (współczynnik przewodności cieplnej oraz paroprzepuszczalność wyznaczono doświadczalnie w badaniach własnych. W części analitycznej artykułu przedstawiono obliczenia temperatury powierzchni koniecznej do uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchni wewnętrznej ściany oraz określono możliwość wystąpienia kondensacji międzywarstwowej w analizowanej ścianie. Obliczenia wykonano zgodnie z normą PN-EN 13788. Przyjęto warunki brzegowe dla lokalizacji Lublin. Miesiącem krytycznym, w którym przegroda jest najbardziej narażona na kondensację jest styczeń. Z uwagi na dobre parametry termoizolacyjne przegrody, jej budowę ryzyko rozwoju pleśni na wewnętrznej powierzchni ściany nie występuje. Kondensacja wewnętrzna występuje w przegrodzie w okresie grudzień – luty. Natomiast już w marcu zgromadzony kondensat ulega całkowitemu odparowaniu. Przegroda odpowiedniej grubości, wykonana z kompozytu wapienno-konopnego, z uwagi na swoją wysoką paroprzepuszczalność oraz niskie przewodnictwo cieplne nie jest narażona na długotrwałe i niszczące oddziaływanie skraplającej się wewnątrz pary wodnej.

  3. The value of irradiation in the combined treatment of craniopharyngioma; Ocena wartosci radioterapii w skojarzonym leczeniu czaszkogardlaka (craniopharyngioma)

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Skowronska-Gardas, A.; Zawadzka, B.; Palinski, K.; Danczak-Ginalska, Z. [Centrum Onkologii, Instytut im. M. Sklodowskiej-Curie, Warsaw (Poland)

    1994-12-31

    From 1968 till 1990 in the First Radiotherapy Department of the Center of Oncology in Warsaw 32 patients after non-radical surgery were treated with external beam irradiation. 20 were pediatric. We obtained overall 5-year survival in 78% and NED survival in 72% of patients. Significantly better results in pediatric group were observed. 68% of living patients are in good clinical state, able to work or learning. (author). 15 refs, 1 fig.

  4. Evaluation of the toxicity of radiosterilized implantable materials; Ocena wplywu sterylizacji radiacyjnej na toksycznosc wybranych materialow implantacyjnych

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Lewandowska-Szumiel, M.; Kudelska, D.; Mazur, M. [Akademia Medyczna, Wroclaw (Poland); Zimek, Z. [Institute of Nuclear Chemistry and Technology, Warsaw (Poland)

    1997-12-01

    Autoclave and radiation sterilization modes of selected biomaterials and polymers were studied to evaluate the toxicity, if any, induced in the cells grown in vitro. The materials examined induced: crystalline and amorphous biocarbon, alumina, hydroxyapatite, powdered primary PP (radiation-sensitive), and PP modified with a polypropylene/ethylene or an ethylene/vinyl acetate copolymer to enhance its radiation resistance. Results showed no material to be toxic toward the cell examined. The viability of the cells cultivated in the presence of materials examined was found to remain unaffected regardless of the sterilization mode. (author). 12 refs, 3 figs.

  5. Preliminary assessment of errors of radon daughters concentration in air; Wstepna ocena bledow miernika koncentracji produktow rozpadu radonu w powietrzu

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Machaj, B. [Institute of Nuclear Chemistry and Technology, Warsaw (Poland)

    1996-12-31

    Employing an earlier elaborated computer program for simulation of depositing radon decay products: {sup 214}Po, {sup 214}Pb, {sup 214}Bi ({sup 214}Po) on air filter and for computing variation of their activity against time, an assessment of errors was carried out of a methods employing measurement of {sup 218}Po + {sup 214}Po alpha activity in three time intervals. Additionally errors of the methods measuring {sup 218}Po + {sup 214}Po alpha activity in three, two and one time intervals, were assessed. A few attempts were also made to measure the alpha activity in different time intervals and to assess their measuring errors. (authors). 10 refs, 4 figs, 14 tabs.

  6. Ocena stylów kierowania stosowanych przez kierowników jednostek organizacyjnych PGL LP wyniki badań

    OpenAIRE

    Mrówka, Jerzy

    2013-01-01

    In the theory of management sciences the beginning of the 21st century is the time of evolution from strategic management to knowledge management in knowledge-based organizations [Mikuła 2006, pp. 15-39]. Meanwhile, in the Polish economic and administrative reality, the basic form of management is bureaucracy, described in the early 20th century by Max Weber. As it results from the research conducted with regard to management attitudes and styles in organizational units of PGL ...

  7. Statistična ocena protipožarne varnosti večstanovanjskih zgradb v Sloveniji

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Vojko Kilar

    2009-01-01

    Full Text Available Skoraj tretjina stanovanjskih enot v Sloveniji se nahaja v večstanovanjskih objektih. Večina tovrstnih zgradb je bila zgrajena po drugi svetovni vojni, ko je bila potreba po ustreznih nastavitvenih objektih največja. Narejeni so bili v okviru gradbenih možnosti in zahtev časa. Vsako leto v teh objektih izbruhne več kot 200 požarov s smrtnimi žrtvami in z veliko gmotno škodo. Zaradi velikih naporov v preteklih stoletjih, ki so bili usmerjeni predvsem v zamenjavo gorljivega gradbenega materiala z negorljivim in z razvojem gasilske službe, sta se število požarov in njihov obseg zmanjšala, vendar ne odpravila. Nov, večji napredek na področju požarne varnosti večstanovanjskih zgradb je tako očiten šele v zadnjih nekaj letih, ko veljajo tudi strožji predpisi za gradnjo tovrstnih objektov. Razvoj znanosti in stroke je tudi na tem področju prinesel več novih rešitev za izboljšanje stanja, kar potrjujejo izkušnje iz tujine. Žal je pri nas uveljavitev varnostnih principov še vedno odvisna predvsem od zavesti uporabnikov, finančnih sredstev, hkrati pa so določeni postopki izvedbe bistveno bolj zapleteni zaradi novih lastniških razmerij. S pomočjo statističnih rezultatov popisa 2002 in sodobnih zahtev varstva pred požarom se želi v članku prikazati današnje stanje tega problema na državni in občinski ravni ter nakazati možnosti izboljšanje stanja. Avtorja v članku ugotavljata, da sodobnim zahtevam ne ustreza pravzaprav nobena starejša večstanovanjska zgradba. K sreči izboljšuje stanje na tem področju dejstvo, da je večina objektov pri nas zgrajena iz negorljivih materialov (beton, opeka, ki omejujejo širjenje požara.

  8. REVIZORJEVA OCENA TVEGANJA POMEMBNO NAPAČNE NAVEDBE ZARADI PREVARE V RAČUNOVODSKIH IZKAZIH NA PODLAGI TRIANGULACIJE REVIZIJSKIH DOKAZOV

    OpenAIRE

    Ličen, Tomaž

    2013-01-01

    Pojem prevare je težko opredeljiv, saj je odvisen od tega, iz katerega zornega kota prevaro opazujemo. Po standardih jih delimo na poslovodske in zaposlenske. Motive za nastanek prevare smo predstavili s trikotnikom prevar, ki razlaga, da posamezniki zagrešijo prevaro, ko so prisotni trije dejavniki: pritisk, priložnost in racionalizacija. Glavno odgovornost za preprečevanje in odkrivanje prevar nosi poslovodstvo, ki mora skrbeti za usmeritve in postopke, ki pomagajo dosegati kolikor mogoče p...

  9. Spoznaj sebe in druge: človek kot družbeno bitje in medosebni odnosi (ocena knjige

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dušana Findeisen

    2014-04-01

    Full Text Available Raziskovanje, razvoj novega študijskega programa in 12 let vodenja študijskih skupin transakcijske analize na Slovenski univerzi za tretje življenjsko obdobje dajejo verodostojen okvir predstavljenim teorijam in posplošenim spoznanjem v delu prof. dr. Ane Krajnc, knjigi s preprostim, a zgovornim naslovom Spoznaj sebe in druge. Avtorica se v uvodu zahvali starejšim študentkam in študentom, ki so jo s svojim zanimanjem, vprašanji in primeri vodili v obravnavo tem, ki so postale središče tega dela. Knjiga je pisana za širši krog bralcev in namenoma ni ozko znanstvena, kajti kot pravi Eric Berne, »si teorija zasluži širšo prakso«. Otrese naj se psihopatologije, obravnave zgolj kliničnih primerov, in se poda med običajne ljudi. Pomaga naj jim razumeti in boljšati odnose sredi vsakdanjega življenja. Prav takšen je bil tudi avtoričin namen.

  10. Struktura kapitałowa przedsiębiorstw w świetle wyników badań

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    ANNA BIAŁEK-JAWORSKA

    2015-04-01

    Full Text Available W artykule poruszono kwestie wyboru między wewnętrznymi a zewnętrznymi źródłami finansowania przedsiębiorstw i czynników go determinujących z punktu widzenia rachunkowości, teorii finansów i wyników badań empirycznych. Celem artykułu jest systematyzacja i ocena aktualnego stanu badań nad determinantami struktury kapitałowej przedsiębiorstw z uwzględnieniem konstrukcji miar dźwigni i czynników wpływających na decyzje w zakresie wyboru źródeł finansowania, tj. zmiennych objaśniających stosowanych w regresjach struktury kapitałowej badanych przedsiębiorstw. Teorie finansów przedsiębiorstw nie dają jednoznacznej odpowiedzi co do determinant struktury kapitałowej, czego przykładem są wykluczające się teorie hierarchii źródeł finansowania (pecking order i substytucji (trade-off. Dlatego też determinanty struktury kapitałowej przedsiębiorstw pobudzają zainteresowanie licznych badaczy weryfikujących aplikowalność teorii finansów, wpływ systemu prawnego i gospodarczego, sytuacji makroekonomicznej, ale też zróżnicowanie determinant w zależności od terminu zapadalności długu, fazy cyklu życia i jakości sprawozdawczości.

  11. Porównanie stężeń tlenku azotu w powietrzu wydychanym i pH kondensatu powietrza wydychanego u dzieci chorych na astmę i zdrowych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bolesław Kalicki

    2009-12-01

    Full Text Available Istotą astmy jest proces zapalny toczący się w śluzówce drzewa oskrzelowego. Parametry oceniające nasilenie tego procesu stosowane do tej pory są mało obiektywne i trudne do uzyskania, zwłaszcza u dzieci. Możliwość rzetelnej oceny intensywności tego procesu wpłynęłaby na dokładniejszą diagnozę pacjenta i zobiektywizowałaby postępowanie lecznicze. W ostatnim okresie ukazało się wiele prac poświęconych poszukiwaniu takich narzędzi, które w łatwy, nieinwazyjny i tani sposób odzwierciedlą stan zapalny w układzie oddechowym. Za jeden z takich wykładników uznawany jest pomiar stężenia tlenku azotu (NO w wydychanym powietrzu. Jego stężenie zależy od aktywności iNOS – enzymu aktywowanego między innymi przez czynniki zapalne. Oznacza się go metodami chemiluminescencyjnymi. Wzrost stężenia sugeruje nasilenie zapalenia oskrzeli. Innym markerem stanu zapalnego branym pod uwagę w wielu badaniach jest pH kondensatu powietrza wydychanego (KPW, który jest pochodną płynu pokrywającego powierzchnię pęcherzyków płucnych. Spośród wielu substancji w nim rozpuszczonych oznaczanie jego pH jest najłatwiejszą metodą analizy KPW. Zauważono, że pH tego płynu spada w chorobach przebiegających z nasileniem stanu zapalnego w płucach. Obie wymienione metody są stosunkowo tanie i proste do zastosowania (również w populacji dziecięcej. Celem niniejszego badania była ocena stężeń NO w powietrzu wydychanym i pH KPW u dzieci z rozpoznaną astmą w okresie zaostrzenia choroby i porównanie tych wyników z wartościami uzyskanymi w grupie dzieci zdrowych. Do badań włączono 26 dzieci w wieku od 8 do 17 lat. Pomiędzy obiema grupami dzieci – zdrowych i chorych, uzyskano statystycznie znamienną różnicę wyników zarówno stężenia NO w powietrzu wydychanym, jak i pH KPW. W przypadku zaostrzenia astmy stężenie NO rosło, a pH KPW malało, oba parametry korelowały ze sobą. Wyniki te pozostają w zgodzie

  12. Od ciężkości astmy do kontroli astmy. Metody oceny kontroli astmy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Joanna Mikołajczyk

    2009-09-01

    Full Text Available Według pierwszych wytycznych dotyczących postępowania w astmie leczenie astmy zależy od stopnia jej cięż- kości, określonej na podstawie objawów klinicznych i wskaźników czynności płuc. Ponieważ astma jest chorobą o zmiennym przebiegu, duże znaczenie ma jej ciągła ocena kliniczna i dostosowana do niej modyfikacja leczenia. Niestety, stopień ciężkości nie dopasowuje się elastycznie do odpowiedzi na leczenie. Biorąc ten fakt pod uwagę, światowi eksperci zalecają zmianę w postępowaniu z astmą, przedkładając uzyskanie klinicznej kontroli astmy nad ustaleniem stopnia jej ciężkości, wyróżniając astmę kontrolowaną, częściowo kontrolowaną i niekontrolowaną. Uzyskanie stanu pełnej kontroli astmy formułuje się w raporcie GINA 2006 jako główny cel leczenia. Kontrola astmy odnosi się do stopnia opanowania objawów i byłoby najlepiej, gdyby dotyczyła też markerów zapalenia i patofizjologicznych wykładników choroby. Określenie stopnia kontroli choroby zgodnie z obecnymi założeniami stanowi podstawę wyboru i modyfikacji leczenia – właściwe ustalenie stopnia kontroli astmy wpływa na skuteczność leczenia. Obecnie dostępnych jest wiele metod oceny kontroli astmy, wtym ocena parametrów klinicznych (objawy w ciągu dnia, objawy nocne, stosowanie leków rozszerzających oskrzela, ocena czynności płuc (PEF i FEV1, określenie zaawansowania zapalenia w drogach oddechowych (nieswoista nadreaktywność oskrzeli, stężenie tlenku azotu w powietrzu wydechowym, liczba eozynofili w plwocinie indukowanej. Dostępne są także subiektywnie oceniające kontrolę astmy kwestionariusze badawcze oraz szybkie testy kontroli astmy (ACT, ACQ, ATAQ. Z drugiej strony wciąż nie wypracowano jednoznacznego stanowiska, który z parametrów lub jakie połączenia parametrów najbardziej wiarygodnie określają kontrolę astmy. Ze względu na wieloczynnikową patogenezę astmy wydaje się, iż uzyskanie pe

  13. Ocena dokładności wyznaczania przestrzennego położenia punktów metodą biegunową

    OpenAIRE

    Preweda, Edward

    1997-01-01

    Położenie, wymiary czy też kształt wielu obiektów przemysłowych określa się na podstawie wyników pomiarów geodezyjnych. Kontrolowane obiekty reprezentowane są przez zbiory punktów położonych na ich powierzchni. Jedną z metod wyznaczania współrzędnych przestrzennych punktów jest metoda biegunową. W pracy wyprowadzono zależności określające macierz kowariancji dla współrzędnych punktów wyznaczanych tą metodą. Positions, dimensions or shape of many industrial objects are determined on the bas...

  14. Ocena funkcija saobraćajne podrške primenom metode procesnih funkcija / Evaluation of the traffic support functions using the processing function method

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Goran Tadić

    2005-05-01

    Full Text Available U naučnoj organizaciji rada razvijeno je više metoda za ocenu postojećeg organizacionog nivoa. Organizovanost se može analizirati na različitim nivoima, kao što su: poslovne funkcije, organizacijske jedinice, područja rada u okviru pojedinih funkcija ili organizacijskih jedinica, kao i elemenata poslovanja. Analitički postupak, koji daje metoda procesnih funkcija, omogućuje kvantitativno ocenjivanje organizacionog nivoa funkcija i, polazeći od toga, preciziranje i programiranje mera za dalje organizacijsko delovanje. U radu je prikazana primena metode procesnih funkcija u ocenjivanju funkcija saobraćajne podrške korpusa kopnene vojske. / To appraise the existing organizational solutions -within the scientific organization of work, there are several methods. Organization could be analyzed at different levels such as: functionality, organizational units, -working areas included in some functions or organizational units and also into -work elements. Analytical order, given by the method of processing function, permits us to evaluate the level of organizational functions and starting from this point, precising and programming orders for further organizational -work could be done. In this paper, the methods of processing functions in evaluation of the functions of traffic support for army corps could be read.

  15. Nieśmiałość a ocena funkcjonowania w sytuacjach niewymagających ekspozycji społecznej

    OpenAIRE

    Studenski, Ryszard; Studenska, Anna

    2010-01-01

    Shyness is regarded as a trait which interferes with social functioning. In the presented research the attempt was made to check whether the consequences of shyness manifest themselves outside the domain of social interaction and are visible in self-evaluations of such qualities as resistance to stress, coping with risk, openness to experience and independence. Participants were 174 women and men aged between 18 and 23. Apart from shyness such variables were measured as: t...

  16. Całościowa ocena przewlekłej obturacyjnej choroby płuc według raportu GOLD 2011

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Grzelewska-Rzymowska

    2013-06-01

    Full Text Available Autorzy omawiają nowe podejście do przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, przedstawione w raporcie GOLD 2011. Przewlekła obturacyjna choroba płuc jest ogólnoświatowym problemem zdrowotnym. Badanie BOLD ujawniło, że rozpowszechnienie choroby jest różne w poszczególnych krajach i będzie czwartą przy‑ czyną zgonów w 2030 roku. Główną przyczyną przewlekłej obturacyjnej choroby płuc jest nałóg palenia tytoniu. Raport GOLD 2011 zaleca, aby postawienie diagnozy rozważyć, jeśli pacjent prezentuje takie obja‑ wy, jak: duszność, kaszel i odkrztuszanie wydzieliny z ekspozycją na czynniki ryzyka oraz z obecnością obtu‑ racji potwierdzonej wartością FEV1/ FVC < 0,70. Wskaźnik FEV1 okazał się niedostatecznym deskryptorem wpływu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc na pacjenta. Jest to choroba złożona i różnorodna, zbadanie jej wpływu na zdrowie pacjenta wymaga walidowanych testów, takich jak BODE, ADO, DOSE. Raport GOLD 2011 zaleca stosowanie dwóch walidowanych testów: mMRC i CAT. Wskaźniki wentylacyjne są skla‑ syfikowane jako GOLD 1 i 2 (zaburzenia łagodne i umiarkowane oraz GOLD 3 i 4 (zaburzenia ciężkie i bar‑ dzo ciężkie. Zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc są ustalane na podstawie wywiadu lub war‑ tości FEV1. Ostatecznie pacjentów można zakwalifikować do kategorii A, B, C lub D. Leczenie farmakologiczne powinno być ustalane po dokonaniu zindywidualizowanej oceny.

  17. Ocena sprawności działania państwa w odniesieniu do skali wydatków publicznych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Postuła

    2013-06-01

    Full Text Available Cel: Celem artykułu jest potwierdzenie tezy, że skala wydatkowania środków publicznych nie wpływa na sprawność działania państwa, która w większej skali jest uzależniona od efektywności ich wydatkowania.Metodologia: Autorka opiera się na przeglądzie literatury, przeprowadzonym na podstawie baz artykułów naukowych, oraz na analizie konkretnych rozwiązań obowiązujących w Unii Europejskiej i krajach członkowskich OECD, odnoszących się do konsolidacji funduszy w kontekście sprawności działania państwa.Oryginalność: Na bazie analizy przeprowadzonej w artykule autorka dowodzi, że optymalna polityka fiskalna powinna wykorzystywać dobrze dobrane narzędzia pozwalające na osiągnięcie maksymalnie dobrego sposobu gospodarowania środkami publicznymi w danym otoczeniu zewnętrznym i wewnętrznym, w jakim znajduje się dana gospodarka. Czynnikiem decydującym o sprawności państwa (pomijając czynniki pozafinansowe nie są absolutne i względne rozmiary wydatków publicznych. Poziom sprawności jest uzależniony od struktury tych wydatków oraz procedur związanych zarówno z procesem planowania, realizacji, ewidencji i sprawozdawczości dotyczącej wydatków publicznych, jak i z poziomem systemu oceny efektywności i skuteczności.

  18. Ocena ryzyka związanego z nowymi substancjami psychoaktywnymi w świetle procedur unijnych oraz ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Krzysztof Krajewski

    2016-06-01

    Full Text Available Standard approach to defining notions of narcotic drugs and psychotropic substances is scheduling them in appendices to drug laws. This method is precise, although not very flexible. It also raises questions regarding scientific evidence used to put substances on such schedules. In case of new psychoactive substances, this problem is aggravated by a lack of sufficient scientific knowledge, which leads to the decision-making process being strongly influenced by the precautionary principle. Nevertheless, there are several attempts in the current legislation to rationalise this process. Under EU regulations, the procedure follows three separate steps: collection of scientific data by EMCDDA and Europol and their assessment by the EMCDDA Scientific Committee, recommendation by the European Commission based on that assessment and the European Council decision on eventual control. The schedules were supplemented in Poland in the year 2009–2015 in a rather chaotic way as altogether about 160 substances became subject to control. This has changed recently. In 2015, a special list of new psychoactive substances was introduced, with substances to be scheduled by the minister of health on recommendation by the special risk assessment unit. However, there is no clear separation between collection and assessment of the scientific data by independent experts on the one hand and recommendations by some other body on the other. The risk assessment unit combines both activities and has a predominantly bureaucratic character. This illustrates dilemmas while attempting to create evidence-based risk assessment procedures.

  19. Ocena sprawności funkcjonalnej chorych na reumatoidalne zapalenie stawów na podstawie funkcjonalnego testu z wystandaryzowanym wyposażeniem

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grażyna Bączyk

    2011-02-01

    Full Text Available Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS jest przewlekle postępującymprocesem zapalnym błony maziowej, doprowadzającym doniszczenia tkanek stawowych i okołostawowych, w wyniku czegodochodzi do zniekształceń i upośledzenia funkcji stawów, co w konsekwencjiprowadzi do trwałego kalectwa. Celem badań była ocenasprawności funkcjonalnej chorych na RZS. Materiały i metody: Grupę badaną stanowiło 120 chorych na reumatoidalnezapalenie stawów leczonych w poradni reumatologicznejw Poznaniu. Kobiety stanowiły 75% badanych. Średnia wiekubadanych to 52,15 roku (SD 12,73. Średni czas trwania chorobywynosił 13,47 roku, (SD 8,62 (tab. I.Objawy ze strony układu kostno-stawowego oceniano wg następującychzasad: czas trwania sztywności porannej, natężenie bólu wgskali VAS, bolesność uciskowa stawów z wykorzystaniem RitchieArticular Index, siła mięśniowa ręki na podstawie siły chwytu. Dooceny sprawności funkcjonalnej chorych wykorzystano funkcjonalnytest z wystandaryzowanym wyposażeniem (tab. II. Wyniki: Około 60% kobiet i 40% mężczyzn nie było zdolnych dowykonania takiego zadania, jak otwieranie słoika. Wykonanie większościzadań wymagało od badanych zastosowania pewnego rodzajupomocy technicznej albo wykonanie danej czynności odbywało siępowoli czy też z pomocą drugiej osoby (tab. III. Wnioski: Złe wyniki oceny funkcjonowania chorych na reumatoidalnezapalenie stawów, niezależnie od płci, świadczą o ograniczeniumożliwości wykonywania podstawowych aktywności życiowych.Wiązało się to z bólem stawów, czasem trwania objawu sztywnościporannej oraz słabą siłą mięśniową rąk.

  20. Consequences of Chernobyl accident for Poland: Retrospective assessment after 10 years; Skutki katastrofy w Czarnobylu dla Polski: Ocena retrospektywna po 10 latach

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Jaskowski, J. [Akademia Medyczna, Gdansk (Poland)

    1996-12-31

    The regional contamination in Poland after Chernobyl accident has been presented. On this base the biological and medical consequences have been discussed. The neonatal mortality as well as cancer frequency for selected regional population in Poland have been analysed during the last decade. 10 figs, 20 tabs.

  1. Ocena zmiany warunków hydrologicznych na terenach zurbanizowanych z wykorzystaniem technik GIS = GIS-based assessment of changes related to hydrological conditions in urban areas

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Danuta Szumińska

    2015-05-01

    email: dszum@ukw.edu.pl1   Streszczenie   W artykule zaprezentowano możliwości wykorzystania technik GIS do przeprowadzenia analizy zmiany warunków hydrologicznych. Badania przeprowadzono na terenie zurbanizowanym, na którym dokonano zmian rzeźby oraz sposobu użytkowania terenu. Spowodowało to pojawieniem się problemów z odwodnieniem terenu, przede wszystkim w czasie wzmożonego zasilania z opadów deszczu i roztopów śniegu. W celu określenia przyczyn występujących problemów porównano rzeźbę terenu oraz wyznaczono kierunki odpływu wód powierzchniowych przed i po zagospodarowaniu działki d (Ryc. 1. Czasochłonne i kosztochłonne badania geologiczne wykonano w minimalnym zakresie (Tab. 1 i zostały one wykorzystane jako informacja uzupełniająca, pozwalająca na ocenę możliwości infiltracji wody w podłoże. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że główne przyczyny problemów z odwodnieniem terenu związane są ze stworzeniem barier w postaci podmurówek ogrodzeń zlokalizowanych prostopadle do kierunków odpływu wody (Fot. 1, Fot. 2. Zmiany rzeźby były w analizowanym przypadku czynnikiem mniej istotnym.   Słowa kluczowe: warunki hydrologiczne, infiltracja, model rzeźby terenu, kierunki odpływu, użytkowanie terenu, tereny zurbanizowane.   Abstract   The paper discusses the possibilities of employing GIS for conducting analysis of changes in hydrological conditions. The study was carried out in an urban area featuring altered relief and use of land. This caused problems with draining the terrain, particularly at times of increased rainwater and meltwater supply. In order to identify the causes of the occurring problems, we compared land relief prior and after the plot was developed, as well as indicated the directions of surface water runoff (Fig. 1. Time-consuming and expensive geological research activities were restricted to minimum (Tab. 2 and the data thus obtained were used as supplementary information to assess the capacity for water infiltration into the ground. The study enabled us to draw a conclusion that the main cause of the drainage problems is related to the construction of barriers, i.e. fencing base running perpendicular to the direction of water runoff  (Photo 1 and 2. The changes in land relief were in this case of lesser importance.   Key words: hydrological conditions, infiltration, digital elevation model, runoff directions, land use, urban areas.

  2. Scintigraphic estimation of the duodeno-gastric reflux in the unclerous disease; Scyntygraficzna ocena refluksu dwunastniczo-zoladkowego w chorobie wrzodowej

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Kopanski, Z.; Cienciala, A.; Micherdzinski, J. [Szpital Wojskowy, Cracow (Poland); Brandys, J. [Uniwersytet Jagiellonski, Cracow (Poland); Zastepa, P.; Witkowska, B.

    1993-12-31

    The analysis includes 58 patients with an ulcer in the duodenum, 40 patients with an ulcer in the stomach, and 13 persons making up the control group. In all patients submitted to the ratio-isotopic estimation of the duodeno-gastric reflux as well as to the chromatographic determination of the concentration of bile acids and lysolecithin in the gastric juice, an almost identically frequent occurrence of the reflux of the duodeno gastric contents into the ulcer of the stomach and of the duodenum was confirmed. It was shown that half of the ulcers of the stomach originate without the participation of the duodeno gastric reflux. It was also established that the average total concentrations of bile acids and lysolecithin are very high in the gastric juice, and in some even statistically significant cases, in the ulcer of the stomach in comparison with the remaining analysed groups of patients. (author). 17 refs, 4 figs.

  3. Ocena przejścia fali powodziowej w maju 2010 roku we wrocławskim węźle wodnym

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Włodzimierz Parzonka

    2014-12-01

    Full Text Available System ochrony przeciwpowodziowej miasta Wrocławia powstał po powodzi w 1903 r., w latach 1905–1922. Miał on przepustowość maksymalną równą około 2300 m3 · s–1. Ważnymi elementami tego systemu są poldery Lipki–Oława, Blizanowice– Trestno i Oławka oraz kanał zrzutowy z Odry do Widawy. W lipcu 1997 r. wystąpiła katastrofalna powódź o maksymalnym natężeniu przepływu 3530 m3 · s–1 w przekroju wodowskazu Brzeg Most. Skutkiem tej powodzi było zalanie znacznej części miasta Wrocławia, uszkodzenie lub zniszczenie wielu budowli melioracyjnych i hydrotechnicznych oraz mostów i obwałowań. Zniszczony został również jaz wlotowy do kanału Odra–Widawa. Po powodzi w 1997 r. powstało szereg opracowań, dotyczących modernizacji Wrocławskiego Węzła Wodnego (WWW. Podstawowe rozwiązanie zostało przedstawione w ramach Studium wykonalności dla zbiornika przeciwpowodziowego Racibórz na rzece Odrze i modernizacji WWW [Hydroprojekt... 2004]. Przepływy obliczeniowe wynoszą odpowiednio 3100 m3 · s–1 (przepływ kontrolny, woda 1000-letnia i 1850 m3 · s–1 (przepływ miarodajny, woda 200-letnia. Kontynuacją tego Studium jest wykonywany aktualnie Projekt Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry. W maju i czerwcu 2010 r. wystąpiła w dorzeczu Odry powódź o natężeniu maksymalnym rzędu 2100–2200 m3 · s–1 na wlocie do WWW. Była ona porównywalna pod względem natężenia przepływu z powodzią z 1903 r. i nieco wyższa od powodzi w 1930 r. Dla ochrony miasta Wrocławia zdecydowano o zalaniu wymienionych wyżej 3 polderów oraz o uruchomieniu kanału zrzutowego z Odry do Widawy. Szkody po powodzi były znacznie niższe niż w 1997 r. Zalana została ponownie dzielnica Kozanów. Uszkodzone zostały niektóre wały, m.in. wał polderu Lipki–Oława. Wysokie stany wystąpiły zwłaszcza na Odrze powyżej Wrocławia. Na wodowskazie Brzeg Most i Oława najwyższe stany w 2010 r. były bliskie wartościom maksymalnym z 1997 r., mimo znacznie niższego przepływu maksymalnego. Zjawisko to spowodowane zostało przez zmniejszenie przepustowości koryta rzeki, głównie przez zarośnięcie i zamulenie międzywala.

  4. Ocena przydatności kryteriów Williamsa w rozpoznawaniu atopowego zapalenia skóry w praktyce lekarza pediatry

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zbigniew Samochocki

    2009-09-01

    Full Text Available O trudnościach w rozpoznawaniu AZS u dzieci świadczy stosowanie wielu różnych metod diagnostycznych. Jedną z nich są kryteria zaproponowane przez Williamsa iwsp. Celem pracy było określenie przydatności kryteriów Williamsa iwsp. wrozpoznawaniu AZS u dzieci poprzez ocenę porównawczą z kryteriami Hanifina iRajki. Badaniami objęto 166 pacjentów Poradni Dermatologicznej (67 chłopców i 99 dziewczynek w wieku od 4 do 15 lat (średnio 10,3 roku, którzy niezależnie od zmian skórnych zgłaszali świąd skóry. Poddano ich badaniu klinicznemu i procedurom zawartym w kryteriach Hanifina i Rajki. Dokonano analizy statystycznej wyników. U 108 dzieci rozpoznano AZS, a u 58 – świerzb, łojotokowe zapalenie skóry, zapalenie skóry z podrażnienia, łuszczycę, trądzik młodzieńczy oraz pokrzywkę. U wszystkich chorych naAZS wykazano suchość skóry. Zajęcie typowych okolic podawane wwywiadzie, początek zmian skórnych <2. roku życia, czynne zmiany w przegubach i osobnicze obciążenie atopią obserwowano odpowiednio u 96,3% (104/108, 71,3% (77/108, 67,6% (73/108 i 64,3% (70/108 pacjentów. Wszystkie te cechy występowały statystycznie istotnie częściej (p<0,001 wporównaniu z grupą dzieci, u których nie rozpoznano wyprysku atopowego. Stosując kryteria Williamsa i wsp., u 3/108 chorych wykazano fałszywie ujemne wyniki, a u 2/58 – fałszywie dodatnie. Czułość i swoistość tej metody badawczej wynosiła odpowiednio 97,2% i 96,6%. Wnioski: 1. Kryteria diagnostyczne Williamsa i wsp. są bardzo pomocne w praktyce lekarza pediatry w rozpoznawaniu AZS u dzieci powyżej 3. roku życia. 2. Suchość skóry i potwierdzenie wwywiadzie obecności zmian wypryskowych o typowej lokalizacji są najbardziej przydatne w rozpoznawaniu AZS u dzieci. 3. W przypadkach wątpliwych rozszerzenie granicy wieku wystąpienia pierwszych zmian skórnych z 2 do 5 lat zwiększa wykrywalność choroby.

  5. Zaburzenia depresyjne z ewolucyjnego punktu widzenia

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marcin Piotr Nowak

    2017-06-01

    Full Text Available Epizod depresyjny stanowi częste zaburzenie zdrowia psychicznego. Jednak zgodnie z teoriami ewolucji cechy wpływające negatywnie na dostosowanie są usuwane z populacji przez selekcję naturalną, czego w przypadku epizodu depresyjnego się nie obserwuje. W celu wyjaśnienia tego paradoksu zaproponowano ewolucjonistyczne hipotezy depresji: • hipotezę immunologiczną (epizod depresyjny jako przedłużona reakcja na infekcję; • hipotezę przywiązania (objawy depresyjne przypominają zachowanie dziecka odłączonego od matki; • hipotezę pozycji społecznej (osobnikom o niskiej pozycji społecznej nie opłaca się konkurować z dominującymi; • hipotezę nawigacji społecznej (objawy depresyjne pełnią funkcję ruminacji – osoba depresyjna intensywnie myśli nad rozwiązaniem swoich problemów – oraz funkcję motywacji społecznej – są ukierunkowane na uzyskanie pomocy; • hipotezę motywacyjną (duża depresja jest nieadaptacyjna, ale lęk przed nią może chronić przed niebezpieczeństwem, podobnie jak ból ostrzega przed urazem. Pewne sformułowania zawarte w powyższych hipotezach pozostają w sprzeczności ze współczesną syntezą ewolucyjną, m.in. opisują strategie ewolucyjnie niestabilne. Sytuacja ta prowokuje pytania: Jeśli objawy depresyjne stanowią część ludzkiej natury i zwiększają dostosowanie, to czy powinny być leczone? Która z przedstawionych hipotez jest poprawna? Po pierwsze, nawet gdy dana cecha jest naturalna i poprawia dostosowanie, nie musi polepszać stanu klinicznego ani dobrostanu pacjenta. Co więcej, to, że „coś jest”, nie oznacza, że „coś musi być”. W odpowiedzi na drugie pytanie proponuje się mechanizm preadaptacji, w którym dana adaptacja może ulec zmianie, by wypełniać nową funkcję. Objawy depresyjne mogły się pojawić jako część odpowiedzi na infekcję bądź odłączenie dziecka od matki i – w miarę rozwoju społecznego grup ludzkich

  6. Zaburzenia lipidowe u pacjentów z zawrotami głowy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Hanna Zielińska-Bliźniewska

    2012-11-01

    Full Text Available Wprowadzenie: Celem pracy była ocena zaburzeń lipidowych u pacjentów z zawrotami głowy. Materiał i metody: Badania przeprowadzono na grupie 918 chorych, w tym 598 kobiet i 320 mężczyzn, w wieku 18–83 lat (średnia wieku 55±0,5, leczonych w latach 2009–2011 w Klinice Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej z Zespołem Pracowni Audiologicznych i Foniatrycznych Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego im. WAM w Łodzi z powodu zawrotów głowy. U wszystkich chorych przeprowadzono szczegółowy wywiad, badanie przedmiotowe otolaryngologiczne, otoneurologiczne. Każdy pacjent był konsultowany neurologicznie, okulistycznie i internistycznie oraz miał wykonywane USG naczyń doczaszkowych, tomografię komputerową odcinka szyjnego kręgosłupa i głowy w celu wykluczenia schorzeń organicznych ośrodkowego układu nerwowego. Przeprowadzono także badania laboratoryjne, takie jak stężenie cholesterolu całkowitego, triglicerydy, frakcję cholesterolu LDL i HDL oraz stężenie glukozy w surowicy krwi. Wyniki: W grupie 918 pacjentów z zawrotami głowy u 539 (58,71% miały one pochodzenie ośrodkowe, a u 379 chorych (41,28% charakter mieszany, w tym u 366 kobiet (67,90% rozpoznano zawroty pochodzenia ośrodkowego, a u 232 (61,21% typu mieszanego. Spośród 320 mężczyzn (34,78% z zawrotami głowy u 173 (32,09% stwierdzono zawroty pochodzenia ośrodkowego, a u 147 (38,78% typu mieszanego. Analizując stężenia frakcji lipidów u badanych, odnotowano podwyższone wartości cholesterolu całkowitego u 67,03% z nich, w tym u 71,34% mężczyzn i 64,76% kobiet. Podwyższone stężenia frakcji cholesterolu LDL zaobserwowano u 51,57% pacjentów, w tym u 54,83% mężczyzn i 49,83% kobiet. Frakcja HDL cholesterolu u większości chorych (61,99% była w normie. Również stężenie triglicerydów u większości badanych (u 69,45% nie odbiegało od normy, podobnie jak stężenie glukozy (u 59,25% mężczyzn oraz 67,78% kobiet. Wnioski: Zaburzenia

  7. Wpływ rehabilitacji neurologicznej na funkcjonowanie pacjentów po przebytym udarze niedokrwiennym mózgu – analiza retrospektywna = The influence of neurological rehabilitation on the functioning of patients after ischemic stroke – a retrospective analysis

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Krystian Kałużny

    2016-12-01

      1   Katedra i Klinika Rehabilitacji, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy 2   Katedra Chorób Naczyń i Chorób Wewnętrznych, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy 3   Oddział Rehabilitacji Neurologicznej, Jolly Med, Popielówek 4   Fundacja Wsparcie, Kowary 5   Bydgoska Szkoła Wyższa 6   Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy   Słowa kluczowe: udar mózgu, rehabilitacja, PNF, skala Barthel Key words: stroke, rehabilitation, PNF, the scale of Barthel   Streszczenie Wstęp: Funkcjonowanie pacjentów po udarze niedokrwiennym mózgu jest źródłem zainteresowania dla wielu badaczy oraz ogromnym wyzwaniem dla współczesnej medycyny. Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO udar mózgu jest trzecią co do częstości przyczyną zgonu (po chorobach serca i nowotworach oraz najczęstszą przyczyną ciężkiego inwalidztwa w populacji osób powyżej 45 roku życia, co niesie za sobą istotne następstwa kliniczne, socjalne i ekonomiczne. Cel pracy: Celem pracy była ocena skuteczności zastosowanej rehabilitacji neurologicznej u pacjentów po udarze niedokrwiennym mózgu, ocena funkcjonowania pacjentów po udarze niedokrwiennym mózgu poddanych rehabilitacji neurologicznej oraz ocena wpływu czynników dodatkowych na skuteczność rehabilitacji neurologicznej. Materiał i metody: Badaną grupę stanowiło 30 osób obu płci (15 kobiet i 15 mężczyzn w wieku 47-78 lat po przebytym udarze niedokrwiennym mózgu, których poprawę funkcjonowania w wyniku procesu rehabilitacji oceniano wybranymi elementami skali Barthel. Badania przeprowadzone zostały na podstawie analizy historii chorób pacjentów hospitalizowanych w Klinice Rehabilitacji Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 w Bydgoszczy w latach 2015-2016. Wykorzystano

  8. Samoocena stanu zdrowia i jej wybrane uwarunkowania w grupie osób po 65 roku życia, pacjentów Podstawowej Opieki Zdrowotnej = The self-assessment of health and its selected conditions within a group of over-65-year-old primary-care patients

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Józef Nowicki

    2016-05-01

    Conclusions. The analysis of health self-assessment allows us to conclude that most of the survey participants do not enjoy good health. It has been shown that the results of health self-assessment depend on the following factors: age, education, civil status, financial status, feeling pain, physical fitness and the nature of work performed in the past.

  9. The Effect of Different Delivery Conditions on the Accelerated Degradation of Structural Steel in the Coal Mine Environment / Wpływ Różnego Stanu Dostawy Na Przyspieszoną Degradację Stali Konstrukcyjnej W Środowisku Kopalnianym

    Science.gov (United States)

    Pawłowski, Bogdan; Bała, Piotr

    2012-12-01

    The main objective of this work was to determine the effect of different delivery conditions on the accelerated degradation of structural steels used for lifting beams (rails) of the monorail transport systems. Some of these rails, made of the same steel grade as others, undergoes accelerated corrosion in the coal mine environment. Corrosion degradation occurs much faster (more than two times faster), comparing to the same steel grade rails operated under the same conditions but with different microstructures. However, all the provided rails meet the requirements of appropriate standards for steel on the lifting beams of the monorail transport systems. The investigations were carried out on rails made of the same steel grade but with different microstructures and showed that the main factor influencing the accelerated corrosion degradation of tested steels is the delivery condition, so-called "as rolled" condition. The greatest resistance to the accelerated corrosion showed rails in the normalized or normalizing rolling condition.

  10. Ocena właściwości chemicznych i geotechnicznych mieszaniny popiołowo-żużlowej z elektrowni Skawina S.A. w modelowym badaniu zapory ziemnej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł Mundała

    2014-12-01

    Full Text Available W modelu zapory ziemnej zbudowanej w korycie hydraulicznym badano podstawowe właściwości chemiczne i geotechniczne mieszaniny popiołowo-żużlowej, pozyskanej z Elektrowni Skawina SA. Dysponując piezometrami pozwalającymi ująć wody: górną, dolną oraz filtrującą przez nasyp, badano ich jakość po dobowej i dwudziestopięciodobowej ekspozycji. Wykorzystano wodę wodociągową – ze względu na lokalizację jednostki była to woda z Wodociągów Krakowskich. Z właściwości fizycznych badano skład granulometryczny gruntu, wskaźnik różnoziarnistości, wilgotność naturalną, gęstość objętościową, gęstość objętościową szkieletu, wilgotność optymalną, maksymalną gęstość objętościową szkieletu, współczynnik filtracji. Sklasyfikowano grunt według norm PN-B-02481:1998 i PKN-CEN ISO/TS 17892-4:2009. Wykreślono krzywą filtracji. Materiał nasypu – z uwagi na jego parametry geotechniczne – bardzo łatwo poddawał się zjawisku sufozji. Pomierzone objętościowe natężenie przepływu było w przedziale 1700–2500 cm3 · godz.–1. Z właściwości chemicznych badano stężenia ośmiu metali, konduktancję i pH wód dolnej, górnej i z korpusu zapory przy ekspozycjach po jednej i dwudziestu pięciu dobach. Warunki ługowalności badanych składników były odmienne od założonych w normie [Rozporządzenie… 1999], jednak znacznie bardziej zbliżone do warunków na pograniczu budowla wodna – ekosystem. Analizując zawartości metali, wartości pH oraz kondunktancji w odciekach uzyskiwanych z piezometrów rozmieszczonych w modelu zapory, należy stwierdzić, iż badany materiał wpływa na zmianę chemizmu wód mających z nim bezpośredni kontakt, szczególnie w odniesieniu do zawartości Na, K, Ca i Mg, przekraczając dopuszczalne dla wód powierzchniowych i podziemnych normy [Rozporządzenie… 2008, Rozporządzenie... 2011]. Ołów, kadm oraz chrom występują w stosunkowo wyrównanych zakresach w obu okresach ekspozycji, spełniając równocześnie dopuszczalne normy dla wód powierzchownych i podziemnych oraz normy w przypadku wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi [Rozporządzenie…2006, Rozporządzenie…2008, Rozporządzenie... 2011].

  11. Ocena rozpowszechnienia dolegliwości reumatycznych wśród osób w przedziale wiekowym 18-25 lat = Assessment of the prevalence of rheumatic ailments among people aged 18-25 years

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Wioleta Kitowska

    2016-01-01

      Streszczenie Wprowadzenie Choroby reumatyczne, wraz z innymi chorobami układu kostno-mięśniowego są jednymi z najpowszechniejszych schorzeń chronicznych na świecie. Czynniki usposabiające do chorób reumatycznych to czynniki genetyczne, zewnętrzne czynniki fizyczne oraz tzw. czynnik cywilizacyjny – efekt współczesnego „cywilizowanego” życia. Podejrzewa się, że choroby reumatyczne są odpowiedzialne za pochłanianie największego odsetka PKB ze wszystkich chorób. Materiał i metoda Badanie zostało przeprowadzone metodą sondażu diagnostycznego. Populację badaną stanowili studenci uczelni wyższych w przedziale wiekowym 18-25 lat.. Narzędziem zastosowanym do przeprowadzenia badania był autorski kwestionariusz, który był rozprowadzony techniką typu CAWI. Ilość respondentów łącznie wynosiła 308 osób. Wyniki Aż 38% osób deklarowało obecność na wizycie lekarskiej z powodu dolegliwości ze strony układu kostno-stawowego, które nie były wynikiem kontuzji. Większy odsetek kobiet (40% niż mężczyzn (30% bywało u lekarza. U większości osób nie występują zniekształcenia kości lub stawów, które nie są spowodowane urazem (59%. Więcej kobiet (31% niż mężczyzn (29% deklarowało istniejące zniekształcenia. Ponad połowa zarówno kobiet (50% jak i mężczyzn (52% doświadczyła w przeszłości poczucia sztywności stawu lub trudności w jego poruszaniu. Wnioski       U tzw. młodych dorosłych  (ang. young adults często występują objawy, które mogą być powiązane z chorobą reumatyczną. Mały odsetek osób jednak idzie z tego powodu do lekarza, a jeszcze mniejszy bada się w kierunku rozpoznania choroby reumatycznej. Niska frekwencja może wynikać z braku wiedzy na temat chorób reumatycznych. Możliwe jest to, że więcej osób dożywa, żeby zachorować w młodszym wieku.   Abstract Introduction Rheumatic diseases, along with other diseases of the musculoskeletal system are among the most common chronic diseases in the world. Factors predisposing to rheumatic diseases are genetic factors, external physical factors as well as  the so-called "civilization factor" - an effect of modern "civilized" life. It is suspected that rheumatic diseases are responsible for absorbing the largest portion of the GDP of all diseases. Materials and Method The study was conducted using a diagnostic survey. The study population consisted of university students in the age group of 18-25 years. The tool used to perform the test was an original questionnaire, which was distributed using the CAWI technique. The number of respondents amounted to 308 persons. Results As many as 38% of respondents declared visiting a doctor due to ailments of the skeletal system, which were not a result of injury. A larger proportion of women (40% than men (30% declared such visits. Most people do not have bone or joint deformities that are not caused by injury (59%. More women (31% than men (29% acknowledged an existence of such defects. More than half of both women (50% and men (52% have experienced joint stiffness or difficulty moving said joints. Conclusions Young adults often show symptoms that may be associated with rheumatic diseases. However, only a small percentage have seen a medical professional because of them, and even less have done tests aimed at diagnosing a rheumatic disease. The low rate may be due to lack of knowledge about rheumatic diseases. It is possible, that more people live to fall ill at an earlier age.

  12. Ocena czynników mających wpływ na podejmowanie aktywności fizycznej w trakcie studiów = Students’ attitude towards taking up physical activities apart from university classes

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Mariola Duda

    2015-11-01

    Abstract The aim of this study was to answer the following questions: What are the reasons that determine the physical activity of students outside of their university? What determines the duration of exercises and during what year the students exercise the most ? 301 students were tested using an original questionnaire. The analysis consisted of descriptive statistics and performed  analysis ANOVA. Analysis showed a significant relationship between sex and physical activity. Men are more likely to exercise. However, there is no relationship between the frequency of physical activity and gender.   Key words: student, physical activity, studies.

  13. Ocena učinkov notranjih presoj po standardu ISO 9001 na primeru podjetja Mercator, d.d. = The Assessment of the iso 9001 Internal Audit Effects in the Case of the Company Mercator, plc.

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Milena Alič

    2008-09-01

    Full Text Available The purpose of this study is to get empirical data about the assessed contribution of an iso 9001 internal audit to fulfil the company goals and in this way improve its efficiency. The empirical study in the case of Mercator, plc. is based on the analytically proven hypothesis taken from a former research. The first hypothesis (H1 assumes that internal audits contribute to the fulfilment of company goals and in this way contribute to company efficiency. The other hypothesis (H2 suggests that internal audits have more positive than negative effects upon business performance of a company. The study concluded that the internal audit in Mercator had generally more positive than negative effects upon business performance of the company. Respondents also realized that the internal audit considerably contributed to the fulfilment of company goals and to better efficiency. The results of the empirical study in Mercator support both hypotheses used as the research starting-point. Therefore the case of Mercator supports the statement that an internal audit which is primarily a quality management tool according to iso 9001 requests could also contribute to better business performance and company efficiency. The empirical outcomes could help quality managers as a reference data for benchmarking of internal audits and their effects in various environments. Further empirical research including additional internal audit cases (from other environments would be welcome. The results of these audits could support the development of a wider benchmark database and it could in addition give a stronger support to the hypotheses presented in this article.

  14. Estimation of dependence between mean of fractionation of photons and neutrons dose and intensity of post-irradiation reaction of mouse large intestine; Ocena zaleznosci pomiedzy sposobem frakcjonowania dawki fotonow i neutronow a nasileniem popromiennego odczynu jelita grubego myszy

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Gasinska, A. [Oncology Center, Cracow (Poland)

    1995-12-31

    The aim of the work was verification of mouse large intestine tolerance on fractionated 250 kV X-rays and 2.3 MeV neutrons doses. Two cm of large intestine of mouse CBA/HT strain were irradiated with various fraction doses: from 0.25 to 35 Gy of X-rays and 0.05-12 Gy of neutrons. The measure of injury was handicap of intestine function. Early post-irradiation reaction was measured by loss of body weight (2-3 weeks after irradiation) and mouse mortality (till 2 months after irradiation, LD50/2). The late reaction was measured on the base of maximal body weight in 1 year period after irradiation, deformation of excrements (after 10 months) and death of animals (till 12. month after irradiation, LD50/12). Fractionation of X-ray dose influenced on decrease of intensification of late irradiation effects. After fractionation of neutrons this effect has not been observed. {alpha}/{beta} coefficient for X-rays was 19.9 Gy [15.2; 27.0] for body weight nadir, 13.4 Gy [9.3; 19.5] for early mortality (LD50/2), 6.4 Gy [3.6;11.0] for maximal body weight and 6.9 [4.2; 10.8] for late mortality (LD50/12). Analysis of influence of low doses of photons 90.25-4 Gy) and neutrons (0.05-0.8 Gy) showed trend to reduction {alpha}/{beta} for photons only (LD50/2=5.4 Gy; LD50/12=4.6 Gy). {alpha}/{beta} coefficient for neutrons was defined by LQ model only for maximal body weight and was 19.9 Gy [9.5; 61.0]. In application of graphic method {alpha}/{beta} for neutrons was 230 Gy for early and 48 Gy for late effects. Lower values of {alpha}/{beta} coefficient for late irradiation effects for photon radiation demonstrate the big influence of fractionation of photons dose on large intestine tolerance (decrease intensity in all biological effects). Author did not observe increase of intestine tolerance in fractionation of neutrons dose. Effect of irradiation damages repair in interfraction pauses, measured by percent of regenerated dose (F{sub r}) was much bigger for photons. For X-rays it was 50% for early and 63% for late effects. In case of neutrons F{sub r} was 3% for early- and 16% for late - measured biological effects. The differences in effectivity of radiation with various LPE effect confirm WSB values calculated on the base of {alpha} and {beta} coefficients and LQ model. WSB values were higher and more dependent on amount of fractionated dose for late effects. WSB for late reaction and low fraction dose (0.25 Gy of photons) was 9.6 and for early irradiation effects was 6.3. On the level of high fraction dose (25 Gy of photons) there was inverted dependence. WSB for early effects was higher (2.5) in comparison with late irradiation effects (1.8). Application of mathematical model for measuring of quantity of units responsible for intestine regeneration (tissue rescuing units - TRU) showed various K number for early reaction and do not confirmed big radiosensitivity of this tissue. Also for late response low radiosensitivity was confirmed. Histological investigation showed that target cells for early reaction are epithelial crypt cells, however for late reaction there are fibrocytis and myocytes

  15. Valuation of a CD-96 reader dedicated to quick read-out and archivisation of foil dosemeter absorbance; Ocena czytnika CD-96 przeznaczonego do szybkiego mierzenia absorbancji tasmowych dozymetrow foliowych i archiwizowania wynikow pomiaru

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Malicki, W.; Bryl-Sandelewska, T.; Stuglik, Z.

    1997-12-31

    A check of the useful parameters of CD-96 reader is presented. The reader was constructed in the Department of Radioisotope Instruments and Methods of the INCT and dedicated to quick read-out of the foil dosemeter absorbances and for their archivisation. (author). 9 refs, 9 figs.

  16. Evaluation of Wheel Loaders in Open Pit Marble Quarrying by Using the AHP and Topsis Approaches / Ocena pracy ładowarki na podwoziu kołowym w odkrywkowej kopalni marmuru w oparciu o metody AHP i topsis

    Science.gov (United States)

    Kun, Mete; Topaloǧlu, Şeyda; Malli, Tahir

    2013-03-01

    The marble mining in Turkey has been rising since the early 80's. In relation to that, the marble income has become noticeably bigger than those of other mining sectors. In recent years, marble and natural stone export composes half of the total mine export with a value of two billion dollars. This rapid development observed in marble operation has increased the importance of mining economics, income-expenditure balance and cost analysis. The most important cost elements observed in marble quarrying are machinery and equipment, labor costs and geological structures of the field. The aim of this study is to is to propose a multi-criteria decision making (MCDM) approach to evaluate the wheel loader alternatives and select the best loader under multiple criteria. A two-step methodology based on two MCDM methods, which are namely the Analytic Hierarchy Process (AHP) and the Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS), are used in the evaluation procedure. More precisely, AHP is applied to determine the relative weights of evaluation criteria and TOPSIS is applied to rank the wheel loader alternatives. The proposed approach also provides a relatively simple and very well suited decision making tool for this type of decision making problems.

  17. Ocena skuteczności metod fizykalnych w leczeniu nietrzymania moczu u kobiet – przegląd badań = Evaluation of the efficacy of physical methods in the treatment of urinary incontinence in women - a review of research

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Weber-Rajek

    2015-03-01

    Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki   dr n. o zdr. Magdalena Weber-Rajek Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Katedra Fizjoterapii ul. Marii Skłodowskiej-Curie 9, 85-094 Bydgoszcz e-mail: magdawr69@gmail.com   Streszczenie Nietrzymanie moczu definiujemy jako objaw niekontrolowanego wycieku moczu przez cewkę moczową. Schorzenie to stanowi obecnie duży problem zdrowotny i społeczny. Fizjoterapia jest jedną z metod zachowawczego leczenia NTM. Artykuł zawiera przegląd  literatury dotyczącej metod fizykalnych stosowanych w leczeniu NTM w oparciu o artykuły zamieszczone w bazie PubMed oraz Medline.   Summary Urinary incontinence is defined as uncontrolled urine leakage through an urethra. This disease is a major health and social problem. Physiotherapy is one of the methods of conservative treatment of  urinary incontinence. The presented report contains a review of literature concerning physical methods in the treatment of urinary incontinence based of the articles included in PubMed and Medline.   Słowa kluczowe: nietrzymanie moczu, metody fizykalne, elektrostymulacja, stymulacja magnetyczna, biofeedback, terapia wibracyjna całego ciała.   Key words: urinary incontinence, physical methods, electrical stimulation, magnetic stimulation, biofeedback, whole body vibration.

  18. An Estimation of Profitability of Investment Projects in The Oil and Gas Industry Using Real Options Theory / Ocena Opłacalności Projektów Inwestycyjnych W Przemyśle Naftowym Z Wykorzystaniem Teorii Opcji Realnych

    Science.gov (United States)

    Kosowski, Piotr; Stopa, Jerzy

    2012-11-01

    Paper discusses issues relating to the valuation of investment efficiency in the oil and gas industry using a real options theory. The example of investment pricing using real options was depicted and it was confronted with the analysis executed with the use of traditional methods. Indicators commonly used to evaluate profitability of investment projects, based on a discounted cash flow method, have a few significant drawbacks, the most meaningful of which is staticity which means that any changes resulting from a decision process during the time of investment cannot be taken into consideration. In accordance with a methodology that is currently used, investment projects are analysed in a way that all the key decisions are made at the beginning and are irreversible. This approach assumes, that all the cash flows are specified and does not let the fact that during the time of investment there may appear new information, which could change its original form. What is also not analysed is the possibility of readjustment, due to staff managment's decisions, to the current market conditions, by expanding, speeding up/slowing down, abandoning or changing an outline of the undertaking. In result, traditional methods of investment projects valuation may lead to taking wrong decisions, e.g. giving up an owned exploitation licence or untimely liquidation of boreholes, which seem to be unprofitable. Due to all the above-mentioned there appears the necessity of finding some other methods which would let one make real and adequate estimations about investments in a petroleum industry especially when it comes to unconventional resources extraction. One of the methods which has been recently getting more and more approval in a world petroleum economics, is a real options pricing method. A real option is a right (but not an obligation) to make a decision connected with an investment in a specified time or time interval. According to the method a static model of pricing using DCF is no longer used; an investment project is divided into a series of steps and after each one there is a range of possible investment decisions, technical and organizational issues and all the others called `real options'. This lets one take many different varieties of modyfiying a strategy while pricing the project. This also makes it possible to react to the changing inner and outer situation and introducing new information while accomplishing the investment project. Owing to those, the decision process is a continuous operation, what is an actual vision of a real investment project management in the petroleum industry.

  19. Initial estimation of correlation between estrogen receptor status and histopathology, and also some selected prognostic factors in breast cancer patients; Wstepna ocena zaleznosci miedzy stezeniem receptora estrogenow a obrazem histopatologicznym oraz wybranymi wskaznikami rokowniczymi u chorych na raka sutka

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Cwikla, J.; Badowski, J.; Shafie, D.; Gugala, K.; Koziorowski, M. [Wojewodzki Szpital Zespolony, Olsztyn (Poland)

    1996-12-31

    The goal of this study was to assess the correlation between estrogen receptor (ER) status and histopathology findings, likewise to assess some selected prognostic factors in patients with breast cancer. The study was carried out on 126 patients with breast cancer. ER concentration was estimated by the standard biochemical assay (DCC-dextran-coated charcoal assay). The correlation between established risk factors like: lymph node status; age menopausal status and ER status were analysed.The ER yielded in 61% positive results. The mean value of ER in invasive ductal carcinoma was 43.9 fmol/mg protein and the mean value of ER in invasive lobular carcinoma 51.4 fmol/mg protein. The significant statistics negative correlation between ER status of pre-menopausal patients with ductal breast carcinoma and regional lymph nodes involvement was found. There was no difference between ER status and histological type of the cancer. No correlation was found between ER status and age of patients. (author) 32 refs, 2 figs, 2 tabs

  20. Ocena prostorske razsežnosti žledoloma februarja 2014 v bukovih in smrekovih sestojih v občinah Tolmin in Dobrova - Polhov Gradec s pomočjo tehnologije daljinskega zaznavanja

    OpenAIRE

    Šafran, Aljoša

    2018-01-01

    V magistrskem delu obravnavamo žledolom, ki je ob koncu januarja in začetku februarja 2014 povzročil gmotno škodo ne le na vegetaciji, temveč tudi na energetski in železniški infrastrukturi. Po dosedanjih ocenah gre za enega izmed najobsežnejših žledolomov na območju Slovenije v zadnjih desetletjih. V raziskavi nas je zanimala prostorska razporeditev sprememb v biomasi bukovih in smrekovih sestojev na z žledom prizadetih območjih, zaznanih s pomočjo satelita Landsat. V raziskavo sta bili zaje...

  1. Ocena przydatności β-N-acetylo-D-glukozaminidazy i endogliny jako markerów molekularnych w diagnostyce nowotworów pęcherza moczowego u kobiet w wieku pomenopauzalnym

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Bernaciak

    2011-06-01

    Full Text Available The aim of the study was to evaluate the usefulness of mRNA expression of b-N-acetyl-D-glucosaminidase (MGEA5 and endoglin (CD105 for bladder cancer diagnosis and disease prognosis in postmenopausal women.Material and methods: Expression of MGEA5 and CD105 in mRNA with PCR real-time method was estimated in a urine specimen from 30 women with diagnosed bladder cancer. The control group consisted of 20 women with negative cancer history and no changes in the urine specimen and ultrasound examination of the bladder. For both estimated genes, cut-off, specificity and sensitivity were estimated.Results and conclusions: At a cut-off value of MGEA5 of 98.3 sensitivity was 85.2% and specificity 95%. Expression of MGEA5 was established in 27 of 30 (90% urine specimens taken from women with bladder cancer and in 100% (20 of 20 urine specimens from healthy women. Expression of CD105 was characterized by 100% sensitivity and 80% specificity. Cut-off was over 2.0. There was no CD105 expression in women with papillary urothelial neoplasms of low malignant potential (PUNLMP, in contrast to MGEA5 expression. Estimation of expression of both MGEA5 and CD105 in mRNA of urine specimens of postmenopausal women with urinary bladder may be a useful marker of diagnosis and prognosis of bladder carcinoma.

  2. Assessment of resources and reserves of hard and brown coal, coal production and consumption in the EU and Poland; Ocena zasobow, wydobycia i zuzycia wegla kamiennego i brunatnego w UE i Polsce

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Ney, R. [Polish Academy of Sciences (PAN), Krakow (Poland). Mineral and Energy Economy Research Institute

    2004-07-01

    The paper presents and discusses tables for resources and reserves of hard coal and brown coal for EU member countries and Eastern European countries, for the year 2002. Production and consumption of coal in these countries for the year 2003 are compared. 8 refs., 17 tabs.

  3. Ocena założenia o kontynuacji działalności przedsiębiorstwa z punktu widzenia biegłych rewidentów

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tomasz Iwanowicz

    2017-12-01

    Full Text Available Celem artykułu jest przedstawienie oceny założenia o kontynuacji działalności z punktu widzenia bie- głych rewidentów oraz wskazanie przykładowych funkcji logistycznych mogących posłużyć biegłym rewidentom w tej ocenie. W wyniku przeprowadzonych badań, dziewięciu biegłych rewidentów na dziesięciu uznało, że weryfikacja założenia o kontynuacji działalności jest kluczowa z punktu widzenia badania sprawozdań finansowych. Jednocześnie zaledwie trzech biegłych rewidentów wskazało, że wie, czym są modele dyskryminacyjne oraz oświadczyło, że rozumie sposób ich działania, a tylko jedna osoba potwierdziła, że korzystała z tego rodzaju modeli przy ocenie założenia o kontynuacji działalności. Po- nadto, pomimo rosnącego wykorzystania analizy dyskryminacyjnej do oceny sytuacji finansowej przed- siębiorstw wyestymowane do tej pory modele nie były skierowane do użycia bezpośrednio przez bie- głych rewidentów. Biorąc to pod uwagę, próba stworzenia modeli dyskryminacyjnych dla biegłych rewi- dentów nie jest tematem błahym i pozostaje atrakcyjnym obszarem do prowadzenia badań naukowych. Prezentowane w artykule autorskie funkcje logistyczne są wynikiem badań przeprowadzonych na próbie 545 sprawozdań finansowych, opublikowanych przez 140 spółek kapitałowych zarejestrowanych w warszawskich sądach okręgowych i rejonowych, w tym 80 spółek, które w rzeczywistości upadły, oraz informacji uzyskanych podczas wywiadów z dziesięcioma biegłymi rewidentami, którzy w tym czasie czynnie wykonywali swój zawód. Przeprowadzone badania umożliwiły m.in. określenie funkcji dyskry- minacyjnych, spełniających postawione przez biegłych wymagania, jak również sprawdzenie ich uży- teczności.

  4. Wielokryterialna ocena różnych wariantów lokalizacji ujęcia wód podziemnych dla oczyszczalni ścieków w Częstochowie

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Łukasz Kaczmarek

    2015-03-01

    Full Text Available Działalność przemysłowa wpływa bezpośrednio na środowisko. Przykładem tego jest wpływ ujęć wód podziemnych na warunki hydrogeologiczne. Kluczowym elementem tego zagadnienia jest wybór optymalnej lokalizacji projektowanego ujęcia. Przedstawiany artykuł opisuje wielokryterialną ocenę różnych wariantów lokalizacji ujęcia wód podziemnych. Woda z projektowanego ujęcia będzie dostarczana do oczysz­czalni ścieków w Częstochowie do celów technologicznych. W celu zaprojektowania odpowiedniej studni głębinowej spełniającej określone wymagania przeprowadzono ob­liczenia analityczne m.in. promienia leja depresji i głębokości depresji, izochromy 25 lat oraz ustalono wytyczne dla projektu studni. Wykonano również wykres zwierciadła wód podziemnych podczas interakcji z ujęciem. Rezultatem wyżej wymienionych obliczeń było określenie zasięgu leja depresji oraz wybór wariantu budowy dwóch studni w ra­mach jednego ujęcia wód podziemnych. Dzięki wykonanej analizie zweryfikowano moż­liwości wspomagania procesu podejmowania szybkich i racjonalnych decyzji dla dużych obszarów, gdzie występuje wiele czynników wpływu na wydajność studni głębinowej.

  5. Wpływ regularnej aktywności fizycznej na skład ciała i ciśnienie tętnicze dzieci ze szkoły sportowej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Małgorzata Stańczyk

    2013-06-01

    Full Text Available Wstęp: Trening fizyczny uważany jest za czynnik wpływający na parametry antropometryczne i ciśnienie tęt‑ nicze. Twierdzi się, że osoby regularnie ćwiczące mają lepsze wskaźniki składu ciała oraz niższe wartości ciśnienia tętniczego krwi w porównaniu z osobami nieuprawiającymi sportu. Cel: Ocena wpływu regularnej rocznej aktywności fizycznej prowadzonej w szkole sportowej na skład ciała oraz wartości ciśnienia tętnicze‑ go u dzieci 14-letnich (II klasa gimnazjum. Materiał i metodyka: W badaniu wzięło udział 25 dzieci z gim‑ nazjum sportowego. Dzieci badano dwukrotnie w odstępie 12 miesięcy. Analizie poddano zmianę parame‑ trów antropometrycznych, składu ciała metodą impedancji bioelektrycznej oraz wartości ciśnienia krwi. Wyniki: W całej grupie zaobserwowano wzrost wartości centylowych ciśnienia skurczowego krwi (p < 0,05, przede wszystkim u chłopców. W zakresie ciśnienia rozkurczowego nie zanotowano istotnych różnic. Skład ciała zmienił się niekorzystnie u wszystkich badanych – wzrósł udział tłuszczu (13% vs 20%, p < 0,05, a przy‑ rost masy tłuszczowej był wyższy u dziewczynek (6% vs 3%, p < 0,05. Centyl BMI istotnie statystycznie wzrósł w grupie dziewczynek (37 vs 49, p < 0,05, u chłopców nie uległ zmianie. Wnioski: Aktywność fizyczna proponowana przez szkołę sportową nie poprawia stanu odżywienia 13–14-letnich dziewcząt i chłopców, u których obserwuje się istotne zwiększenie w organizmie zawartości tkanki tłuszczowej. Szkolna aktywność fizyczna nie powoduje obniżenia ciśnienia tętniczego wśród młodzieży w wieku 13–14 lat w odniesieniu do norm wiekowych. W zakresie ciśnienia skurczowego w grupie chłopców zaobserwowano nawet wyższe wartości centylowe.

  6. Czynniki ryzyka upadków i złamań kości u pacjentów chorych na reumatoidalne zapalenie stawów

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Krzysztof Tomaszewski

    2010-04-01

    Full Text Available Cel pracy: Ocena czynników ryzyka i częstości występowaniaupadków i złamań kości u chorych na reumatoidalne zapaleniestawów (RZS. Materiał i metody: Do badania kwalifikowano pacjentów chorychna RZS (spełniających kryteria ACR z 1984 r.. Dane na temat stanuzdrowia zebrano na podstawie ankiety zawierającej Kwestio -nariusz Oceny Stanu Zdrowia (HAQ, pytań dotyczących chorób,przyjmowanych leków, upadków i złamań kości w okresie ostatnich12 miesięcy. Wyniki: Przebadano 167 kobiet (89,8% i 19 mężczyzn (średni wiek± SD 58,5 ±13,8 roku. Średni czas trwania choroby wynosił14,4 ±10,7 roku. Średnia wartość HAQ 1,36 ±0,76. Z grupy 186 osóbupadek przydarzył się 80 badanym (43%. U 28 chorych (35%upadek zakończył się złamaniem bądź złamaniami obwodowymi.Liczba upadków dodatnio korelowała z wynikiem HAQ (r = 0,32;p < 0,05 oraz czasem trwania choroby (r = 0,31; p < 0,05.Głównymi czynnikami ryzyka upadków w badanej grupie byłyzawroty głowy [iloraz szans (OR = 2,68], stosowanie lekówhipotensyjnych (OR = 2,27 i przeciwdepresyjnych (OR = 2,56,deformacje stóp (OR = 3,14 oraz wysoki wskaźnik HAQ(OR = 2,08. Czas trwania RZS (OR = 1,05 i wiek (OR = 1,04 praktycznienie wpływały na ryzyko upadków. Głównymi czynnikamiryzyka złamań kości w badanej grupie były osteoporoza (t-score< –2,5 (OR = 4,70, stosowanie leków hipotensyjnych (OR = 4,98,deformacje stóp (OR = 4,82, zawroty głowy (OR = 3,30 orazwysoki wskaźnik HAQ (OR = 3,12. Wnioski: Upadki są poważnym problemem w przebiegu RZS.Głównymi czynnikami sprzyjającymi upadkom i złamaniomu chorych na RZS są deformacje stóp, zawroty głowy, zażywanieleków obniżających ciśnienie tętnicze oraz wysoka wartość HAQ.

  7. Wpływ wykształcenia oraz aktywności fizycznej rodziców na poziom rozwoju zdolności szybkościowych dziewcząt wiejskich w młodszym wieku szkolnym

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jarosław Fugiel

    2009-06-01

    Full Text Available Wstęp: Proces rozwoju motorycznego kształtowany jest przez czynniki biogeograficzne, społeczno-ekonomiczne oraz tryb życia, wynika również ze stanu zaawansowania rozwoju somatycznego. Znaczącą rolę przypisuje się zwłaszcza aktywności fizycznej, której poziom różnicowany jest głównie przez takie czynniki jak płeć, wiek,miejsce zamieszkania czy wykształcenie. Poziom aktywności fizycznej znacznie różni się w środowisku miejskim i wiejskim. Sytuacja ta w dużym stopniu wynika z odmiennych warunków socjalno-bytowych, różnic w ilości i dostępności do bazy sportowej oraz niższej świadomości dotyczącej promocji zdrowia. Również wykształcenie rodziców, które wpływa na poziom świadomości dotyczącej kształtowania rozwoju fizycznego potomstwa, jest niższe na wsi w porównaniu do populacji miejskiej. Czynniki te mogą decydować o poziomie i charakterze aktywności fizycznej oraz mogą wpływać na sprawność motoryczną dzieci i młodzieży wiejskiej. Celem pracy była ocena wpływu wykształcenia oraz aktywności fizycznej rodziców na poziom sprawności motorycznej dziewcząt wiejskich z Legnicko-Głogowskiego Zagłębia Miedziowego. Materiał i metody: Materiał do pracy zgromadzono w 1998 r. na terenie Zagłębia Miedziowego. Zbadano 69 dziewcząt w wieku 9 lat z wiejskich szkół okolic Legnicy i Głogowa. Zmierzono wysokość i masę ciała oraz przeprowadzono testy sprawności fizycznej: skok w dal z miejsca, rzut 1 kg piłką lekarską, bieg wahadłowy 10x5m i stukanie w krążki. Informacje na temat wykształcenia rodziców oraz ich aktywności fizycznej w zakresie uprawiania sportu uzyskano za pomocą ankiety. W analizie wykorzystano podstawowe obliczenia statystyczne oraz obliczono test t-Studenta dla grup niezależnych. Wyniki i wnioski: 1. Wykształcenie średnie lub wyższe ojca i matki wpływa na uzyskanie wyższego poziomu rozwoju somatycznego córek. Dziewczęta z tych grup uzyskują r

  8. Nadwaga a płaskostopie u dzieci w wieku przedszkolnym – raport z badań = Overweight and flat feet in children of preschool age – research report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Srokowska

    2015-04-01

    2Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Collegium Medicum w Bydgoszczy, Katedra Fizjoterapii, Bydgoszcz, Polska     Adres do korespondencji: mgr Anna Srokowska, Katedra i Zakład Podstaw Kultury Fizycznej UMK w Toruniu Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy, ul. Świętojańska 20, 85-077 Bydgoszcz, tel. 600341155, e-mail a.srokowska@cm.umk.pl   Słowa kluczowe: nadwaga, płaskostopie, dzieci w wieku przedszkolnym, różnice, zależności.   Streszczenie Stopa stanowi bardzo ważny element anatomiczny w ciele człowieka ze względu na swoją funkcję podporowo-nośną. Płaskostopie to wada postawy, która często występuje wśród dzieci, co uwidacznia się podczas badań przesiewowych.  Za jedną z przyczyn płaskostopia podaje się obciążenie układu kostno-stawowego nadmierną masą ciała. Celem pracy jest ocena zależności podwyższonego wskaźnika BMI i płaskostopia u dzieci w wieku przedszkolnym. Badaniem objęte zostały dzieci w wieku od 3 do 6 lat z Niepublicznych Przedszkoli „Tęcza” i „Ludzikowo” w Bydgoszczy. Grupa badawcza składała się z 95 dzieci (45 dziewczynek i 50 chłopców. Badania rozpoczęto pomiarami wskaźnika względnej masy ciała BMI. Kolejnym etapem była ocena stanu wysklepienia stóp badanych dzieci, zarówno wysklepienia podłużnego jak i poprzecznego. Pomiary kątów Clarke'a i Wejsfloga umożliwiły odpowiednią klasyfikację. Narzędziem badawczym był tradycyjny podoskop oraz nowoczesne urządzenie RSscan International Footscan. Podwyższone BMI wystąpiło w grupie badawczej jedynie w 6%. Płaskostopie zaś stwierdzono u ponad 1/3 badanych. Uzyskane wyniki badań ze względu na mały odsetek osób z nadwagą i otyłością nie pozwoliły na jednoznaczne powiązanie występowania płaskostopia i zwiększonego wskaźnika BMI.   Keywords:, overweight, flat feet, children of preschool age, differences, depending on.   Abstract Foot forms the basis of the

  9. Kompleksowe postepowanie leczenicze nowotowrów gruczołu sutkowego = Comprehensive therapeutic treatments methods of mammary gland carcinoma

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jan Paweł Mieszkowski

    2015-07-01

    Mieszkowski Jan1, Pastwik Magdalena2, Stejbach Karolina2, Przybyłowicz Magdalena2, Pijankowska Edyta2     1. Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz, Polska 2. Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Collegium Medicum w Bydgoszczy   Autor do korespondencji: mgr farm. Jan Mieszkowski e-mail mieszkowskijan@gmail.com   Słowa kluczowe: gruczoł sutkowy, kancerogeneza, mammografia, chemioterapia, mastektomia. Key words: mammary gland, carcinogenesis, mammography, chemotherapy, mastectomy.   Streszczenie:             Nowotwory piersi są obecnie najczęściej diagnozowanym nowotworem wśród kobiet na świecie, z liczbą nowo zdiagnozowanych zachorowań w 2012 roku na poziomie 1 670 000 pacjentek.  Wśród zgonów z powodu chorób nowotworowych, nowotwór piersi jest pierwszą, w krajach mniej rozwiniętych i drugą (po nowotworach płuc w krajach rozwiniętych przyczyną zgonów kobiet. W Polsce obserwuje się ciągły wzrost zachorowań na nowotwory piersi. Najczęściej nowotwory piersi wykrywane są u kobiet w wieku 50 - 69 lat, jednak ostatnio obserwowany jest wyraźny wzrost zachorowań u kobiet młodszych.             W ostatnim dwudziestoleciu nowe strategie profilaktyczne pozwalają na wykrywanie rozwoju choroby we wczesnym jej stadium,  zwiększając znacząco szansę pacjentek na dłuższe życie lub wyzdrowienie. Niezmiennie jednak leczenie nowotworów piersi  pozostaje procesem długotrwałym i nie dającym gwarancji na zahamowanie rozwoju zmian chorobowych i wyzdrowienie. Skuteczność terapeutyczna stosowanych metod leczenia jest bardzo zróżnicowana i wymaga każdorazowo indywidualizacji, oraz zastosowania odrębnych strategii leczenia (chirurgia, farmakoterapia, fizjoterapia, psychoterapia, które pozwolą na poprawę ogólnego stanu zdrowia chorego, spowolnienie progresji choroby lub poprawę komfortu życia.             Niniejszy artykuł jest próbą usystematyzowania dostępnych metod diagnostyki i

  10. Rak piersi w ciąży - odmienności procesu diagnostyki i leczenia = Breast cancer during pregnancy - differences in diagnostic and treatment procedures

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Sowa

    2016-09-01

    85 -801 Bydgoszcz e – mail: magdalena.sowa@cm.umk.pl         Streszczenie Wprowadzenie: Rak piersi w ciąży jest rozpoznawany stosunkowo rzadko. W ostatnich dziesięciu latach w Europie można zauważyć wyraźną tendencję do odraczania macierzyństwa wśród młodych kobiet. Obecnie średnia wieku kobiet rodzących pierwsze dziecko wynosi 30 lat. Jednym z czynników ryzyka zachorowania na raka piersi jest wiek. Z uwagi na fakt, iż kobiety coraz później decydują się na macierzyństwo, a średnia wieku występowania raka piersi się obniża,  z tą szczególną sytuacją kliniczną lekarzom jak i kobietom przyjdzie się zmagać coraz częściej.  Cel pracy:Celem pracy była próba przybliżenia odmienności procesu diagnostyki i leczenia raka gruczołu piersiowego rozpoznanego w ciąży. Rozwinięcie:Z danych epidemiologicznych wynika, iż rak piersi jest najczęściej występującym nowotworem u kobiet ciężarnych.Szczególnie niebezpiecznym jest fakt, iż zmiany fizjologicznie zachodzące w organizmie kobiety już od pierwszych tygodni ciąży, mogą maskować pojawienie się guza i znacznie opóźniać wdrożenie procesu diagnostyki.  Choroba nowotworowa rozpoznana w czasie trwania ciąży jest zawsze dramatyczną i ogromnie stresującą sytuacją dla kobiety i jej najbliższych, dlatego proces diagnostyki i leczenia jest silnie zindywidualizowany, zaś maksymalny efekt terapeutyczny z jednoczesną ochroną nienarodzonego dziecka stanowi priorytet działań. Podsumowanie:Decyzje terapeutyczne podejmowane są po uwzględnieniu ogólnego stanu zdrowia pacjentki, stopnia zaawansowania klinicznego nowotworu, wieku ciążowego oraz postulatów samej pacjentki i jej najbliższych.W niniejszej pracy, posługując się metodą analizy piśmiennictwa szczegółowo omówiono odmienności w procesie diagnostyki i leczenia raka piersi u kobiet ciężarnych.   Słowa kluczowe: rak piersi, ciąża, diagnostyka, leczenie   Breast cancer during pregnancy

  11. Zatrucie tlenkiem węgla – drogi narażenia, obraz kliniczny, metody leczenia = Carbon monoxide poisoning, routes of exposure, clinical manifestation, treatment

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Sowa

    2015-04-01

    3Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego w Bydgoszczy   Adres do korespondencji: mgr Magdalena Sowa Katedra i Zakład Laseroterapii i Fizjoterapii Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy ul. Marii Skłodowskiej – Curie 9 85 – 094 Bydgoszcz e – mail: magdalena.sowa@cm.umk.pl   Streszczenie   Wprowadzenie: Tlenek węgla (CO jest bezbarwnym, bezwonnym, niedrażniącym i toksycznym gazem, niewykrywalnym przez narządy zmysłów. Powstaje on w wyniku niecałkowitego spalenia substancji, produktów zawierających węglowodory (np. gazy przemysłowe, węgiel drewno. Według badań stanowi jedną z najczęstszych przyczyn zatruć inhalacyjnych na świecie. Cel pracy: Celem pracy była analiza dróg narażenia, obrazu klinicznego oraz metod leczenia zatrucia tlenkiem węgla. Skrócony opis stanu wiedzy: Toksyczność tegoż związku jest silnie związana z jego wysokim powinowactwem do hemoglobiny (około 200 razy większe od tlenu. Strukturami najbardziej newralgicznymi i najbardziej narażonymi na działanie CO są serce i ośrodkowy układ nerwowy (OUN. Patomechanizm działania polega na wiązaniu się tlenku węgla z atomem żelaza w cząsteczce hemu, tworząc związek zwany karboksyhemoglobiną (COHb. Wentylacja powietrzem zwierającym CO wiedzie do hipoksji tkankowej czyli niedotlenienia. Zwolnieniu, a następnie zahamowaniu ulegają metaboliczne procesy oksydacyjne, dochodzi do akumulacji kwaśnych metabolitów, przyczyniających się do rozszerzenia tętnic mózgowych a w konsekwencji przekrwienia mózgu. Podsumowanie: Liczba zatruć tlenkiem węgla w Polsce jest znacznie większa niż w innych krajach Europy. W ostatnich latach zaobserwowano znaczny spadek śmiertelności spowodowanej zatruciem CO, jednakże nadal bardzo wysoki koszt zdrowotny, wyrażający się w tysiącach pacjentów tracących zdrowie  a nawet życie, skłania do dbałości o skuteczność  działań prewencyjnych.   S

  12. Ocena i porównanie wybranych parametrów stabilności postawy u pacjentów z zaburzeniami równowagi i osób zdrowych w badaniach stabilometrycznych = Assessment and comparison of selected parameters of posture stability in patients with balance disorders and healthy people by stabilometric analysis

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jerzy Pyskir

    2016-12-01

    • Katedra Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej, Zakład Patofizjologii Narządu Słuchu i Układu Równowagi, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu       Streszczenie   Wstęp Pionowa stabilna pozycja ciała człowieka jest możliwa dzięki pracy skomplikowanego systemu kontroli postawy, którego praca wymaga prawidłowego działania i współpracy kilku zmysłów. Praca tego układu jest utrudniona w podeszłym wieku, ale także może być zaburzona w wyniku przebytych chorób czy urazów. Istnieje wiele sposobów oceny stabilności posturalnej, ale wypracowanie ogólnych norm różnicujących prawidłową od wadliwej pracy systemu kontroli postawy okazuje się być nadal dużym wyzwaniem. Cel Próba znalezienia takich wartości kilku mierzonych, podczas prostego, krótkiego badania, parametrów, których przekroczenie wskaże na ryzyko wystąpienia zaburzeń pracy systemu kontroli postawy. Materiał i metody W badaniach wzięło udział 50 pacjentów hospitalizowanych w Szpitalu Uniwersyteckim im. dr A. Jurasza oraz 50 zdrowych ochotników. Do badania wykorzystano posturograf firmy PROMED J. Otton. Rejestrowano błądzenie centrum nacisku (COP na podłoże w czasie swobodnego stania przez 32 sekundy. Badanie obejmowało trzy próby – przy oczach otwartych, zamkniętych oraz samokontrolę. Wyniki Analizowano wartości pola powierzchni i długości statokinezjogramów w trzech sytuacjach pomiarowych oraz współczynniki Romberga i współczynnik koordynacji w badaniu samokontroli. Wszystkie analizowane parametry w grupie pacjentów znacznie różniły się od wyników uzyskanych przez osoby zdrowe. Uwagę zwraca szczególnie powierzchnia SKG przy oczach zamkniętych, współczynnik Romberga i współczynnik koordynacji. Wnioski Wartości pola statokinezjogramu przy oczach zamkniętych przekraczające 400mm2 w czasie 30 sekund badania, jak również wartości współczynnik Romberga powyżej dwóch przy koordynacji wzrokowo – ruchowej na poziomie poniżej 70% powinny skłaniać do podjęcia bardziej szczegółowej diagnostyki systemu kontroli postawy.   Słowa kluczowe: stabilność postawy, system kontroli postawy, posturografia, badanie stabilometryczne, zaburzenia równowagi     Abstract   Introduction Stable vertical position of the human body is possible thanks to the work complicated Postural Control System (PCS, whose operation requires proper cooperation of several senses. Operation of this system deteriorates in the elderly, it also can be impaired as a result of illnesses or injuries. There are a lot of ways of postural stability assessment, but to develop magnitudes of measuring quantities that differentiate normal from malfunctioning PCS appears to be still a large challenge. Aim The aim of this research was trying to find such the values of some measured parameters which indicate the risk of a failure operation of the postural control system. Materials and methods The study involved 50 patients hospitalized in the Dr Antoni Jurasz University Hospital No.1 in Bydgoszcz and 50 healthy volunteers. The PROMED J. Olton company stabilometric platform was used. It was recorded movement center of pressure (COP on the ground while the free stand for 32 seconds. Each examination included three trials - with eyes open, eyes closed and feedback. Results The values of the area and length of the COP path measured in three trials, Romberg coefficient and the feedback coefficient were compared in both groups. All analyzed parameters in patients group differ significantly from the results obtained by healthy individuals. Special attention should be paid to the COP area with closed eyes, Romberg coefficient and the feedback coefficient. Conclusions The area of sways with eyes closed exceeding 400mm2 in 30 seconds tests, as well as the Romberg coefficient bigger than 2 and the feedback coordination coefficient less than 70% should encourage to take a more detailed diagnosis of postural control system.   Key words: posture stability, Postural Control System (PCS, posturography, stabilometric analysis, balance disorders

  13. Ocena ryzyka, okoliczności i następstwa upadków oraz ich uwarunkowania wśród mieszkańców domu pomocy społecznej = Risk assessment, circumstances and consequences of falls and their conditioning among social welfare home inhabitants

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Adrian Bartoszek

    2016-08-01

    • Wysokie ryzyko upadków mieszkańców DPS związane jest istotnie z terapią wielolekową, występowaniem wad  wzroku i słuchu, jednego i więcej  upadków w ciągu ostatniego roku oraz z obawą przed kolejnym upadkiem.   Słowa kluczowe: upadki, czynniki ryzyka, osoby starsze, dom pomocy społecznej.

  14. Simulation-Assisted Evaluation of Grinding Circuit Flowsheet Design Alternatives: Aghdarreh Gold Ore Processing Plant / Ocena Alternatywnych Schematów Technologicznych Procesu Rozdrabniania W Zakładach Przeróbki Rud Złota W Aghdarreh, Z Wykorzystaniem Metod Symulacji

    Science.gov (United States)

    Farzanegan, A.; Ghalaei, A. Ebtedaei

    2015-03-01

    The run of mine ore from Aghdarreh gold mine must be comminuted to achieve the desired degree of liberation of gold particles. Currently, comminution circuits include a single-stage crushing using a jaw crusher and a single-stage grinding using a Semi-Autogenous Grinding (SAG) mill in closed circuit with a hydrocyclone package. The gold extraction is done by leaching process using cyanidation method through a series of stirred tanks. In this research, an optimization study of Aghdarreh plant grinding circuit performance was done to lower the product particle size (P80) from 70 μm to approximately 40 μm by maintaining current throughput using modeling and simulation approach. After two sampling campaigns from grinding circuit, particle size distribution data were balanced using NorBal software. The first and second data sets obtained from the two sampling campaigns were used to calibrate necessary models and validate them prior to performing simulation trials using MODSIM software. Computer simulations were performed to assess performance of two proposed new circuit flowsheets. The first proposed flowsheet consists of existing SAG mill circuit and a new proposed ball mill in closed circuit with a new second hydrocyclone package. The second proposed flowsheet consists of existing SAG mill circuit followed by a new proposed ball mill in closed circuit with the existing hydrocyclone package. In all simulations, SAGT, CYCL and MILL models were selected to simulate SAG mill, Hydrocyclone packages and ball mill units. SAGT and MILL models both are based on population balance model of grinding process. CYCL model is based on Plitt's empirical model of classification process in hydrocyclone units. It was shown that P80 can be reduced to about 40 μm and 42 μm for the first and second proposed circuits, respectively. Based on capital and operational costs, it can be concluded that the second proposed circuit is a more suitable option for plant grinding flowsheet modification. Surowy urobek z kopalni rud złota Aghdarreh musi najpierw zostać poddany rozdrobnieniu, aby zapewnić efektywniejsze uwalnianie cząsteczek złota. W chwili obecnej obiegi rozdrabniania obejmują kruszenie jednostopniowe z wykorzystaniem kruszarek szczękowych oraz kruszenie jednostopniowe z użyciem kruszarek półautomatycznych w obiegu zamkniętym z hydrocyklonem. Odzysk złota odbywa się przy zastosowaniu procesu ługowania, z zastosowaniem metody cyjankowej w szeregu mieszalników. W pracy tej przeprowadzono optymalizację procesu rozdrabniania rud w zakładach przeróbczych Aghdarreh prowadzonego w celu zmniejszenia rozmiarów uzyskiwanych cząsteczek złota (Ps0) z 70 μm do ok. 40 μm poprzez zapewnienie ciągłości procesu, z wykorzystaniem metod modelowania i symulacji. Na podstawie dwóch zestawów próbek z ciągu technologicznego rozdrabniania, rozkłady wielkości cząstek zostały statystycznie zrównoważone z wykorzystaniem oprogramowania NorBal. Pierwszy i drugi zbiór danych otrzymanych na podstawie dwóch zestawów próbek wykorzystany został do kalibracji i walidacji modeli, przed przystąpieniem do właściwych badań symulacyjnych z użyciem oprogramowania MODSIM. Symulacje komputerowe przeprowadzono w celu oceny wydajności dwóch proponowanych ciągów technologicznych. Pierwszy ciąg obejmuje istniejące kruszarki półautomatyczne i nowo proponowaną kruszarkę kulową pracującą w obiegu zamkniętym z hydrocyklonem. Drugi rozważany ciąg stanowi istniejąca kruszarka półautomatyczna, następnie proponowana kruszarka kulowa pracująca w obiegu zamkniętym z istniejącym hydrocyklonem. We wszystkich symulacjach bazowano na modelach SAGT, CYCL i MILL do symulacji pracy kruszarek półautomatycznych, pakietu hydrocyklonu oraz pojedynczych kruszarek. Modele SAGT i MILL oparte są na modelu zrównoważonej populacji w procesie rozdrabniania. Model CYCL opiera się na empirycznym modelu klasyfikacji Plitta zastosowanym do hydrocyklonów. Wykazano, że rozmiar cząstek zmniejszony został odpowiednio do 40 μm i 42 μm dla pierwszego i drugiego analizowanego obiegu. Uwzględniając nakłady kapitałowe oraz koszty operacyjne, wyciągnąć można więc wniosek, ze drugi proponowany układ jest korzystniejszą opcją modyfikacji istniejącego ciągu technologicznego rozdrabniania.

  15. Ocena częstości występowania składowych zespołu metabolicznego w grupie pacjentów ze stabilną dusznicą bolesną kwalifikowanych do planowej koronarografii = Assessment of frequency of components of metabolic syndrome in patients with stable angina qualified for planning angiography

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Sawicka

    2016-09-01

    Wstęp. Ze stabilną dusznicą bolesną wiąże się występowanie zespołu metabolicznego. Zespół metaboliczny to zbiór wzajemnie powiązanych czynników metabolicznych takich jak: upośledzona tolerancja glukozy, insulinooporność, hiperinsulinemia, otyłość, zaburzenia lipidowe, nadciśnienie tętnicze. Zespół ten stanowi główną przyczynę rozwoju chorób sercowo-naczyniowych o podłożu miażdżycowym i cukrzycy typu 2. Za rozwój zespołu metabolicznego odpowiedzialne są predyspozycje genetyczne oraz współdziałające czynniki środowiskowe, w tym brak aktywności fizycznej oraz wysokokaloryczna dieta [1]. Materiał i metoda badań. W niniejszej pracy posłużono się metodą sondażu diagnostycznego. Do gromadzenia informacji wykorzystano autorski kwestionariusz ankiety. Ankieta obejmowała 37 pytań, w tym 33 pytania zamknięte i 4 pytania półotwarte, w których istniała możliwość wpisania własnej odpowiedzi przez osoby ankietowane. Pytania pozwoliły na zebranie danych dotyczących cech demograficznych badanej populacji oraz ocenę zasobu wiedzy respondentów na temat poszczególnych składowych zespołu metabolicznego. Wyniki badań.  1. Uzyskane wyniki badań wskazują, że u 70% pacjentów ze stabilną dusznicą bolesną kwalifikowanych do planowej koronarografii występują składowe zespołu metabolicznego. 2. Istnieje zależność pomiędzy miejscem zamieszkania pacjenta, a występowaniem składowych zespołu metabolicznego: u osób mieszkających w mieście częściej występuje zespół metaboliczny. 3. Istnieje zależność pomiędzy stylem życia, a występowaniem składowych zespołu metabolicznego (u 54,5% ankietowanych, którzy prowadzą niezdrowy styl życia, istnieje problem występowania zespołu metabolicznego. 4. Nie istnieje zależność pomiędzy podejmowaniem aktywności fizycznej, a występowaniem składowych zespołu metabolicznego. 5. Nadciśnienie tętnicze jest najczęściej występującą składową zespołu metabolicznego wśród badanej populacji. 6. Osoby mieszkające w mieście częściej narażone są na występowanie zespołu metabolicznego niż mieszkańcy wsi. 7. Nie istnieje istotna statystycznie zależność pomiędzy paleniem papierosów i spożywaniem alkoholu, a występowaniem zespołu metabolicznego. 8. Występowanie zespołu metabolicznego stwierdzono równie często w grupie osób, które twierdziły, że odżywiają się zdrowo, jak i u tych, które nie prowadzą zdrowego stylu odżywiania. Słowa kluczowe: zespół metaboliczny, dusznica bolesna stabilna, koronarografia Summary Admission. With stable angina pectoris involves the metabolic syndrome. The metabolic syndrome is a collection of interrelated metabolic factors such as impaired glucose tolerance, insulin resistance, hyperinsulinemia, obesity, lipid disorders, hypertension. This team is the main cause of the development of cardiovascular disease atherosclerosis and type 2 diabetes for the development of the metabolic syndrome are responsible genetic predisposition and associated environmental factors, including a lack of physical activity and calorie diet [1]. Materials and methods of research. In this paper method was used diagnostic survey. To collect information used proprietary questionnaire. The survey consisted of 37 questions, including 33 closed questions and 4 semi-open questions in which it was possible to enter their own answers by the respondents. Questions allowed to collect data on the demographic characteristics of the study population and resource evaluation of respondents' knowledge about the individual components of the metabolic syndrome. Findings. 1. Results of the study indicate that 70% of patients with stable angina pectoris referred for elective coronary angiography are components of metabolic syndrome. 2. There is a relationship between the place of residence of the patient, and the presence of components of the metabolic syndrome: in people living in the city is more common metabolic syndrome. 3. There is a relationship between lifestyle and the presence of components of the metabolic syndrome (54.5% of respondents who lead an unhealthy lifestyle, there is a problem of occurrence of the metabolic syndrome. 4. There is no relationship between the taking of physical activity, and the presence of components of the metabolic syndrome. 5. Hypertension is the most common component of metabolic syndrome in the population studied. 6. If you live in the city often are exposed to metabolic syndrome than rural residents. 7. There is no statistically significant relationship between cigarette smoking and alcohol consumption, and the prevalence of metabolic syndrome. 8. The presence of metabolic syndrome was found as often in the group of people who claimed that nourish healthy and in those that do not lead a healthy way of eating. Keywords: metabolic syndrome, stable angina pectoris, coronary angiography

  16. Ocena wpływu obozu pierwszego stopnia Aktywnej Rehabilitacji na jakość życia osób po uszkodzeniu rdzenia kręgowego w zależności od poziomu uszkodzenia rdzenia kręgowego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ewelina Kamińska-Gwóźdź

    2015-12-01

    Conclusions. The largest number of changes in the tests results were revealed among the persons with the thoracic spine damage. The level of the spinal cord damage differentiates the perception of meaning of life and the motivation to take actions to seek it.

  17. Ocena funkcji barku u pacjentek po 50 r.ż. z objawem łopatki skrzydlatej, oraz bez tej dysfunkcji, leczonych z powodu raka piersi. Badanie przekrojowe = Assessment of shoulder function in patients 50 years of age treated for breast cancer. Cross-sectional study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Włoch

    2016-02-01

    • Siła mięśniowa w wybranych ruchach barku nie różni się pomiędzy pacjentkami po mastektomii z objawem łopatki skrzydlatej,a badanymi po mastektomii bez tego objawu.           Introduction and purpose: Approximately 70,000 women in Poland, lives with at least five years, diagnosed with breast cancer. 40 to 60% of the respondents, 12 months after surgery and adjuvant therapy, has at least one functional problem of the shoulder, which may result from the co-existence winged scapula. Aim of the study was to evaluate the function and range of motion of the shoulder (in patients from the age group 50-59 years, symptom winged shoulder on the left side of the body, which has been acquired surgery. Material and Methods: The material collected in the Department of Rehabilitation Holy Cross Cancer Center in Kielce. Inclusion criteria (age, sex, treatment at Holy Cross Cancer Center > 2 years after surgery, met 32 patients over 50 years of age. Goniometric assessment made to measure range of motion in the joint, Anthropometric examined the range of motion of the shoulder. Dynamometer  was used to assess the strength of selected muscle groups while lifting, protract and retract of the shoulder. Results: The mobility of glenohumeral and scapular joint on the left breast mastectomy was significantly restricted in the movements of flexion (9°, vertical extension (5°, abduction (8.2°, internal rotation (3.4° and external rotation (10.9° compared to the healthy side in the same patients. Muscle strength in selected groups of shoulder muscles differed significantly between the upper limb covered mastectomy with symptom winged scapula and healthy limb of the same patients. Conclusion 1. Mobility of the shoulder patients in the group of 50-59 years after mastectomy symptom winged blades vary the value of bending compared to patients after mastectomy without this symptom. 2. The strength of muscle movements in the selected shoulder does not differ between patients after mastectomy symptom winged blade, and tested after mastectomy without symptoms.

  18. An evaluation of the transformation of the perpetual usufruct right to the real estate property right Ocena opłacalności przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Witold Wielicki

    2007-12-01

    Full Text Available This article presents the analysis of profitability of the transformation of the perpetual usufruct right into the property right, at various moments of binding of this right, on the basis of the empirical formula presented in the respective act of law – the Ordinance of the Council of Ministers, concerning real estate appraisal and the estimate statement. It has been analysed how the fee for the transformation method of the perpetual usufruct right to the property is modified depending on the adopted rate of capitalization, the interest rate on the annual fee, and the number of remaining years of the unused perpetual usufruct right.

  19. Corrosion Damage Investigation of Silver-Soldered Stainless Steel Orthodontic Appliances Used in Vivo / Ocena Zniszczeń Korozyjnych Używanych In Vivo Stałych Aparatów Ortodontycznych O Połączeniach Lutowanych Na Bazie Srebra

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Łępicka M.

    2015-12-01

    Full Text Available Processes of destruction of products used in orthodontic treatment, e.g. fixed orthodontic appliances, microimplants or dental prostheses considerably limit its operational lifetime and comfort and safety of patients. The objective of the research was to evaluate and assess corrosion damage to silver-soldered stainless steel rapid palatal expansion Hyrax devices. Used in vivo for 2 or 6 months, respectively, RPE (rapid palatal expansion devices were analyzed macroscopically and in a scanning electron microscope with an energy X-ray analyzer for signs of corrosion. The evaluated appliances showed discernible differences between the overall condition of the noble solders and the stainless steel elements. The Ag-rich solders were chiefly covered in corrosion pits, whereas stainless steel wires, molar bands and Hyrax screws presented corrosion-free surfaces. What is more, the EDS analysis showed differential element composition of the solders. According to the results, noble materials, such as Ag-rich solders, can corrode in a salivary environment when coupled with stainless steel. The selective leaching processes are observed.

  20. Evaluation of the efficacy of palliative irradiation with high fractionated doses and planned intervals of patients with advanced cancer of the oral cavity and pharynx. Ocena skutecznosci paliatywnego napromieniania wysokimi dawkami frakcyjnymi z planowanymi przerwami chorych na zaawansowanego raka jamy ustnej i gardla

    Energy Technology Data Exchange (ETDEWEB)

    Skolyszewski, J; Reinfuss, M [Instytut Onkologii, Cracow (Poland)

    1988-01-01

    200 patients, previously not treated, with advanced highly differentiated cancer of the oral cavity and pharynx have been palliatively irradiated in the Oncology Center in Cracow in the years 1976-1985. Megavoltage irradiation with fractionated doses 4-5 Gy up to the dose of 20 Gy to the tumor with 4-5 fractions during 4-7 days has been applied. 64 patients received 20 Gy as simple dose, in 65 cases such dose has been repeated after month. 71 patients have been irradiated for the third time with similar dose after another 1 month interval. Partial regression of 25-50% of the tumor volume has been obtained after the first series of irradiation in 19% of patients and more than 50% in 28% of patients, complete regression in 4% of patients. 15,5% of the total number of patients survived 1 year since the initiation of the irradiation, 5% without symptoms of the neoplasm. Worse prognosis is connected with major advancement of the tumor (T{sub 4}, N{sub 2}), poor general condition, cachexia and alcohol addition. Absence of improvement after the first series of irradiations indicates the non-effectiveness of the treatment. Palliative treatment by irradiation with high fractionated doses and planned interval is a safe and efficacious method. 1 fig., 6 tabs., 14 refs. (author).

  1. Ocena wiedzy uczniów warszawskich szkół średnich na temat skutków zdrowotnych wynikających z nadmiernego korzystania z promieniowania ultrafioletowego (UV = Knowledge assessment about health effects caused by excessive use of ultraviolet radiation (UV among high school students in Warsaw

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł Koczkodaj

    2016-05-01

    Abstract 1. Introduction and aim Ultraviolet radiation is present in the daily life of every human being. The constantly growing number of new cases of skin cancer in Poland and in the world can suggest a lack of adequate knowledge of photoprotection. Raising public awareness, especially among young people about the health effects of excessive UV radiation use, plays a key role in relation to their current and future health. The aim of the study was to assess the level of knowledge among high school students in Warsaw about the health effects resulting from excessive use of ultraviolet radiation, as well as knowledge concerning health behaviors of young people using UV radiation. 2. Material and methods The study group consists of 153 students from Warsaw high schools. The gender distribution was random, the age range of the respondents was 17 to 19 years. The study was conducted using paper questionnaire, consisting of 29 questions. To examine the relationship between the selected traits has been applied test of independence chi-square (χ2 (STATISTICA12 package. In tests the level of significance was p≤0.05. Depending on the size used appropriate amendments to the chi-square test. 3. Results and conclusions There was no relationship between such features as: the use of tanning devices and perception of skin burns as a carcinogenic factor, the use of the solarium and regularly reviewing pigmented moles, the occurrence of malignant melanoma of the skin in the past in the family and the use of tanning devices, the occurrence of skin burns and frequency of use of formulations with UV protection. This may indicate incomplete knowledge of the respondents in terms of the impact of UV on human health.

  2. Assessment of Impact of the Rheological Parameters Change on Sensitivity of the Asphalt Strain Based on the Test Results / Ocena Wpływu Zmiany Parametrów Reologicznych Na Wrażliwość Deformacji Mieszanek Mineralno - Asfaltowych Na Podstawie Wyników Badań

    Science.gov (United States)

    Kurpiel, Artur; Wysokowski, Adam

    2015-03-01

    The creep test under the static loading, that allows to determine rheological properties of asphalt based on the creep curve, is the most effective test nowadays. Applied loads are non-destructive and allow to observe the course of the strain after the test load. The test can be carried out on compressing, shearing, bending as well as on triaxial test, that depends on the applied apparatus implementing different intensity [1, 2, 3, 4, 5, 6]. Based on the creep test, the stress of different properties can be specified. Among them there are valuable rheological properties based on selected viscoelascity models [1]. The properties of the viscoelascity models are relevant indexes depicting resistance to deformation. They can be used to forecast the wheel-truck in the accepted rheological model [1]. In this article it is shown the impact of different rheological properties of the viscoelacity model on the wheel-truck as well as the impact of different properties on shape and the course of the creep curve. The asphalt mixtures presented in this article are characterized by variable rheological properties. It is therefore difficult to determine which property mostly affects the size of the strain. However, the authors of this article attempted to analyse the change of the asphalt strain value of the different variables in particular rheological model, called Bürgers's model. Badanie pełzania pod obciążeniem statycznym jest obecnie najbardziej efektywnym badaniem pozwalającym na określenie reologicznych parametrów mieszanek mineralno - asfaltowych na podstawie krzywej pełzania. Stosowane obciążenia mają poziom nieniszczący i pozwalają na obserwację przebiegu odkształceń w czasie również po odciążeniu. Badanie może być realizowane przy ściskaniu, ścinaniu, rozciąganiu i zginaniu, a także w zakresie trójosiowym, w zależności od stosowanego aparatu realizującego zadany schemat naprężeń [1, 2, 3, 4, 5, 6]. Na podstawie badania pełzania można określić parametry oparte o różne teorie pełzania a szczególnie cenne parametry reologiczne w oparciu o wybrane modele lepkosprężyste [1]. Parametry z modeli lepkosprężystych są miarodajnymi wskaźnikami obrazującymi odporność mieszanek na deformacje. Można za ich pomocą prognozować głębokości koleiny w przyjętym modelu reologicznym [1]. W niniejszym artykule przedstawiono jaki wpływ na głębokość koleiny mają różne wartości parametrów reologicznych z analizowanego modelu lepkosprężystego oraz wpływ parametrów na kształt i przebieg krzywej pełzania. Przedstawione w artykule mieszanki mineralno - asfaltowe charakteryzują się zmiennymi parametrami reologicznymi, zatem trudno jest określić, który parametr decyduje o wielkości odkształcenia danej mieszanki. Mając na uwadze powyższe, w artykule podjęto próbę analizy zmiany wartości odkształcenia mieszanki mineralno - asfaltowej przy zmianie jednego oraz dwóch parametrów w danym modelu reologicznym - w tym przypadku - Bürgersa.

  3. Evaluation of Corrosion Resistance of Nanotubular Oxide Layers on the Ti13Zr13Nb Alloy in Physiological Saline Solution / Ocena Odporności Korozyjnej Nanotubularnych Struktur Tlenkowych Na Stopie Ti13Zr13Nb W Środowisku Płynów Ustrojowych”

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Smołka A.

    2015-12-01

    Full Text Available Evaluation of corrosion resistance of the self-organized nanotubular oxide layers on the Ti13Zr13Nb alloy, has been carried out in 0.9% NaCl solution at the temperature of 37ºC. Anodization process of the tested alloy was conducted in a solution of 1M (NH42SO4 with the addition of 1 wt.% NH4F. The self-organized nanotubular oxide layers were obtained at the voltage of 20 V for the anodization time of 120 min. Investigations of surface morphology by scanning transmission electron microscopy (STEM revealed that as a result of the anodization under proposed conditions, the single-walled nanotubes (SWNTs can be formed of diameters that range from 10 to 32 nm. Corrosion resistance studies of the obtained nanotubular oxide layers and pure Ti13Zr13Nb alloy were carried out using open circuit potential, anodic polarization curves, and electrochemical impedance spectroscopy (EIS methods. It was found that surface modification by electrochemical formation of the selforganized nanotubular oxide layers increases the corrosion resistance of the Ti13Zr13Nb alloy in comparison with pure alloy.

  4. Ocena transportu rumowiska zawieszonego z wykorzystaniem nefelometrycznych i tradycyjnych pomiarów mętności wody na przykładzie kaskady dolnej Brdy = The estimation of suspended sediment transport using nefelometric and traditional measurements of turbidity of water on an example of the cascade lower Brda River

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dawid Aleksander Szatten

    2016-01-01

    Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Instytut Geografii, 85-428 Bydgoszcz, ul. Mińska 15   Streszczenie             Ocenę transportu rumowiska zawieszonego, dla zbiorników retencyjnych kaskady dolnej Brdy, przeprowadzono w celu porównania metod: tradycyjnej (wagowej oraz nefelometrycznej (optycznej. Analizy dokonano na podstawie badań terenowych przeprowadzonych poniżej Zbiornika Smukała w latach 2014 - 2015. Obejmowały one pobór prób w celu oznaczenia wartości wskaźnika zawiesina ogólna (metoda tradycyjna oraz nefelometrycznej mętności wód (metoda laserowa. Pobór połączony był z obserwacjami stanów wody, umożliwiając określenie sytuacji hydrologicznej. Zebrane dane zinterpretowano za pomocą podstawowych metod statystycznych. Stwierdzono, iż rzeka Brda charakteryzuje się niewielkim obciążeniem w materiał zawieszony. Obserwacje zmącenia wód, umożliwiły określenie chwilowej dynamiki zawiesin oraz wskazanie głównego źródła pochodzenia analizowanej składowej transportu fluwialnego. Otrzymane dane wskazują na możliwość zamiennego stosowania porównywanych w artykule metod.   Abstract             The evaluation of the suspended sediment transport was conducted on artificial reservoir of cascade of lower Brda River, to compare methods: traditional (weight and nephelometric (optical. The analysis was based on field research conducted below the Smukała Reservoir in the years 2014 - 2015. These included sample collection for determining the value of total suspension (traditional method and nephelometric turbidity of water (laser method. Sampling was connected with the observations of water levels, for specifying the hydrological situation. The collected data were interpreted using basic statistical methods. Was found that the the Brda River is characterized by a low suspended sediments load. Observations turbidity of water was possible to determine temporary dynamics of suspended sediments and indicate the main source of the suspended material. Received in article data indicate that the compare methods are interchangeability.   Słowa kluczowe: transport rumowiska zawieszonego, mętność wód, zawiesina ogólna, nefelometryczne pomiary mętności, sztuczne zbiorniki wodne.   Key words: suspended sediment transport, turbidity of water, total suspension, nefelometric measurements, artificial reservoir.

  5. Assessment of Impact of the Rheological Parameters Change on Sensitivity of the Asphalt Strain Based on the Test Results / Ocena Wpływu Zmiany Parametrów Reologicznych Na Wrażliwość Deformacji Mieszanek Mineralno - Asfaltowych Na Podstawie Wyników Badań

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kurpiel Artur

    2015-03-01

    Full Text Available Badanie pełzania pod obciążeniem statycznym jest obecnie najbardziej efektywnym badaniem pozwalającym na określenie reologicznych parametrów mieszanek mineralno - asfaltowych na podstawie krzywej pełzania. Stosowane obciążenia mają poziom nieniszczący i pozwalają na obserwację przebiegu odkształceń w czasie również po odciążeniu. Badanie może być realizowane przy ściskaniu, ścinaniu, rozciąganiu i zginaniu, a także w zakresie trójosiowym, w zależności od stosowanego aparatu realizującego zadany schemat naprężeń [1, 2, 3, 4, 5, 6].

  6. Badania nad czynnikami mogącymi mieć wpływ na udzielanie pierwszej pomocy osobie leżącej w miejscu publicznym = Research on factors being able to affect on delivering first aid to a person lying in a public place

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Rafał Czyż

    2016-03-01

      Abstrakt Osoby udzielające pierwszej pomocy medycznej tworzą istotne ogniwo łańcucha przeżycia. Chęć udzielenia pomocy nieznanej osobie jest zależna od wielu czynników. Ocena skłonności społeczeństwa do udzielania pomocy osobie leżącej w miejscu publiczny oraz badanie ich powiązań z danymi demograficznymi, poziomem lęku, jako stan i wrażliwością na wstręt. Grupę badaną stanowiło 314 osób, w wieku 23,9±5,1 lat w tym 74% kobiet i 26% mężczyzn. Wyniki zebrano za pomocą autorskiego kwestionariusza. Do ankiety dołączono również skalę oceny wrażliwości na wstręt (DSS oraz część STAI X-1 Inwentarzu Stanu i Cechy Lęku. 249 respondentów (79,3% podało, że co najmniej raz w życiu widziało osobę leżącą w miejscu publicznym. Porównując respondentów, którzy podeszli do osoby leżącej z tymi, którzy nie zainteresowali się tą osobą nie wykazano istotnych różnic pod względem płci, wieku oraz lęku jako stan. Jednakże, osoby te miały istotnie niższy wynik poziomu wstrętu: podstawowego  (45,4 ± 10,1 vs. 49,5 ± 11,5, do zwierząt (19,8 ± 7,3 vs. 23,9 ± 9,1, do skażonych przedmiotów (33,3 ± 9,2 vs. 36,1 ± 8,7 p<0,05. W analizie wieloczynnikowej wykazano, że osoby lepiej wykształcone z 1,7 krotnie większym prawdopodobieństwem zainteresują się osobą leżącą w miejscu publicznym. Dodatkowo wykazano, że wraz ze wzrostem poziomu wstrętu podstawowego u respondentów spada szansa na zainteresowanie się i udzielenie pierwszej pomocy osobie poszkodowanej. Duży odsetek respondentów spotkał się z przypadkiem osoby leżącej w miejscu publicznym, jednakże stosunkowo częsta jest reakcja niezainteresowania się jej stanem zdrowia. Instruktorzy pierwszej pomocy powinni uświadamiać kursantów, że poziom wrażliwości na wstręt istotnie wpływa na chęć i zakres udzielanej pomocy.   Słowa kluczowe: lęk, pierwsza pomoc, resuscytacja, medycyna ratunkowa, zdrowie publiczne.     Abstract Persons who

  7. Stosowanie zabiegów fizjoterapeutycznych u osób uprawiających balet po urazie sportowym oraz przeciążeniach narządu ruchu = The use of physical therapy in people practicing ballet trauma and sports overload the musculoskeletal system

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Michalczak

    2016-07-01

          Słowa kluczowe: przeciążenie tkanek, balet, urazy sportowe. Keywords: overload tissue, ballet, sports injuries.     Streszczenie   Wprowadzenie: Każdy sportowiec poddawany jest obciążeniom. Są to obciążenia psychiczne i fizyczne i wzajemnie ze sobą powiązane. Zmiany stanu wytrenowania i poziomu formy sportowej, a także rozwój sportowy zawodnika to efekt długotrwałych zmian adaptacyjnych w organizmie człowieka pod wpływem treningu. Cel pracy: Ocena jakie zabiegi fizjoterapeutyczne najczęściej stosowane były u pacjentów po przebytym urazie sportowym Materiał i metody: Analizę przeprowadzono na losowo wybranych respondentach z grupy wiekowej od 12 do 38 roku życia, zamieszkałych na terenie województwa lubelskiego. Łącznie badaniem objęto grupę 20 osób. Wyniki: Proces patologii tkanek i urazów sportowych dotyczy 90% ankietowanych. 90% ankietowanych trening zawsze rozpoczyna od rozgrzewki, natomiast 10% badanych odpowiedziało, że czasami nie rozpoczynają treningu od rozgrzewki. Rehabilitacji po przeciążeniu tkanek objętych było 75%, przy czym w przychodni ambulatoryjnej rehabilitowanych jest 60% ankietowanych. W mniejszym stopniu pacjenci korzystają z usprawniania w domu - 10%  badanych. Najczęściej stosowanym zabiegiem była kinezyterapia - 75%. Masaż leczniczy również został uznany za często stosowany zabieg w patofizjologii tkanek - 15%. Rzadziej stosowanymi zabiegami okazały się prądy galwaniczne - 5% oraz ultradźwięki - 5%. U znacznej większości osób ankietowanych – 75% nie występowały choroby współistniejące. Wnioski: W badaniach stwierdzono wysoki odsetek osób, u których występują przeciążenia tkanek oraz urazy stawów, które spowodowane są zbyt częstym i długotrwałym treningom - 90% badanych. U znacznej większości osób badanych nie występowały choroby współistniejące, które mogłyby dodatkowo wpływać na powstawanie urazów tak jak np. osteoporoza - 75% os

  8. Opieka ginekologiczna z perspektywy pacjentek ze szczególnym uwzględnieniem osób w wieku 12-25 lat, LBTQ oraz z niepełnosprawnościami

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Patrycja Wonatowska

    2015-08-01

    (2   Public Health Department, Medical University of Warsaw   Słowa kluczowe: promocja zdrowia, ginekologia, młodzież, osoby niepełnosprawne. Key words: health promotion, gynecology, adolescence, people with disabilities.   Streszczenie Wprowadzenie i cel pracy: Zdrowie reprodukcyjne i seksualne to stan całkowitego fizycznego, psychicznego i społecznego dobrego samopoczucia. Celem pracy była ocena stanu opieki ginekologicznej z perspektywy osób z niej korzystających, ze szczególnym uwzględnieniem osób w wieku od 12. do 25. roku życia, osób LBTQ oraz osób z niepełnosprawnościami. Materiał i metoda: Wykorzystanym narzędziem był autorski kwestionariusz wypełniany anonimowo w trybie online. Badaniem objęto 2501 respondentek. Wyniki: Największą grupę, która wypełniła ankietę, stanowiły osoby w wieku 21-30 lat (62%. Blisko 18% to osoby nieheteroseksualne, a prawie 8% to osoby z niepełnosprawnościami. Najczęstszym powodem pójścia na wizytę do ginekologa była troska o własne zdrowie (38,7%. Prawie 15% traktuje wizytę jako „zło konieczne”, a u 9,7% budzi ona skrępowanie. Na wybór lekarza zdecydowanie największy wpływ ma opinia znajomych osób (67,2%. Najważniejszym oczekiwaniem podczas wizyty jest, aby lekarz wyczerpująco odpowiadał na pytania (80,4%. Pacjentki z niepełnosprawnościami ruchowymi zwracały uwagę na brak udogodnień lub bariery architektoniczne. Wnioski: Brakuje u kobiet wykształconego od najmłodszych lat poczucia odpowiedzialności za własne zdrowie reprodukcyjne i seksualne, które przekładałoby się na potrzebę regularnego odbywania wizyt ginekologicznych. Za wykształcenie odpowiednich nawyków prozdrowotnych powinni być odpowiedzialni rodzice młodych kobiet oraz szkolna edukacja seksualna. W toku edukacji ginekologów należy położyć większy nacisk na umiejętności właściwego podejścia do pacjentki jako osoby, w tym odpowiedniego sposobu komunikowania się i przekazywania rzetelnej

  9. Wpływ edukacji zdrowotnej na zachowania zdrowotne dzieci w wieku przedszkolnym w opinii rodziców = Health education influence on health behaviors of preschool children in the opinion of their parents

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dominik Olejniczak

    2015-09-01

      Streszczenie   Wprowadzenie: Wiek przedszkolny to najlepszy okres rozwojowy do kształtowania nawyków, postaw i umiejętności życiowych. Rodzina i przedszkole to środowiska, w których występuje edukacja zdrowotna dziecka. Od rodziny oczekuje się stworzenia warunków zapewniających bezpieczeństwo i zaspokojenie zdrowotnych potrzeb dziecka, a także organizacji życia zgodnego z zasadami higieny somatycznej i psychicznej. Dziecko przebywa w przedszkolu wiele godzin, zdobywa podstawowe informacje i umiejętności dbania o zdrowie i bezpieczeństwo. Cel pracy: Ocena wpływu edukacji zdrowotnej na zachowania zdrowotne dzieci w wieku przedszkolnym z perspektywy rodziców. Materiał i metody: Badanie zostało przeprowadzone metodą sondażu diagnostycznego. Wykorzystanym narzędziem był autorski kwestionariusz. Grupę badaną stanowiło 105 rodziców w 1. etapie badania oraz 127 rodziców w 2. etapie badania. Wyniki: Większość ankietowanych (76% jest zdania, że wczesna edukacja zdrowotna ma bardzo duże znaczenie dla rozwoju i stanu zdrowia dzieci. Około 77% badanych rodziców jest zdania, że dzieci wykorzystują wiedzę zdobytą w przedszkolu w życiu codziennym. Połowa badanych (52% jest zdania, że zachowania zdrowotne dzieci znacznie się poprawiły po zajęciach z edukacji zdrowotnej. Wnioski: Rodzice doceniają rolę wczesnej edukacji zdrowotnej w rozwoju i zdrowiu dzieci. Edukacja zdrowotna w przedszkolu przyczynia się do wzrostu zainteresowania zdrowiem wśród dzieci. Środowisko rodzinne może mieć pozytywny wpływ na zachowania prozdrowotne dzieci. Część rodzin nie zapewnia dzieciom właściwych warunków do wychowania zdrowotnego, dlatego należy rozważyć implementację działań edukacyjnych skierowanych do osób planujących bądź posiadających dzieci. Należy dążyć do zwiększenia roli osób wykonujących zawody medyczne w promocji zdrowia.   Abstract   Introduction: Preschool is the best period to acquire habits

  10. Application and Interpretation of Bioassay and Biomonitoring: A Planning Document.

    Science.gov (United States)

    1987-10-13

    TNO (The Hague) 9.00 Ecotoxicological risks (drs. tarquenie) 9.20 Hamburg (dr. Tent) - development of dredging and disposal - problems and solutions...MICROCOPY RESOLUTION TEST CHART NATIJAL BURIAU O’ STANU4RDS %, a KTJO86 4-47 Aquatic -estuarine- macrophytes as monitoring organisms for trace metals Dr...that specific aquatic macrophytes may serve as good bio-accumulators of heavy metals and that these plants could be used to quantify the

  11. Środowiskowe Centrum Zdrowia Psychicznego a zadania zdrowia publicznego = Community Mental Health Center in the context of public health care

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marzena Furtak-Niczyporuk

    2017-02-01

    Streszczenie Wstęp. Wzrastająca liczba osób dotkniętych zaburzeniami psychicznymi, zarówno na świecie, jak i w kraju, karze zwrócić społeczną uwagę na upowszechnienie środowiskowej opieki psychiatrycznej. Powołanie Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego mogłoby dostarczyć wszystkich medycznych świadczeń psychiatrycznych w połączeniu z usługami pomocy społecznej na poziomie jednostki samorządu terytorialnego szczebla powiatu.   Cel. Celem pracy była ocena i propozycja sposobu realizacji zadań zdrowia publicznego przez Środowiskowe Centra Zdrowia Psychicznego w Polsce. Zgodnie z założeniami Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego Centrum byłoby zlokalizowane na poziomie jednostki samorządu terytorialnego szczebla powiatu. Dlatego przeprowadzono badania jednostek samorządu terytorialnego, aby zobrazować obecnie podejmowane przez nich działania na rzecz promocji zdrowia psychicznego oraz wsparcia osób z zaburzeniami psychicznymi, a które to samorządy będą wspierały Środowiskowe Centra Zdrowia Psychicznego.    Materiał i metoda. Badania pracowników powiatowych oraz gminnych jednostek samorządu terytorialnego z obszaru województwa lubelskiego w zakresie postępowania z osobami chorymi psychicznie oraz rozwoju środowiskowej opieki psychiatrycznej dokonano na podstawie kwestionariusza ankiety składającego się z 29 pytań.  Druga część badań aktów prawnych pozwoliła na przygotowanie rekomendacji efektywnego realizowania zadań zdrowia publicznego w Środowiskowych Centrach Zdrowia Psychicznego.    Wyniki. Pomoc oferowana osobom dotkniętym zaburzeniami psychicznymi przez jednostki samorządu terytorialnego w większości sprowadza się do wypłacania zasiłków – 71% badanych. Blisko połowa badanych nie posiada wiedzy o sposobach zapobiegania zaburzeniem psychicznych – 47% badanych. Aż 80% badanych nie zna programu zdrowia psychicznego dla jednostki w której pracuje, co oznacza brak takich

  12. Osiągnięcia muzyczne w grze na instrumencie: sposoby ujmowania, kryteria oceny, narzędzia pomiaru

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zofia Mazur

    2016-12-01

    Full Text Available Pojęcie osiągnięć muzycznych lub sukcesu muzycznego jest różnie rozumiane i w różny sposób operacjonalizowane w badaniach. Ocena poziomu wykonania utworu muzycznego jest zadaniem skomplikowanym, wymaga ewaluacji wielu aspektów wykonania. Celem artykułu jest dokonanie analizy sposobów ujmowania osiągnięć muzycznych, czynników decydujących o ocenie osiągnięć w grze na instrumencie oraz narzędzi wykorzystywanych do pomiaru tych osiągnięć. Omówiono rozróżnienie na kryterium poziomu wykonania i kryterium jakości wykonania. Przedstawiono czynniki, które są brane pod uwagę w ocenie osiągnięć muzycznych: typ zadań; repertuar muzyczny; kryteria ewaluacji, takie jak: ogólne wrażenie, ocena umiejętności gry na poziomie technicznym i ekspresyjnym, ocena elementarnych parametrów jakości gry. Opisano także narzędzia wykorzystywane do pomiaru osiągnięć w grze na instrumencie i wskazano ich ograniczenia.

  13. Local partnerships in the social security system of the region

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Łoś-Tomiak Anna

    2014-12-01

    Full Text Available W artykule dokonano interpretacji stanu bezpieczeństwa społecznego przez pryzmat lokalnego partnerstwa międzysektorowego. Określone zostały podstawy współpracy podejmowanej przez organizacje pozarządowe i samorząd terytorialny, ze wskazaniem na współpracę fi nansową. Analizy dokonano na przykładzie współdziałania miasta Zielonej Góry i sektora pozarządowego, w latach 2009-2013

  14. KONCIPIRANJE IN SNOVANJE NAPRAVE ZA SAMOPOSTREŽNO PRODAJO SVEČ

    OpenAIRE

    Banfi, Damir

    2010-01-01

    V diplomskem delu je opisano snovanje in koncipiranje naprave za prodajo sveč s pomočjo 3D programa. Prikazan je postopek snovanja z idejnimi rešitvami glavnih problemov in koncipiranje končnih rešitev. Opisan je vrstni red sestave in obdelovalni postopki ter narejena je tudi ocena lastnih stroškov. Najprej je predstavljen problem, sledijo opisane zahteve in rešitve do kateri smo prišli. Opisani so tudi nekateri problemi in predstavljeni načini obdelave in sestave samega elementa. Sledi i...

  15. Assignment of usefulness of physiotherapy applied to sports training in the case of Szczecin swimmers

    OpenAIRE

    Łubkowska, Wioletta; Troszczyński, Jezrzy; Sieńko-Awierianów, Elżbieta

    2014-01-01

    Celem niniejszej pracy jest ocena wykorzystania fizjoterapii w odnowie biologicznej pływaków. Posłużono się metodą sondażu diagnostycznego. Analizie poddano opinie, zawarte w autorskim kwestionariuszu ankiety, 30 pływaków wysokiej klasy sportowej w wieku 15-27 lat. Badania przeprowadzono w 2012 r. na Floating Arena w Szczecinie. Z odnowy biologicznej po wysiłku fizycznym korzysta 100% badanych. Najczęściej stosowanym zabiegiem fizykoterapeutycznym w odnowie biologicznej pływaków jest masaż su...

  16. Changes in sectoral structure of employment in Poland in comparison to the European Union

    OpenAIRE

    Dworak, Edyta; Malarska, Anna

    2010-01-01

    Przedmiotem opracowania jest diagnostyka i ocena przeobrażeń w sektorowej strukturze zatrudnienia w krajach UE w czasie. Na tym tle eksponowane są zmiany w GN Polski w okresie 1997– 2008. Dla zilustrowania i empirycznej weryfikacji teorii trzech sektorów A. Fishera, C. Clarka i J. Fourastie zorientowanej na ocenę procesu modernizacji unijnych gospodarek wykorzystane zostały klasyczne narzędzia analizy statystycznej oraz mało znana w Polsce, a pop...

  17. RAZVOJ PASIVNEGA SONČNEGA GRELNIKA ZRAKA

    OpenAIRE

    Domanjko, Jernej

    2012-01-01

    Diplomsko delo opisuje razvoj sončnega pasivnega grelnika zraka in primerja različne izvedbe te naprave. Najprej so opisane teoretično možne moči grelnika, natančno je razloženo fizikalno delovanje naprave, navedeni so parametri, ki najbolj vplivajo na njen izkoristek. Nato je opisan potek načrtovanja, izgradnje in testiranja prototipa, na koncu pa je podana ekonomska ocena na podlagi primerjav rezultatov med različicami te naprave ter med različnimi napravami, primernimi za ogrevanje. V dipl...

  18. Metodologija analize stroškov in koristi za investicije v prometno infrastrukturo na osnovi Poročila vplivov na okolje

    OpenAIRE

    Podvornik, Nina

    2016-01-01

    Povečane potrebe po prometnem omrežju vodijo k dodatnim prometnim investicijam, ki so ne glede na njihov obseg, postavitev v prostor ter učinkovitost pomemben dejavnik gospodarskega razvoja. Investicije v prometno infrastrukturo lahko na sam razvoj vplivajo pozitivno (dvig gospodarske rasti, kakovost življenja, dostopnost idr.) in tudi negativno (različni vplivi na okolje). Ker so prometne investicije zelo obsežne, je vsestranska ocena le-teh ključnega pomena pri samem prometnem načrtovanju v...

  19. Shock a disposable time in electronic security systems / Porażenie a czas dyspozycyjny w elektronicznych systemach bezpieczeństwa

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paś Jacek

    2016-10-01

    Full Text Available W artykule przedstawiono metodę określenia czasu dyspozycyjnego TD elektronicznego systemu bezpieczeństwa, który porażony jest impulsem przepięcia lub wyładowania atmosferycznego. Czas dyspozycyjny to czas od chwili porażenia elektronicznego sytemu bezpieczeństwa do chwili jego przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa, przy założeniu braku oddziaływania przeciwdziałającego. Zakłóceniem (porażeniem, które występuje w paśmie częstotliwości (0-100 kHz, a skutki działania na ESB mogą być katastroficzne jest wyładowanie atmosferyczne.

  20. Stan wojenny w syntezach dziejów PRL. Próba analizy historiograficznej

    OpenAIRE

    Brzechczyn, Krzysztof

    2008-01-01

    Celem artykułu jest rekonstrukcja obrazu stanu wojennego występującego w następujących syntezach dziejów PRL: A. Czubiński, "Najnowsze dzieje Polski 1944-1983" i "Polska i Polacy po II wojnie światowej", A. Friszke, "Polska. Losy państwa i narodu", A. Paczkowski, "Pół wieku dziejów Polski, 1939-1989", W. Roszkowski, "Najnowsza historia Polski, 1945-2002",t. II-III, A.L. Sowa, "Od Drugiej do Trzeciej Rzeczypospolitej (1945-2001)". Wymienione dzieła analizowane są według następujących kryteri...

  1. Przestępczość zorganizowana

    OpenAIRE

    Karpiel, Dorota

    2017-01-01

    Problematyka przestępczości zorganizowanej od kilkudziesięciu lat jest przedmiotem rozmaitych debat na forach międzynarodowych. Dokonanie analizy zjawiska przestępczości zorganizowanej, jej stanu, dynamiki i struktury łączy się w pierwszym rzędzie z potrzeby wypracowania odpowiedniej definicji tego pojęcia. Autorka bada orzeczenia sądów na temat przestępczości zorganizowanej, skupiając się także na rozmiarze i strukturze tego zjawiska, zgłębiając źródła prawa polskiego. Celem niniejszej pracy...

  2. Characteristics of water level fluctuations in Polish lakes – a review of the literature / Charakterystyka wahań poziomu wody w jeziorach polskich – przegląd piśmiennictwa

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kutyła Sebastian

    2014-09-01

    Full Text Available Wahania poziomu wody w jeziorach są ich naturalną cechą, która może być modyfikowana działalnością człowieka. W artykule przedstawiono przegląd piśmiennictwa na temat amplitudy wahań poziomu wody w jeziorach polskich, cykliczności ich fluktuacji i tendencji zmian oraz naturalnych i antropogenicznych czynników warunkujących te wahania. Jakkolwiek wywołane antropogenicznie wahania poziomu wody w większości jezior polskich wydają się mieścić w zakresie wahań naturalnych, to w niektórych przypadkach działalność gospodarcza (np. wykorzystanie jezior na cele energetyczne może prowadzić do silnych zaburzeń reżimu hydrologicznego, powodujących destabilizację ekologiczną zbiornika eliminującą możliwość utrzymania/osiągnięcia dobrego stanu ekologicznego. To z kolei pociąga za sobą konieczność sprecyzowania dobrego potencjału ekologicznego, jako celu środowiskowego dla takich części wód, mniej rygorystycznego w porównaniu do dobrego stanu ekologicznego. W artykule wskazano potrzebę poszerzenia sposobu oceny jezior w kraju o nowe biologiczne wskaźniki oceniające, zgodnie z wymaganiami Ramowej Dyrektywy Wodnej, wpływ przekształceń hydrologicznych na zespoły organizmów

  3. WYKORZYSTANIE METODY DAVE’A BERKUSA DO ANALIZY POTENCJAŁU ROZWOJOWEGO FIRM START-UP W POLSCE

    OpenAIRE

    Gemzik-Salwach, Agata

    2014-01-01

    Celem niniejszego artykułu była ocena potencjału rozwojowego firm start-up w Polsce. W artykule przedstawione zostały metody oceny przedsiębiorstw start-up oraz wyniki badań własnych poświęconych potencjałowi firm start-up w Polsce. Pierwszą część artykułu stanowi opis cech charakterystycznych młodych spółek i możliwych sposobów ich wyceny. Kolejna cześć artykułu obejmuje szczegółowe omówienie wyników przeprowadzonych badań. W badaniach wykorzystano powstałą na bazie doświadczeń amerykańskieg...

  4. Influence of Boiler Pipe Cladding Techniques on their Microstructure and Properties

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Rozmus-Górnikowska M.

    2013-12-01

    Full Text Available Celem pracy była ocena wpływ u metody napawania Inconelem 625 rur kotłowych ze stali P235GH i 16Mo3 na mikrostruk- turę i własności podłoża i napoiny. Badania prowadzono na odcinkach rur kotłowych napawanych stopem niklu Inconel 625. Rury zostały dostarczone do Fabryki Kotłów SEFAKO S.A. przez czterech dostawców, stosujących różne metody napawania, a mianowicie CMT, GMAW i GTAW. Badania wykazały, że mikrostruktura i własności mechaniczne rur napawanych istotnie zależą od zastosowanej metody napawania oraz od składu chemicznego materiału podłoża.

  5. Metody prognozowania upadłościprzedsiębiorstw w krajach rozwijających się na przykładzie Malezji

    OpenAIRE

    Paweł Kopczyński

    2010-01-01

    Przedsiębiorstwa prowadzą obecnie działalność w otoczeniu, które jest zmienne i turbulentne. Bardzo ważna jest umiejętność przewidywania trudności finansowych i ciągła ocena kondycji firmy, gdyż każda jednostka gospodarcza może znaleźć się na krawędzi bankructwa. Jedynie w takim przypadku menedżerowie mogą podjąć działania restrukturyzacyjne i ocalić ją od upadku. Jeżeli jednak nie wiedzą, jak zła jest sytuacja podmiotu, może być zbyt późno na jego reorganizację i ocalenie. Z tego powodu niez...

  6. Alternative Evaluation of the Properties of the Silica Sands

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Beňo J.

    2014-06-01

    Full Text Available Piaski kwarcowe stanowią podstawowe tworzywo na osnowę mas formierskich i rdzeniowych. Stąd istnieje bardzo wiele metod charakteryzujących ich jakość, co umożliwia poznanie ich zalet i wad. Mało jest jednak prac opisujących wpływ systemów transportowych odlewni oraz systemów suchej regeneracji mas na zmianę ich składu granulometrycznego oraz zawartości frakcji pylastych na właściwości mas. Celem niniejszej pracy jest ocena skłonności piasku kwarcowego do rozkruszania, (tworzenia frakcji pyłowych i zmianie granulometrii według nowo opracowanej metodyki uwzględniającej charakterystyczne cechy piasku wynikające z jego pochodzenia, kształty ziaren i charakteru powierzchni.

  7. Wpływ wysiłku fizycznego na funkcję układu oddechowego w twardzinie układowej

    OpenAIRE

    Stanisław Sierakowski; Ewa Gińdzieńska-Sieśkiewicz; Maciej Kaczmarski; Zenon Siergiejko; Grzegorz Siergiejko; Piotr Siergiejko; Justyna Fryc

    2010-01-01

    Cel: Powikłania ze strony układu oddechowego stanowią główną przyczynę zgonów pacjentów z twardziną układową (TU). Tętniczenadciśnienie płucne i śródmiąższowa choroba płuc stanowią najistotniejszez nich. Pacjenci są jednak często zdiagnozowani dopierow późnym okresie choroby, dlatego też istotne jest opracowaniemetody diagnostycznej do wczesnego wykrywania tych powikłań.Celem pracy była ocena wpływu wysiłku fizycznego na zmiany parametrówoddechowych. Materiały i metody: Badania przeprowadzono...

  8. Edo Mihevc – urbanist, arhitekt in oblikovalec. Vrednotenje povojnega urbanizma slovenske obale

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jasna Kralj Pavlovec

    1999-01-01

    Full Text Available Edo Mihevc (1911–1985 je bil eden protagonistov slovenske moderne arhitekture po drugi svetovni vojni in eden Plečnikovih študentov, ki se je ločil od njegove manire ter zakorakal na pot samoizraznosti in iskanja skladja med modernizmom, regionalizmom in humanistično filozofijo. Pomen njegovega prispevka slovenski arhitekturi in kulturi je predstavljen skozi perspektivo večrazsežnostne dejavnosti, s poudarkom na vlogi urbanista slovenske obale. Posamezni deli iz njegovega opusa so predstavljeni z vidika časa nastanka, uporabe in arhitekturne vrednosti, pomen in vloga zamisli ter trendov pa skozi dela. V luči sodobnih doktrin varovanja kulturne dediščine, pravočasna ocena in minimalno varstvo njegove arhitekture mora biti doseženo, tudi za mojstrovine iz bližnje preteklosti.

  9. Zmienność zasobów termicznych w Polsce w aspekcie obserwowanych zmian klimatu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Sulikowska

    2016-06-01

    Full Text Available Obserwowany wzrost temperatury powietrza na półkuli północnej, zwłaszcza w Europie, może prowadzić do znacznych zmian w fenologii roślin, a w konsekwencji także w produkcji rolnej. Celem pracy jest ocena zróżnicowania przestrzennego zasobów termicznych na obszarze Polski oraz ich zmienności w okresie 1951–2010 w obliczu zmieniających się warunków termicznych. Analizę przeprowadzono z wykorzystaniem dobowych wartości temperatury powietrza. Zasoby termiczne zdefiniowane zostały za pomocą sum temperatur efektywnych (Growing Degree Days – GDD obliczonych dla wartości progowych temperatury powietrza: 0°C, 5°C i 10°C. Następstwem analizy zróżnicowania przestrzennego zasobów termicznych była ocena ich zmienności wieloletniej oraz tendencji zmian. Badania objęły w szczególności regiony sadownicze odznaczające się największą powierzchnią upraw drzew owocowych oraz wielkością zbiorów jabłek, śliw i wiśni. Uzyskane wyniki potwierdzają zwiększenie zasobów termicznych na obszarze kraju, będące konsekwencją wydłużającego się okresu wegetacyjnego.

  10. Czaszkogardlak – rzadki łagodny guz nowotworowy - opis przypadku = Craniopharyngioma – rare benign tumor – case report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kamila Woźniak

    2016-08-01

    • 2.        Katedra i Klinika Rehabilitacji, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu     Streszczenie Czaszkogardlak (guz Erdheima, łac. craniopharyngioma to stosunkowo rzadki, łagodny guz nowotworowy o lokalizacji wewnątrzczaszkowej, wywodzący się z pozostałości kieszonki Rathkego. Nazwę craniopharyngioma wprowadził Harvey Cushing w 1932. Jedne z pierwszych prób operacyjnego leczenia guza podjął Ludvig Puusepp w 1923 roku. Objawy kliniczne zależą od lokalizacji guza. Są to przede wszystkim objawy wynikające z ucisku masy guza na sąsiadujące struktury anatomiczne. Autorzy przedstawiają opis przypadku klinicznego, leczonego operacyjnie w Klinice Neurochirurgii, Neurotraumatologii i Neurochirurgii Dziecięcej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy z rozpoznanym w badaniu histopatologicznym craniopharyngioma.   Słowa kluczowe: czaszkogardlak, craniopharyngioma, guz Erdheima, nowotwór łagodny.     Abstract Craniopharyngioma (Erdheima tumor is a relatively rare benign tumor of intracranial location, derived from the remnants of Rathke's pouch. The name craniopharyngioma introduced Harvey Cushing in 1932. One of the first attempts at surgical treatment of the tumor took Ludvig Puusepp in 1923. Clinical symptoms depend on the site of a tumor. These are primarily the symptoms resulting from the comppression of the tumor mass on adjacent anatomical structures. The authors present a clinical case operating treated in the Department of Neurosurgery, Neurotraumatology and Pediatric Neurosurgery, Dr Antoni Jurasz University Hospital No.1 in Bydgoszcz histopathological diagnosed with craniopharyngoma.   Key words: craniopharyngioma, Erdheima tumor, benign tumor.

  11. Choroba Creutzfeldta-Jakoba − współczesne metody diagnostyki

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marianna Makowska

    2013-11-01

    Full Text Available Choroba Creutzfeldta-Jakoba (Creutzfeldt-Jakob disease, CJD należy do chorób wywoływanych przez priony (encefalopatii gąbczastych. Jest to postępująca, śmiertelna i nieuleczalna choroba o charakterze neurozwyrodnieniowym. Jej przyczyną jest akumulacja patologicznego białka prionu (scrapie, PrPSc w ośrodkowym układzie nerwowym. Choroba objawia się postępującym otępieniem, zaburzeniami mowy i wzroku oraz motoryki pod postacią mioklonii, ataksji oraz niedowładu kończyn i zaburzeń równowagi. Bezpośrednią przyczyną zgonu jest najczęściej odoskrzelowe zapalenie płuc. Okres inkubacji choroby wynosi zazwyczaj od kilku do kilkunastu lat, a zgon następuje najczęściej od kilku do kilkunastu miesięcy od wystąpienia pierwszych objawów klinicznych. Trudności w przyżyciowym rozpoznawaniu choroby Creutzfeldta-Jakoba wynikają z braku swoistego markera umożliwiającego pewną identyfikację czynnika infekcyjnego oraz nie zawsze charakterystycznego obrazu klinicznego wymagającego różnicowania z innymi chorobami o charakterze otępiennym. Aktualnie jedyną pewną metodą rozpoznania jest przeprowadzenie badania neuropatologicznego. Klasyczna triada objawów neuropatologicznych występujących w przebiegu chorób wywoływanych przez priony obejmuje zmiany gąbczaste, rozplem astrogleju oraz utratę neuronów. Publikacja jest przeglądem aktualnych informacji na temat najnowszych metod diagnostycznych, w tym EEG, badań neuroobrazowych oraz laboratoryjnych, które znacznie poprawiły możliwość rozpoznania.

  12. Porównanie wpływu stosowania kompleksu lipidowego PCSO-524™ z Perna canaliculus oraz oleju z ryb na intensywność bólu odczuwanego przez pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów kolanowych i/lub biodrowych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marek Zawadzki

    2011-08-01

    Full Text Available Cel: Porównanie wpływu zażywania opatentowanego, stabilizowanego CO2 oleju z nowozelandzkich małży zielonych Perna canaliculus(PCSO-524™ oraz oleju z ryb [zawierającego standaryzowanąmieszaninę kwasu eikozapentaenowego (eicosapentaenoicacid – EPA – 18%, i kwasu dokozaheksaenowego (docosahexaenoicacid – DHA – 12%] na łagodzenie bólu, zmiany w wyznacznikachjakości życia i bezpieczeństwo u pacjentów z chorobą zwyrodnieniowąstawów kolanowych i/lub biodrowych.Materiały i metody: U 50 pacjentów w wieku powyżej 50 lat, którzypodpisali świadomą zgodę na udział w powyższym badaniu, leczonychw Poradni Reumatologicznej Akademickiego Szpitala Klinicznegowe Wrocławiu, stosowano kapsułki Lyprinol® zawierającePCSO-524™ lub kapsułki z olejem z ryb. Badanie przeprowadzonometodą podwójnie ślepej próby. U wszystkich uczestników badaniarozpoznano chorobę zwyrodnieniową dużych stawów obwodowych.Charakterystykę grup przedstawiono w tabelach I i II.Tuż przed rozpoczęciem badania oraz w 4., 8. i 12. tygodniu jegotrwania od pacjentów zbierano informacje dotyczące intensywnościodczuwanego bólu za pomocą wizualnej skali analogowej(VAS; oceny stanu zdrowia z zastosowaniem kwestionariuszaoceny stanu zdrowia; ogólnego stanu zdrowia i subiektywnej ocenyprzebiegu choroby. Aby określić bezpieczeństwo stosowania suplementów, przed rozpoczęciem badania i po jego zakończeniuprzeprowadzono analizę parametrów morfologii krwi, OB, poziomuAlAT oraz badania moczu.Wyniki: U pacjentów, którym podawano PCSO-524™, zaobserwowanoistotne obniżenie intensywności odczuwanego bólu związanegoz chorobą zwyrodnieniową stawów oraz ogólną poprawęjakości życia (tab. III–V, ryc. 1 i 2. U chorych z tej grupy nie wystąpiłyżadne działania niepożądane. W grupie pacjentów leczonycholejem z ryb zaobserwowano statystycznie istotną mniejszą poprawę(p < 0,05. Dodatkowo u niektórych z nich wystąpiły objawyniepo

  13. WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNO-CHEMICZNE BIOMASY OTRZYMANEJ W NOWEJ TECHNOLOGII PRZETWARZANIA OSADÓW ŚCIEKOWYCH „BIONOR SLUDGE”

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    January BIEŃ

    2016-06-01

    Full Text Available Obecny stan prawny w pewien sposób generuje poszukiwania i rozwój nowoczesnych technologii pozwalających na rozwiązanie problemu zagospodarowania osadów ściekowych w Polsce nie tylko dla dużych obiektów, ale przede wszystkim dla instalacji małych i średnich, ponieważ to z nich głównie osady ściekowe obecnie trafiają na składowiska odpadów. Celem pracy jest ocena funkcjonowania prototypowej linii technologicznej do przetwarzania osadów ściekowych i ocena uzyskanej z tej technologii biomasy. Technologia Bionor Sludge stanowi rozwiązanie przeznaczone dla gminnych oczyszczalni o przepustowości do 1000 m3*d-1. Powstające osady ściekowe odpowiednio przetworzone w instalacji mogą zostać zagospodarowane dwojako: jako kompost lub jako wsad do instalacji termicznej, gdzie mogą stanowić biomasę zgodnie z ustawą o OZE. W pracy przedstawiono materiały pozwalające na wstępną ocenę jakości uzyskiwanego produktu pod kątem potencjału nawozowego i energetycznego. Bionor Sludge to technologia, która polega na przekierowaniu, w możliwie największym stopniu, energii chemicznej zgromadzonej w ściekach komunalnych do osadów stanowiących rezerwuar substancji organicznej. Cały układ technologiczny oczyszczania ścieków i przeróbki osadów charakteryzuje się również wysoką efektywnością i elastycznością pracy przy modułowej zabudowie. Możliwe i w pełni zasadne jest zastosowanie wybranych elementów omawianej instalacji w ramach modernizacji istniejących obiektów. Technologia Bionor Sludge dzięki swej innowacyjności i założeniom o możliwie najlepszym wykorzystaniu zasobów nawozowych i energetycznych, umożliwia racjonalne funkcjonowanie oczyszczalni i tym samym znaczące odciążenie budżetu gmin i ostatecznie ich mieszkańców.

  14. Zespoły bólowe kręgosłupa w grupie fizjoterapeutów = Spine pain syndromes in a group of physiotherapists

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Radzimińska

    2016-06-01

    • Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy     Słowa kluczowe: zespół bólowy kręgosłupa, fizjoterapeuta. Keywords: spinal pain syndrome, physical therapist.           Streszczenie Zgodnie z wynikami badań z 2005 roku przeprowadzonymi przez European Fundation for the Improvement of Living and Working Conditions (Europejską Fundację na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy w krajach Unii Europejskiej najbardziej powszechnym problemem zdrowotnym związanym z pracą są dolegliwości mięśniowo-szkieletowe. Celem pracy była ocena stopnia niepełnosprawności będącej wynikiem bólu kręgosłupa w grupie zawodowej fizjoterapeutów. Narzędziem badawczym były: NDI (NECK DISABILITY INDEX oraz ODI (OSWESTRY DISABILITY INDEX. Ocena stopnia niepełnosprawności   mierzonej za pomocą kwestionariuszy ODI i NDI pozwoliła zakwalifikować fizjoterapeutów do przedziału wskazującego na łagodną niepełnosprawność. W badanej grupie dolegliwości bólowe kręgosłupa w odcinku szyjnym i lędźwiowym zwiększają się wraz z wiekiem oraz stażem pracy.   Summary According to research conducted in 2005 by the European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions in the European Union the most common health problem is work-related musculoskeletal disorders. The aim of the study is to assess the degree of disability in the occupational group of physiotherapists, measured by questionnaires NDI (NECK DISABILITY INDEX  and ODI (OSWESTRY DISABILITY INDEX. Assessment of the degree of disability as measured by questionnaires ODI and NDI helped qualify physiotherapists compartment indicating a mild disability. Back pain in the cervical and lumbar increases with age and seniority.

  15. Numerical Analysis of Test Embankment on Soft Ground Using Multi-Laminate Type Model with Destructuration / Analiza Numeryczna Nasypu Drogowego Posadowionego Na Gruncie Słabonosnym Z Zastosowaniem Modelu Wielopłaszczyznowego Z Destrukturyzacja

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Cundi M.

    2011-03-01

    Full Text Available W artykule przedstawiono model wielopłaszczyznowy (multi-laminate uwzgledniajacy anizotropie struktury słabonosnych gruntów drobnoziarnistych. Anizotropia indukowana naprezeniem, która otrzymuje sie przy zastosowaniu modeli wielopłaszczyznowych, jest dodatkowo wzmocniona poprzez wprowadzene prekonsolidacji zaleznej od orientacji przestrzennej. Model przedstawiono w wersji sprezysto-plastycznej, w której mozliwa jest symulacja anizotropii wytrzymałosci słabonosnych gruntów drobnoziarnistych oraz zjawiska destrukturyzacji. Działanie modelu pokazano w symulacjach numerycznych wybranych badan elementarnych oraz przy zastosowaniu w modelowaniu numerycznym odkształcenia słabonosnego podłoza gruntowego pod próbnym nasypem drogowym w Haarajoki, Finlandia. Symulacje numeryczna przeprowadzono przy uzyciu komercyjnego programu metody elementów skonczonych pozwalajacego na analize sprzezonych zagadnien brzegowych statyki i konsolidacji. Omówiono zagadnienia zwiazane z przyjeciem warunków poczatkowych stanu naprezenia in situ oraz warunków prekonsolidacji, jak równiez przedstawiono problemy zwiazane z przyjeciem parametrów modelu. Pomimo przyjecia prostych zasad dotyczacych warunków poczatkowych oraz przy pominieciu efektów lepkosci w modelu konstytutywnym, otrzymane wyniki pozwoliły na osiagniecie wystarczajacej w praktyce geotechnicznej dokładnosci w stosunku do wartosci pomierzonych.

  16. Religia, z którą można zrobić, co się chce.

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Michał Jędrzejek

    2015-04-01

    Full Text Available Celem tej recenzji jest analiza problemu wiary i historii w wybranych pismach Franza Overbecka. Overbeck (1837–1905, niemiecki teolog-agnostyk, historyk chrześcijaństwa, przyjaciel Fryderyka Nietzschego, opisuje w swoich pracach eschatologiczny i kontrkulturowy wymiar pierwotnego chrześcijaństwa. Dzieje Kościoła opierają się według niego na powolnym wypieraniu eschatologii oraz zastąpieniu jej konserwatywnym projektem podtrzymywania i stabilizowania zachodniej kultury i cywilizacji. Z tego powodu Overbeck – broniąc integralności chrześcijaństwa jako kulturowego fenomenu oraz jego uniwersalistycznego dziedzictwa – krytykuje zarówno współczesny mu protestantyzm kulturowy (A. Harnack jak i postchrześcijańskie i nacjonalistyczne alternatywy (D.F. Strauss, P. Lagarde. W artykule wskazuję na aktualność Overbeckowskich zastrzeżeń wobec wszelkiej – tradycjonalistycznej, liberalnej i lewicowej – teologii politycznej z punktu widzenia chrześcijaństwa zorientowanego na eschatologię. Analizuję również dwie ścieżki recepcji myśli Overbecka w dwudziestowiecznych Niemczech: próbę odnowienia protestantyzmu jako religii stanu wyjątkowego (K. Barth oraz krytykę teologii i sceptyczno-ironiczne pożegnanie z chrześcijaństwem (H. Blumenberg.

  17. Paluch koślawy w stopie reumatycznej – leczenie operacyjne i rehabilitacja

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Prusinowska

    2011-04-01

    Full Text Available Paluch koślawy jest deformacją stopy często występującą u chorychreumatycznych (ryc. 1. W znacznym stopniu zaburza funkcjępodporową w czasie chodu oraz czynności związane z większymdynamicznym obciążeniem stopy (bieganie, skakanie. Deformacjata nasila ból, który wynika również z niedopasowania obuwia.Usprawnianie chorych z rozpoznaniem reumatoidalnego zapaleniastawów (RZS zawsze jest uzależnione od aktualnego stanu funkcjonalnegopacjenta i przeprowadzonego zabiegu operacyjnego.W artykule opisano mechanizm powstawania typowych zniekształceńprzodostopia w przebiegu RZS oraz przegląd technikoperacyjnych stosowanych w leczeniu palucha koślawego (ryc. 2.Autorzy skoncentrowali się na przedstawieniu usprawniania pokorekcji palucha koślawego z wykorzystaniem zarówno metod stosowanychw celu zmniejszenia obrzęków pooperacyjnych, jak i stabilizacjiskorygowanego chirurgicznie stawu. Do metod tych zaliczasię zarówno zabiegi z zakresu fizykoterapii, jak i ćwiczenia czynneze wsparciem kinesiotapingu (ryc. 3.

  18. Marketing w mediach społecznych na przykładzie strony społecznościowej Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu w serwisie Facebook

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dominik Mirosław Piotrowski

    2011-12-01

    Full Text Available Niniejszy tekst porusza kwestię wykorzystania potencjału mediów społecznych w realizacji elektronicznych usług bibliotecznych. Wskazuje przy tym na strategie optymalizacji mediów społecznych oraz metody marketingu społecznościowego na przykładzie fanpage'a Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu w serwisie Facebook. Marketing w mediach społecznych jest nową dziedziną i niewątpliwie istnieje duża potrzeba zweryfikowania stanu badań oraz przybliżenia polskiemu środowisku bibliotekarskiemu usystematyzowanego już w pewien sposób zbioru danych na ten temat. Z tego względu artykuł ma stanowić poradnik skierowany głównie do bibliotekarzy, którym potrzebne są pomysły na jak najlepsze wykorzystanie serwisu społecznościowego Facebook w swojej bibliotece. Artykuł zawiera odpowiedzi na szereg następujący pytań: jak zebrać grono wiernych fanów, jak organizować konkursy i wydarzenia, jak udostępnić katalog OPAC biblioteki, jak zadbać o profesjonalny wygląd strony społecznościowej oraz jak skorzystać z zaawansowanych funkcji i możliwości Facebooka, w tym aplikacji.

  19. Potencjał i wyzwania instytucjonalnych badań szkolnictwa wyższego. Przykład Uniwersytetu Warszawskiego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Baczko-Dombi

    2017-12-01

    Full Text Available Badania związane ze szkolnictwem wyższym są polem zróżnicowanym i pełnym sprzeczności. Z jednej strony bardzo cenione jest podejście interdyscyplinarne i porównania międzykrajowe, z drugiej zaś prowadzonym badaniom zarzuca się zbytnią lokalność. Stan badań w poszczególnych krajach zależy od uwarunkowań instytucjonalnych i historycznych. Widoczny jest rozdźwięk między badaniami stricte naukowymi a stosowanymi, typowymi dla sfery ewaluacji i przygotowywanymi na potrzeby budowania samowiedzy uczelni lub tworzenia polityk publicznych. W artykule omówiono funkcjonowanie takich badań w praktyce, oparto się na literaturze dotyczącej stanu badań nad szkolnictwem wyższym, omówiono ich potencjał naukowy, a także niektóre wyzwania i bariery związane z realizacją takich celów na przykładzie wybranych badań prowadzonych na Uniwersytecie Warszawskim.

  20. Przyczyny braku kontroli astmy oskrzelowej na podstawie literatury = Reasons for lack of asthma control based on the literature

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Dońka

    2015-01-01

    Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki       Streszczenie   Brak kontroli astmy oskrzelowej najczęściej spowodowany jest nieprzestrzeganiem przez pacjentów zaleceń lekarskich (noncompliance. Trudności w kontroli astmy zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia stanu astmatycznego. Pacjenci z astmą niekontrolowaną korzystają częściej z wizyt lekarskich, są częściej hospitalizowani i częściej trafiają na Szpitalny Oddział Ratunkowy. Rozwiązaniem tego problemu jest objęcie pacjentów programem szkoleniowym dotyczącym terapii astmy i możliwości kontroli choroby.   Słowa kluczowe: astma oskrzelowa, kontrola choroby, przyczyny braku kontroli astmy.   Abstract   Lack of control of asthma is most often caused by failure patients' medical recommendations (noncompliance. The difficulties in the control of asthma, increase the likelihood of status asthmaticus. Patients with uncontrolled asthma often use the visits, they are more often hospitalized and more likely to get on Hospital Emergency Ward. The solution to this problem is to extend patient training program on asthma therapy and the ability to control the disease.   Keywords: asthma, diabetes control, reasons for the lack of asthma control.

  1. Analiza protokola kvaliteta usluga telekomunikacionih mreža / Analysis of quality of service protocols in telecommunication networks

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Milojko Jevtović

    2003-05-01

    Full Text Available Protokoli kvaliteta usluga (Quality of Service - QoS sadašnjih i budućih telekomunikacionih mreža razvijeni su, pored ostalog, sa ciljem da podrže različite klase usluga (Class of Service - CoS komunikaciju u realnom vremenu, kao i prenos multimedijalnih poruka preko paketskih IP (Internet Protocol mreža. U raduje dat pregled karakteristika tih protokola i ocena njihovih konkretnih mogućnosti u obezbeđenju kvaliteta usluga unutar sistema ('s vrha do dna', tj. vertikalno u OSI arhitekturi kao i 'horizontalno' odnosno s kraja na kraj veze, tj. između izvora i odredišta. / Today's and future telecommunication networks must enable transmission throughout heterogeneous environment, using different Quality of Service protocols, Quality of Service protocols use a variety of complementary mechanisms to enable deterministic end-to-end different data delivery. The analysis of these protocols and their efficiency in providing QoS and CoS has been given in this paper.

  2. Reliability Assessment of a Turbogenerator Coil Retaining Ring Based on Low Cycle Fatigue Data

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Olmi Giorgio

    2014-03-01

    Full Text Available Pierscienie ustalajace cewek turbogeneratora sa pasowane skurczowo na wirniku wokół cerek by zabezpieczyc je przed działaniem sił odsrodkowych. W typowych warunkach, sa one poddane narazeniom zmeczeniowym o malej liczbie cykli, przy czym kazdy cykl rozpoczyna sie od startu maszyny, a konczy przy jej zatrzymaniu. Przedmiotem artykułu jest wyznaczenie prawdopodobienstwa awarii pierscienia ustalajacego cewki. Rozwazanym uszkodzeniem jest pekniecie pierscienia spowodowane puchnieciem materiału pod wpływem naprezen wywołanych sila odsrodkowa. Ocena niezawodnosci przeprowadzona w tej pracy wykorzystuje dane wejsciowe wpływajace na obciazenie zmeczeniowe przy małej liczbie cykli i ich rozkłady stochastyczne. Dla rozwiazania problemu wyznaczono eksperymentalnie charakterystyki statyczne i krzywe cykli zmeczeniowych stosowanego materiału i zastosowano model statystyczny dla wyliczenia odpowiednich parametrów i ich odchylen standardowych. Na podstawie wyznaczonych rozkładów zmiennych estymuje sie prawdopodobienstwo uszkodzenia w formie dystrybuanty rozkładu. Wykorzystanyalgorytm obliczeniowy o duzej skutecznosci wykorzystuje metode ”zaawansowanej sredniej” (Advanced Mean Value. Uzyskane wyniki daja informacje o odpowiedzi materiału i stanie lokalnych naprezen i odkształcen w najbardziej obciazonych obszarach pierscienia ustalajacego cewki. Prawdopodobienstwo uszkodzenia, wyznaczone na koniec okresu eksploatacji maszyny, wynosi 10-12 i jest porównywalne z wartosciami referencyjnymi dla innych konstrukcji mechanicznych i lotniczych narazonych na zmeczenie.

  3. Porównanie oceny obciążenia statycznego przedstawicieli handlowych różnych firm = Comparison evaluation of static load of sales representatives from different companies

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Justyna Gierczak

    2016-06-01

    Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie     Streszczenie   1. Wprowadzenie i cel pracy Jednym z czynników zaliczających się do zagrożeń w środowisku pracy jest obciążenie mięśniowo-szkieletowe. Stanowisko przedstawiciela handlowego jest stosunkowo nowym, dlatego warto bliżej zapoznać się z jego charakterystyką. Celem pracy było zbadanie i porównanie wielkości obciążenia statycznego w środowisku pracy przedstawicieli handlowych dwóch różnych firm. 2. Materiał i metoda Ocena obciążenia dotyczyła przedstawicieli handlowych pracujących w dwóch różnych firmach zróżnicowanych branżowo. Badanie zostało przeprowadzone w maju 2016 r. i została do niego wykorzystana metoda OWAS (Ovako Working Posture Analysis System. 3. Wyniki Przedstawiona ocena przedstawiciela zakładu 1. potwierdza, że w przypadku badanego stanowiska pracy istnieje średnie ryzyko wystąpienia nadmiernego obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego. Świadczy to o tym, iż pozycje ciała przyjmowane przez pracowników, mogą mieć negatywne skutki zdrowotne, dlatego warto rozważyć propozycję zmiany warunków pracy. Przedstawiona ocena pracownika zakładu 2. wykazała, że w przypadku analizowanego stanowiska pracy istnieje małe ryzyko wystąpienia nadmiernego obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego. Świadczy to, że pozycje ciała przyjmowane przez pracowników w przedstawionym wymiarze czasowym nie powinny mieć negatywnych skutków zdrowotnych, więc nie trzeba zmieniać warunków pracy. Wskazane jest aby okresowo przeprowadzać ocenę na obu stanowiskach pracy. 4. Wnioski Należy indywidualnie podchodzić do każdego stanowiska przy ocenie ryzyka obciążeniem statycznym. Gdy występuje średnie ryzyko przeciążenia układu mięśniowo-szkieletowego nie jest obowiązkowe natychmiastowe zmienianie warunków pracy tego stanowiska jednakże wskazana jest regularna jego ocena oraz rozważenie możliwości korzystnych zmian. Obciążenie statyczne jako

  4. Tereny nadrzeczne jako miejsce spędzania czasu wolnego mieszkańców Bydgoszczy = Riverside areas as places of leisure inhabitants of Bydgoszcz

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Józefowicz

    2015-12-01

      Słowa kluczowe: Bydgoszcz, Bydgoski Węzeł Wodny, tereny nadrzeczne, czas wolny,   Abstrakt   Celem artykułu jest omówienie wyników badań związanych z postrzeganiem terenów nadrzecznych jako miejsc spędzania czasu wolnego w Bydgoszczy. Większość ankietowanych mieszkańców Bydgoszczy spędza swój czas wolny na terenach Bydgoskiego Węzła Wodnego. Wśród preferowanych form znajdują się spacery, wycieczki piesze i rowerowe oraz uczestnictwo w imprezach plenerowych. Ocena terenów nadrzecznych jest zróżnicowana, obok odcinków postrzeganych pozytywnie są także te z notami negatywnymi.       Key words: Bydgoszcz, Bydgoski Węzeł Wodny, riverside areas, leisure.   Abstract   The article presents the results of studies related to the perception of riverside areas as places of leisure in Bydgoszcz. The majority of surveyed inhabitants of Bydgoszcz spends his free time in the areas of Bydgoski Węzeł Wodny Among the preferred forms are walking, hiking and biking trips and participation in outdoor events. Rating riverside areas is different. some areas are seen positively as those with negative notes.

  5. Dyskusja wokół celu sprawozdawczości finansowej opartej na MSSF

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Edyta Łazarowicz

    2016-07-01

    Full Text Available Celem artykułu jest analiza i ocena propozycji zmian odnośnie do celu sprawozdawczości finansowej opartej na Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej (MSSF przedstawionych w komentarzach do projektu Założeń koncepcyjnych sprawozdawczości finansowej (2015. Większość respondentów uważa, że w celu sprawozdawczości finansowej należy zwiększyć znaczenie dostarczania informacji o wypełnieniu funkcji powierniczej przez kierownictwo (stewardship. Ponadto proponują oni przedstawienie definicji stewardship w Założeniach koncepcyjnych oraz wskazanie konsekwencji zmiany celu sprawozdawczości finansowej dla przyszłego tworzenia standardów i dla sporządzania sprawozdań finansowych. Z analizy komentarzy i przeglądu literatury wynika, że cel sprawozdawczości finansowej powinien być zmieniony. Sprawą dyskusyjną pozostaje jednak, czy stewardship powinien być odrębnym celem. Niestety, jest za mało badań dotyczących relacji pomiędzy stewardship i użytecznością decyzyjną. Ich wyniki mogłyby wskazać twórcom standardów rachunkowości potencjalne kompromisy i konflikty między nimi.

  6. Interaktywna prezentacja zagadnień środowiskowych za pomocą Google Fusion Tables na przykładzie zdjęć fitosocjologicznych wybranych okolic Tenczynka

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Karol Król

    2017-09-01

    Full Text Available W ostatnich latach zaobserwować można dynamiczny rozwój interaktywnych form przekazu, w tym kartografii internetowej i geowizualizacji. Celem pracy jest charakterystyka i ocena wybranych technik i narzędzi komputerowych wykorzystanych do utworzenia interaktywnej mapy zjawisk przestrzennych prezentującej wyniki obserwacji florystycznych przeprowadzonych w sołectwie Tenczynek (woj. małopolskie. Na badanym obszarze zidentyfikowano dwa szczególnie cenne przyrodniczo gatunki: kłokoczki południowej (Staphylea pinnata L., krzewu spotykanego jedynie w południowej części Polski, w żyznych lasach liściastych oraz przylaszczki pospolitej (Hepatica nobilis Schreb., gatunku wskaźnikowego klasy Querco-Fagetea obszarów najcieplejszych. W konkluzji wykazano, że narzędzie Fusion Tables jest użyteczne i stosunkowo proste w obsłudze przy relatywnie niewielkich nakładach pracy pozwala utworzyć interaktywną mapę dowolnego zjawiska o charakterze przestrzennym. Zwrócono również uwagę, że aplikacje internetowe mogą pełnić funkcję informacyjno-edukacyjną poprzez ukierunkowany i odpowiednio zredagowany przekaz.

  7. Finansowanie leczenia lekami biologicznymi chorych na reumatoidalne i młodzieńcze idiopatyczne zapalenia stawów w ramach programów zdrowotnych NFZ w latach 2004–2008

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Andrzej Śliwczyński

    2010-02-01

    Full Text Available Celem pracy była ocena realizacji obowiązujących w Polscew latach 2004–2008 programów leczenia lekami biologicznymichorych na reumatoidalne i młodzieńcze idiopatyczne zapaleniastawów. Leczenie jest prowadzone przez 81 ośrodków rozmieszczonychrównomiernie w całym kraju. W tym okresie leczonołącznie 8160 chorych. W 2008 r. leczonych było 2282 chorych, costanowi około 2% wszystkich chorych na reumatoidalne zapaleniestawów; 72% z nich stanowiły kobiety, najczęściej w wieku45–55 lat. Lekiem najczęściej stosowanym był etanercept, rzadziejinfliksymab, bardzo rzadko adalimumab i rituksymab. Pieniądzeprzeznaczane przez NFZ na ten rodzaj leczenia nie sąwykorzystywane w pełni, w 2008 r. nie wykorzystano 13,5%.W podsumowaniu podkreślono, że należy zwiększyć liczbę leczonychchorych poprzez poprawienie wykorzystania przeznaczanychnakładów, a następnie ich zwiększenie.

  8. Polityka rachunkowości spółek notowanych na GPW w Warszawie w zakresie ujmowania przychodów z kontraktów deweloperskich

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Renata Dyląg

    2010-04-01

    Full Text Available Głównym przedmiotem działalności jednostek z branży deweloperskiej jest rea-lizacja kontraktów deweloperskich, polegających na budowie (bezpośrednio lub poprzez podwykonawców a następnie sprzedaży powierzchni w budynkach handlowych, rozrywkowych, biurowych, hotelowych i mieszkalnych. Brak precyzyjnych rozwią-zań dotyczących ujmowania przychodów z tych kontraktów powodował, że niektóre jednostki ujmowały przychody w momencie przekazania nieruchomości nabywcy (zgodnie z MSR 18 „Przychody”, natomiast inne ujmowały przychody w trakcie trwania okresu budowy tej nieruchomości (zgodnie z MSR 11 „Umowy o budowę”. Celem artykułu jest ocena – przyjmowanych przez spółki deweloperskie noto-wane na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych – rozwiązań dotyczących ujmowania przychodów i wyników z kontraktów deweloperskich oraz zaprezento-wanie wpływu interpretacji KIMSF 15 „Umowy dotyczące budowy nieruchomości” na sprawozdawczość tych spółek.

  9. Wpływ miąższości reaktywnej warstwy drenażowej na odpływ fosforanów z zielonego dachu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Karczmarczyk

    2017-12-01

    Full Text Available Woda odciekająca z zielonego dachu może być zanieczyszczona zawiązkami fosforu. Źródłem tych zanieczyszczeń może być substrat dachowy. W pracy podjęto próbę określenia optymalnej proporcji miąższości warstwy drenażowej z materiału reaktywnego (MR do miąższości substratu (S stosowanego na zielonych dachach. Przeprowadzono doświadczenie kolumnowe, którego celem była ocena wpływu miąższości reaktywnej warstwy drenażowej wykonanej z Polonite® na wielkość redukcji fosforanów z odcieku. Potwierdzono, że substrat dachowy może być źródłem zanieczyszczenia fosforanami wody odprowadzanej z dachu zielonego. Wartość odprowadzonego ładunku wynosiła odpowiednio 0,091; 0,032 i 0,02 mg P-PO4 dla kolumn o proporcji S:MR=10:1, S:MR=10:2 i S:MR=10:5. Jako optymalne uznano zastosowanie warstwy substratu w stosunku do warstwy materiału reaktywnego w proporcji miąższości S:MR 10:2.

  10. Olbrzymi brodawczak splotu naczyniówkowego – opis przypadku = Giant choroid plexus papilloma – case report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kamila Woźniak

    2016-08-01

    Kamila Woźniak1, Dorota Ratuszek-Sadowska2, Agnieszka Nowacka1, Maciej Śniegocki1    1.        Klinika Neurochirurgii, Neurotraumatologii i Neurochirurgii Dziecięcej, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu 2.        Katedra i Klinika Rehabilitacji, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu       Streszczenie   Brodawczak splotu naczyniówkowego (ang. choroid plexus papilloma to rzadki nowotwór ośrodkowego układu nerwowego, wywodzący się z nabłonka splotu naczyniówkowego układu komorowego mózgowia. W 50% przypadków rozwija się w komorze bocznej, w 40% w komorze IV i w 5% w komorze III. Guzy splotu naczyniówkowego występują przede wszystkim w 1. dekadzie życia. Guz produkuje płyn mózgowo - rdzeniowy, co przyczynia się do wodogłowia i nadciśnienia śródczaszkowego. Histologicznie zbudowany jest ze struktur brodawkowatych, utworzonych przez cylindrycznego kształtu komórki spoczywające na błonie podstawnej. Autorzy przedstawiają opis przypadku klinicznego chorej leczonej operacyjnie w Klinice Neurochirurgii, Neurotraumatologii i Neurochirurgii Dziecięcej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy z rozpoznanym w badaniu histopatologicznym brodawczakiem splotu naczyniówkowego.   Słowa kluczowe: brodawczak splotu naczyniówkowego, nowotwór, ośrodkowy układ nerwowy, neurochirurgia.   Abstract   Choroid plexus papilloma is a rare cancer of the central nervous system, derived from epithelial cells of the choroid plexus of the ventricular system of the brain. In 50% of cases resolve the side chamber, and in 40% in the fourth chamber and 5% in the third ventricle. Choroid plexus tumors occur primarily in the first decade of life. The tumor produces cerebrospinal fluid, which contributes to hydrocephalus and brain edema. Histologically is built with papillary structures formed by the

  11. Struniak w okolicy kości krzyżowej u 47 – letniej pacjentki – opis przypadku = Chordoma in the sacral spine in an 47-year-old woman – case report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kamila Woźniak

    2016-09-01

    • 2.        Katedra i Klinika Rehabilitacji, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu     Streszczenie   Struniaki (łac. chordoma są rzadkimi, histologicznie łagodnymi, lecz klinicznie złośliwymi nowotworami szkieletu osiowego. Mogą powstać w dowolnym miejscu w linii środkowej ciała, gdzie istniała struna grzbietowa (np. stok, nosogardziel, siodło i okolica okołosiodłowa, otwór wielki kręgi i okolica krzyżowo-ogonowa. Struniaki to wolno rosnące nowotwory, wykazujące miejscową agresywność w stosunku do kości i tkanek miękkich. Struniaka po raz pierwszy opisał w 1856 roku Virchow i Luschke. Z kolei w 1858 roku Muller stwierdził, że nowotwór może pochodzić z pozostałości embrionalnych prymitywnej struny grzbietowej tzw. chorda dorsalis. Autorzy przedstawiają opis przypadku klinicznego leczonego operacyjne w Klinice Neurochirurgii, Neurotraumatologii i Neurochirurgii Dziecięcej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr A. Jurasza w Bydgoszczy z rozpoznanym w badaniu histopatologicznym struniakiem.   Słowa kluczowe: struniak, chrodoma, nowotwór, szkielet osiowy, neurochirurgia.     Abstract   Chordomas are rare, histologically benign but clinically malignant tumors of the axial skeleton. They can occur anywhere in the midline of the body where there notochord (clivus, nasopharynx, saddle and surroundings parasellar, the foramen vertebrae and surroundings sacral area. Chordomas are slow-growing cancer, showing local aggressiveness relative to bone and soft tissue. Chordoma was first described in 1856 by Virchow and Luschke. In turn, in 1858 Muller found that the cancer can come from embryonic remnants of the primitive notochord called chorda dorsalis. The authors present a clinical case operating treated in the Department of Neurosurgery, Neurotraumatology and Pediatric Neurosurgery, Dr Antoni Jurasz University Hospital No.1 in Bydgoszcz histopathological diagnosed

  12. Surgical site infection among patients after colorectal cancer surgery.

    Science.gov (United States)

    Banaszkiewicz, Zbigniew; Cierzniakowska, Katarzyna; Tojek, Krzysztof; Kozłowska, Elżbieta; Jawień, Arkadiusz

    2017-02-28

    Wstęp: Zakażenie miejsca operowanego występuje u 2,5-22,3% operowanych chorych. Jest ono wykładnikiem jakości leczenia na oddziałach zabiegowych i ma duży wpływ na jego koszt. Materiał i metodyka: Analizie poddano chorych, u których w obserwacji 30-dniowej wystąpiło zakażenie miejsca operowanego. Grupę wyjściową stanowiło 1581 chorych z rozpoznaniem raka jelita grubego poddanych zabiegowi operacyjnemu w jednym ośrodku. Kryteriami wyłączającymi z badania były: brak wiarygodnej dokumentacji leczenia (szpitalnego lub ambulatoryjnego) i zgon chorego przed 30. dniem po operacji bez rozpoznanego zakażenia miejsca operowanego. Analizę statystyczną wykonano przy użyciu programu Statistica 10. Wyniki: Powikłania pooperacyjne wystąpiły u 262 chorych (16,6%). Najczęściej występującym było zakażenie miejsca operowanego (198 pacjentów; 12,52%). Stwierdzono, że wystąpienie tego powikłania zależne było od zaawansowania klinicznego raka, wieku chorych, chorób współtowarzyszących (cukrzyca i choroby kardiologiczne). Ponadto zauważono, że powikłanie to występowało znamiennie częściej u chorych operowanych w trybie pilnym z powodu powikłań oraz u tych, u których wyłoniono stomię jelitową. Nie stwierdzono natomiast zależności wystąpienia tego powikłania od płci chorych i lokalizacji guza nowotworowego. Wniosek: U chorych po operacji raka jelita grubego największe zagrożenie wystąpienia zakażenia miejsca operowanego wystąpiło u chorych po 75. roku życia, obciążonych cukrzycą i chorobami kardiologicznymi, z dużym zaawansowaniem klinicznym raka, operowanych w trybie ostrego dyżuru, u których konieczne było wyłonienie stomii jelitowej (a szczególnie kolostomii).

  13. Modulowanie funkcji układu cholinergicznego w leczeniu schizofrenii – dziś i jutro

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Frątczak

    2013-06-01

    Full Text Available W ostatnim czasie rośnie zainteresowanie rolą układu cholinergicznego w patogenezie schizofrenii. Od wielu lat obserwowano zaburzenia funkcji tego układu, głównie w postaci efektów niepożądanych wywołanych lekami przeciwpsychotycznymi. Postrzeganie układu acetylocholiny ewoluuje, co wynika z założenia, że wpływ na przekaźnictwo w jego obrębie może nie tylko wywoływać albo eliminować wspomniane objawy niepożądane, ale też bezpośrednio modyfikować symptomatologię schizofrenii. Celem niniejszego artykułu jest przegląd aktualnego piśmiennictwa dotyczącego nowych opcji modulowania funkcji układu cholinergicznego. Obecnie badania koncentrują się na poszukiwaniu selektywnych agonistów i allosterycznych modulatorów receptorów muskarynowych, które mogą redukować ryzyko skutków ubocznych tradycyjnej terapii przeciwpsychotycznej i jednocześnie mieć swój własny terapeutyczny potencjał antypsychotyczny. Zastosowanie substancji mniej selektywnych nie prowadzi do takich korzyści. W kręgu zainteresowań psychofarmakologów pozostają również modulatory receptorów nikotynowych α4β2 i α7, które korzystnie wpływają między innymi na funkcjonowanie poznawcze chorych na schizofrenię, co potwierdzono w wielu niezależnych badaniach. Jak wiadomo, u większości pacjentów mimo leczenia utrzymują się objawy negatywne, deficyty poznawcze, często też resztkowe objawy pozytywne. Z klinicznego punktu widzeniaistotne pozostają także objawy niepożądane, które bardzo często komplikują leczenie, ograniczają możliwości terapeutyczne i pogarszają współpracę chorego w farmakoterapii. Badania nowych, bardziej selektywnych substancji cholinergicznych dają nadzieję na udoskonalenie terapii schizofrenii poprzez zwiększenie skuteczności i wyeliminowanie objawów niepożądanych.

  14. Diagnostyczna funkcja arteterapii na oddziale psychiatrycznym dla młodzieży – opis przypadku

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Gmitrowicz

    2012-09-01

    Full Text Available Opis przypadku klinicznego dotyczy analizy dynamiki obrazu psychopatologicznego u pacjentki hospitalizowanej w Klinice Psychiatrii Młodzieżowej, w kontekście twórczości spontanicznej oraz inspirowanej w trakcie indywidualnych zajęć arteterapii. Proces rediagnozy – z choroby afektywnej dwubiegunowej na zaburzenia schizoafektywne – został zapoczątkowany w toku omawiania prac plastycznych pacjentki. W jej twórczości podczas kolejnej fazy depresyjnej bez objawów psychotycznych zaczęły występować: cechy znacznej dezorganizacji, symbole, deformacja postaci, kontaminacje, nieuzasadnione treścią podziały przestrzeni, zachwiania perspektywy, o kilka miesięcy wyprzedzające rozwój pełnoobjawowej psychozy o obrazie schizofrenii. Osiemnastoletnia pacjentka, chorująca od roku, początkowo była leczona z powodu manii w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej. Prezentowała podwyższony nastrój i napęd, przyspieszony tok myślenia, wypowiadała urojenia wielkościowe, posłannicze, skracała dystans, relacjonowała „wyostrzenie zmysłów”, „poszerzenie świadomości”, chciała „nieść światu piękno”. Relacjonowała, że od dawna obserwuje u siebie wahania nastroju – od stanów „depresji” z uczuciem smutku, wyczerpania, anhedonii, nadmierną sennością, znacznym spadkiem aktywności, myślami samobójczymi do stanów „euforii”, „hiperaktywności”. Krótko po wypisie pacjentka odstawiła leki i po kilku miesiącach trafiła ponownie na oddział z objawami epizodu depresji i tendencjami samobójczymi. W trakcie tej hospitalizacji pacjentce zaproponowano udział w indywidualnych zajęciach arteterapeutycznych z uwagi na jej spontaniczną twórczość plastyczną (w tym malowanie na ścianach oraz odmowę udziału w zajęciach grupowych. Zespół terapeutyczny, w skład którego wchodziła arteterapeutka, określił następujące cele arteterapii: diagnostyczny, komunikacyjny, integracyjny i katartyczny

  15. Badanie kliniczne młodego sportowca – punkt widzenia kardiologa sportowego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zbigniew Krenc

    2012-07-01

    Full Text Available Aktywność fizyczna stanowi jeden z podstawowych warunków dobrego stanu zdrowia, a w przypadku dzieci i młodzieży także niezbędny element prawidłowego rozwoju somatycznego, psychomotorycznego i funkcjo‑ nalnego. Regularny trening sportowy korzystnie wpływa na stan czynnościowy organizmu, a w szczególności układu krążenia. Z drugiej strony intensywny wysiłek fizyczny może być także mechanizmem spustowym dla zagrażających życiu arytmii u sportowców z nierozpoznaną wcześniej chorobą serca. Fundamentalną rolę w sporcie wyczynowym odgrywają badania sportowo‑lekarskie, zarówno wstępne – przed rozpoczęciem aktywności sportowej, jak i okresowe – w trakcie intensywnego wysiłku fizycznego. W ocenie stanu zdrowia osoby aktywnej fizycznie szczególne miejsce zajmuje badanie układu krążenia, uwzględniające, poza ukierun‑ kowanym wywiadem, m.in. osłuchiwanie serca w różnych pozycjach ciała, badanie tętna obwodowego, pomiar ciśnienia tętniczego, a także poszukiwanie objawów fenotypowych zespołu Marfana. Badanie przedmiotowe pozwala na ocenę zmian adaptacyjnych układu krążenia zachodzących pod wpływem długotrwałego trenin‑ gu sportowego, z których najbardziej charakterystyczne są powiększenie serca (efekt zwiększenia grubości mięśnia sercowego z poszerzeniem światła lewej komory oraz wolna spoczynkowa czynność serca. Ważna jest także umiejętność identyfikacji objawów wskazujących na organiczną chorobę układu krążenia, która może doprowadzić do nagłej śmierci sercowej. Celem niniejszej pracy jest dostarczenie pediatrom i lekarzom rodzinnym informacji pozwalających na właściwą ocenę fizjologicznych, adaptacyjnych zmian zachodzących w układzie krążenia pod wpływem długotrwałego treningu sportowego, a także ułatwiających identyfikację stanów chorobowych, będących przeciwwskazaniem do sportu wyczynowego.

  16. Motywacja jako czynnik uprawiania sportu wśród studentów Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy = Motivation as a factor in sports among the students of the Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Klaudia Kotecka

    2016-08-01

      Streszczenie Ankieta przeprowadzona wśród studentów Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy była wiarygodnym źródłem odpowiedzi. W ankiecie wzięło udział 108 respondentów z czego 17,6% stanowiły kobiety a  82,4% mężczyźni. Przedział wiekowy odpowiadających to 19-27 lat. Analiza otrzymanych wyników wykazała, że zdecydowanie większa część ankietowanych studentów przykłada wagę do własnej sprawności fizycznej. Studenci, którzy wykonują ćwiczenia ruchowe trzy razy w tygodniu i więcej stanowili 36%  wszystkich respondentów. Najczęściej studenci podejmują aktywność fizyczną na wolnym powietrzu. Badania wykazują, że ankietowani czują satysfakcję i radość po zakończeniu ćwiczeń. Innymi istotnymi czynnikami, które motywują studentów Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego są: poprawa ogólnej sprawności fizycznej, poprawa stanu  psychicznego oraz samopoczucia. Dla wielu studentów motywacją jest poprawa stanu zdrowia czy odpoczynek od obowiązków. Niewielu studentów podejmuje aktywność fizyczną poprzez namowę znajomych czy chęć opóźnienia procesu starzenia. Słowa kluczowe: motywacja, aktywność fizyczna, sport, studenci.     Abstract A survey of students at the Kazimierz Wielki University Bydgoszcz was a reliable source of answers. The survey was attended by 108 respondents of which 17.6% were women and 82.4% men. The age range corresponding to 19-27 years. Analysis of the results showed that by far the majority of the students surveyed pays attention to their own physical fitness. Students who perform physical exercises three times a week or more accounted for 36% of all respondents. Most often students take physical activity outdoors. Studies show that respondents feel the satisfaction and joy after exercise. Other important factors that motivate students Kazimierz Wielki University are to improve overall physical fitness, improving mental health and well-being. For many students the motivation

  17. Toksyczna nekroliza naskórka u pacjenta z chorobą afektywną dwubiegunową leczonego lamotryginą

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tomasz Pawełczyk

    2010-06-01

    Full Text Available Zespół Stevensa-Johnsona (SJS i toksyczna nekroliza naskórka (TEN należą do potencjalnie zagrażających życiu manifestacji odczynów polekowych, których wystąpienie jest praktycznie niemożliwe do przewidzenia. Uważa się, że SJS i TEN mają podobną patogenezę, która dotychczas nie została dokładnie poznana, jednak prawdopodobnie wiąże się z indukcją odpowiedzi immunologicznej przez lek, w wyniku czego dochodzi do apoptozy keratynocytów na drodze swoistej cytotoksyczności komórkowej, humoralnej lub nieswoistej odpowiedzi immunologicznej mediowanej przez układ dopełniacza. Sądzi się, że SJS/TEN może powstawać także na drodze nieimmunologicznej: idiosynkrazji, nietolerancji lub reakcji rzekomoalergicznej. Za większość polekowych odczynów skórnych są odpowiedzialne sulfonamidy, antybiotyki beta-laktamowe oraz leki przeciwpadaczkowe. Leki należące do tej ostatniej grupy są powszechnie stosowane w psychiatrii, a największym ryzykiem wywołania SJS/TEN obarczone są karbamazepina, lamotrygina, walproinian. Autorzy pracy przedstawiają przypadek 28-letniego mężczyzny leczonego z powodu choroby afektywnej dwubiegunowej, u którego w 12. dobie po włączeniu do leczenia lamotryginy wystąpiły rumieniowo-obrzękowe zmiany śluzówkowo- -skórne mające tendencję do zlewania i szybkiego uogólniania, prowadząc do martwicy i spełzania pozornie niezmienionego naskórka (dodatni objaw Nikolskiego. Znacznie nasilone były zmiany śluzówkowe, występowały liczne, głę- bokie owrzodzenia w obrębie jamy ustnej, nosowej oraz spojówek, co uniemożliwiało przyjmowanie pokarmów drogą enteralną. W badaniach dodatkowych obserwowano istotny wzrost niespecyficznych markerów stanu zapalnego (CRP, hipoproteinemię, hipokaliemię, podwyższone wartości D-dimerów oraz nieznacznie podwyższone wartości aminotransferazy alaninowej. Pomimo szybkiej diagnozy i odstawienia leku podejrzewanego o związek przyczynowy

  18. Reforms of a real estate cadastre in Poland / Reformy katastru nieruchomości w Polsce

    Science.gov (United States)

    Pietrzak, Ludmiła; Hopfer, Andrzej; Cegielski, Stanisław

    2012-11-01

    On May 7, 2010 the act dated March 4, 2010 on the spatial information infrastructure was published which transposes the European Parliament and the European Council Directive No 2007/2/WE dated March 14, 2007 established the spatial information infrastructure (INSPIRE) in the European Community. This act introduced basic changes to the binding Act, i.e. the Law of Geodesy and Cartography and, as the consequence, the demand to develop various administrative decrees occurred. The authors of the paper present the analysis of the existing conditions of the cadastre, the task of governmental and public government administration, related to demands concerning the cadastral reforms, following the act on the spatial information infrastructure and they discuss possibilities to perform such reforms at the local and national scales. W dniu 7 maja 2010 r. weszła w życie ustawa a dnia 4 marca 2012 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej dokonująca transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2007/3/WE ustanawiającej infrastrukturę informacji przestrzennej w Europie. Ustawa to wprowadziła zasadnicze zmiany do obowiązującej ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, i w konsekwencji powstała konieczność opracowania nowych rozporządzeń wykonawczych. W chwili obecnej większość rozporządzeń jest już opracowana, część jest jeszcze konsultowana z organizacjami zawodowymi geodetów. W artykule autorzy dokonują analizy stanu istniejącego, zadań administracji rządowej i samorządowej związanych z koniecznością modernizacji katastru oraz podają zakres koniecznych do przeprowadzenie reform w skali kraju oraz w skali lokalnej.

  19. LABORATORYJNA INSTALACJA FOTOWOLTAICZNA Z MAGAZYNEM ENERGII

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Adam MROZIŃSKI

    Full Text Available W artykule przedstawiono zagadnienie wykorzystania w Polsce i w Europie instalacji fotowoltaicznych (PV z magazynami energii elektrycznej. Systemy PV będą miały w niedalekiej przyszłości znaczny udział w globalnej produkcji energii elektrycznej. Będzie to istotnie wpływało na ograniczenie emisji gazów cieplarnianych oraz na poprawę stanu środowiska naturalnego. W pracy przedstawiono budowę laboratoryjnej instalacji PV zlokalizowanej na WIM UTP w Bydgoszczy. Przedstawiono również wybrane wyniki pomiarów rozkładu produkcji i dystrybucji energii elektrycznej w czasie (produkcja przez układ PV, zużycie własne, magazynowanie w akum, przesył do sieci zewn. z wykorzystaniem systemu monitoringu. W instalacjach PV coraz większe znaczenie mają systemy zarządzania energią oraz układy magazynujące energię elektryczną. Dzięki tym systemom energia elektryczna produkowana w ciągu dnia będzie zużywana na bieżąco. Nadmiar energii trafi do przydomowego akumulatora. Zgromadzona energia efektywnie zostanie wykorzystana wieczorem, kiedy zapotrzebowanie na prąd jest najwyższe. Ewentualne niedobory pokryje energia z sieci - kupiona nocą lub wczesnym rankiem, kiedy cena energii jest najniższa. Inteligentne sieci przesyłowe współpracujące z przydomowymi instalacjami PV z magazynami energii umożliwią skuteczniejsze zarządzanie popytem i podażą energii w całym systemie energetycznym.

  20. Dietoterapia doustna u pacjentów z anoreksją

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agata Dutkiewicz

    2016-06-01

    Full Text Available Anorexia nervosa jest polietiologicznym specyficznym zaburzeniem odżywiania, którego objawy i powikłania mają charakter psychologiczny, społeczny i somatyczny. W leczeniu, obok psychoterapii i ewentualnej farmakoterapii, ważną rolę odgrywa prowadzona równolegle terapia żywieniowa. Zdaniem autorytetów w dziedzinie leczenia zaburzeń odżywiania w skład interdyscyplinarnego zespołu terapeutycznego powinien wchodzić wykwalifikowany dietetyk, odpowiedzialny za zaplanowanie, przeprowadzenie i kontrolowanie leczenia żywieniowego oraz reedukacji żywieniowej pacjentów i członków ich rodzin. Przebieg dietoterapii w omawianej jednostce chorobowej jest fazowy i zindywidualizowany, zmienia się wraz z poprawą stanu somatycznego i psychicznego osoby chorej. Prowadzenie dietoterapii wymaga uwzględnienia wielu czynników, takich jak aktualny stan kliniczny pacjenta, jego preferencje i postawy żywieniowe oraz – niezwykle istotna w anoreksji – motywacja chorego do współpracy w procesie terapeutycznym. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie roli i zadań leczenia żywieniowego w jadłowstręcie psychicznym, a także rozmiaru potencjalnych korzyści wynikających z wprowadzenia rzetelnej terapii żywieniowej. W pracy scharakteryzowano dietoterapię z uwzględnieniem etapu planowania diety doustnej, jak również zmian branych pod uwagę podczas przygotowywania jadłospisów na kolejnych etapach leczenia. Podano praktyczne wskazówki dla osób prowadzących dietoterapię, mogące usprawnić leczenie.

  1. Stan infrastruktury transportowej i bazy noclegowej w kontekście Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej EURO 2012 = Transport infrastructure and accommodation in the context of the UEFA European Football Championship EURO 2012

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Gilewska

    2015-05-01

      Streszczenie: Niniejsze opracowanie związane jest z międzynarodową imprezą sportową, jaką były Mistrzostwa Europy w piłce nożnej, organizowane przez Polskę i Ukrainę w 2012 roku. Artykuł omawia stanu infrastruktury transportowej w Polsce oraz wielkości bazy noclegowej w miastach gospodarzach Mistrzostw Europy w piłce nożnej Euro 2012. Zakres pracy obejmuje jednak wyłącznie polską część Mistrzostw. Wskazano poziom realizacji przygotowań Polski do organizacji turnieju. Przestawiono też m.in. liczby udzielonych noclegów w 2012 r. w czterech miastach gospodarzach mistrzostw oraz dane statystyczne z działalności lotnisk w czasie turnieju.   Abstract: This study is associated with an international sporting event, which was UEFA European Football Championship, organized by Poland and Ukraine in 2012. The article discusses the state of transport infrastructure in Poland and the size of accommodation in the cities - hosts of the UEFA European Football Championship Euro 2012. The scope of work includes but only the Polish part of the Championship. Indicated the level of implementation of Polish preparations to host the tournament. The section also includes among other things, the number of overnight stays in2012 in four cities as well as statistical data on the activities of the airports in the tournament.   Słowa kluczowe: Euro 2012, infrastruktura transportowa, baza noclegowa.   Keywords: Euro 2012, transport infrastructure, accommodation.

  2. Labour Market Developments in the Maritime Industry of the South Baltic Region

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bernacki Dariusz

    2014-03-01

    Full Text Available Dwa główne cele badań, to analiza stanu gospodarki morskiej i zatrudnienia w Rejonie Południowego Bałtyku oraz zidentyfikowanie sektorów gospodarki morskiej wykazujących potencjał dla rozwoju i określenie wpływu, jaki będzie to miało na zatrudnienie i wymagane kwalifikacje zawodowe, a także na możliwości wymiany międzyregionalnej pracowników. Badania porównawcze przeprowadzono dla czterech nadmorskich regionów UE, a mianowicie Meklemburgii-Przedpomorza Przedniego(D, województw: Zachodniopomorskiego i Pomorskiego (PL oraz Regionu Kłajpedy (LT. Wskazano na perspektywy rozwoju gospodarczego poszczególnych segmentów gospodarki morskiej i ustalono związany z tym wpływ na rynki pracy w poszczególnych regionach. Analiza porównawcza poszczególnych segmentów gospodarki morskiej Rejonu Południowego Bałtyku umożliwiła zidentyfikowanie różnic w możliwościach ich rozwoju i w efektach popytu na pracę i na kwalifikacje zawodowe dla każdego z regionów. Zjawisko zróżnicowanego potencjału rozwoju rynków pracy w wyróżnionych segmentach gospodarki morskiej w ujęciu międzyregionalnym przedstawiono w formie wielokryterialnych macierzy prognoz popytu na pracę.

  3. The relationship between physical activity level and selected cardiovascular risk factors and mortality of males ≥ 50 years in Poland – The results of follow-up of participants of National Multicenter Health Survey WOBASZ

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Janusz Śmigielski

    2016-08-01

    Full Text Available Objectives: The role of leisure-time physical activity in reducing all-cause and cardiovascular mortality is well explored. The knowledge on occupational and commuting physical activity continues to be ambiguous and misleading. The aim of the study is to assess the influence of different kinds of physical activity on cardiovascular mortality risk in men. Material and Methods: Data analysis on physical activity level and other selected cardiovascular risk factors acquired from 3577 men in the age between 50–80 years who participated in the National Multicenter Health Survey WOBASZ (Wieloośrodkowe Ogólnopolskie Badanie Stanu Zdrowia, Poland (2003–2005 was linked with male mortality in 2004–2009. Data about causes of deaths were obtained from the Central Statistical Office and the Population Electronic Register. Results: Among males aged 50–59 years, the strongest risk factor was living in large settlements and provincial capitals as a place of residence and the most protective factor was occupational physical activity. In the age group 60–69 years and 70–80 years, the strongest protective effect was observed for leisure-time physical activity. In men aged between 70–80 years (unlike in the 50–59 years age group, the protective effect of large settlements and provincial capitals as a place of residence was noted. Conclusions: Occupational physical activity significantly reduced cardiovascular mortality in men aged 50–69 years, while for leisure-time activity the positive effect was observed in age group 60–69 years and 70–80 years. On the other hand, for the inhabitants of large settlements and provincial capitals, significantly higher risk of cardiovascular mortality in the age group 50–69 years and lower risk in the age group ≥ 70 years was noted, both in comparison with smaller places of residence.

  4. PROBLEMATYKA BUDOWLANO–KONSERWATORSKA ZABYTKOWYCH OBIEKTÓW KONSTRUKCJI DREWNIANYCH NA PRZYKŁADZIE KOŚCIOŁA PW. ŚW. MIKOŁAJA BISKUPA W DOMARADZU

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marek GOSZTYŁA

    Full Text Available Problematyka prowadzenia prac rewaloryzacyjnych drewnianych obiektów zabytkowych zaliczana jest do trudniejszych zadań konserwatorskich. Stosowane rozwiązania konstrukcyjne i ciesielskie w XV wieku i późniejszych latach zostały zapomniane przez współczesnych architektów - konserwatorów i brygady ciesielskie. Wykonane prace, które zaliczyć można do rekonstrukcyjnych, w kościele w Domaradzu, dowodzą, że przed przystąpieniem do prac konserwatorskich obiektów zabytkowych, należy wykonywać specjalistyczne badania mykologiczne i studia architektoniczno-konserwatorskie. Dopiero wyniki badań, dają podstawę do formułowania zaleceń konserwatorskich. Przyjęty tok postępowania w kościele, oparty został na metodzie zachowania nawarstwień kulturowych, oryginalnych struktur materiałowych i systemu połączeń ciesielskich. Kolejne etapy prac konserwatorskich, począwszy od wymiany belek podwalinowych, po wzmocnienie konstrukcyjne więźby dachowej, prowadzono po wykonaniu wnikliwych analiz stanu zachowania tychże elementów. W trakcie prac odsłonięto fragmenty wcześniejszych form konstrukcyjnych i polichromii. Odkryta belka, będąca pozostałością tzw. sobót została wyeksponowana, z myślą, ukazania śladów historycznych form architektonicznych obiektu. Metoda ta, jest powszechnie stosowana w postępowaniach konserwatorskich.

  5. Functional Movement Screen (FMS - kompleksowy system oceny funkcjonalnej pacjenta = Functional Movement Screen (FMS - a comprehensive system for the functional evaluation of the patient

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bartosz Kochański

    2015-04-01

    4 Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Polska   Streszczenie   System oceny funkcjonalnej - Functional Movement Screen (FMS został stworzony przez Graya Cooka oraz Lee Burtona w 1995 roku. FMS jest koncepcją, która umożliwia kompleksową analizę jakości podstawowych wzorców ruchowych, ocenę ryzyka kontuzji oraz stwierdzenie istnienia ograniczeń i asymetrii. Test FMS złożony jest z 7 prób (głęboki przysiad, przeniesienie kończyny dolnej nad płotkiem, przysiad w wykroku, ruchomość obręczy barkowej, aktywne uniesienie wyprostowanej kończyny dolnej, ugięcie ramion w podporze, stabilność rotacyjna tułowia. W pracy zaprezentowano test Functional Movement Screen, jako kompleksowy system oceny funkcjonalnej pacjenta.   Słowa kluczowe: Functional Movement Screen, FMS, ocena funkcjonalna, rehabilitacja.   Abstract   Functional Movement Screen (FMS was created by Gray Cook and Lee Burton in 1995. FMS is a concept that allows comprehensive analysis of the quality of basic movement patterns, risk assessment and finding of injury to the limitations and asymmetries. FMS test consists of 7 samples (deep squat, hurdle step, in-line lunge, shoulder mobility, active straight leg raise, trunk stability push up, rotational stability. The paper presents the Functional Movement Screen test, as a comprehensive system of functional assessment of the patient.   Key words: Functional Movement Screen, FMS, functional assessment, rehabilitation.

  6. Intra-Eu Capital Movements: Ten Years Of Poland’S Experiences As An Eu Member In The Global Context / Wewnątrz-Unijne Przepływy Kapitałowe: Doświadczenia 10 Lat Członkostwa Polski W Unii Europejskiej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Witkowska Janina

    2015-08-01

    Full Text Available Celem artykułu jest analiza i ocena konsekwencji ustanowienia swobodnego przepływu kapitału między Polską i innymi krajami członkowskimi Unii Europejskiej (EU z perspektywy dziesięciu lat jej członkostwa w UE. Szczególną uwagę zwrócono na rolę wewnątrz-unijnych bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ napływających do polskiej gospodarki. Rozszerzenie UE w 2004r. spowodowało poważne prawne i ekonomiczne procesy dostosowawcze w nowych krajach członkowskich. Ustanowienie swobodnego przepływu kapitału, jako jednej z czterech tzw. swobód w ramach jednolitego rynku europejskiego, było koniecznością między UE15 i nowymi krajami członkowskimi. Nowe kraje członkowskie UE musiały tego dokonać w stosunkowo krótkim okresie. Ustanowienie swobody przepływu kapitału między Polską a resztą UE nie tylko nie spowodowało zakłóceń w jej gospodarce, ale przyczyniło się do stabilizacji sfery ekonomicznej i społecznej. Wewnątrz-unijne BIZ ułatwiają procesy restrukturyzacji polskiej gospodarki. Rola inwestorów zagranicznych w sferze zatrudnienia i handlu zagranicznego jest znacząca dla stabilizacji sytuacji ekonomicznej Polski. Zaangażowanie inwestorów zagranicznych w procesy innowacyjne, chociaż rosnące, nie zmienia radykalnie pozycji Polski w tym obszarze. Według unijnych rankingów innowacyjności, Polska należy do grupy raczej słabych innowatorów.

  7. Stability of Selected PAHs in Sewage Sludge/ Stabilność Wybranych Wwa W Osadach Ściekowych

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Włodarczyk-Makuła Maria

    2014-09-01

    Full Text Available Celem badań była ocena trwałości WWA w warunkach składowania poprzez wyznaczenie czasu połowicznego rozpadu. Określono zmiany ilościowe WWA w osadach przechowywanych w warunkach tlenowych przez 12 tygodni. W tych samych warunkach pozostawały także osady, w których zahamowano aktywność mikroorganizmów poprzez dodatek azydku sodu. Ilościową analizę WWA prowadzono z wykorzystaniem zestawu GC-MS w odstępach 2-tygodniowych równolegle w osadach biotycznych i abiotycznych. Oznaczano pięć WWA (fluoren, fenentren, antracen, fluoranten, piren, które znajdują się wśród 16 związków podanych na liście EPA. Osady pobrano dwukrotnie z oczyszczalni ścieków komunalnych, które w praktyce kierowane są na składowisko. Zawartość początkowa WWA w osadach była na poziomie 346μg/kg.s.m. W warunkach prowadzonego eksperymentu czas połowicznego rozkładu był zróżnicowany dla poszczególnych związków. W osadach aktywnych biologicznie czas połowicznego rozpadu badanych węglowodorów był w granicach od 19 do 368 dób. Czas połowicznego rozpadu wyznaczony dla WWA w osadach nieaktywnych biologicznie pozostawał w zakresie od 31 do 2961 dób.

  8. Raportowanie banków na temat zrównoważonego rozwoju według standardów Global Reporting Initiative

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ana Novokmet

    2016-09-01

    Full Text Available Rachunkowość zrównoważonego rozwoju, z jej ostatecznym produktem – raportami społecznej odpo-wiedzialności, jest nową dziedziną rachunkowości i koncentruje się na ocenie i monitorowaniu działań w zakresie zarządzania firmą, ochrony środowiska i integracji społecznej oraz interakcji z otoczeniem. Wśród kilku standardowych ram, firmy na całym świecie często wybierają wytyczne Sustainability Re-porting Global Reporting Initiative (GRI. Od roku 2000 wytyczne GRI ewoluowały i obecnie jest do-stępna czwarta ich generacja. Celem tego artykułu jest ocena raportowania społecznego w ramach zinte-growanych raportów w sektorze bankowym na przykładzie UniCredit Group, która działa w 15 krajach. Raportowanie zrównoważonego rozwoju stanie się obowiązkowe w Unii Europejskiej dla dużych firm, notowanych na giełdach spółek i jednostek interesu publicznego (na przykład banków ze średnim za-trudnieniem co najmniej 500 pracowników, począwszy od roku 2018 (dla działalności w 2017 r.. Wniniejszym artykule skoncentrowano się na krytycznej analizie treści raportu społecznego banku.

  9. Weekly urban water demand forecasting using a hybrid wavelet–bootstrap–artificial neural network approach

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Adamowski Kaz

    2014-10-01

    Full Text Available Tygodniowa prognoza zapotrzebowania na wodę w obszarach miejskich określana metodą hybrydową z wykorzystaniem transformaty falkowej - bootstrapu - sztucznej sieci neuronowej. W artykule zaproponowano hybrydowy model (WBANN wykorzystujący transformatę falkową, bootstrap i sztuczną sieć neuronową do opracowania tygodniowej prognozy zapotrzebowania na wodę w obszarach miejskich przy ograniczonej dostępności danych. Proponowany model WBANN ma na celu poprawę trafności i niezawodności prognozowania zaopatrzenia w wodę. W analizach wykorzystane zostały dobowe wartości maksymalnej temperatury, sumy opadów i zapotrzebowania na wodę z 3-letniego okresu obserwacji. Stwierdzono, że hybrydowy model WBANN jest dokładniejszy od modeli ANN, BANN i WANN i z powodzeniem może być użyty do operacyjnego prognozowania zapotrzebowania na wodę. Model WBANN bardzo skutecznie prognozuje szczytowy popyt na wodę. Dobre wyniki otrzymane z modelu WBANN świadczą o tym, że zastosowana analiza falkowa znacząco poprawiła dokładność modelu, a metoda bootstrapu polepszyła niezawodność (wiarygodność modelu poprzez prognozowanie ensemblowe. Ocena niepewności z zastosowaniem przedziału ufności wykazała dużą trafność prognoz generowanych przez model WBANN oraz jego przydatność w operacyjnym wykorzystaniu

  10. Patentna zaštita poverljivih pronalazaka / Patent protection of classified invention

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Obrad T. Čabarkapa

    2008-10-01

    Full Text Available Svaki pronalazak za koji se utvrdi da je značajan za odbranu i bezbednost Republike Srbije smatra se poverljivim. Za patentnu zaštitu poverljivih pronalazaka podnosi se prijava organu nadležnom za poslove odbrane, koji ima isključivo pravo da raspolaže poverljivim pronalascima1. U organizacijskoj jedinici nadležnoj za poslove naučne i inovacione delatnosti2 realizuje postupak ispitivanja poverljivih prijava patenata. Da bi se donela ocena o poverljivosti prijavljenog pronalaska neophodno je realizovati određene faze u postupku ispitivanja prijave. Poverljivi pronalazak se ne objavljuje, a pronalazač, nakon priznavanja patenta, u skladu sa zakonskim propisima, ima određena moralna i materijalna prava. / Every invention established to be of significance for defense or security of the Republic of Serbia is considered to be a classified invention. For the purpose of patent protection of classified inventions, a confidential application must be submitted to a relevant defense authority having the exclusive right to deal with classified inventions3. An organizational unit competent for scientific and innovation issues carries out the examination of classified patent applications. In order to evaluate classification of the submitted invention, regarding its significance for defense or security of the country as well as to make the final decision on the application, the examination procedure should be carried out through several phases. A classified invention is not to be published and once the patent has been approved, the inventor enjoys moral and material rights in accordance with law.

  11. Zaburzenia odżywiania – dylematy diagnozy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Maciej Wojciech Pilecki

    2014-06-01

    Full Text Available Celem badania było przedstawienie dylematów dotyczących diagnozy zaburzeń odżywiania się na przykładzie alternatywnego do kryteriów klinicznych podziału grupy dziewcząt z rozpoznaniem tych zaburzeń, uwzględniającego wyniki kwestionariuszy samooceny. Badaniem objęto 116 dziewcząt z rozpoznaniem któregoś z zaburzeń odżywiania się według DSM-IV, konsultowanych po raz pierwszy w latach 2002–2004 w ambulatorium Oddziału Klinicznego Psychiatrii Dzieci i Młodzieży Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. Z uwagi na ograniczenia statystyczne modelu jedynie zmienne zależne, takie jak: samoocena obecności objawów depresyjnych (Kwestionariusz Depresji Becka, BDI, samoocena obecności problemów z odżywianiem się (Kwestionariusz Postaw wobec Odżywiania, EAT26, obraz siebie (Ja Społeczne Kwestionariusza Obrazu Siebie Offera, JaSpoł QSIA i relacje rodzinne (skala Intymności Skali Rodziny Pochodzenia, INT FOS, zostały poddane analizie skupień metodą k-średnich. Przeprowadzone analizy doprowadziły do wyłonienia pięciu skupień niepokrywających się z podziałem na poszczególne diagnozy kliniczne. Wszystkie skupienia różnią się wynikami tworzących je skal kwestionariuszowych. Pierwsze skupienie okazało się charakteryzować osoby o niskim w swojej ocenie nasileniu występowania problemów z odżywianiem się i depresyjności oraz korzystnym obrazie swojego funkcjonowania społecznego i relacji rodzinnych. Zależność obserwowana w skupieniu 5. była odwrotna. Przeważająca liczba pacjentek w skupieniu 1. miała rozpoznaną anoreksję restrykcyjną, a w skupieniu 5. bulimię. Najbardziej odmienne od pozostałych okazało się skupienie 3. Pozytywnemu obrazowi siebie, relacji rodzinnych w badanych obszarach towarzyszyło duże nasilenie występowania problemów z odżywianiem się i niskie depresyjności w samoocenie. Otrzymane wyniki wskazują, iż podział kliniczny zaburzeń odżywania się proponowany w ICD i

  12. Świsty i astma we wczesnym dzieciństwie – raport PRACTALL

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Grzelewska-Rzymowska

    2009-09-01

    Full Text Available Astma jest poważnym problemem zdrowotnym na świecie, choroba ta może występować u pacjentów w każ- dym wieku. Wykazano, że jedno dziecko spośród trzech ma przynajmniej jeden epizod świszczącego oddechu do 3. roku życia, stworzono więc zalecenia GINA oraz inne dotyczące postępowania w świstach u dzieci. Jednym z nich jest raport PRACTALL, przedstawiający zalecenia dla klinicznego postępowania w Europie i Ameryce Północnej. Raport ten wyróżnia cztery rodzaje nawracających świstów w populacji dziecięcej: świsty przemijające, świsty nieatopowe, przewlekłą astmę i ciężką nieregularną astmę. PRACTALL podkreśla, że wiek i czynniki wyzwalające świsty są stosowane dla wyróżnienia fenotypów astmy. ERS TASK FORCE (2008 r. wyróżnia świsty epizodyczne i wywołane przez wiele czynników. Świsty epizodyczne to dyskretne epizody, poza którymi dziecko jest w dobrym stanie. Fenotyp ten jest zazwyczaj powiązany w infekcjami wirusowymi układu oddechowego. Wśród wielu czynników wywołujących świsty wymienia się alergeny, wirusy oraz dym tytoniowy. Raport PRACTALL stwierdza, że wiek najsilniej określa fenotyp astmy w dzieciństwie oraz strategię postępowania. U niemowląt (0-2. roku życia wskaźnikami ciężkości procesu są przewlekłe świsty. U dzieci przedszkolnych (3.-5. roku życia fenotyp astmy jest ustalony na podstawie występowania świstów w ostatnim roku. Jeśli świsty znikają między epizodami infekcji wirusowych, to prawdopodobne jest rozpoznanie astmy indukowanej wirusami. U dzieci z dodatnimi testami skórnymi lub testami in vitro powinna być rozpoznana astma indukowana alergenami, ponieważ atopia jest silnym czynnikiem ryzyka astmy. U niektórych dzieci rozpoznaje się fenotyp astmy niealergicznej. Ważnym czynnikiem ryzyka astmy we wczesnym okresie dorosłego życia jest alergiczny nieżyt nosa. Również nadreaktywność oskrzeli u dzieci nieastmatycznych jest czynnikiem ryzyka

  13. Świsty i astma we wczesnym dzieciństwie – raport PRACTALL

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Grzelewska-Rzymowska

    2009-03-01

    Full Text Available Astma jest poważnym problemem zdrowotnym na świecie, choroba ta możewystępować u pacjentówwkażdym wieku. Wykazano, że jedno dziecko spośród trzech ma przynajmniej jeden epizod świszczącego oddechu do 3. roku życia, stworzono więc zalecenia GINA oraz inne dotyczące postępowania w świstach u dzieci. Jednym z nich jest raport PRACTALL, przedstawiający zalecenia dla klinicznego postępowania w Europie i Ameryce Północnej. Raport ten wyróżnia cztery rodzaje nawracających świstów w populacji dziecięcej: świsty przemijające, świsty nieatopowe, przewlekłą astmę i ciężką nieregularną astmę. PRACTALL podkreśla, że wiek i czynniki wyzwalające świsty są stosowane dla wyróżnienia fenotypów astmy. ERS TASK FORCE (2008 r. wyróżnia świsty epizodyczne i wywołane przez wiele czynników. Świsty epizodyczne to dyskretne epizody, poza którymi dziecko jest w dobrym stanie. Fenotyp ten jest zazwyczaj powiązany w infekcjami wirusowymi układu oddechowego. Wśród wielu czynników wywołujących świsty wymienia się alergeny, wirusy oraz dym tytoniowy. Raport PRACTALL stwierdza, że wiek najsilniej określa fenotyp astmy w dzieciństwie oraz strategię postępowania. U niemowląt (0-2. roku życia wskaźnikami ciężkości procesu są przewlekłe świsty. U dzieci przedszkolnych (3.-5. roku życia fenotyp astmy jest ustalony na podstawie występowania świstów w ostatnim roku. Jeśli świsty znikają między epizodami infekcji wirusowych, to prawdopodobne jest rozpoznanie astmy indukowanej wirusami. U dzieci z dodatnimi testami skórnymi lub testami in vitro powinna być rozpoznana astma indukowana alergenami, ponieważ atopia jest silnym czynnikiem ryzyka astmy. U niektórych dzieci rozpoznaje się fenotyp astmy niealergicznej. Ważnym czynnikiem ryzyka astmy we wczesnym okresie dorosłego życia jest alergiczny nieżyt nosa. Również nadreaktywność oskrzeli u dzieci nieastmatycznych jest czynnikiem ryzyka astmy

  14. Psychoterapia ADHD

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Artur Kołakowski

    2010-09-01

    Full Text Available Zespół nadpobudliwości psychoruchowej jest jedną z najczęstszych pediatrycznych, neurologicznych i psychiatrycznych przypadłości u dzieci. Większość wytycznych dotyczących postępowania w ADHD sugeruje zastosowanie metod niefarmakologicznych, a dopiero gdy te okażą się nieskuteczne, rozważenie dołączenia leczenia farmakologicznego. Jednak badania pokazują, że w przypadku zarówno skrajnie nasilonego obrazu klinicznego ADHD, jak i towarzyszących zaburzeń zachowania (zaburzenie opozycyjno-buntownicze i poważne zaburzenia zachowania według DSM-IV-TR leczenie farmakologiczne powinno być włączane równocześnie z innymi metodami terapeutycznymi. W ostatnich dwudziestu latach w leczeniu ADHD stosowano wiele metod niefarmakologicznych: terapię indywidualną, grupową, diety restrykcyjne lub suplementacyjne, EEG biofeedback, treningi uwagi, jednak tylko jedna z nich – samodzielnie lub w połączeniu z farmakoterapią – ma potwierdzoną krótkoterminową skuteczność w leczeniu ADHD: behawioralna modyfikacja zachowań. Podobne interwencje powinny być również przeprowadzane w środowisku szkolnym. W chwili obecnej w Polsce – tak jak i w europejskich wytycznych – zaleca się kompleksowe leczenie ADHD, w którym jednym z elementów może być leczenie farmakologiczne. W artykule omówiono kolejne metody, które powinny znaleźć się w takim programie terapeutycznym, poczynając od psychoedukacji pacjenta i rodziny (pacjent oraz rodzice powinni usłyszeć, jaka jest specyfika ADHD, w szczególności uzyskać informacje o trzech osiowych grupach objawów, etiologii, przebiegu, rokowaniu i planowanym leczeniu; wiedza rodziców, opiekunów, członków rodzin i nauczycieli na temat zaburzenia pozwala wdrażać odpowiednie elementy pomocy nadpobudliwemu dziecku, ale także bardzo często zdejmuje z niego „winę za objawy”, edukacji i motywowaniu nastolatka do leczenia, a kończąc na dołączaniu specyficznych rodzaj

  15. Łuszczyca paznokci

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Hanna Wolska

    2010-09-01

    Full Text Available Łuszczycowe zmiany paznokciowe występują u około 50% pacjentówz łuszczycą zwyczajną i powyżej 80% osób z łuszczycą stawową. Zmianymogą mieć różnorodny charakter, z czego najczęściej występującymii/lub stwarzającymi największe problemy dla pacjentów są: naparstkowanie,hiperkeratoza podpaznokciowa oraz onycholiza. Mogą oneutrudniać wykonywanie nie tylko czynności dnia codziennego, alenawet pracy zawodowej, a tym samym wpływać wybitnie niekorzystniena jakość życia. Istnieją ponadto dane wskazujące na wyraźnyzwiązek między zmianami paznokciowymi i łuszczycą stawową.Związek ten zaznacza się zwłaszcza przy objęciu procesem zapalnymdystalnych stawów międzypaliczkowych. Nasilone zmiany paznokciowewydają się jednym z głównych czynników ryzyka rozwoju łuszczycystawowej. Stopień zajęcia paznokci określa się najczęściej zapomocą tzw. skali NAPSI, która pozwala na obiektywne porównanieskuteczności poszczególnych terapii. Jest to o tyle istotne, że dotychczasnie ma ujednoliconych metod leczenia przy tej lokalizacji łuszczycy.Wszystkie leki podawane ogólnie, zwłaszcza retinoidy, mogąpowodować poprawę stanu paznokci. Badania kontrolowane nowychpreparatów wskazują na znaczną skuteczność infliksymabu, a obserwacjekliniczne – również adalimumabu. Najczęściej jednak stosuje siępreparaty miejscowe, z których najskuteczniejsze wydają się kortykosteroidy,zwłaszcza w iniekcjach domiejscowych, co może jednakłączyć się z istotnymi działaniami niepożądanymi. Bezpieczniejsze jeststosowanie miejscowych pochodnych witaminy D i witaminy A – kalcypotriolui tazarotenu, ale ich skuteczność zależy w dużej mierze odsposobu aplikacji – pod okluzją czy bez okluzji, czy też w skojarzeniuz miejscowymi kortykosteroidami. Postępowanie u pacjentów z łuszczycąpaznokci nadal pozostaje problemem.

  16. Rola ruchu w funkcjonowaniu grupy społecznej seniorów – popularyzacja strategii aktywności fizycznej = The role of movement in seniors' social group functioning - popularization of physical activity strategy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Olga Dąbska

    2016-05-01

    • Podejmowana w sposób regularny i dostosowana do stanu seniora aktywność fizyczna odracza wizję niepełnosprawności, zależności od osób trzecich czy objęcia opieką instytucjonalną. Podnosi prawdopodobieństwo niezależnej, komfortowej jesieni życia.             Key words: motor activity, public policy, health status, frail elderly           Summary The popularization of an active lifestyle is an issue that fits perfectly into social politics' set of activities regarding ageing process. The importance of sports is emphasised more and more often. Physical activity is deemed one of the most important aspects of a healthy lifestyle and a determining factor of physical and mental well-being of an individual. The level of physical activity among Polish seniors is very low and elderly face a lot of restrictions that prevent them from living an active lifestyle. Because of that the importance of informational-educational campaigns is often stressed and their aim is to emphasise the benefits that an active lifestyle provides. The goal of this work is to present the benefits that elderly gain by undertaking an active lifestyle, to outline the barriers and motifs regarding seniors' physical activity and to focus on pro-health initiatives set on popularizing physical activity in groups 65+. The method of literary analysis was applied. Concluded based on literary analysis: 1. Regularly undertaken physical activity is the determining factor of keeping good health condition as well as independence among seniors 2. It is imperative to broaden the spectrum of initiatives regarding seniors' active lifestyle, especially concerning physical activity, by successive introduction of preventing agendas in terms of successful ageing process 3. Regular physical activity adjusted to a senior's condition keeps at bay following issues: potential disabilities, dependence on third party and institutionalised care. It boosts the probability of having an independent and

  17. Problem stosowania używek wśród seniorów mieszkających w środowisku domowym = The problem of the use of drugs among seniors living in the home environment

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Bartoszek

    2016-06-01

    Wnioski Wśród palaczy stanowiących  1/3 badanych dominują osoby po 75 r.ż., mężczyźni, osoby pochodzące ze środowisk wiejskich. Seniorzy pijący alkohol to najczęściej mężczyźni, osoby stanu wolnego, mieszkające na wsi, i z wykształceniem podstawowym.   Abstract Background The aging process is dependent of presented by a lifelong health behaviours. Among these behaviours, often continued during the aging process, an important place occupy the habits of cigarette smoking and alcohol consumption. Objective Recognizing the incidence of cigarette smoking and alcohol consumption among seniors, also identify the factors that differentiate their occurrence. Material and methods The study involved 110 elderly people over 65 years of age, living in Lublin province . To collect information used original questionnaire. The level of significance p < 0.05. Results To contact with tobacco admit 29.1 % of seniors . The overwhelming majority (83.6 % of seniors consume alcohol occasionally. Cigarette smoking applies especially men (48.2% than women (8.9% , same as alcohol consumption: men ( 29.6 % , women ( 3.6% . In the group of people over 75 years of age, smokers constitutes 37.5%, of  65-74 years old - 18.5 % of respondents. Rural residents (36.8 % smoke the cigarettes more often than urban residents (18.9%. Alcohol consumption is also more frequently in rural areas (24.6 % than in the cities (7.5%. The most people who consume alcohol have a basic education (38.2%. Alcohol consumption applies mostly unmarried people (27.8 % than people who are in relationship (10.8 % . Conclusions Among 1/3 respondents – smokers, dominate people over 75 years of age. Those are men, living in rural areas. Seniors who consume alcohol are mostly single men, living in rural ares and also having basic education.

  18. Imprezy biegowe na obszarach wiejskich w Polsce a poziom uczestnictwa Polaków w kulturze fizycznej = Running events in rural areas in Poland and the level of citizen participation in physical culture

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Joanna Poczta

    2016-12-01

      STRESZCZENIE   Celem artykułu jest wykazanie potencjału obszarów wiejskich do aktywności sportowo-rekreacyjnej w Polsce. Zagospodarowanie tego potencjału może natomiast wypełnić niszę i mieć utylitarny wpływ na kształtowanie postaw wobec zdrowia i kultury fizycznej jej uczestników, a także mieszkańców obszarów recepcji turystycznej. W artykule wskazano, że polityka zdrowotna w coraz większym zakresie koncentruje się na promowaniu prozdrowotnego modelu zachowań, który wspiera osiąganie dobrego stanu zdrowia ogółu populacji oraz, że interwencje z zakresu promocji zdrowia poprzez aktywność fizyczną są coraz częściej ukierunkowywane na zmiany w stylu życia i dotyczą również czasu wolnego                        i turystyki, w ostatnim czasie coraz częściej także na obszarach wiejskich w kraju.   Słowa kluczowe: wydarzenia sportowe, imprezy biegowe, turystyka sportowa, obszary wiejskie, promocja zdrowia, kultura fizyczna.       ABSTRACT   The aim of this article is to demonstrate the potential of rural areas for sports and recreation activities in Poland. Development of this potential may, however, fill a niche and have a utilitarian influence on attitudes towards health and physical culture of the participants, as well as residents of reception areas. The article indicated that health policy increasingly focused on promoting healthy behavior model, which supports the achievement of a good state of health of the general population and that interventions in health promotion through physical activity are increasingly being channeled to changes in lifestyle and also concern leisure and tourism, recently increasingly also in rural areas in the country.   Key words: sporting events, running events, sports tourism, rural areas, health promotion, physical culture.

  19. Postępowanie diagnostyczno-terapeutyczne u pacjenta po skręceniu stawu skokowego – opis przypadku = The diagnosis and therapy in a patient after ankle sprains – case report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jan Paweł Mieszkowski

    2016-08-01

    Streszczenie Wstęp: Skręcenia stawu skokowego zaliczane są do jednych z najczęściej spotykanych urazów kończyn dolnych. Pomimo częstości występowania, nadal wielokrotnie są one lekceważone, zarówno w aspekcie diagnostyki medycznej jak i zastosowania optymalnego postępowania leczniczego. Cel pracy: Usystematyzowanie wiedzy na temat postępowania terapeutycznego, u osoby po urazie stawu skokowego. Celem dodatkowym była analiza postępowania fizjoterapeutycznego oraz jego efektywności u pacjenta po skręceniu stawu skokowego. Metoda: W pracy przedstawiono epikryzę pacjenta z urazem stawu skokowego. Pacjent poddany był dwukrotnie diagnostyce klinicznej. Wykonano analizę chodu, ocenę zakresu ruchu w stawie skokowym, ocenę siły mięśniowej kończyn dolnych przy pomocy skali Lovette’a, testy funkcjonalne stopy (test uciskowy Thompsona, test Simmonda, test szufladki, test dwóch wag. Zastosowano metody zewnętrznej stabilizacji przy pomocy szyny gipsowej, metodę twardych tapów, a także terapię układu limfatycznego z wykorzystaniem metody kinesiology taping i drenażu limfatycznego. Wraz z ustąpieniem zmian obrzękowych, pacjenta poddano kompleksowej terapii fizjoterapeutycznej. Wyniki: Po zakończeniu terapii chód - izochroniczny, izometryczny, izotoniczny, poprawa w zakresie: ruchu w stawie skokowym dla zgięcia grzbietowego, podeszwowego, pronacji, supinacji stopy, wyniku testu dwóch wag oraz siły mięśniowej. Wnioski: W postępowaniu terapeutycznym u osoby po urazie stawu skokowego najważniejszą rolę odegrała diagnostyka radiologiczna i kliniczna, pozwalająca na postawienie wczesnej i właściwej diagnozy. Kompleksowe postępowanie fizjoterapeutyczne wpłynęło na poprawę zakresu ruchu w stawie skokowym, zniesienie dolegliwości bólowych oraz na poprawę stanu funkcjonalnego badanego.

  20. Psychospołeczne uwarunkowania wczesnego wspomagania rozwoju dziecka przebywającego z matką w izolacji penitencjarnej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ilona Fajfer-Kruczek

    2016-12-01

    Full Text Available Rozwój jednostki i jego uwarunkowania znajdują się w kręgu zainteresowań medycyny, psychologii, pedagogiki i socjologii. Pobyt dziecka z matką w izolacji penitencjarnej jest szczególną, trudną sytuacją społeczną. Z jednej strony umożliwia prawidłowy rozwój dziecka w wieku 0–3 lat, z drugiej niesie za sobą szereg zagrożeń. Celem artykułu jest ukazanie uwarunkowań rozwoju dziecka przebywającego z matką w izolacji więziennej w kontekście społecznym, a także w świetle wybranych teorii psychologicznych. W pracy przedstawiono specyfikę odbywania kary pozbawienia wolności przez kobiety będące matkami oraz aspekty prawne, formalne i resocjalizacyjne odnoszące się do matki, dziecka i diady matka–dziecko. Przyjmuje się, że przywięzienne domy matki i dziecka stanowią formę wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w trudnej sytuacji skierowania matki do zakładu karnego. Szczegółowo opisano standardy pobytu matek z dziećmi w takich placówkach (pomieszczenia mieszkalne, rekreacyjne i terapeutyczne, warunki socjalne – jako formy zabezpieczenia podstawowych i specyficznych potrzeb kobiet i dzieci. Skupiono się na zobrazowaniu czynników środowiskowych wspomagających i chroniących prawidłowy rozwój dziecka oraz relację matki z dzieckiem, takich jak obecność personelu penitencjarnego (wychowawcy, psychologowie i personelu medycznego (lekarze, pielęgniarki. Zaprezentowano zasoby (norma intelektualna, wysoka motywacja do realizowania się w roli matki i obciążenia (deficyty w funkcjonowaniu w rolach społecznych, niska samoocena, brak poczucia kompetencji czy instrumentalne traktowanie dzieci kobiet skazanych za przestępstwo oraz metody oddziaływań resocjalizacyjnych, edukacyjnych i terapeutycznych. Ważnymi aspektami omawianych oddziaływań są kształtowanie właściwej relacji matki z dzieckiem, budowanie kompetencji rodzicielskich i ciągła weryfikacja stanu relacji przez kadr

  1. KONCENTRACJA BEZPOŚREDNIEGO PROMIENIOWANIA SŁONECZNEGO W UKŁADACH NADĄŻNYCH Z WYKORZYSTANIEM NIEOBRAZUJĄCYCH ELEMENTÓW OPTYCZNYCH

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł WAJSS

    2016-06-01

    Full Text Available Niniejszy artykuł stanowi wprowadzenie w dziedzinę nieobrazujących układów optycznych wykorzystywanych w układach nadążnych za pozornym ruchem Słońca; dokonuje przeglądu aktualnego stanu wiedzy i techniki z tej dziedziny oraz przedstawia konkretny przypadek wykorzystania soczewki Fresnela w układzie nadążnym o kształcie sferycznym. W pierwszej części opisano zagadnienie jakim jest refrakcja (załamanie promieniowania słonecznego występujące w układach optycznych stosowanych m.in. w energetyce, w dalszej części dokonano analizy dostępnych dziś, w rozwiązaniach komercyjnych, nieobrazujących układów optycznych wykorzystujących soczewki Fresnela, w trzeciej, ostatniej, części przedstawiono metodologię wyznaczenia geometrii takiej soczewki dla układu optycznego o kształcie sferycznym, w celu jego zastosowania w urządzeniu nadążnym za pozornym ruchem Słońca przy jednoczesnej minimalizacji zjawiska aberacji sferycznej. W przeprowadzonych badaniach przyjęta została stała wysokość pierścienia (karbu w zmienna dla dwóch zakresów zależnych od liczby pierścienia p. W pracy wykorzystano zjawisko załamania światła słonecznego występującego na granicy dwóch ośrodków o różnej gęstości (prawo Snell’a przy czym na modelowanej soczewce występują dwa punkty załamania zarówno na zewnętrzna jak i na wewnętrznej (karbowanej powierzchni. Przedstawione wyniki analizy zamodelowanego układu optycznego, w środowisku RayTracing, świadczą o poprawności wykonania programu obliczeniowego oraz o odpowiednim odwzorowaniu wyznaczonych parametrów w projekcie zrealizowanym w środowisku graficznym. Jak założono w projekcie położenie ogniska przypadło w środku (hemisfery czyli f=R.

  2. Diagnostyka przełyku Barretta

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jerzy Gil

    2012-12-01

    Full Text Available Przełyk Barretta jest zaliczany do stanów przednowotworowych przełyku będących powikłaniem wieloletniej choroby refluksowej przełyku. Jest on definiowany jako zamiana nabłonka wielowarstwowego płaskiego powy‑ żej linii Z w nabłonek walcowaty z metaplazją typu jelitowego. Obecność tego stanu przednowotworowego zwiększa ryzyko zachorowania na gruczolakoraka przełyku. Diagnostyka opiera się na wykonaniu badania endoskopowego górnego odcinka przewodu pokarmowego i pobraniu wycinków do badania histopatologicz‑ nego. Częstość wykonywania kontrolnych badań endoskopowych uzależniona jest od stwierdzenia dysplazji oraz stopnia zaawansowania zmian. Do oceny stopnia zaawansowania zmian endoskopowych używana jest Klasyfikacja Praska określająca proksymalny zasięg zmian okrężnych obejmujących cały obwód przełyku (C oraz proksymalny zasięg pojedynczych wypustek łososiowej błony śluzowej (M. Obie wartości podawa‑ ne są w centymetrach. W związku z coraz nowocześniejszym wyposażeniem pracowni endoskopowych zasto‑ sowanie znajdują nowoczesne techniki endoskopowe, które mają na celu minimalizację inwazyjności badań oraz zwiększenie ich czułości i swoistości w wykrywaniu patologii błony śluzowej przełyku. Obecnie używane lub testowane są następujące techniki: chromoendoskopia klasyczna i elektroniczna (chromoendoscopy, obra‑ zowanie wąską wiązką (narrow band imaging, NBI, autofluorescencja (autofluorescence, AFI, endoskopia wysokiej rozdzielczości (high resolution endoscopy, HRE, endoskopia z powiększeniem obrazu (magnifying endoscopy, ME, laserowa endomikroskopia konfokalna (confocal laser endomicroscopy, CLE. W pracy posta‑ ramy się scharakteryzować najważniejsze metody endoskopowe, które mogą być przydatne w diagnostyce i monitorowaniu przełyku Barretta.

  3. Dylematy etyczno‑prawne związane z hospitalizacją psychiatryczną kobiety w ciąży

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Błażej Kmieciak

    2011-12-01

    Full Text Available Przeprowadzone w ciągu ostatnich kilku lat badania społeczne dowodzą, że coraz więcej Polaków korzysta z pomocy psy‑ chiatrycznej opieki zdrowotnej. Do szpitali psychiatrycznych zgłasza się także coraz więcej pacjentek w ciąży. Nie tylko leczenie, ale cały proces hospitalizacji pacjentki w ciąży stanowi niezwykłe wyzwanie dla personelu lekarsko‑pielęgniar‑ skiego. Psychiatryczna hospitalizacja pacjentki spodziewającej się potomstwa w sposób szczególny musi uwzględniać fundamentalną w polskiej psychiatrii zasadę najmniejszej uciążliwości. Poniższy artykuł ma na celu ukazanie kilku dyle‑ matów, jakie wiążą się z leczeniem i opieką nad tą grupą pacjentek. Przedstawione zostaną przykłady związane z przy‑ musową hospitalizacją, stosowaniem przymusu bezpośredniego oraz stosowaniem zabiegów elektrowstrzasów wobec pacjentek spodziewających się dziecka, a także zasady, jakich należy przestrzegać w trakcie wykonywania wspomnia‑ nych działań. Omówione zostanie również szczególnie delikatne zagadnienie dotyczące tzw. psychiatrycznych przesła‑ nek uprawniających do wykonania aborcji. Zagadnienie to, komentowane głównie poza granicami naszego kraju, powin‑ no być przeanalizowane także z perspektywy polskich przepisów prawa. Dlatego też w odniesieniu do proponowanego tematu, bazując na konkretnym kazusie, z jednej strony zostaną przedstawione informacje dotyczące polskich oraz za‑ granicznych podstaw prawnych uprawniających do dokonania aborcji, z drugiej – wyniki badań ukazujących wyraźnie niebezpieczeństwo legalizacji wspomnianych praktyk, co istotne – niebezpieczeństwo odnoszące się bezpośrednio do po‑ gorszenia się stanu zdrowia psychicznego pacjentki poddającej się zabiegowi przerwania ciąży.

  4. The Relationship Between Workers’ Financial Participation in Companies and Economic Results

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kozłowski Maciej

    2014-03-01

    Full Text Available Partycypacja finansowa pracowników, znana głównie pod postacią szeroko rozumianego udziału pracowników w zyskach oraz własności przedsiębiorstw, jest jak wiadomo, stosowana w przedsiębiorstwach od bardzo wielu lat, jednak koncentrując uwagę na czasach współczesnych, okres wdrażania rozwiązań z zakresu partycypacji finansowej to zaledwie 4 ostatnie dekady. Udział pracowników w podejmowaniu decyzji ma dłuższą tradycję, dzięki czemu został dosyć szczegółowo opisany w literaturze, a jego wpływ na wyniki osiągane przez przedsiębiorstwa nie podlega w zasadzie dyskusji i jest znany dzięki wielu badaniom prowadzonym przez naukowców na całym świecie i szczegółowym raportom. Partycypacja finansowa nie doczekała się tylu opracowań, toteż wiedza i informacja z tego zakresu są niepełne. Przyczyną tego stanu rzeczy jest m.in. brak kompleksowych badań na temat poszczególnych form partycypacji finansowej, ich nieregularność, brak współpracy pomiędzy państwami w zakresie wymiany informacji dotyczącej ilości wdrażanych rozwiązań partycypacyjnych itp. Oczywiście należy zdawać sobie sprawę, że objęcie badaniami wszystkich przedsiębiorstw nie jest możliwe, a uogólnianie wyników na wszystkie przedsiębiorstwa i wszystkie kraje nie wydaje się wskazane z racji odmiennych uwarunkowań i kryteriów doboru.

  5. Ropniak nadtwardówkowy kanału kręgowego

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dariusz J. Jaskólski

    2014-07-01

    Full Text Available Ropniakiem nadtwardówkowym kanału kręgowego nazywamy zbiornik ropy położony nad oponą twardą krę- gosłupa. Bywa powikłaniem zapalenia krążka międzykręgowego oraz zapalenia kości trzonu kręgu, lecz znacznie częściej powstaje w efekcie rozsiewu zakażenia (układu moczowego, wsierdzia, płuc drogą krwiopochodną. Jest dwukrotnie częstszy u mężczyzn; występuje zwykle u chorych powyżej 30. roku życia. Czynniki ryzyka to: narkomania, immunosupresja, cukrzyca, alkoholizm, obecność ognisk zakażenia i przebycie operacji lub otwartego urazu kręgosłupa. Źródło infekcji pozostaje niewykryte u <40% osób. Znamienna triada objawów obejmuje gorączkę, silny miejscowy ból kręgosłupa i postępujący zespół neurologiczny. Wczesne rozpoznanie stanowi niezwykle ważny aspekt – leczenie może wprawdzie zapobiec rozwojowi deficytu neurologicznego, lecz żadną miarą nie daje pewności jego ustąpienia. Do postawienia właściwej diagnozy niezbędne jest wykonanie badań obrazowych, najlepiej MRI. Leczenie polega na chirurgicznym usunięciu ropniaka i długotrwałej antybiotykoterapii. Zabieg operacyjny ma na celu odbarczenie elementów nerwowych, staranną ewakuację ropy i ziarniny zapalnej oraz uzyskanie materiału do badań mikrobiologicznych. Śmiertelność sięga 16%. Rokowanie co do funkcji zależy przede wszystkim od początkowego stanu neurologicznego i czasu trwania deficytów – jeśli przekracza on 72 godziny, nie ma szans na poprawę. Czynniki negatywnie wpływające na rokowanie to: obecność współ- istniejących chorób, przebycie wielokrotnej operacji kręgosłupa, ropniak w odcinku piersiowym oraz zakażenie szczepem MRSA.

  6. Zespół Melkerssona‑Rosenthala jako przyczyna nawracającego porażenia nerwu twarzowego u 10‑letniej dziewczynki

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dorota Szałowska

    2012-11-01

    Full Text Available Nerw twarzowy jest siódmym, parzystym nerwem czaszkowym. Patogeneza schorzeń nerwu VII jest ściśle związana z jego przebiegiem. W każdej grupie wiekowej może wystąpić porażenie nerwu twarzowego – ośrod‑ kowe lub obwodowe. Wśród najczęstszych przyczyn porażenia nerwu VII wymienia się: porażenie idiopatycz‑ ne, porażenie pourazowe, porażenie po infekcji wirusowej, przejście stanu zapalnego na pień nerwu VII ze struktur ucha środkowego, zmiany nowotworowe, a także naczyniowe na przebiegu samego nerwu. Zespół Melkerssona‑Rosenthala jest rzadką przyczyną nawracającego porażenia nerwu twarzowego i choć występu‑ je zazwyczaj między 20. a 30. rokiem życia, to jego wczesne objawy mogą pojawić się w każdym wieku. Występowanie tego zespołu opisywane jest także w populacji pediatrycznej. W nieustalonej do końca etiolo‑ gii zespołu bierze się pod uwagę między innymi czynniki infekcyjne, alergiczne, immunologiczne i genetyczne. W zespole Melkerssona‑Rosenthala występuje charakterystyczna triada objawów klinicznych: nawracający obrzęk tkanek miękkich twarzy, porażenie nerwu twarzowego i bruzdy (pofałdowania na powierzchni języka (lingua plicata. Postać zespołu Melkerssona‑Rosenthala z pełną triadą wymienionych objawów występuje rzadko, najczęściej spotykane są postacie niepełne czy monosymptomatyczne. W pracy przedstawiono przy‑ padek 10‑letniej dziewczynki z nawracającym porażeniem nerwu twarzowego, bruzdami na języku i obrzę‑ kiem wargi, u której na podstawie badania przedmiotowego i podmiotowego rozpoznano zespół Melkersso‑ na‑Rosenthala. Zaostrzeniom choroby towarzyszyły nawracające zakażenia wirusem Herpes simplex.

  7. Profilaktyka, monitorowanie i leczenie raka gruczołu krokowego na podstawie aktualnego przeglądu literatury urologicznej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tomasz Ząbkowski

    2009-03-01

    Full Text Available Wśród nowotworowych przyczyn zgonów w Polsce rak stercza zajmuje trzecie miejsce, po raku płuc i żołądka. W Stanach Zjednoczonych jest na pierwszym miejscu. W Unii Europejskiej z powodu raka gruczołu krokowego umiera każdego roku ponad 85 000 mężczyzn. Dotyka on często mężczyzn w sile wieku, a długi i złożony proces jego leczenia negatywnie wpływa na efektywność i stabilność życiową. W początkowym stadium choroba przebiega często bezobjawowo, co powoduje, że mężczyźni nie są świadomi zagrożenia i nie podejmują czynności profilaktyczno-leczniczych. Uwzględniając wymienione zagrożenia, celowe jest podjęcie działań zmierzających do uruchomienia systemu profilaktyki, leczenia i monitorowania chorych z rakiem gruczołu krokowego, co będzie stanowić gwarancję utrzymania wymaganego poziomu stanu zdrowia. Funkcjonowanie takiego systemu oparte jest na podstawach naukowych. Jeden z jego elementów to opracowanie wskaźników (funkcji zdrowia i zachorowań pacjentów płci męskiej z uwzględnieniem ich struktury wiekowej. Realizując pracę badawczą, autorzy artykułu starali się umiejscowić podjęty problem profilaktyki i leczenia raka gruczołu krokowego na tle istniejących już osiągnięć naukowych. Dokonano pogłębionej analizy opracowań w aspekcie rozwiązań praktycznych. Zauważono, że dotyczą one dwóch zasadniczych obszarów, odnoszą się do badań podstawowych i rozwiązań aplikacyjnych.

  8. Funkcjonowanie poznawcze i emocjonalne pacjentki z rodzinnie uwarunkowaną postacią zespołu jedzenia nocnego – opis przypadku

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Obrembska

    2017-11-01

    Full Text Available Wstęp: W Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5 zespół jedzenia nocnego zaklasyfikowany został do innych specyficznych zaburzeń odżywiania. Szacuje się, że zespół ten dotyczy około 1,5% populacji; częstość występowania postaci rodzinnej nie jest znana. Materiał i metody: Wykorzystano Kwestionariusz Jakości Snu Pittsburgh, Mini-Addenbrooke’s Cognitive Examination, Test Figury Złożonej Reya–Osterrietha, Test Łączenia Punktów A i B, Test 15 słów Reya, Inwentarz Depresji Becka, Inwentarz Stanu i Cechy Lęku oraz swobodne techniki diagnostyczne. Opis przypadku: W artykule zaprezentowano przypadek 35-letniej pacjentki hospitalizowanej z powodu zaburzeń snu i epizodów objadania się w nocy występujących od około 15 lat. Nie stwierdzono objawów depresyjnych, lękowych, wytwórczych ani objawów świadczących o anoreksji czy bulimii. W badaniu neurologicznym nie odnotowano odchyleń od staniu prawidłowego, co potwierdziły badanie obrazowe głowy z kontrastem, badanie elektroencefalograficzne i badania biochemiczne. Wywiad rodzinny wskazywał na występowanie podobnych objawów u dwóch członków rodziny. Wyniki: Wyniki badania psychologicznego potwierdziły obniżenie jakości snu, a także pogorszenie funkcjonowania poznawczego w aspekcie krótkotrwałej pamięci werbalnej i zdolności koncentracji uwagi oraz obniżenie poziomu fluencji semantycznej w wąskim zakresie. Wnioski: Po przeprowadzeniu diagnostyki różnicowej ustalono rozpoznanie rodzinnej postaci zespołu jedzenia nocnego. Zważywszy na rzadkość omawianego schorzenia w populacji, potrzebne jest pogłębienie badań dotyczących tej postaci zespołu.

  9. Współczesne poglądy na patogenezę nadreaktywności oskrzeli w astmie dziecięcej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jadwiga Kroczyńska-Bednarek

    2010-09-01

    Full Text Available Astma jest przewlekłą chorobą płuc, której głównymi cechami są odwracalna obturacja oskrzeli, zapalenie i nadreaktywność dróg oddechowych. Ostatnia z nich, określana jako nadmierna skurczowa odpowiedź oskrzeli na nieswoiste substancje drażniące, jest najbardziej charakterystyczna dla astmy i stwierdza się ją u wszystkich dzieci z czynną chorobą i większości tych aktualnie bez objawów, ale z wywiadem astmy w przeszłości. Rzeczywisty mechanizm nadreaktywności oskrzeli (NO w astmie, także dziecięcej, pozostaje niejasny. Powszechnie sądzi się, że NO jest skutkiem przewlekłego zapalenia oskrzeli. Potwierdzają to obserwacje dotyczące wzrostu NO po ekspozycji na alergeny i jej zmniejszenia się pod wpływem leczenia przeciwzapalnego. Jednak brak korelacji między NO a wykładnikami stanu zapalnego w astmie sugeruje udział także innych, niezapalnych mechanizmów patogenetycznych NO. Zarówno badania rodzin, jak i bliźniąt z astmą wskazują na silne genetyczne uwarunkowania NO. W badaniach u ludzi i myszy zidentyfikowano więcej niż jeden obszar genowy związany z astmą i charakteryzującymi ją fenotypami, w tym NO. Istotną rolę odgrywa także związana z zapaleniem strukturalna przebudowa ściany oskrzeli. Artykuł stanowi przegląd możliwych mechanizmów wywołujących NO, które zostały omówione w literaturze medycznej. Wykazano, że nieswoista NO jest zjawiskiem wieloczynnikowym, o złożonej i wciąż niedostatecznie poznanej patogenezie.

  10. Zawód przez zawodem – czy wypalenie może objawiać się już na studiach? Badanie populacji polskich studentów medycyny

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Karolina Pieniawska

    2017-06-01

    Full Text Available Wstęp. Zapoczątkowane przez Herberta J. Freudenbergera pojęcie „wypalenie zawodowe” służy do określenia stanu wyczerpania jednostki, spowodowanego przez negatywne czynniki związane z pracą. Do grup zawodowych szczególnie na nie narażonych należą osoby wykonujące zawody związane z zaspokajaniem potrzeb ludzkich. Do tej grupy niewątpliwie należą lekarze, u których wypalenie stanowi poważny problem. Celem naszej pracy była odpowiedź na pytanie, czy objawy towarzyszące temu zjawisku można zaobserwować już u studentów kierunku lekarskiego, podczas ich studiów medycznych. Materiały i metody. Za pomocą autorskiej ankiety internetowej uzyskaliśmy odpowiedź zwrotną od 2388 studentów wydziałów lekarskich z całej Polski, z największym odsetkiem studentów Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Wyniki. Objawy towarzyszące wypaleniu były zgłaszane przez niepokojąco wysoki odsetek studentów, przy czym wzrost częstości ich występowania osiągał w większości przypadków kumulację na VI roku studiów lekarskich. Opinia o studiach lekarskich uległa u większości pogorszeniu po ich rozpoczęciu. Studenci są niezadowoleni ze sposobu prowadzenia zajęć na swoich uczelniach oraz wyrażają obawy o przyszłą pracę w zawodzie. Spory odsetek osób myśli również o wyjeździe za granicę po ukończeniu kierunku. Na pytanie o możliwość ponownego wyboru studiów, prawie 1/3 ankietowanych odpowiedziała, iż nie wybrałaby medycyny po raz kolejny. Wnioski. Niepokojące objawy występujące u studentów wymagają dokładniejszej analizy oraz wprowadzeniu prewencji wypalenia wśród tej populacji.

  11. Changes in flood risk impacted by river training – case study of piedmont section of the Vistula river

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Łajczak Adam

    2014-12-01

    Full Text Available Zmiany w zagrożeniu powodziowych powodowane przez regulację rzeki na przykładzie przedgórskiego odcinka Wisły. W pracy zanalizowano główne problemy związane z zagrożeniem powodziowym w dolinie przedgórskiego odcinka Wisły (południowa Polska. Ten odcinek rzeki podlega pracom regulacyjnym od połowy XIX wieku. Omówiono wiele problemów wpisujących się w główny nurt dyskusji na temat efektywności stosowanych metod regulacji rzek. Główną uwagę zwrócono na: (1 aktualny stan zagrożenia powodziowego, (2 wielkość odpływu rzeki, (3 zmiany w zagrożeniu powodziowym od początku prac regulacyjnych z uwzględnieniem zmian w geometrii koryta i zmian w wielkości odpływu rzeki odzwierciedlających efekty prac regulacyjnych. Za główną cechę hydrologiczną badanego odcinka Wisły należy uznać znaczny od zapoczątkowania prac regulacyjnych wzrost wielkości przepływu pełnokorytowego, który trwa nadal. Oznacza to, że zmniejsza się ilość wody w rzece, która podczas stanów wyższych od stanu pełnokorytowego może zatapiać strefę międzywala. Tą uwagę uznano za podstawę analizy zmian w zagrożeniu powodziowym w przedgórskim odcinku Wisły. Ocenę tych zmian w badanym odcinku rzeki nie można jednak uznać za jednoznaczną, gdyż niektóre zmiany w warunkach odpływu przyczyniają się do zmniejszenia ryzyka powodzi, podczas gdy inne są odpowiedzialne za jego zwiększenie. W pracy wykorzystano dane z ponad 100-letniego okresu udostępnione przez Państwową Służbę Hydrologiczną, uwzględniono również mapy opublikowane w dużej skali w ostatnich 230 latach, a także wyniki badań terenowych autora.

  12. Pęknięcie nerki jako rzadkie powikłanie zabiegu ESWL (kruszenie kamieni falą generowaną pozaustrojowo

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tomasz Ząbkowski

    2010-12-01

    Full Text Available Kruszenie kamieni falą generowaną pozaustrojowo (extracorporeal shock wave lithotripsy, ESWL należy do podstawowych metod leczenia kamicy nerkowej – zyskała ona szerokie zastosowanie jako metoda małoinwazyjna i skuteczna. Wraz ze wzrostem doświadczenia urologów wykonujących zabiegi litotrypsji oraz udoskonalaniem litotryptorów wzrasta skuteczność wykonywanych zabiegów. Autorzy przedstawiają niezmiernie rzadkie powikłanie po zabiegu ESWL pod postacią pęknięcia nerki i masywnego krwawienia do przestrzeni zaotrzewnowej. Siedemdziesięcioośmioletni pacjent z małopłytkowością, po zabiegu by-passów (coronary artery bypass graft, CABG, po implantacji układu stymulującego serca, z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu II, leczony doustnymi antykoagulantami został przyjęty do Kliniki Urologicznej 6 godzin po zabiegu ESWL w trybie pilnym z powodu pogarszającego się stanu ogólnego, narastających dolegliwości bólowych w lewej okolicy lędźwiowej i masywnego krwiomoczu. Po przeprowadzeniu badania podmiotowego, przedmiotowego i na podstawie wykonanych badań dodatkowych (tomografia komputerowa jamy brzusznej rozpoznano pęknięcie nerki z masywnym krwiakiem przestrzeni zaotrzewnowej. Chorego zakwalifikowano w trybie pilnym do leczenia operacyjnego. Śródoperacyjnie stwierdzono ogromny krwiak wypełniający przestrzeń zaotrzewnową wokół nerki lewej i schodzący do lewego dołu biodrowego oraz masywne krwawienie z całej powierzchni uszkodzonej nerki bez możliwości opanowania krwawienia. Wobec powyższego obrazu podjęto decyzję o wycięciu nerki lewej. Z uwagi na stwierdzone płaszczyznowe krwawienie w otaczających tkankach i brak pewności co do ostatecznej hemostazy zdecydowano wykonać packing – założono 6 serwet do przestrzeni zaotrzewnowej. We wczesnym okresie pooperacyjnym nie stwierdzono powikłań. Pacjent krążeniowo, oddechowo i nerkowo wydolny. W 3. dobie od zabiegu w trybie planowym usuni

  13. Depresja psychotyczna

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Zdanowicz

    2017-06-01

    Full Text Available Depresja psychotyczna jest ciężkim zaburzeniem afektywnym, często o niejednorodnym i zmiennym obrazie klinicznym. Od dawna wielu klinicystów zadaje sobie pytanie, czy jest ona odmianą depresji, czy może ze względu na swój przebieg i objawy psychopatologiczne powinna być uznawana za odrębną jednostkę chorobową. Depresja psychotyczna charakteryzuje się poczuciem winy, brakiem dobowych wahań nastroju, spowolnieniem psychomotorycznym lub agitacją; często towarzyszy jej wysoki poziom zaburzeń poznawczych, lęku, poczucia beznadziejności oraz hipochondrii i skarg somatycznych. Epizody depresji psychotycznej są dłuższe i wiążą się ze znacznym upośledzeniem funkcjonowania pacjenta. Wykazano, że około 30% osób, które w przebiegu choroby miały objawy psychotyczne, będzie je miało również w kolejnych nawrotach. Niezwykle ważnym zagadnieniem – ze względu na zachowania samobójcze – jest epizod depresji psychotycznej u kobiet w okresie połogu. Okazuje się, że samobójstwo to najczęstsza przyczyna śmierci kobiet w ciągu roku po urodzeniu dziecka; aż 70% pacjentek z przebytą psychozą poporodową odbiera sobie życie. Próbuje się to tłumaczyć gwałtownym spadkiem poziomu estrogenów i progesteronu, który może wpływać negatywnie na szlaki związane z regulacją nastroju. Leczenie depresji psychotycznej wiąże się z gorszą odpowiedzią na przyjmowane leki. Zgodnie z zaleceniami towarzystw naukowych farmakoterapia powinna obejmować stosowanie leku przeciwdepresyjnego w połączeniu z lekiem przeciwpsychotycznym, a ich wybór powinien być poprzedzony oceną stanu somatycznego, symptomów dominujących u danego pacjenta oraz możliwych interakcji z innymi lekami. W niektórych przypadkach klinicznych najskuteczniejszą formą leczenia są zabiegi elektrowstrząsowe.

  14. Problemy rewitalizacji małych miast na przykładzie Międzyrzecza

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Wanda Kononowicz

    2018-04-01

    Full Text Available W artykule zaprezentowano metodę rewitalizacji Starego Miasta wraz z zamkiem i zespołem folwarcznym w Między-rzeczu, zastosowaną w projekcie dyplomowym, wykonanym w 2016 roku na Uniwersytecie Zielonogórskim, w Katedrze Architektury i Urbanistyki [1]. Projekt ten został wyróżniony w międzynarodowym konkursie konserwatorskim im. Prof. Jana Zachwatowicza, organizowanym dorocznie przez PKN ICOMOS, a także zdobył nagrodę w Konkursie o Nagrodę Ministra Infrastruktury [2]. Metoda rewitalizacji polegała na przywróceniu generalnych cech przestrzennej struktury średniowiecznego miasta, przy dopuszczalnej różnorodności elementów drugoplanowych kompozycji. Pojęcie różnorodności odnosi się tu zarówno do obiektów objętych ochroną konserwatorską, jak też do nowoprojektowanych o nowoczesnej formie, harmonizującej z otoczeniem, a także rekonstruowanych. Wschodnia pierzeja rynku jak i duża część pierzei południowej, uległy zniszczeniu na skutek II wojny światowej i nigdy nie zostały odbudowane, a ich miejsce oraz sąsiadujących kwartałów zabudowy wypełniła zieleń. Większość mieszkańców, szczególnie młodych, akceptuje taki stan. Projekt stanowi przykład kompleksowego opracowania konserwatorskiego od skali urbanistycznej do architektonicznej, Wykonane studium historyczno-urbanistyczne oraz staranne analizy stanu istniejącego, w różnych aspektach pozwoliły skonstruować wytyczne konserwatorskie, które dały podstawę do projektu rewitalizacji historycznego miasta. W ramach rewitalizacji, m.in. uzupełniono strukturę miejską o brakujące kwartały zabudowy, przywrócono Rynkowi jego rangę i historyczne proporcje, zaprojektowano nową posadzkę w Rynku, ożywiono nową funkcją zabudowania folwarczne oraz zaprojektowano park krajobrazowy na sąsiadującym zdegradowanym terenie.

  15. Analiza funkcjonowania systemów ABCw przedsiębiorstwach działających w Polsce

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Tomasz Wnuk-Pel

    2009-06-01

    Full Text Available Celem niniejszego artykułu jest analiza stanu rozpowszechnienia rachunku kosztów działań w przedsiębiorstwach w Polsce, w szczególności zaś analiza problemów pojawiających się w procesie wdrożenia, struktury systemów ABC oraz sposobów wykorzystania informacji z systemów rachunku kosztów działań. Wnioski z przeprowadzonych badań mają znaczenie zarówno teoretyczne, jak i praktyczne. Z praktycznego punktu widzenia, przedsiębiorstwa rozważające implementację ABC w przyszłości powinny mieć świadomość czynników wpływających na implementację ABC, jak również problemów, które mogą się w procesie implementacji pojawić. Menedżerowie rozważający implementację ABC muszą zdawać sobie sprawę z poziomu szczegółowości i sposobów budowy systemu informacyjnego rachunku kosztów działań. Mogą oni również skorzystać z wiedzy o sposobach wykorzystania informacji z systemów rachunku kosztów działań. Wiedza ta może sprzyjać podejmowaniu lepszych decyzji dotyczących implementacji systemów ABC, a jeżeli decyzja o implementacji zostanie podjęta, może się przyczynić do zwiększenia prawdopodobieństwa zakończenia procesu wdrożenia sukcesem. Z teoretycznego punktu widzenia, przeprowadzone badania mogą się przyczynić do określenia ogólnej tendencji: modyfikacje systemów rachunku kosztów w przedsiębiorstwach w Polsce oraz wdrażanie nowoczesnych metod rachunkowości zarządczej, takich jak ABC, zmierza w podobnym kierunku jak praktyka rachunkowości zarządczej na świecie.

  16. Zachowania zdrowotne studentów Dietetyki = Health behaviors of students of Dietetics

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Weber-Rajek

    2016-06-01

    6.        Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu   Słowa kluczowe: zachowania zdrowotne, studenci. Key words: health behaviors, students.     Streszczenie Bardzo ważną rolę w procesie ochrony zdrowia jest styl życia człowieka – jego nawyki oraz wzorce postępowania. Celem badań była ocena zachowań zdrowotnych studentów kierunku Dietetyka. Grupę badawczą (Grupa I stanowiło 80 studentów kierunku Dietetyka. Grupę porównawczą (Grupa II stanowiło 70 studentów kierunków „niemedycznych” (kierunki inżynierskie. W grupie studentów Dietetyki uzyskano wysoki poziom zachowań zdrowotnych. Najwyższy poziom zachowań zdrowotnych uzyskano w kategorii „prawidłowe nawyki żywieniowe”. Studenci kierunku Dietetyka uzyskali wyższe wyniki zachowań zdrowotnych od studentów kierunków inżynierskich. Wprowadzanie programów promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej powinno objąć wszystkie kierunki studiów, tym bardziej, że wczesna dorosłość jest najlepszym okresem dla osiągnięcia długotrwałych korzyści z wyboru zdrowego trybu życia.       Summary Very important role in the protection of health is a lifestyle - habits and patterns of conduct. The aim of the study was to assess health behaviors of Dietetics students. The research group (Group I conducted of 80 students of Dietetics. The control group (Group II conducted of 70 students of non-medical (in engineering. In the group of Dietetic student achieved a high level of health behaviors. The highest level of health behaviors was achieved in the category of "nutrition habits." Students of Dietetics scored higher health behavior of engineering students. Entering programs of health promotion and health education should be extended to all fields of study, especially that early adulthood is the best time to achieve long-term benefits of a healthy lifestyle choice.

  17. Maternal Smoking and Socio-Demographic Characteristics in Correlation with Low Birth Weight: A Turin (Piedmont Study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Mannocci Alice

    2014-09-01

    Full Text Available Uvod. Med nosečnostjo kadi 15 % do 25 % žensk. Znanstveni dokazi kažejo, da izpostavljenost kajenju povzroča nižjo porodno težo. Cilj te študije je oceniti povezavo med kajenjem med nosečnostjo, socialnodemografskimi značilnostmi matere in nizko porodno težo. Metode. Podatki so bili pridobljeni iz 1572 vprašalnikov, ki so jih izpolnile vse ženske, ki so v obdobju od leta 2008 do leta 2010 rodile v učni bolnišnici za ginekologijo »S. Anna« v Torinu (Italija. Za oceno povezave med socialno-demografskimi značilnostmi in porodno težo je bila uporabljena multipla logistična analiza; sledil je postopni pristop z »vzvratnim izločanjem« in ocena ustreznosti modela s pomočjo Hosmer- Lemeshowega testa. Rezultati. Univariatna analiza je razkrila, da kajenje cigaret (17 %, nižja stopnja izobrazbe (13 % in ženski spol dojenčka (13 % predstavljajo dejavnik tveganja, saj povečujejo tveganje, da bo imel otrok nizko porodno težo. Analiza z logistično regresijo je pokazala, da sta gestacijska starost in kajenje matere statistično povezani spremenljivki. Zaključki. Rezultati potrjujejo, da se porodna teža povečuje sorazmerno z gestacijsko starostjo ter da kajenje matere in spol otroka (ženski povečujeta tveganje za nižjo porodno težo ob rojstvu. Logistična regresija dokazuje, da povezava med kajenjem matere in nizko porodno težo pomeni povečano tveganje za celotno populacijo (RO = 2,85, tako za novorojenčke moškega (RO = 3,45 kot tudi ženskega spola (RO = 2,44

  18. Peginterferon beta-1a – nowa postać interferonu beta-1a

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Zdzisław Maciejek

    2015-11-01

    Full Text Available W 2014 roku, po zakończeniu próby klinicznej III fazy ADVANCE, do leczenia postaci rzutowo-remisyjnej stwardnienia rozsianego wprowadzono nową pegylowaną postać interferonu beta-1a o wydłużonym czasie działania. Do badania zakwalifikowano 1512 chorych ze 183 ośrodków z 26 krajów (500 uczestników przyjmowało placebo, 512 – peginterferon beta-1a w dawce 125 µg podawany podskórnie co 2 tygodnie, 500 – peginterferon beta-1a w dawce 125 µg podawany podskórnie co 4 tygodnie. Grupy były zbliżone pod względem wieku, płci, czasu trwania choroby i niepełnosprawności ocenianej w Expanded Disability Status Scale. Cel badania stanowiła ocena skuteczności i bezpieczeństwa pegylowanego interferonu beta-1a po 2 latach terapii w porównaniu z grupą placebo, która w drugim roku również otrzymywała ten lek. Skuteczność peginterferonu beta-1a podawanego co 2 tygodnie w porównaniu z placebo przejawiała się redukcją rocznego wskaźnika rzutów (o 37%, liczby nowych lub powiększonych ognisk T2-zależnych (o 67%, ryzyka wystąpienia rzutu (o 39% i ryzyka utrwalonej 12-tygodniowej progresji niepełnosprawności (o 33%. Najczęstsze działania niepożądane towarzyszące kuracji (94% chorych to odczyn w miejscu wkłucia, objawy grypopodobne, gorączka i bóle głowy. U 16% osób przyjmujących lek co 2 tygodnie i 22% otrzymujących go co 4 tygodnie odnotowano poważne objawy niepożądane (rzuty, zapalenie płuc, infekcje dróg moczowych. Reasumując: leczenie peginterferonem beta-1a cechowały skuteczność, dobra tolerancja i bezpieczeństwo.

  19. Zachowania zdrowotne studentów Fizjoterapii = Health behaviors of students of Physiotherapy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Mariusz Baumgart

    2015-06-01

    3. Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz, Polska   Autor do korespondencji dr. n.med. Mariusz Baumgart e-mail baumgartmar@gmail.com   Streszczenie   Styl życia jest głównym determinantem zdrowia. Wczesna dorosłość jest najlepszym okresem dla osiągnięcia długotrwałych korzyści z wyboru zdrowego trybu życia. Jednakże wyniki badań dotyczących zachowań zdrowotnych młodzieży prowadzonych w Polsce i na świecie nie są zadawalające. Celem pracy była ocena zachowań zdrowotnych młodzieży studiującej  na kierunku Fizjoterapia. Badania miały także na celu określenie, czy istnieje różnica w zachowaniach zdrowotnych między kobietami i mężczyznami. Średni wynik kwestionariusza IZZ dla całej badanej grupy wynosi 6,76 sten, co stanowi granicę między wynikami  średnimi a wysokimi. W całej badanej grupie najlepsze wyniki uzyskano w kategorii „prawidłowe nawyki żywieniowe”, najgorsze w kategorii „praktyki zdrowotne”. Nie wykazano różnic istotnych statystycznie w wynikach zachowań zdrowotnych między kobietami i mężczyznami.   Summary   Life style is the main health determiner. Early adulthood is the best period for achieving long-term advantages by choosing healthy life style. However, the results of the research concerning health behaviours of the young people done in Poland and in the world are not satisfactory. The aim of the study was to assess health behaviors among young people studying Physiotherapy. The aim of the study was also to determine whether there is a difference in health behaviours among women and men. An average IoHB result for the entire examined group amounts to 6.76 sten which is the upper limit for average results. The best IoHB questionnaire results were obtained in the category “proper nutrition habits”, the worst in the category “health practices”. It has not been demonstrated statistically significant differences between men and women.   Słowa kluczowe: zachowania zdrowotne

  20. Ostre uszkodzenia nerek u dzieci leczonych na oddziale intensywnej terapii dziecięcej – prospektywna analiza epidemiologiczna

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jakub Malesza

    2011-10-01

    Full Text Available Wstęp: Ostre uszkodzenie nerek (acute kidney injury, AKI na oddziałach intensywnej terapii (OIT występuje bardzo często. Ocenia się, że powikłanie to dotyczy około 5-31% dorosłych oraz 4,5-10% dzieci w OIT. Struktura występowania AKI zależy od stopnia referencyjnego szpitala i liczby oddziałów zabiegowych. Cel pracy: Ocena częstości występowania ostrego uszkodzenia nerek na OIT trzeciorzędowego ośrodka pediatrycznego z zapleczem do prowadzenia leczenia nerkozastępczego. Metody: Badanie przeprowadzono jako badanie prospektywne i obserwacyjne, polegało na ocenie częstości występowania AKI w grupie chorych przyjętych na oddział. Do badania kwalifikowano chorych, którzy ukończyli 28 dni, a nie ukończyli 18 lat w dniu przyjęcia. Kryteriami wyłączania pacjentów były: wiek poniżej 1 miesiąca oraz powyżej 18. roku życia, śmierć pnia mózgu w chwili przyjęcia, pobyt na oddziale powyżej 24 godzin. Do oceny AKI zastosowano skalę RIFLE. Wyniki: Do badania zakwalifikowano 198 pacjentów. Kryteria ostrego uszkodzenia nerek spełniło 26 osób (13,1%. Byli to głównie pacjenci po operacjach kardiochirurgicznych (88,5%. Śmiertelność w grupie pacjentów z AKI wyniosła 34,6%. Metody nerkozastępcze zastosowano w 30,7% przypadków AKI (dializę otrzewnową i ciągłe techniki leczenia nerkozastępczego. Śmiertelność w grupie pacjentów dializowanych wynosiła 88,8%. Podsumowanie: Badanie wykazało, że częstość występowania ostrego uszkodzenia nerek na OIT wielospecjalistycznego ośrodka referencyjnego jest wysoka i zależy od specyficznego profilu pacjentów z wysokim ryzykiem okołooperacyjnym. W takim ośrodku konieczne jest zapewnienie dostępności wszystkich metod leczenia nerkozastępczego.

  1. Wpływ wysiłku fizycznego na funkcję układu oddechowego w twardzinie układowej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Stanisław Sierakowski

    2010-12-01

    Full Text Available Cel: Powikłania ze strony układu oddechowego stanowią główną przyczynę zgonów pacjentów z twardziną układową (TU. Tętniczenadciśnienie płucne i śródmiąższowa choroba płuc stanowią najistotniejszez nich. Pacjenci są jednak często zdiagnozowani dopierow późnym okresie choroby, dlatego też istotne jest opracowaniemetody diagnostycznej do wczesnego wykrywania tych powikłań.Celem pracy była ocena wpływu wysiłku fizycznego na zmiany parametrówoddechowych. Materiały i metody: Badania przeprowadzono wśród 32 pacjentów zezdiagnozowaną TU; 72% pacjentów miało postać ograniczoną TU,28% postać uogólnioną. Wykonywano pomiar zdolności dyfuzyjnejpłuc dla tlenku węgla (DLCO, natężonej pojemności życiowej (FVC,natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1 orazcałkowitej pojemności płuc (TLC w spoczynku oraz bezpośrednio pozakończeniu wysiłku fizycznego. Wyniki: Pod wpływem wysiłku fizycznego obserwowano wzrostDLCO od 59,7% do 68,1% wartości należnej (p < 0,005. Nie stwierdzononatomiast istotnych statystycznie zmian wartości FVC, FEV1oraz TLC. Wnioski: U chorych na TU zdolność dyfuzyjna płuc dla tlenku węglapo wysiłku fizycznym uległa istotnej statystycznie poprawiew porównaniu z wartościami spoczynkowymi. Związane jest toz koniecznością zapewnienia właściwego utlenowania krwi tętniczeji wynika m.in. ze zwiększenia pojemności łożyska naczyniowego.W klinicznej interpretacji wartości DLCO należy uwzględniać opróczstężenia hemoglobiny i objętości pęcherzykowej także wpływ wysiłkuoraz związane z nim zmiany wielkości objętości rzutu serca.

  2. „Samopublikowanie”: stara metoda – nowy sens w dobie e-science

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Nowak

    2009-01-01

    Full Text Available Poruszane w tekście zagadnienia wiążą się z problematyką budowy nowych systemów informacyjnych w nauce, które w piśmiennictwie określa się mianem e-library, library 2.0, e-science, Web 2.0 etc. Artykuł mówi o koniecznych zmianach zachowań ludzi nauki w zakresie publikowania w kontekście wspomnianych kierunków rozwoju komunikacji naukowej. Autor przewiduje, że budowa nowych systemów informacyjnych spopularyzuje samopublikację (self-publishing tekstów naukowych, która zdynamizuje rozwój repozytoriów o otwartym dostępie (open access. Zjawisko samopublikacji wpłynie także na zmianę metod oceny publikacji naukowych. Ich ocena będzie mogła się dokonywać przez automatyczne obliczanie cytowalności. Stopniem uzyskiwanych cytowań będzie można także parametryzować teksty opublikowane przez autorów w repozytoriach już po pozytywnej ocenie peer review. Ponadto, jak twierdzi autor, zjawisko samopublikacji powinno spopularyzować blogosferę w nauce, a w tym kontekście z pewnością pojawi się nawyk bezpośredniego komentowania wzmianek uczonych o własnych pracach badawczych przez specjalistów reprezentujących te same dyscypliny. Taka wymiana informacji będzie możliwa dzięki rozpowszechnieniu się samopublikacji i powinna w pełni zastąpić organizowanie drogich konferencji naukowych, w których udział bierze najczęściej tylko część środowiska. Autor uważa, że na marginesie zasygnalizowanych zmian pojawią się także zjawiska niepożądane, których przejawem z pewnością będzie „wykluczenie” najstarszych generacji uczonych, z uwagi na niemożność opanowania przez nich nowych technologii.

  3.  Spis treści

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Mieczysław Dobija

    2014-04-01

    Full Text Available  Od Zespołu Redakcyjnego ............................................................................... 5 Mieczysław Dobija – Rachunkowość w systemie pomiaru aktywności ekonomicznej państwa – Accounting as part of an economic activity measurement system ............... 7 Renata Dyląg, Ewelina Puchalska – Raportowanie zagadnień środowiskowych i społecznych – Reporting on social and environmental issues .............................................. 23 Jacek Gad – Sprawozdanie z wyniku całościowego jako źródło informacji na temat kapitałowych przychodów i kosztów – doświadczenia polskiego i niemieckiego rynku kapitałowego – Statement of comprehensive income as a source of information on capital income and expenses – experience of Polish and German capital markets...... 47 Piotr Luty – Ocena kondycji finansowej łączących się spółek na przykładzie jednostek z wybranych województw Polski Zachodniej – Assessment of financial position of merging companies based on selected provinces of Western Poland ............................................................................ 69 Irena Sobańska – Znaczenie dorobku naukowego Profesor Elżbiety Burzym dla rozwoju nauki i praktyki rachunkowości w Polsce – The importance of Professor Elżbieta Burzym’s contribution to the development of accounting theory, research and practice in Poland ........................ 83 Arleta Szadziewska – Rachunkowość jako źródło informacji na temat realizacji strategii społecznej odpowiedzialności biznesu – Accounting as a source of information for CSR strategy ............................. 95 Halina Waniak-Michalak – Informacja o pracy wolontariuszy w sprawozdaniach organizacji pożytku publicznego w Polsce – Information on volunteer labour in reports of public benefit organizations in Poland ............................................................................................................ 125

  4. Nietrzymanie moczu a czynniki ryzyka i jakość życia kobiet w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w Kielcach

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Sławomir Dutkiewicz

    2011-12-01

    Full Text Available Wstęp: Jednym z najpoważniejszych problemów zdrowotnych jest nietrzymanie moczu (NTM. Częściej dotyczyon kobiet i dotyka ok. 3 mln kobiet rocznie. Cel pracy: Celem pracy była ocena czynników ryzyka NTM i wpływu tej dolegliwości na jakość życia kobietw Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w Kielcach. Materiał i metody: Badano 60 kobiet po 50. r.ż. z NTM [w większości (76,7% badanych 71.–90. r.ż.]. Wyniki: U badanych 60 (100% kobiet z NTM współwystępowały nadciśnienie tętnicze ze względną niewydolnościąukładu krążenia, oddechowego, również ruchowego, a u 46 (77% kobiet także choroby przewlekłe,jak: cukrzyca, stwardnienie rozsiane, choroba Alzheimera, udar mózgu, depresja. Stwierdzono, iż na NTM u tychkobiet nie wpłynęły czynniki: wykształcenie i rodzaj pracy. Występowanie NTM korelowało u badanych kobietz powtarzającymi się zakażeniami moczu, które istotnie zależały od wieku badanych (p = 0,05 oraz od przyjmowanychleków moczopędnych, antydepresyjnych, przeciw nadciśnieniu tętniczemu. Wykazano także zależnośćod miejsca zamieszkania. Stwierdzono też występowanie NTM u badanych kobiet, które w przeszłości miałyzabiegi operacyjne na narządach okolicy miednicy mniejszej, a także rodziły więcej niż cztery razy. Wnioski: 1. U badanych kobiet po 70. r.ż. stwierdzono częstsze w porównaniu z młodszymi występowaniedysurii, naglących parć na mocz i nawrotów zakażeń moczu. 2. Nietrzymanie moczu u badanych wiązało sięz wieloma czynnikami ryzyka predysponującymi, promującymi oraz urazowymi. 3. Nietrzymanie moczu znaczniepogorszyło jakość życia u wszystkich badanych kobiet.

  5. Występowanie dyskinez w przebiegu choroby Parkinsona leczonej preparatami lewodopy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marzena Zaborowska

    2012-04-01

    Full Text Available Wstęp: Celem pracy była ocena występowania dyskinez podczas wieloletniego leczenia preparatami lewodopy u pacjentów z chorobą Parkinsona. Materiał i metody: Materiał kliniczny stanowiło 103 chorych z chorobą Parkinsona (54 z dyskinezami, 49 bez dyskinez, w podobnej grupie wiekowej (64,37±6,94 vs 64,94±6,81 roku. Stan kliniczny oceniano wg skali Hoehn-Yahra, Unified Parkinson’s Disease Rating Scale (UPDRS, Mini-Mental State Examination (MMSE. W każdym przypadku wykonywano badanie tomografii komputerowej głowy w celu oceny zaników mózgu lub obecności zmian naczyniopochodnych. Dodatkowo wzięto pod uwagę obecność czynników ryzyka, takich jak: nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca. Wyniki: Chorzy z dyskinezami charakteryzowali się częstszym występowaniem nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwiennej serca, hipercholesterolemii i cukrzycy. W tej samej populacji stwierdzono częstszą obecność zaników korowych w tomografii komputerowej mózgu w porównaniu z grupą odniesienia (25 vs 8. Wśród chorych z dyskinezami dawki lewodopy były wyższe (1013,43±260,61 vs 877,55±216,46 mg, a czas leczenia dłuższy o średnio 2 lata. Wartości oceny w skali Hoehn-Yahra i UPDRS były zbliżone. Wnioski: W badaniach własnych u pacjentów z chorobą Parkinsona dyskinezy występowały częściej w przypadkach bardziej zaawansowanego procesu neurozwyrodnieniowego, co wiązało się z dłuższym czasem trwania objawów oraz stosowaniem wyższych dawek lewodopy. Korelowało to z częstszym w tej grupie występowaniem dodatkowych czynników ryzyka.

  6. Metody prognozowania upadłościprzedsiębiorstw w krajach rozwijających się na przykładzie Malezji

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł Kopczyński

    2010-04-01

    Full Text Available Przedsiębiorstwa prowadzą obecnie działalność w otoczeniu, które jest zmienne i turbulentne. Bardzo ważna jest umiejętność przewidywania trudności finansowych i ciągła ocena kondycji firmy, gdyż każda jednostka gospodarcza może znaleźć się na krawędzi bankructwa. Jedynie w takim przypadku menedżerowie mogą podjąć działania restrukturyzacyjne i ocalić ją od upadku. Jeżeli jednak nie wiedzą, jak zła jest sytuacja podmiotu, może być zbyt późno na jego reorganizację i ocalenie. Z tego powodu niezwykle ważne jest opracowywanie modeli pozwalających oceniać kondycję przedsiębiorstw i ryzyko bankructwa. Wnioski badawcze wyciągnięte przez naukow-ców w krajach wysoko rozwiniętych (takich jak USA, Kanada, Zjednoczone Króle-stwo czy Niemcy mogą okazać się przydatne przy opracowywaniu metod przewi-dywania upadłości w Polsce. Jednak polska gospodarka różni się znacząco od go-spodarek bogatych państw Unii Europejskiej oraz Stanów Zjednoczonych. Dlatego polscy pracownicy naukowi powinni koncentrować się nie tylko na badaniach pro-wadzonych przez Altmana, Tafflera czy Beavera, ale także wzorować się na doko-naniach naukowców z krajów rozwijających się, takich jak Malezja. Celem niniej-szego artykułu jest zaprezentowanie metod przewidywania upadłości w Malezji. Być może, warto byłoby przeprowadzić podobne badania w Polsce.

  7. Metody badania spontanicznych i spowodowanych lekami przeciwpsychotycznymi zaburzeń ruchowych w schizofrenii

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Olga Kałużyńska

    2013-09-01

    Full Text Available Od dawna wiadomo, że przynajmniej niektóre zaburzenia motoryczne występują u chorych na schizofrenię jeszcze przed podjęciem leczenia lekami przeciwpsychotycznymi istotnie statystycznie częściej niż w populacji ogólnej. Wpro‑ wadzenie leków przeciwpsychotycznych zahamowało jednak ten nurt badań, bowiem od tej pory koncentrowano się wyłącznie na objawach zaburzeń ruchowych powstałych w wyniku stosowania neuroleptyków. W kilku pracach wy‑ kazano również, że niektóre zaburzenia ruchowe są częstsze i bardziej nasilone u krewnych I stopnia osób chorych, lecz rzadsze i mniej nasilone niż u chorych na schizofrenię. Obecnie istnieje wiele narzędzi – skal klinicznych, używa‑ nych w praktyce i badaniach, opartych na obserwacji klinicznej, służących do oceny występowania i nasilenia zabu‑ rzeń motorycznych zarówno spontanicznych, jak i związanych z leczeniem lekami przeciwpsychotycznymi. Najczęściej przy pomocy tych skal ocenia się i monitoruje objawy parkinsonizmu, dystonie oraz akatyzję. Uważa się, że wszyst‑ kie te narzędzia mają jednak wiele wad i nie pozwalają na wykrycie i obiektywny pomiar subklinicznych objawów za‑ burzeń motorycznych. Instrumentalne metody oceny zaburzeń ruchowych (spontanicznych i spowodowanych leka‑ mi przeciwpsychotycznymi pozwalają na wykrycie właśnie subtelnych, słabo nasilonych objawów i dlatego mogą być przydatne przy identyfikacji osób z tzw. stanem wysokiego ryzyka rozwoju psychozy, ocenie występowania dysfunkcji motorycznych u krewnych osób chorych na schizofrenię, a także określaniu stopnia i rodzaju odpowiedzi na leczenie lekami przeciwpsychotycznymi. Większość tych metod wymaga jednak skomplikowanej aparatury i procedury analizy uzyskanych wyników. Jedną z interesujących i stosunkowo łatwych do realizacji metod instrumentalnych wydaje się wieloaspektowa ocena pisma. Zastosowanie nowych metod oceny zaburzeń motorycznych konieczne

  8. Uzależnienie od Internetu (siecioholizm wśród młodzieży licealnej – konsekwencje zdrowotne i psychospołeczne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Irena Białokoz-Kalinowska

    2011-12-01

    Full Text Available Wstęp: Dynamika rozwoju sfery informatycznej i medialnej we współczesnym świecie zmienia dotychczasowe formy funkcjonowania w życiu codziennym. Przykładem tego zjawiska jest Internet, który – powszechnie dostępny szerokiemu gronu odbiorców od zaledwie 20 lat – wyraźnie już wpłynął na styl życia całego społeczeństwa. Dzieci i młodzież stanowią szczególnie podatną grupę na oddziaływanie Internetu, a nieracjonalne korzystanie z niego może powodować niekorzystne skutki zdrowotne, z uzależnieniem włącznie. Cel pracy: Ocena ryzyka uzależnienia od Internetu wśród młodzieży licealnej. Materiał i metody: Badanie objęło 102 uczniów (43% badanej grupy stanowiły dziewczęta, 57% – chłopcy w wieku 17-19 lat (średnia wieku 18,3. W badaniu wykorzystano test Kimberly Young oraz kwestionariusz w opracowaniu własnym. Wyniki: Do grupy ryzyka uzależnienia od Internetu zakwalifikowano 20% badanych. Ponad 20 godzin tygodniowej aktywności w sieci deklarowało 22% respondentów, przy czym w grupie tej przeważali chłopcy – 78% vs 22% w grupie dziewcząt. Stwierdzono tendencję do zbyt długiego przebywania w sieci kosztem aktywnych form spędzania wolnego czasu i relacji bezpośrednich z rówieśnikami. Analiza form aktywności w Internecie wykazała preferencje zależne od płci. Chłopcy wybierali gry komputerowe 59% i strony o tematyce erotycznej 10%, zaś dziewczęta strony z muzyką 70%, wyszukiwarki internetowe 55%, portale aukcyjne 50% i społecznościowe 50%. U ponad 30% badanych występowały dolegliwości somatyczne związane z pracą przy komputerze. Wnioski: Nieracjonalne korzystanie z Internetu powoduje negatywne skutki w zakresie zdrowia somatycznego i psychospołecznego. Niezbędna jest zatem powszechna edukacja medialna zapobiegająca negatywnym zjawiskom związanym z korzystaniem z Internetu.

  9. Somatyczna determinacja płciowa w nadwadze i otyłości

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Michał Zych

    2015-12-01

    Full Text Available Wstęp: Somatyczne wielkości, takie jak masa (Mc i wysokość ciała (Wc, są używane do wyliczania wskaźników wagowo--wzrostowych i stanowią pomoc w diagnozowaniu nadwagi i otyłości. Cel pracy: Celem pracy jest ocena nadwagi i otyłości kobiet i mężczyzn w świetle prostych wskaźników somatycznych. Materiał i metody: W prezentowanej pracy porównano wskaźniki somatyczne 179 kobiet i 181 mężczyzn z nadwagą i otyłością. Do oceny somatycznej badanych użyto: Mc, Wc oraz wskaźników wagowo-wzrostowych: Queteleta, BMI, Rohrera i smukłości. Wyniki: W badanych grupach kobiety i mężczyźni byli w zbliżonym wieku, grupy te różniły się istotnie omawianymi wskaźnikami somatycznymi. Porównania podgrup kobiet i mężczyzn o podobnej wielkości BMI wykazały, że są oni w podobnym wieku i różnią się w zakresie Mc, Wc oraz wskaźników: Queteleta, Rohrera i smukłości. Natomiast między podgrupami kobiet, jak i między podgrupami mężczyzn, występowały istotne różnice wiekowe, Mc oraz wskaźników: BMI, Queteleta, Rohrera i smukłości. Wnioski: Powyższe dane wskazują, że pomimo braku różnic wieku między badanymi kobietami i mężczyznami z podobnym lub różnym BMI istnieje wyraźna somatyczna determinacja płciowa, natomiast w obrębie tej samej płci, różniącej się wskaźnikiem BMI, wiek badanych jest czynnikiem determinacji somatycznej. Wykazano też, że badane wskaźniki somatyczne mają różną moc predykcyjną w zakresie oceny nadwagi i stopnia otyłości badanych kobiet i mężczyzn.

  10. Scyntygrafia kości w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Witold Tłustochowicz

    2010-04-01

    Full Text Available Celem pracy była ocena przydatności trójfazowej dynamicznejscyntygrafii kości w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów.Badaniem objęto 39 chorych hospitalizowanych i diagnozowanychz powodu dolegliwości stawowych. Przeprowadzono diagnostykęobejmującą: badanie podmiotowe, przedmiotowe, badania laboratoryjneoraz obrazowe, w tym trójfazową scyntygrafię kości z użyciemtechnetu 99m. Scyntygraficzne cechy zapalenia stawówstwierdzano, gdy obserwowano wzmożone gromadzenie znacznikawe wszystkich trzech fazach badania.Po ukończeniu diagnostyki rozpoznano u 13 chorych wczesne reumatoidalnezapalenie stawów, u 4 reumatoidalne zapalenie stawów(łącznie 17 pacjentów, a u 1 niezróżnicowane zapalenie stawów.Scyntygrafia kości wykazała cechy zapalenia stawów u 13spośród nich (72,2%, u 4 osób (22,2% wzmożone gromadzeniestwierdzono tylko w fazie statycznej, a u 1 pacjenta (5,6% uzyskanoprawidłowy wynik badania. U 21 chorych wykluczono chorobęzapalną stawów (u 19 rozpoznano fibromialgię, u 2 chorobęzwyrodnieniową. W grupie bez zapalenia stawów u 14 pacjentów(66,6% nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości w obraziescyntygraficznym, u 6 (28,6% występowało wzmożone gromadzenieznacznika w badaniu statycznym, a u 1 chorego (4,8% opisanoscyntygraficzne cechy zapalenia stawów.Wbadanej grupie czułość scyntygrafii dynamicznej kości w wykrywaniuzapalenia stawów wynosiła 72,2% (95% CI: 57,5–76,8, a swoistość 95,2% (95% CI: 82,8–99,1. Dodatni wynik badaniadynamicznego wskazuje z dużym prawdopodobieństwem naobecność zapalenia stawów [PPV 92,9% (95% CI: 74,2–98,7].Mniej wiarygodny był ujemny wynik badania [NPV 80% (95% CI:69,5–83,3]. Wyniki niniejszej pracy wskazują, że trójfazowa scyntygrafia dynamicznakości może mieć zastosowanie w diagnostyce reumatoidalnegozapalenia stawów.

  11. Międzynarodowy konsensus dotyczący astmy u dzieci opracowany na podstawie International consensus on (ICON pediatric asthma

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Mierzejewska

    2012-11-01

    Full Text Available Astma jest najczęstszą przewlekłą chorobą dolnych dróg oddechowych u dzieci na całym świecie. Dostępne wytyczne ułatwiają podejmowanie decyzji leczniczych w populacji dziecięcej dotkniętej astmą. Postępowanie według ujednoliconych schematów niewątpliwie poprawia efekty, ale ich rozpowszechnianie i wdrażanie nadal stanowi duże wyzwanie. Międzynarodowa współpraca towarzystw medycznych (EAACI, AAAAI, ACAAI, WAO zaowocowała wydaniem konsensusu ICON dotyczącego astmy u dzieci. Autorzy dokumentu podkreślili kluczo‑ we informacje wspólne dla istniejących wytycznych, a także dokonali przeglądu oraz skomentowali różnice, dostarczając zwięzłych rekomendacji. Niniejsza praca systematyzuje informacje zawarte w tym dokumencie. Zasady leczenia astmy u dzieci są powszechnie akceptowane. Celem terapii jest kontrola choroby. W celu opty‑ malnego leczenia pacjenci oraz ich rodzice powinni być odpowiednio edukowani przez pracowników służby zdrowia. Istotne są również identyfikacja i unikanie czynników wyzwalających, a także regularna ocena i moni‑ torowanie choroby. Podstawę leczenia stanowi farmakoterapia. Optymalna farmakoterapia w większości przy‑ padków pomaga pacjentom kontrolować objawy i zmniejszyć ryzyko zachorowania w przyszłości. Leczenie zaostrzenia jest głównym punktem rozważań terapeutycznych zależnym od stosowanego leczenia przewlekłego. Dąży się do leczenia uzależnionego od fenotypu astmy, jednak ten cel nie został jeszcze osiągnięty.

  12. Parametry oceny kontroli astmy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Andrzej M. Fal

    2009-09-01

    Full Text Available Nie ma jednoznacznego stanowiska, które z oznaczanych obecnie parametrów w przebiegu astmy najlepiej odzwierciedlają efektywność leczenia i mogą być powszechnie uznanymi kryteriami oceny tej choroby. Do tej pory najczęściej stosowano w tym celu parametry spirometryczne (FEV1, PEF, występowanie wybranych objawów choroby (nocne lub dzienne napady duszności, nocne przebudzenia oraz przyjmowanie „na ratunek” β2-agonistów. Nie odzwierciedlają one jednak w pełni złożonych procesów patogenetycznych leżących u podłoża astmy. Artykuł niniejszy przedstawia znaczenie iwzajemne korelacje innych parametrów, szczególnie monitorujących przebieg zapalenia alergicznego: eozynofilia w plwocinie, stężenie eozynofilowego białka kationowego (ECP w surowicy krwi i/lub w plwocinie, stężenie wydychanego tlenku azotu (eNO, nadreaktywność oskrzeli (PC20, PD20, parametry spirometryczne (FEV1, PEF, parametry jakości życia (częstość hospitalizacji, częstość i nasilenie zaostrzeń. Autorzy zwracają także uwagę na wzrastającą rolę oceny jakości życia pacjentów w monitorowaniu terapii astmy szczególnie wkontekście współpracy pacjenta irelacji pacjent – lekarz. Ocenie zostaje poddany szereg badań analizujących poszczególne parametry i zależności pomiędzy nimi. W podsumowaniu analizowany jest sposób właściwego kojarzenia parametrów z różnych grup wcelu uzyskania pełnego obrazu poziomu kontroli astmy, co jest szczególnie podkreślane przez GINA2006, i podjęcia właściwych decyzji terapeutycznych. Autorzy sugerują, że dla pełniejszej indywidualizacji leczenia konieczna jest jednoczesna ocena parametrów, co najmniej po jednym, z przedstawionych grup. Dalsze badania są konieczne dla uzyskania bardziej obiektywnych połączeń parametrów w ocenie leczenia i kontroli astmy.

  13. Psychiatria konsultacyjna – historia i współczesność

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Ścisło

    2014-09-01

    Full Text Available Publikacja ma na celu przybliżenie zagadnienia psychiatrii konsultacyjnej. Prezentuje jej definicję, cele i zadania, działalność edukacyjną oraz historię – od starożytności do czasów nowożytnych, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju tej dziedziny w Polsce. Na podstawie dostępnego piśmiennictwa przedstawiono funkcjonowanie psychiatrii konsultacyjnej w poszczególnych krajach; szczególny nacisk położono na zasady szkolenia i edukacji. Ponadto wymieniono wyzwania stojące przed omawianą dyscypliną. Jej rozwój wiąże się z rozwojem medycyny, m.in. w dziedzinie transplantologii, onkologii, pandemii chorób zakaźnych i biomedycyny, więc wraz z postępem medycznym będą się pojawiać nowe psychologiczne i emocjonalne wyzwania, które staną się obszarem działań psychiatrii konsultacyjnej. Omówiono jej wpływ na inne dziedziny medycyny: zgłoszone i przeprowadzone konsultacje psychiatryczne znacząco skracają długość pobytu w szpitalu (istnieje bezpośredni związek między czasem zgłoszenia konsultacji a długością hospitalizacji, pomagają obniżyć koszty opieki medycznej, oferują lepszy dostęp do opieki psychiatrycznej, zwiększają wykrywalność chorób psychicznych, których część może stanowić zagrożenie dla życia, oraz wpływają na jakość życia pacjentów. We wnioskach ujęto pięć głównych zadań psychiatrii konsultacyjnej. Są to: diagnostyczna ocena, identyfikacja barier powrotu do zdrowia, identyfikacja ponownego pogorszenia, krótka psychoterapia skoncentrowana na problemie i leczenie farmakologiczne.

  14. Identification of Plasmodiophora brassicae Wor. isolate suppressing clubroot resistance in ‘Kilaxy’ F1 white cabbage

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Wesołowska Maria

    2014-06-01

    Full Text Available Celem badań była ocena patogeniczności izolatów Plasmodiophora brassicae Wor. pobranych z porażonych kiłą roślin kapusty głowiastej białej pochodzących z różnych rejonów Polski. Oceniano wirulencję siedmiu izolatów tego patogena. Do określenia wirulencji izolatów P. brassicae użyte zostały obiekty wzorcowe, były to materiały hodowlane kapusty głowiastej białej odporne i podatne na kiłę. Nasiona kapusty inokulowano poprzez moczenie ich w zawiesinie zarodników przetrwalnikowych patogena. Ocenę podatności roślin na kiłę prowadzono w oparciu o 9-cio stopniową skalę porażenia korzeni roślin w stadium ośmiotygodniowej rozsady i podczas jesiennego zbioru roślin na polu zainfekowanym P. brassicae. Izolaty pochodzące z Pobiednika i Goźlic były bardziej wirulentne. Izolat P z Pobiednika spowodował porażenie roślin odmiany ‘Kilaxy’ F1 co oznaczało przełamanie cechującej tę odmianę odporności na kiłę. Odmiana ta w stosunku do pozostałych izolatów potwierdziła swoją odporność. Wrażliwa linia HTM charakteryzowała się najwyższym stopniem porażenia. Odnotowano różny poziom wrażliwości na zastosowane izolaty pomiędzy liniami pochodzącymi z mających geny odporności odmian ‘Oregon123’ i ‘Badger Shipper’. Mniej podatna na zastosowane izolaty była linia ‘Oregon123’. Obserwowano wpływ zastosowanych do inokulacji nasion izolatów na reakcję na patogena dojrzałych roślin kapusty na polu kiłowym

  15. Palenie papierosów w ciąży = Cigarette smoking in pregnancy

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Konstancja Pawłowska-Muc

    2016-01-01

    4 Doctoral Candidate at the Department and Clinic of Gynaecology and Gynaecological Endocrinology, School of Health Studies, Medical University of Lublin, Al. Racławickie 23   Adres do korespondencji: mgr piel. Agnieszka Konstancja Pawłowska-Muc Ośrodek Kształcenia Podyplomowego Pielęgniarek i Położnych Radomski Szpital Specjalistyczny im. dr Tytusa Chałubińskiego w Radomiu, ul. Lekarska 4 tel. 48  3615616; fax: 48 3615437 e-mail: agmich@vp.pl   Streszczenie Wprowadzenie. Palenie papierosów jest dużym problemem zdrowotnym i społeczno – ekonomicznym. Stanowi zagrożenie dla rozrodu, przebiegu ciąży i zdrowia dziecka. Cel pracy. Ukazanie problemu palenia papierosów przez kobiety ciężarne na podstawie przeglądu piśmiennictwa.             Skrócony opis stanu wiedzy. W opracowaniu przedstawiono epidemiologię i skalę problemu oraz konsekwencje palenia w okresie ciąży, z uwzględnieniem podziału na przebieg ciąży i zdrowie dziecka. Omówiono też świadomość kobiet odnośnie negatywnych skutków takich zachowań. Podsumowanie. Z przeglądu piśmiennictwa wynika, że palenie papierosów przez kobiety ciężarne nie należy do rzadkości. Skala problemu nie jest łatwa do oceny, gdyż wiele z nich po prostu nie przyznaje się do tego. Negatywne konsekwencje palenia w ciąży są dość liczne i dotyczą zarówno jej przebiegu, jak i stanu noworodka oraz zdrowia dziecka w późniejszym okresie życia. Istnieje potrzeba kształtowania postaw antynikotynowych, zwłaszcza wśród dziewcząt i kobiet w wieku rozrodczym.   Słowa kluczowe: kobieta ciężarna, palenie papierosów w ciąży.                                                                   Summary Introduction. Smoking cigarettes is a major health and social-economical problem. It poses a threat to reproduction, parturition and the health of the baby. Aim. Illustrating the problem of smoking cigarettes by

  16. Determinanty zakresu praktyki pielęgniarskiej w opiece nad pacjentami nieprzytomnymi = Determinants of the scope of nursing practice in the care of unconscious patients

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Barbara Ślusarska

    2015-11-01

      Słowa kluczowe: pacjent nieprzytomny, stan funkcji życiowych, różnorodność symptomatologii, praktyka pielęgniarska.   Keywords: unconscious patient, state of vital functions, variety of symptomatology, nursing practice.   Streszczenie   Wstęp. Sprawowanie opieki pielęgniarskiej nad pacjentem nieprzytomnym to złożony i długotrwały proces. Wymaga znajomości uwarunkowań tego stanu oraz samodzielności pielęgniarki w zakresie działań dostosowanych do potrzeb pacjenta nieprzytomnego. Cel. Określenie zakresu symptomów determinujących opiekę wobec pacjentów nieprzytomnych w Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Materiał i metody. Analizie empirycznej poddano dokumentację szpitalną grupy 101 pacjentów nieprzytomnych, hospitalizowanych w Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii (OAIT w Lublinie w okresie jednego roku. Badania prowadzono metodą retrospektywnej analizy źródłowej dokumentacji medycznej i pielęgniarskiej. Wyniki. Najczęstszą przyczyną stanu nieprzytomności były: urazy (31,68% oraz zaburzenia świadomości w przebiegu choroby podstawowej (26,73% i inne czynniki zewnętrzne (21,78%. W analizowanej grupie 55,45% zachowało pełną wydolność oddechową, u 31,68% była zastosowana intubacja, a w przypadku 12,87% założono rurkę tracheostomijną W zakresie funkcji układu moczowego tj. wydalanie moczu u 83,17% osób było kontrolowane poprzez założony cewnik do pęcherza moczowego, natomiast u 16,83% pacjentów zastosowano pieluchomajtki. W zakresie funkcji wydalania stolca u 62,38% stolec był normalny, u 18,81% wystąpiła biegunka i u 18,81% osób wystąpiły zaparcia. Wnioski. Wyniki badań wykazały zróżnicowany stan zdrowia pacjentów nieprzytomnych, który determinuje przedmiot praktyki pielęgniarskiej. Analiza symptomów zarejestrowanych retrospektywnie wśród pacjentów nieprzytomnych wskazuje na dominację obszarów deficytu samoopieki oraz ryzyka powikłań wynikających z braku aktywno

  17. Używki w ciąży – kofeina = Stimulants in pregnancy – caffeine

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Konstancja Pawłowska-Muc

    2015-06-01

    3 Independent Obstetric Skills Workshop, Medical University of Lublin, ul. Staszica 4/6   Adres do korespondencji: mgr piel. Agnieszka Konstancja Pawłowska-Muc Ośrodek Kształcenia Podyplomowego Pielęgniarek i Położnych Radomski Szpital Specjalistyczny im. dr Tytusa Chałubińskiego w Radomiu, ul. Lekarska 4 tel. 48  3615616; fax: 48 3615437 e-mail: agmich@vp.pl   Używki w ciąży - kofeina Streszczenie Wprowadzenie. Kofeina należy do substancji psychoaktywnych, ogólnodostępnych i najbardziej rozpowszechnionych na całym świecie. Jej wpływ na zdrowie kobiet, przebieg ciąży i rozwój płodu jest od lat przedmiotem wielu dyskusji, sporów i dociekań naukowych. Cel pracy. Przegląd piśmiennictwa na temat wpływu działania kofeiny na organizm kobiety oraz skutków jej spożywania w okresie ciąży i laktacji. Skrócony opis stanu wiedzy. Działanie kofeiny na organizm kobiety oraz jej wpływ na przebieg ciąży i zdrowie dziecka nie zostały dotychczas w pełni poznane. Znajduje się ona w wielu produktach, a to sprawia, że jej całkowite, dzienne spożycie jest trudne do oceny.             Podsumowanie. Z przeglądu piśmiennictwa wynika, że duży odsetek kobiet ciężarnych ma zwyczaj codziennego picia herbaty i/lub kawy z kofeiną. Zakres embriotoksycznego działania tej substancji zależy od jej dawki, częstości spożywania oraz stanu zdrowia kobiety ciężarnej. Stanowiska  autorów, co do stosowania napojów zawierających kofeinę w tym czasie, a także ich skutków, są podzielone. Większość jednak podziela pogląd, iż w ciąży i w okresie laktacji należy ograniczyć, a najlepiej zaniechać, spożywanie takich napojów. Zasadne jest zatem, aby działania promujące i wspierające zdrowy styl życia kobiet w wieku rozrodczym dotyczyły, między innymi, tej kwestii. Słowa kluczowe: kofeina, ciężarna, zdrowie, ciąża, płód.   Stimulants in pregnancy - caffeine Summary Introduction. Caffeine belongs to the group of

  18. Jakość tłumaczenia polskiego i adaptacji kulturowej kwestionariusza PRTEE (Patient–Rated Tennis Elbow Evaluation = Quality of polish translation and cultural adaptation of PRTEE (Patient–Rated Tennis Elbow Evaluation

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Paweł Goguł

    2016-06-01

    3Department of Orthopaedics and Traumatology, Medical University of Lublin       Słowa kluczowe: łokieć tenisisty, terapia tkanek miękkich, tłumaczenie. Key words: tennis elbow, soft tissue therapy, translation.     Streszczenie Wprowadzenie i cel pracy:  Łokieć tenisisty jest częstym schorzeniem, dla którego nie opracowano w języku polskim zwalidowanych kwestionariuszy oceny stopnia zaawansowania. Pierwszym kwestionariuszem stworzonym do oceny łokcia tenisisty jest PRTEE (Patient–Rated Tennis Elbow Evaluation. Narzędzie to jest dostępne w języku angielskim, nie ma oficjalnej polskiej wersji tego kwestionariusza. Celem tego badania była ocena tłumaczenia i adaptacji kulturowej polskiej wersji kwestionariusza PRTEE. Materiał i metody: Jakość tłumaczenia PRTEE na język polski została oceniona za pomocą anonimowej ankiety, przygotowanej na potrzeby badania. Kwestionariusz ankiety liczył 11 pytań i krótką metryczkę. Kwestionariusze zostały wypełnione przez losowo wybrane osoby związane z fizjoterapią. Do analizy zakwalifikowano 67 prawidłowo wypełnionych ankiet.  Wyniki:  62 z 67 ankietowanych (92% stwierdziło iż polska wersja kwestionariusza jest dla nich zrozumiała. Większość ankietowanych (76% oceniła celująco (6 i bardzo dobrze (5 zgodność polskiego kwestionariusza z wersją angielską, a wraz ze wzrostem poziomu znajomości języka angielskiego rosła ocena zgodności tłumaczenia kwestionariusza (rho=0,267; p=0,029. Zdaniem 92% ankietowanych polskie tłumaczenie kwestionariusza PRTEE nie zawiera błędów językowych (p=0,000, χ2=48,493. Wnioski: 1. Polskie tłumaczenie kwestionariusza PRTEE jest wiarygodnym językowo narzędziem do oceny funkcjonowania pacjentów z zespołem „łokcia tenisisty”. 2. Adaptacja kulturowa i polskie tłumaczenie kwestionariusza PRTEE nie zmieniają charakteru treści zawartych w angielskiej wersji kwestionariusza PRTEE. 3. Istnieje konieczność wykorzystania dokonanego t

  19. Opieka prenatalna nad matką dziecka niepełnosprawnego = Prenatal care for the mother of a disabled child

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Lucyna Szefczyk-Polowczyk

    2015-06-01

      Słowa kluczowe: badania prenatalne, matka, ciąża, niepełnosprawność. Key words: prenatal tests, mother, pregnancy, disability.   Streszczenie Wprowadzenie i cel pracy: Dla większości rodziców wykonanie badań prenatalnych wiąże się z poczuciem bezpieczeństwa psychicznego związanego z prawidłowym przebiegiem ciąży. Diagnostyka prenatalna oferuje szerokie spektrum badań możliwych do przeprowadzenia na różnych etapach zaawansowania ciąży w celu wczesnego rozpoznania wad wrodzonych. Matka z rozpoznaną ciążą ryzyka powinna zostać objęta opieką specjalistyczną w ośrodku o najwyższym stopniu referencyjności, wówczas szanse na przeżycie, a nawet wyleczenie płodu wzrastają. Równie ważne jest zaspokojenie potrzeby informacji dotyczącej aspektów medycznych, ale także praktycznych możliwości uzyskania pomocy (psychologicznej, finansowej, dostępu do rehabilitacji itp.. Celem pracy była ocena istoty badań prenatalnych w diagnostyce niepełnosprawności dziecka oraz ocena dostępności do wsparcia psychologicznego i merytorycznego dla matek po otrzymaniu diagnozy. Materiał i metodyka: Badanie zostało przeprowadzone w pierwszym kwartale 2015 roku wśród matek dzieci niepełnosprawnych. Metodą badawczą w niniejszej pracy był sondaż, techniką badawczą-ankieta. Autorskim anonimowym kwestionariuszem ankiety objęto grupę 60 osób. Wyniki: Większość badanych kobiet przyznała, że ciąża była planowana. Niepokój budzi fakt, iż po otrzymaniu diagnozy znacznej grupie kobiet nie udzielono jakiegokolwiek wsparcia psychologicznego oraz nie poinformowano gdzie po porodzie można szukać pomocy związanej z leczeniem oraz rehabilitacją dziecka. Wnioski: W większości przypadków diagnoza o chorobie dziecka uzyskana podczas badania prenatalnego miała wpływ na dalszy przebieg ciąży. Ankietowane kobiety przyznają, iż nie uzyskały wystarczającego/bądź żadnego wsparcia psychologicznego oraz merytorycznego ze strony

  20. Dyskopatia kręgosłupa w odcinku lędźwiowym u 10 - letniego dziecka - opis przypadku = Discopathy of the lumbar spine in a 10 - years old child - case study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Kamila Woźniak

    2015-09-01

    2.Chair and Department of Rehabilitation Medicine, Collegium Medicum in Bydgoszcz, Nicolaus Copernicus University in Toruń, Poland   Streszczenie Dyskopatia lędźwiowa stanowi niezwykle rzadki problem występujący u dzieci i młodzieży. W 1945 roku Wahren przedstawił pierwszy opis dotyczący dyskopatii kręgosłupa w odcinku lędźwiowo - krzyżowym u dziecka. Dyskopatia lędźwiowa w populacji pediatrycznej występuje niezmiernie rzadko, a jeszcze rzadziej wymaga interwencji operacyjnej. Powszechnie uważa się, że czynnikami predysponującymi do występowania dyskopatii w odcinku lędźwiowo - krzyżowym w populacji pediatrycznej są dyscypliny sportowe związane ze zwiększonym ryzykiem urazu lub nadmiernymi obciążeniami kręgosłupa, otyłość, wysoki wzrost, przebyty uraz okolicy lędźwiowo – krzyżowej. Dyskopatia u dzieci i młodzieży wykazuje pewne cechy charakterystyczne różniące ją od dorosłych. W literaturze światowej istnieje wiele prac dotyczących metod postępowania w leczeniu dyskopatii kręgosłupa w populacji pediatrycznej, ale nie ma jednoznacznych wytycznych dotyczących kwalifikacji chorych do leczenia operacyjnego. Autorzy przedstawiają opis przypadku klinicznego: 10 - letniego chłopca operowanego z powodu wypukliny jądra miażdżystego w przestrzeni L5/S1. Leczenie chirurgiczne dyskopatii kręgosłupa w odcinku lędźwiowo - krzyżowym u dzieci i młodzieży jest metodą, uzasadnioną tylko wtedy, gdy leczenie zachowawcze okaże się nieskuteczne. Z drugiej strony w przypadku ewidentnego braku efektywności leczenia zachowawczego, nie należy zbyt długo zwlekać z decyzją o podjęciu leczenia operacyjnego. W populacji pediatrycznej wybór metody leczenia i kwalifikacja do leczenia chirurgicznego musi wynikać każdorazowo z wnikliwej analizy każdego przypadku.   Słowa kluczowe: dyskopatia, odcinek lędźwiowy kręgosłupa, przepuklina krążka międzykręgowego, populacja pediatryczna, fenestracja.   Abstract

  1. Strategie radzenia sobie z bólem pacjentów z przewlekłą chorobą internistyczną = Strategies of coping with pain in patients with chronic internal disease

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Bożena Baczewska

    2017-02-01

      1 Katedra Interny z Zakładem Pielęgniarstwa Internistycznego Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie 2 Katedra Psychoterapii i Psychologii Zdrowia Katolicki Uniwersytet Lubelski im. Jana Pawła II. OTS Lublin 3 Katedra i Zakład Pielęgniarstwa Neurologicznego Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie 4 Katedra Chirurgii i Pielęgniarstwa Chirurgicznego Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie     Streszczenie Wstęp. Ból jest cennym objawem diagnostycznym, jednak w chwili kiedy przybiera charakter przewlekły wpływa negatywnie na każdy aspekt życie człowieka, zarówno biologiczny, psychiczny, jak również nie pozwala na pełnienie dotychczasowych ról społecznych. Ból w chorobach internistycznych jest najczęściej wskaźnikiem zaostrzenia choroby i zmusza do podejmowania działań, których celem jest jego łagodzenie. Działania te określa się jako strategie radzenia sobie z bólem. Celem badań było określenie strategii radzenia sobie z bólem pacjentów z przewlekłą chorobą internistyczną. Materiał i metoda. Badaniami objęto 200 pacjentów chorujących na przewlekłe choroby internistyczne, leczonych w Klinice Gastroenterologii z Pracownią Endoskopową oraz pacjentów Poradni Gastroenterologicznej oraz Reumatologicznej Przyklinicznej Przychodni Specjalistycznej Samodzielnego Szpitala Klinicznego Nr 4 w Lublinie. W badaniach posłużono się standaryzowanymi narzędziami badawczymi. W celach badawczych wykorzystano Kwestionariusz Strategii Radzenia Sobie z Bólem (CSQ, Skala wizualno – analogowa VAS oraz Kwestionariusz Autorski.  Wyniki badań. W badanej grupie wystąpiły wszystkie strategie radzenia sobie z bólem, do najczęściej stosowanych strategii należały modlenie się, zwiększona aktywność behawioralna jak również deklarowanie radzenia sobie. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono istotny związek między nasileniem dolegliwości bólowych, wykszta

  2. Wpływ akceptacji choroby na zachowania zdrowotne pacjentów z marskością wątroby = The impact of the acceptance of the disease on the health behaviors of patients with liver cirrhosis

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ewa Krzyżanowska

    2017-02-01

      1 Katedra Interny z Zakładem Pielęgniarstwa Internistycznego Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie 2 Absolwentka Wydziału Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Lublinie         Streszczenie Cel pracy. Celem pracy było określenie wpływu akceptacji choroby na zachowania zdrowotne pacjentów z marskością wątroby. Materiał i metoda. Badaniami objęto grupę 100 chorych z rozpoznaną marskością wątroby. Badania zostały przeprowadzone od  kwietnia do czerwca 2016 r. w Oddziale Wewnętrznym Gastrologicznym w I Wojskowym Szpitalu Klinicznym oraz w Klinice Gastroenterologii Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 4 w Lublinie. W pracy wykorzystano Skalę Akceptacji Choroby (AIS oraz Inwentarz Zachowań Zdrowotnych Zygfryda Juczyńskiego (IZZ. Wyniki badań. Z badań wynika, że 69% ankietowanych prezentuje średni poziom akceptacji choroby natomiast  wysoki cechuje tylko 12% ankietowanych.19% badanych nie akceptuje choroby. Większy poziom akceptacji choroby występował  w grupie kobiet niż mężczyzn oraz  w grupie badanych mieszkających w mieście. Jednak różnice w ocenie nie były statystycznie istotne. Najwyższe  nasilenie zachowań zdrowotnych odnotowano w kategorii zachowań profilaktycznych, najniższe w kategorii prawidłowych nawyków żywieniowych. Różnice w ocenie również nie były statystycznie istotne. Wnioski. Stwierdzono, że kobiety w większym stopniu niż mężczyźni akceptują swoją chorobę. Czas trwania choroby wpływa na jej akceptację, badani z najkrótszym stażem chorowania łatwiej akceptują chorobę niż badani chorujący dłużej niż 2-3 lata. Zachowania zdrowotne badanych nie są zależne od miejsca ich zamieszkania, jednak wyższy wskaźnik zachowań zdrowotnych obserwuje się u badanych mieszkających w mieście. W badanej grupie wykształcenie determinuje prawidłowe zachowania zdrowotne, im wyższe wykształcenie badanych tym większe nasilenie prawid

  3. Inhibitory proproteinowej konwertazy subtylizyny/keksyny 9 nowym, przełomowym narzędziem terapeutycznym w leczeniu dyslipidemii = Proprotein convertase subtilisin/kexin type 9 inhibitors are a new, groundbreaking therapeutic tool in the treatment of dyslipidemia

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Łukasz Wołowiec

    2016-07-01

    2 Instytut Kultury Fizycznej, Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy       Streszczenie Aktualnie najczęściej stosowaną grupą leków hipolipemizujących są statyny, które skutecznie redukują ryzyko niekorzystnych zdarzeń sercowo-naczyniowych w profilaktyce zarówno pierwotnej, jak i wtórnej. Stosowanie statyn może się jednak wiązać z nietolerancją tej grupy leków i występowaniem działań niepożądanych, których częstość zwiększa się w przypadku terapii skojarzonej z innymi lekami hipolipemizującymi. Ponadto u kilku procent chorych pomimo zastosowania skojarzonej terapii lekami hipolipemizującymi, nie udaje się osiągnąć docelowych wartości stężenia cholesterolu LDL (z ang. low-density lipoprotein – LDL, LDL-C. Nowa grupa leków - inhibitory proproteinowej konwertazy subtylizyny/keksyny 9 (PCSK9, które regulują stężenie receptora dla LDL-C, wydają się być nowym, skutecznym narzędziem terapeutycznym, stosowanym celem osiągnięcia docelowych wartości cholesterolu LDL. Celem pracy było przedstawienie metabolizmu cholesterolu w organizmie człowieka, znaczenia skutecznej terapii zaburzeń gospodarki lipidowej, aktualnego stanu wiedzy na temat białka PCSK9 i jego inhibitorów. Opisano wyniki najważniejszych badań klinicznych z inhibitorami PCSK-9.   Słowa kluczowe: cholesterol, proproteinowa konwertaza białkowa subtylizyna/keksyna typu 9 (PCSK9, inhibitory PCSK9.     Abstract Statins are currently the most frequenly used  group of lipid-lowering drugs. This group of drugs can effectively reduce the risk of adverse cardiovascular diseases in both primary and secondary prevention, however,  their impementation may lead to intolerance and other side effects, the frequency of which increases in the case of a combined therapy with other lipid-lowering drugs. Additionally, in spite of the therapy a litte percenatge of the patients still cannot reach the target

  4. Realizacja „Programu zapobiegania zaburzeniom depresyjnym dla dzieci i młodzieży” w województwie łódzkim

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Justyna Felcenloben

    2015-10-01

    Full Text Available Zaburzenia depresyjne stanowią istotny czynnik ryzyka zachowań samobójczych wśród nastolatków. Wykazano, że u młodocianych pacjentów po próbach samobójczych z rozpoznaną depresją występują określone czynniki ryzyka, w tym trudności szkolne i w relacjach z rówieśnikami. W programach prewencji samobójstw podkreśla się potrzebę wczesnego wykrywania zaburzeń depresyjnych i szybkiego wdrażania odpowiednich strategii terapeutycznych. Prezentowany w artykule „Program zapobiegania zaburzeniom depresyjnym dla dzieci i młodzieży” został opracowany w Departamencie Polityki Zdrowotnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Łódzkiego. Realizowany jest corocznie od 2010 roku przez podmioty wyłaniane w otwartych konkursach ofert. Główne cele Programu to zmniejszenie częstości występowania pełnoobjawowej depresji przez zidentyfikowanie u badanych dzieci czynników predysponujących do jej wystąpienia oraz redukcja tych czynników za sprawą zastosowanej interwencji, czyli uczestnictwa w zajęciach warsztatowych. Za cele szczegółowe autorzy uznali m.in. nabycie pożądanych umiejętności społecznych, nazywania i wyrażania odczuwanych emocji, poznanie technik radzenia sobie ze stresem, poprawę samooceny, a także podniesienie stanu wiedzy dzieci i ich rodzin na temat depresji, metod jej profilaktyki i leczenia, co może być szczególnie przydatne w przypadku pojawienia się lub nawrotu choroby. Analiza efektywności Programu obejmowała lata 2010–2013. Każdego roku Programem obejmowano ponad 0,5% populacji województwa łódzkiego w wieku 11–16 lat, łącznie w ciągu czterech lat przebadano ponad 2% populacji w tej grupie wiekowej. Do warsztatów terapeutycznych zakwalifikowano niemal co drugiego ucznia z ryzykiem depresji (20% nastolatków przebadanych w pierwszym etapie programu, u co piątego dziecka stwierdzono konieczność dalszej diagnostyki bądź terapii w poradni zdrowia

  5. Wpływ głębokiej stymulacji mózgu na funkcje poznawcze i emocjonalne u chorych na epilepsję – przegląd badań

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Potasz-Kulikowska

    2017-08-01

     kwalifikacji pacjentów i późniejszym monitorowaniu ich stanu.

  6. Profilaktyka nowotworów u kobiet w Polsce. Sukces, czy niepowodzenie? Opinie pacjentów, lekarzy i instytucji odpowiedzialnych za stan zdrowia – metaanaliza = Prevention of cancer in women in Poland. Success or failure? Opinions of patients, physicians and institutions responsible for health – meta-analysis

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Witold Kołłątaj

    2016-06-01

    • Celowym wydaje się analiza przyczyn takiego stanu rzeczy, kiedy to opinie świata nauki, wyrażane między innymi w publikacjach naukowych, nie skłaniają Ministerstwa Zdrowia do refleksji lub przynajmniej do wszczęcia polemiki ze środowiskiem naukowym i lekarzami praktykami.     Summary Introduction For many last years, neoplastic diseases have been the second cause of death in Poland. Every year, such diseases are the reasons for almost 100 000 cases of death. The mortality because of neoplasms has got the increasing tendency. The results of cancer treatment in Poland are worse than in many European countries, diagnoses often delayed and the prevention insufficiently effective. In order to improve the health status of Polish population, the expenditures on treatment and prevention have been slightly raised. In Poland, the prevention is coordinated by the National Cancer Control Program. Aim The aim of the study was the assessment of cancer prevention in women in Poland, taking into account opinions of both Polish Ministry of Health, audit institutions, patients and the medical community. Material and methods The material consists of the reports of entities responsible for the implementation of cancer prevention in women, legislative acts, scientific publications evaluating the implementation of the prevention of cancer in women in Poland as well as data from the National Social Audit Program Cancer Prevention. Results and Discussion While the Ministry of Health and the National Health Fund publish data that highlight the achievements, medical community's opinions (expressed as the conclusions of ongoing researches as well as the opinions of patients show a significant disparity between the objectives of prevention programs and their actual implementations. Among mentioned shortcomings there are: educational and organizational negligence (working hours of facilities dealing with the prevention are coinciding with the working hours of women, incorrect

  7. Przyczyny oraz czynniki sprzyjające występowaniu zespołu wypalenia zawodowego wśród lekarzy zatrudnionych w publicznych sektorach opieki zdrowotnej

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Leszek Solecki

    2017-03-01

    Full Text Available Wstęp. Wypalenie zawodowe jest zjawiskiem wystę- pującym coraz częściej wśród pracowników różnych grup zawodowych. Lekarze stanowią grupę bardzo mocno narażoną na ryzyko wystąpienia zespołu wypalenia zawodowego ze względu na charakter wykonywanej pracy. Opis stanu wiedzy. Praca lekarzy i całego personelu nasycona jest czynnikami stresogennymi, które zlokalizowane są w różnych płaszczyznach. Są to cechy osobowościowe, stosunek do pracy oraz struktura i organizacja pracy zawodowej. Wypalenie zawodowe jest procesem długofalowym, w którym kolejne fazy pojawiają się narastająco. Najczęściej wyróżnia się 12 faz. Warunkiem koniecznym dla rozwoju wypalenia zawodowego jest występowanie przewlekłego stresu. Typowymi źródłami stresu występującymi w zawodzie lekarza mogą być: ponoszenie odpowiedzialności za własne działanie, codzienny kontakt z chorobą, wymóg stałej czujności, konieczność kontaktu zarówno z samym chorym jak i jego rodziną, świadomość braku wpływu na losy pacjentów oddziałów opieki paliatywnej, roszczeniowość i niezadowolenie pacjentów, zmianowość, praca w nocy, brak warunków do leczenia (np. złe warunki lokalowe, brak odpowiedniego sprzętu, niedogodności związane z relacjami z personelem szpitala. Podsumowanie. Wypalenie zawodowe można określić jako stan fizycznego, umysłowego i emocjonalnego wyczerpania, który ujawnia się pod postacią chronicznego zmęczenia. Jednocześnie towarzyszy mu negatywna postawa wobec pracy, ludzi i życia, poczucie bezradności oraz beznadziejności położenia. Na wypalenie zawodowe szczególnie narażeni są lekarze, którzy stawiają sobie wysokie cele, są ambitni, dobrze wykonują swoją pracę, pracują pod presją czasu, często na dyżurach trwających wiele godzin.

  8. Impact of meteorological conditions on stability of selected slopes in the Wiśnicz Foothills

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Demczuk Piotr

    2014-12-01

    Full Text Available Wpływ warunków meteorologicznych na kształtowanie się warunków stateczności wybranych zboczy Pogórza Wiśnickiego. Jednym z najważniejszych procesów wpływających na kształtowanie stoków górskich zbudowanych z fl iszu karpackiego są ruchy masowe. Tylko na nielicznych obiektach prowadzono kompleksowe, pogłębione badania mechanizmów inicjacji ruchów osuwiskowych. Badania takowe są czasochłonne, a zadowalające i wiarygodne wyniki osiąga się po co najmniej kilkuletnim okresie pomiarów i analiz. Większość programów badań ogranicza się do krótkich, jednorazowych obserwacji i pomiarów powierzchniowych. Uwaga uczestników tych projektów skupia się na dużych osuwiskach strukturalnych obejmujących swoim zasięgiem głęboko zalegające skały trzeciorzędowe, pomijając płytkie osuwiska zachodzące na granicy zwietrzeliny i skał litych oraz w zasięgu samej zwietrzeliny. Celem pracy było określenie przebiegu zmian warunków stateczności wybranych zboczy związanych ze warunkami meteorologicznych występujących w latach 2008-2013 na obszarze Pogórza Wiśnickiego. Dla potrzeb pracy wykorzystano dane meteorologiczne, tj. temperatura powietrza, wilgotność gleby, prędkość wiatru, sumy opadów i liczba dni z deszczem, pochodzące ze Stacji Naukowej IGiGP UJ w Łazach koło Bochni (Pogórze Wiśnickie. Przeprowadzono terenowe i laboratoryjne badania parametrów geotechnicznych gruntów stanowiących pokrywy stokowe wybranych zboczy osuwiskowych we wsiach Królówka i Łychówo. Wcześniej wspomiane dane meteorologiczne, a także dane dotyczące temperatury, wilgotności względnej powietrza wykorzystano w dalszej części pracy do określenia zmian stanu naprężeń dla dwóch zboczy osuwiskowych. W tym celu zastosowano moduły Slope/W, Vados/W oraz Seep/W stanowiące część pakietu GeoSlope. Wyniki analiz potwierdziły, że stabilność zbocza jest silnie związana z opadami atmosferycznymi, ale wykazały r

  9. Męska depresja – koncepcja, metody pomiaru i związki z zachowaniami samobójczymi

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Jan Chodkiewicz

    2016-03-01

    Full Text Available W artykule przedstawiono koncepcję atypowych objawów depresji występujących u mężczyzn. Ważnym źródłem tej koncepcji były doświadczenia wyniesione z programu diagnozowania i leczenia depresji wprowadzonego na Gotlandii (Szwecja w latach 80. ubiegłego stulecia. Program, skierowany do lekarzy rodzinnych, zmniejszył liczbę zachowań samobójczych wśród kobiet, ale nie wśród mężczyzn. Przyjęto, że jedną z przyczyn takiego stanu rzeczy może być odmienny obraz depresji u obu płci. Różnice między płciami mogą odpowiadać za to, że depresja u mężczyzn znacznie częściej niż u kobiet pozostaje nierozpoznana i nieleczona, co prowadzi do zwiększenia liczby samobójstw. Wśród dominujących objawów depresji u mężczyzn wyróżniono wzrost impulsywności i zachowań agresywnych, nadużywanie substancji psychoaktywnych (alkohol, narkotyki, nikotyna, podejmowanie zachowań ryzykownych (jazda samochodem pod wpływem alkoholu, przypadkowe kontakty seksualne oraz tłumienie emocji. Jako przyczyna występowania atypowej depresji u mężczyzn najczęściej wymieniane jest rygorystyczne podporządkowywanie się tradycyjnym męskim normom kulturowym. Normy te dotyczą odporności, wytrzymałości, konkurowania, opanowania i tłumienia uczuć oraz konieczności zapewnienia bytu rodzinie. W pracy omówiono najbardziej znane metody badania męskiej depresji – Gotland Male Depression Scale (GMDS Rutza, Male Depression Risk Scale (MDRS-22 Rice’a i współpracowników oraz Masculine Depression Scale (MDS Magovcevic i Addisa – a także przedstawiono wyniki badań prowadzonych z użyciem wspomnianych metod. Artykuł kończą refleksje dotyczące dalszych kierunków badań nad problemem męskiej depresji i opis kontrowersji związanych z omawianą koncepcją.

  10. WSPÓŁCZYNNIK REDUKCJI TEMPERATURY W OBLICZENIACH STRAT CIEPŁA DO PRZESTRZENI NIEOGRZEWANYCH PIWNIC

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Karolina KURTZ-ORECKA

    Full Text Available Sukcesywne podnoszenie wymagań oszczędności energii, a także zróżnicowanie warunków otoczenia budynku charakterystyczne dla lokalizacji, wymagają szczegółowego podejścia do obliczeń potrzeb cieplnych budynków nowoprojektowanych, jak i istniejących. Zastosowanie w obliczeniach bilansu zapotrzebowania na energię na potrzeby ogrzewania i wentylacji, stałej zryczałtowanej wartości współczynnika redukcji temperatury wydaje się być podejściem niewłaściwym, z uwagi na brak szczegółowych danych krajowych. W artykule, na przykładzie wyników uzyskanych dla trzech obiektów, przedstawiono zmienność współczynnika redukcji temperatury stropów nad nieogrzewanymi piwnicami, w zależności od izolacyjności termicznej przegród zamykających przestrzeni ogrzewaną i nieogrzewaną oraz warunków środowiska zewnętrznego. Wykazano, że zastosowanie do obliczeń potrzeb cieplnych budynku stałej wartości współczynnika redukcji temperatury wiąże się z przeszacowaniem start ciepła z powierzchni stropu nad nieogrzewanymi piwnicami, co prowadzi do istotnego niedostosowania modelu obliczeniowego budynku w odniesieniu do jego rzeczywistego stanu. Przy projektowaniu budynków przeszacowanie zużycia energii często wiąże się z koniecznością wprowadzania kosztownych rozwiązań pozwalających na dotrzymanie wartości granicznych wskaźnika zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną, stąd poprawność przyjętego modelu obliczeniowego nabiera istotnej wagi. W przypadku budynków istniejących poddawanych procesowi termomodernizacji, szczegółowo wyznaczony współczynnik redukcji temperatury, a za tym straty ciepła, pozwalają na wskazanie oszczędności energii związanej z ociepleniem ścian nieogrzewanych piwnic. Dokładny opis modelu budynku jest również istotny przy rozliczaniu wsparcia finansowego udzielonego na poprawę efektywności energetycznej budynku i raportowaniu z osiągniętego efektu

  11. Używki w ciąży – alcohol = Stimulants in pregnancy – alcohol

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    AGNIESZKA KONSTANCJA PAWŁOWSKA-MUC

    2015-08-01

    Używki w ciąży - alkohol Streszczenie Wprowadzenie. Spożywanie alkoholu kobiety w wieku rozrodczym jest problemem wielu krajów świata. Stwarza ono duże zagrożenie dla ich zdrowia prokreacyjnego, prawidłowego przebiegu ciąży, zdrowia noworodka i dziecka w późniejszym okresie jego życia. Cel pracy. Celem pracy było ukazanie skali problemu oraz skutków spożywania alkoholu przez kobiety w okresie ciąży. Skrócony opis stanu wiedzy. Z przeglądu piśmiennictwa wynika, iż skala problemu jest trudna do oszacowania. Negatywnych skutków jest zdecydowanie więcej niż pozytywnych. Dotychczas nie określono jeszcze bezpiecznej dawki alkoholu dla ciężarnych, a kobiet spożywających napoje alkoholowe w tym czasie jest wciąż za duża. Świadomość konsekwencji takich zachowań nie zawsze idzie w parze z całkowitą rezygnacją z picia alkoholu podczas ciąży. Podsumowanie. Istnieje potrzeba większego niż dotychczas angażowania się pracowników medycznych (lekarzy położników i położnych w działalność nie tylko informacyjną, lecz także edukacyjną i wspierającą.   Słowa kluczowe: alkohol, ciąża, płód, zdrowie.                                             Stimulants in pregnancy - alcohol Abstract Introduction. Alcohol consumption by women in the reproductive period is a current problem in many countries around the world. It poses a great threat to their reproductive health, the correct parturition, the health of the newborn and the child in the later part of its life. Aim. It was the aim of this work to present the scale of the problem as well as the results of women’s alcohol consumption during pregnancy. Brief description of the state of the art. The review of the bibliography indicates that the scale of the problem is hard to assess. Negative effects are much more prevalent than the positive ones. A safe unit dose for pregnant women has not yet been established and the number of women

  12. Analiza przyczyn stresu zawodowego w opinii pielęgniarek = An analysis of the causes of occupational stress in the opinions of nurses

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agata Pietraszek

    2016-09-01

    • Zakład Etyki i Filozofii Człowieka, Katedra Nauk Humanistycznych, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie Adres korespondencyjny: Agata Pietraszek, Katedra Onkologii i Środowiskowej Opieki Zdrowotnej, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie, ul. S. Staszica 4/6, 20-059 Lublin, e mail: agata.pietraszek.umlub@gmail.com   Streszczenie Wstęp. Stres zawodowy występuje wtedy, kiedy pracownicy doświadczają dyskomfortu psychicznego związanego z warunkami bądź wymaganiami pracy, w sytuacji, gdy przekraczają one ich możliwości. Cel badań. Celem badani było poznanie opinii pielęgniarek na temat czynników stresogennych występujących w miejscu pracy. Materiał i metody. Badaniami objęto grupę 278 osób wykonujących zawód pielęgniarki. W badaniach zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z techniką ankiety, z zastosowaniem autorskiego kwestionariusza ankiety. Otrzymane dane poddano analizie statystycznej w oparciu o oprogramowanie komputerowe Statistica 10.0. Wyniki i wnioski. Większość badanych pielęgniarek była usatysfakcjonowana z pracy zawodowej (85%. Nawet 95,6% badanych twierdziło, że zawód pielęgniarki jest stresujący. Dodatkowo 56,1% badanych twierdziło, że jest codziennie narażona na stres zawodowy. Znaczny odsetek respondentów deklarowało radzenie sobie ze stresem w pracy. Czynniki, które wywołują znaczący poziom stresu wśród większości pielęgniarek to niska pensja (43,53%, a także nagłe pogorszenie stanu zdrowia pacjenta i konieczność reanimacji (39,93%. Zmienne, które istotnie różnicują opinie badanego personelu pielęgniarskiego to: wiek, stan cywilny, miejsce zamieszkania, liczba potomstwa, pełnione stanowisko oraz kontakt ze śmiercią i umieraniem pacjentów w codziennej praktyce zawodowej. Słowa kluczowe: stres psychologiczny; pielęgniarki; narażenie zawodowe Abstract Introduction. Occupational stress occurs when workers experience mental discomfort due to

  13. Niewirusowy transfer genów do komórek skóry – wybrane metody = Non-viral gene transfer into skin cells – selected methods

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ewelina Wędrowska

    2016-01-01

    3Department of Pathobiochemistry and Clinical Chemistry, Nicolaus Copernicus University Collegium Medicum, Bydgoszcz, Poland       Streszczenie   Wprowadzenie: Skóra jako największy i najłatwiej dostępny narząd stanowi atrakcyjny cel dla terapii genowej, która od wielu lat budzi ogromne nadzieje środowiska naukowego. Jednakże, próby terapii przeprowadzone z wykorzystaniem wektorów wirusowych wykazały szereg wad i ograniczeń m.in. obserwowano indukcję odpowiedzi immunologicznej, losową integrację transgenu z genomem gospodarza i/lub niską wydajność jego ekspresji. Dlatego, wciąż poszukuje się alternatywnych, skuteczniejszych i jednocześnie bezpieczniejszych metod transferu genów. Atrakcyjnej alternatywy upatruje się w metodach niewirusowych. Cel pracy: Przedstawienie wybranych metod niewirusowego transferu genów wykorzystywanych w terapii genowej chorób skóry. Skrócony opis stanu wiedzy: Terapia genowa chorób skóry obejmuje wykorzystanie wektorów plazmidowych jako nośnika genów terapeutycznych, a także metod ich dostarczania do komórek takich jak: elektroporacja, mikroiniekcja, sonikacja, wykorzystanie nośników lipidowych i polimerów kationowych. Podsumowanie: Niewirusowe metody transferu genów oferują pewne zalety włączając niską toksyczność, brak infekcyjności oraz łatwość i niskie koszty produkcji w porównaniu z technikami wirusowymi. Niewirusowe metody wydają się być obiecującym narzędziem terapii genowej chorób skóry w szczególności nowotworów tego narządu.   Słowa kluczowe: plazmid, transfer genów, skóra, wirus, terapia genowa.     Summary Introduction: Skin, the largest and most accessible organ of the human body is considered as an ideal gene therapy target. However, various types of viral vectors used in classical gene therapy have a number of disadvantages, such as possibility of immune response induction, random integration of inserts into the host genome or low expression efficiency

  14. Frakcja lipidowa i białkowa nasion konopi siewnych (C. sativa L. oraz jej korzystny wpływ na zdrowie człowieka = Lipid and protein fraction of hemp seed (C. sativa L. and its beneficial influence on human health

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Dąbrowski

    2016-09-01

      Abstrakt Wprowadzenie i cel pracy: Konopie siewne wykorzystywane są od tysięcy lat do produkcji włókien oraz oleju z nasion. W ostatnim czasie nasiona tej rośliny wykorzystuje się także do produkcji izolatów i hydrolizatów białek. Celem niniejszej pracy jest opisanie składu frakcji tłuszczowej i białkowej nasion konopi siewnych oraz potencjału zdrowotnego oleju oraz izolatów i hydrolizatów białkowych pochodzących z tego surowca. Skrócony opis stanu wiedzy: Nasiona konopi są bogatym źródłem oleju oraz białka. Skład oleju jest korzystny z żywieniowego punktu widzenia z uwagi na duży udział niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT oraz korzystne proporcje kwasów n-6/n-3. Olej konopny zawiera także duże ilości związków bioaktywnych, takich jak fitosterole, karotenoidy, polifenole i tokoferole. Białko konopi cechuje się dobrym składem aminokwasów oraz jest źródłem bioaktywnych peptydów o działaniu antyoksydacyjnym. Podsumowanie: Ze względu na zawartość oleju o korzystnym składzie kwasów tłuszczowych i wartościowego białka, nasiona konopi powinny być coraz częściej wprowadzane do codziennej diety. Słowa kluczowe: konopie siewne, NNKT, bioaktywne peptydy, tokoferole, fitosterole, polifenole, karotenoidy   Abstract Introduction and purpose: Hemp are used for thousands of years to obtain the fiber and seed oil. Recently, the hemp seeds are also used for the production of protein hydrolysates and isolates. The aim of this study is to describe the composition of the fat and protein fractions. In addition health benefits of the consumption of the oil  and protein hydrolysates and isolates will be described. Brief description of the state of the knoweledge: Hemp seeds are a rich source of oil and protein. The oil composition is beneficial from a nutritional point of view due to the high content of essential fatty acids (EFAs in the optimal ratio of n-6 / n-3. Hemp oil also contains large amounts of a

  15. Ochrona kultury narodowej w koncepcjach współczesnej prawicy narodowej w Polsce

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Grzegorz Radomski

    2016-01-01

    mają być propagowane przez środowiska liberalne i postkomunistyczne. W wypowiedziach publicystów narodowych pojawiają się także akcenty antysemickie. Krytyczna ocena dotyczy też współczesnej polskiej literatury, a zwłaszcza twórczości Czesława Miłosza, Stanisława Barańczaka czy Olgi Tokarczuk. Podobne oceny odnoszone są do prac polskich historyków. Za istotną uznano więc puryfikację kultury narodowej. Wśród środków zaradczych środowiska narodowe proponują: rozwój edukacji historycznej, ochronę dziedzictwa narodowego, rozwój katolicyzmu i promocję kultury narodowej. W tym ostatnim wypadku za niezwykle ważny uznają one branding narodowy. Jego podstawowe składniki to historia, język, architektura, krajobraz, reżim polityczny itp. Polscy narodowcy zapewne zaakceptowaliby opinię sformułowaną przez Michaela Portera. Twierdzi on, iż co prawda nastąpiła globalna homogenizacja, ale podkreślanie odrębności narodowej jest źródłem sukcesu.

  16. Aktywność fizyczna osób z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu C

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Estera Kowalska

    2016-02-01

    Independent Epidemiology Unit, Medical University of Lublin   Słowa kluczowe: wirusowe zapalenie wątroby typu C, aktywność fizyczna, edukacja zdrowotna. Key words: hepatitis C, physical activity, health education.     Streszczenie Wstęp Wirusowe zapalenie wątroby typu C stanowi jeden z głównych problemów zdrowia publicznego ze względu na długi okres bezobjawowy zakażenia wirusem HCV (hepatitis C virus oraz brak skutecznej szczepionki. Cel pracy Celem pracy była ocena poziomu aktywności fizycznej u osób z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu C. Materiał i metody Materiałem wykorzystanym do badań były odpowiedzi na pytania zamknięte zawarte w autorskim kwestionariuszu ankiety. W badaniu wzięło udział 200 osób z potwierdzonym zakażeniem HCV. Wyniki Większość badanych podejmuje aktywność ruchową kilka razy w roku lub też sezonowo. Stwierdzono również, iż w badanej grupie im starszy wiek tym ankietowani rzadziej deklarują podejmowanie form aktywności fizycznej. Ponadto wykazano, iż aktywność fizyczna zmienia się wraz z poziomem wykształcenia. Im wyższy poziom wykształcenia, tym badani częściej podejmują aktywność fizyczną. Wnioski W grupie badanych pacjentów z wirusowym zapaleniem wątroby typu C występuje niska częstotliwość podejmowania aktywności fizycznej. Tylko młodzi ludzie oraz posiadający wyższe wykształcenie deklarują aktywność fizyczną prowadzoną kilka razy w roku.     Abstract Introduction and aim: Hepatitis C is one of the major public health problems due to the long period of asymptomatic infection with HCV and the lack of an effective vaccine. The aim of this study was to evaluate the level of physical activity in patients with chronic hepatitis C. Materials and methods: Material used for the study were responses to closed questions contained in the author's survey interview. The study involved 200 people with confirmed HCV infection. Results: Most of the respondents take

  17. Aktywność fizyczna u młodzieży ponadgimnazjalnej Zespołu Szkół Chemicznych w Bydgoszczy = Physical activity at school youth team Chemical Schools in Bydgoszcz

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Pluta

    2016-07-01

    odpornościowych, adaptacyjnych, a także na prawidłowy przebieg szeregu procesów metabolicznych i hormonalnych. Materiał i metoda. Badaniami objęto liczbę 100 uczniów klas maturalnych Zespołu Szkół Chemicznych w Bydgoszczy. W pracy jako narzędzie badawcze wykorzystano kwestionariusz ankiety własnego autorstwa oraz analizę formularzy sprawozdawczych z przeprowadzonych badań przesiewowych i profilaktycznych badań lekarskich. Cel. Celem niniejszej pracy była ocena aktywności fizycznej u młodzieży ponadgimnazjalnej. Wyniki. Młodzież płci męskiej stanowiła większość w badanej grupie – 54 osoby (54,0%. Badaną młodzież podzielono na dwie grupy wiekowe: 19 lat i 20 lat. Większość stanowili 19 -  latkowie – 59 osób (59,0%.  Wnioski.  Poziom aktywności młodzieży jest niewystarczający. Nieznacznie wyższy poziom  aktywności fizycznej wykazywały dziewczęta z niedoborem masy ciała oraz mieszkańcy wsi. Najniższy poziom aktywności fizycznej prezentowały osoby z nadwagą.

  18. Zachowania zdrowotne kobiet w okresie menopauzalnym = The health behavior of women during menopausal period

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Weber-Rajek

    2016-02-01

      Streszczenie   Wstęp Menopauza to naturalny etap życia każdej kobiety. Zmiany hormonalne zachodzące w organizmie w tym okresie powodują często wiele dolegliwości. Jedną z metod łagodzenia objawów menopauzy jest stosowanie hormonalnej terapii zastępczej, jak również przestrzeganie zachowań sprzyjających zdrowiu. Hormonalna terapia zastępcza łagodzi objawy menopauzy, ale także niesie za sobą pewne zagrożenia, które można minimalizować poprzez zachowania prozdrowotne. Cel badań  Celem badań była ocena zachowań zdrowotnych kobiet w okresie około menopauzalnym. Materiał i Metody W niniejszej pracy przebadano 50 kobiet w przedziale wiekowym 45-63 lata (średnia wieku 52,8 lat, które podzielono na 3 grupy w zależności od występowania objawów menopauzalnych i stosowania hormonalnej terapii zastępczej. Wyniki W badanej grupie kobiet w okresie menopauzalnym wykazano przeciętny poziom zachowań zdrowotnych. W całej badanej grupie najwyższe wyniki uzyskano w kategorii „zachowania profilaktyczne”, najniższe w kategoriach „prawidłowe nawyki żywieniowe” i „praktyki zdrowotne”. Porównując wyniki między grupami nie wykazano różnic istotnych statystycznie.   Summary   Introduction Menopause is a natural stage of life of every woman. The hormonal changes that occur the body often cause a lot of discomfort. One method of alleviating the symptoms of menopause is hormone replacement therapy, as well as the observance of behavior conducive to health. Hormone replacement therapy eases the symptoms of menopause, but also entails certain risks, which can be minimized by health behaviors. The aim of the study The aim of this reaserch was to present health behaviours of women in perimenopausal age. Material and Methods In this reaserch, 50 women in the age range 45-63 years old (average age 52,8 were examined and divided into 3 groups according to their menopausal symptoms and the use of hormonal replacement therapy. Results In

  19. Różnicowanie infekcyjnego zapalenia krążka międzykręgowego i seronegatywnej spondyloartropatii

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Maria Maślińska

    2011-06-01

    Full Text Available Objawy infekcyjnego zapalenia krążka międzykręgowego mogąimitować objawy spondyloartropatii seronegatywnych i wymagaćróżnicowania wśród tych jednostek chorobowych (tab. I. Spondyloartropatieseronegatywne to grupa zapalnych chorób przebiegającychz zajęciem stawów kręgosłupa i stawów obwodowych.Wśród zapaleń kości i szpiku infekcyjne zapalenie krążka międzykręgowegostanowi ok. 2–4% wszystkich przypadków. Poniżejprzedstawiono opis przypadku 18-letniego mężczyzny diagnozowanegoz powodu podejrzenia spondyloartropatii. U pacjentawystępowały: ból kręgosłupa o charakterze zapalnym, bóle stawówobwodowych oraz epizody stanów gorączkowych. Po wykluczeniuspondyloartropatii ostatecznie rozpoznano u pacjentainfekcyjne zapalenie krążka międzykręgowego. Dzięki diagnostycemetodą rezonansu magnetycznego możliwe było postawienie diag -nozy (ryc. 1, 2 oraz ocena skuteczności leczenia (ryc. 3, 4. Niew każdym przypadku infekcyjnego zapalenia krążka międzykręgowegomożliwe jest ustalenie czynnika etiologicznego, wówczasw leczeniu należy uwzględnić potencjalne czynniki ryzyka zakażeniaoraz najczęstsze patogeny, będące przyczyną spondylodiscitis,takie jak Staphylococcus aureus (w 50% przypadków i Escherichiacoli (23%. Brak klinicznej poprawy po 2 tygodniach optymalniecelowanej antybiotykoterapii drogą dożylną byłby wskazaniem doleczenia chirurgicznego.Womawianym przypadku rozpoznanie kliniczne potwierdził dobryefekt terapeutyczny prowadzonej antybiotykoterapii, wobec czegonie było wskazań do leczenia operacyjnego. Opisany przypadekwskazuje również na konieczność szybkiej oceny kręgosłupa pierwmetodąrezonansu magnetycznego u pacjentów z bólem zapalnymkręgosłupa i objawami ogólnymi wobec wątpliwości co do ich etiologiii braku wyjaśnienia ich przyczyny klasycznym zdjęciem radiologicznym.Ponieważ bardziej narażeni na infekcyjne zapaleniekrążka międzykręgowego są chorzy z obni

  20. Podejście psychologiczne w terapii jąkania

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agata Błachnio

    2013-06-01

    Full Text Available Praca omawia różne metody stosowane w terapii jąkania z uwzględnieniem podejścia psychologicznego. Jąkanie jest nie tylko zaburzeniem płynności mówienia, objawy występują bowiem na kilku płaszczyznach: neurofizjologicznej, społecznej i psychologicznej. Terapia jąkania ze względu na złożoność tego zaburzenia wymaga podejścia interdyscy‑ plinarnego, w tym szczególnie koncentracji na radzeniu sobie z emocjami pacjenta i obniżeniu związanych z tym za‑ burzeniem patologicznych reakcji lękowych – logofobii. Celem artykułu jest omówienie metod stosowanych w terapii jąkania oraz ocena ich skuteczności. Główny podział metod zakłada istnienie dwóch podejść: pośrednie i bezpośred‑ nie metody. Metody bezpośrednie oddziałują na akt mowy i mają na celu zmniejszenie niepłynności mowy. Wśród nich można wymienić: rytmizację mówienia, wspomaganie wypowiedzi ruchem ręki czy wydłużenie wypowiedzi. Natomiast metody pośrednie stanowią ich uzupełnienie i koncentrują się na obniżeniu lęku oraz redukcji napięcia po‑ jawiającego się u osoby jąkającej się. Należą do nich różnego rodzaju techniki relaksacyjne, metody oparte na wizu‑ alizacji czy treningi autogenne. Zwracają one uwagę na emocje przeżywane przez osoby jąkające się. Ponadto tech‑ niki takie jak muzykoterapia, psychodrama, hipoterapia, desentyzacja i desensybilizacja są skutecznymi sposobami polepszenia funkcjonowania psychospołecznego osób jąkających się. Prezentowany artykuł ma charakter przeglądo‑ wy, może zatem służyć jako podstawa do opracowania i wdrożenia programów terapeutycznych z udziałem logope‑ dy i psychologa.

  1. Analiza poziomu zgodności ocen dwóch terapeutów manualnych (MT w diagnozie skręcenia miednicy na podstawie wybranych testów manualnych.

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Michał Cichosz

    2015-06-01

      Streszczenie Wstęp Skręcenie (torsja miednicy jest w fizjoterapii oraz medycynie manualnej często stawianym rozpoznaniem opartym głównie na podstawie badania fizykalnego oraz danych z wywiadu pacjenta. Coraz częściej łączy się je i opisuje wspólnie z dysfunkcją stawów krzyżowo- biodrowych (SIJD, której nie towarzyszy ból, jedynie zmiany w przestrzennym funkcjonowaniu kompleksu miedniczego. Cel pracy: Celem niniejszej pracy jest ocena poziomu zgodności ocen dwóch terapeutów manualnych (MT dla wybranych testów diagnostycznych stawów krzyżowo- biodrowych. Materiał badawczy: Badania przeprowadzono na 180 osobowej grupie studentów w wieku między 20 a 30 lat. Wyniki: Największą zgodność szacunków, określaną jako znaczną odnotowano jedynie w przypadku testu ASLR, przy wartości k= 0,62. Pozostałe testy charakteryzowały się niższymi wartościami zgodności. Wnioski: Większość analizowanych testów charakteryzuje się umiarkowana oraz niższą wartością zgodności wyników. Na poziom zgodności ocen ma wpływ typu budowy ciała badanego.   Summary Introduction: The twist (torsion of the pelvis is in physiotherapy and manual medicine based diagnosis is often posed mainly based on physical examination, and data the patient's history. More often they combine them and describes, together with dysfunction of the sacroiliac joints (SIJD, which is not accompanied by pain, only changes in the spatial functioning of pelvic complex. Aim: The  purpose  of  this  study  is  to  assess  the level  of  compliance  reviews  two manual  therapists (MT for  selected  diagnostic  tests  the  sacroiliac  joints. Research material: The research was conducted on 180 members of a group of students aged between 20 and 30 years. Results: The biggest compliance estimates, defined as significant was noted only in the ASLR test, with values of k = 0,62. Other tests were characterized by lower values of conformity. Conclusions: Most of

  2. Występowanie i nasilenie zaburzeń lękowych i depresyjnych u kobiet z rakiem piersi przygotowywanych do leczenia chirurgicznego = Incidence and intensification of anxiety and depressive disorders at women with breast cancer prepared for the surgical treatm

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Łuczyk

    2015-05-01

    2 Department of the Internal Medicine with the Unit of Internal Nursing, Department of Health Sciences, Medical University of Lublin   Streszczenie Wstęp. Rozpoznanie choroby nowotworowej piersi wywiera szczególny wpływ na stan psychiczny kobiety. Jedną z negatywnych reakcji emocjonalnych u kobiet po rozpoznaniu choroby nowotworowej są zaburzenia lękowe, którym mogą towarzyszy zaburzenia depresyjne. Cel pracy. Ocena występowania i nasilenia zaburzeń lękowych i depresyjnych wśród kobiet z rakiem piersi oczekujących na zabieg operacyjny. Materiał i metoda. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego, techniką ankiety z użyciem narzędzi: Szpitalnej Skali Oceny Lęku i Depresji (HADS, Skali wizualno – analogowej zaadoptowanej do oceny lęku, autorskiego kwestionariusza wywiadu. Do badań zakwalifikowano 150 kobiet z rakiem piersi. Wyniki. W grupie chorych z rakiem piersi przygotowywanych do leczenia chirurgicznego u 93 (62,00% osób wystąpiły zaburzenia lękowe, u 24 (19,33% chorych stwierdzono stany graniczne, u 28 kobiet (18,67% nie stwierdzono zaburzeń. Ponad 95% kobiet odczuwało niepokój przed chorobą nowotworową, a 89% badanych deklarowało odczuwanie lęku przed leczeniem chirurgicznym. Stwierdzono występowanie zaburzeń depresyjnych u 24 osób (16,00%, a u 39 (26,00% osób stwierdzono stany graniczne. U 58% (87,00% badanych kobiet nie stwierdzono zaburzeń. Wnioski. U badanych kobiet stwierdzono występowanie zaburzeń lękowych, natomiast w mniejszym stopniu zaobserwowano zaburzenia depresyjne. Prowadzenie badań oceniających występowanie lęku w okresie przedoperacyjnym powinno stać się rutynowym postępowaniem w przygotowaniu chorych do zbiegu operacyjnego. Słowa kluczowe: fobie, zaburzenia lękowe, zaburzenia depresyjne, nowotwory sutka.   Abstract Introduction. Diagnosing cancer of the breast exerts special impact on the mental state of the woman. One of negative emotional reactions at women after diagnosing

  3. Hiperleptynemia u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Pyzik-Janiak

    2011-07-01

    Full Text Available Wstęp: Leptyna jest adipocytokiną o potencjalnie proaterogennych i prozapalnych właściwościach. Jej odkrycie potwierdziło pogląd, że tkanka tłuszczowa nie jest tylko biernym magazynem energii, ale również rezerwuarem hormonów odgrywających ważną rolę w funkcjonowaniu organizmu. Cel pracy: Celem pracy była ocena stężenia leptyny u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu oraz analiza korelacji badanego hormonu z uznanymi czynnikami ryzyka chorób naczyniowych. Materiał i metoda: Do badania zakwalifikowano 72 chorych z udarem niedokrwiennym mózgu. Grupę porównawczą stanowiło 29 pacjentów bez chorób ośrodkowego układu nerwowego (OUN, dobranych do grupy badanej pod względem płci i wieku. U badanych osób oznaczono lipidogram, poziom glukozy, ciśnienie krwi oraz markery otyłości brzusznej: WC (obwód talii, WHR (wskaźnik talia/biodra. U pacjentów oceniono obecność zespo- łu metabolicznego według kryteriów NCEP oraz IDF. Poziom leptyny oznaczono metodą immunoabsorpcji enzymatycznej. U wszystkich pacjentów oceniono CIMT (kompleks intima-media tętnicy szyjnej wewnętrznej oraz obecność blaszek miażdżycowych. Osoby z udarem mózgu zostały poddane ocenie deficytu neurologicznego według skali NIHSS w 1. i 7. dobie hospitalizacji. Wyniki: Istotnie wyższe stężenia leptyny stwierdzono w grupie badanej. Hiperleptynemia występowała istotnie częściej u pacjentów z otyłością brzuszną (p<0,001, pogrubieniem CIMT (p<0,01, obecnością blaszek miażdżycowych (p<0,05 oraz u osób, u których odnotowano zespół metaboliczny (p<0,001. Stwierdzono brak istotnej statystycznie korelacji między wzrostem stężeń leptyny a poziomami glikemii oraz obecnością nadciśnienia tętniczego, nie zaobserwowano również związku stężeń leptyny z poziomami TG oraz HDL-cholesterolu. U pacjentów z wyższą punktacją w skali NIHSS stwierdzono wyższe wartości stężeń leptyny. Wnioski: Podwyższony poziom

  4. A preliminary study in zero anaphora coreference resolution for Polish

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Adam Jan Kaczmarek

    2017-12-01

    pracy wykorzystujemy istniejące narzędzia do rozpoznawania koreferencji dla pozostałych rodzajów wzmianek (tj. nazwy własne, frazy rzeczownikowe oraz zaimki jako źródło częściowych zbiorów wzmianek odnoszących się do tego samego obiektu, a także jako punkt odniesienia dla uzyskanych przez nas wyników. Ocena skupia się nie tylko na poprawności uzyskanych zbiorów wzmianek, bez względu na ich typ, co odzwierciedlają wyniki podane dla standardowych metryk CoNLL-2012, ale także na wartości informacji, która zostaje uzyskana w wyniku rozpoznania koreferencji. W nawiązaniu do założeń anotacji korpusu KPWr, jedynie nazwy własne traktowane są jako wzmianki, które zawierają w sobie wystarczająco szczegółową informację, aby można było powiązać je z obiektami rzeczywistymi. W konsekwencji dostarczamy także ocenę opartą na wartości informacji dla podmiotów domyślnych połączonych relacją koreferencji z nazwami własnymi. Z tą samą motywacją rozpatrujemy jedynie zbiory wzmianek koreferencyjnych zbudowane wokół nazw własnych.

  5. Physical activity level and health-related quality of life (HRQOL in amateur tennis players. Comprehensive evaluation of factors and components of subjective self-assessment of health

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Janusz Kocjan

    2015-06-01

    STRESZCZENIE Wstęp: Rekreacja ruchowa jest formą aktywnego spędzania wolnego czasu. Szybki rozwój nauki i techniki, który dokonał się na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat, oraz następujące w wyniku tego zmiany warunków i sposobów życia ludzi spowodowały, iż coraz więcej osób decyduje się na sedenteryjny tryb wypoczynku. Systematyczna aktywność fizyczna, uważana jest nie tylko jako jeden z kluczowych czynników profilaktyki zdrowia, lecz pozwala również na prawidłowe funkcjonowanie organizmu w wymiarze fizycznym oraz psychicznym. Cel pracy: Celem pracy była ocena poziomu aktywności fizycznej osób amatorsko uprawiających tenis ziemny oraz określenie poziomu ich jakości życia w porównaniu do osób nie prowadzących aktywności sportowej. Zbadano także czy poziom aktywności fizycznej, wiek oraz wartość wskaźnika BMI wpływają na poszczególne wymiary i komponenty zdrowia w obu grupach. Materiał i metody: Badaniem objęto 81 mężczyzn w wieku 18-62 lat (M=46,24; SD=10,43 – uczestników amatorskich turniejów tenisowych. Grupę kontrolną stanowiło 108 mężczyzn w wieku 23-57 lat (M=39,76; SD=7,98, nie prowadzących żadnej aktywności fizycznej oraz nie leczących się na żadną chorobę somatyczną. W badaniu wykorzystano techniki socjometryczne uzupełnione o autorską metryczkę. Poziom aktywności sportowej określono za pomocą kwestionariusza HPA (Habitual Physical Activity natomiast samoocenę zdrowia za pomocą kwestionariusza SF-36 (Short Form Health Survey. Wyniki: Odnotowano istotnie statystycznie wyższą samoocenę samoocenę zdrowia w grupie badanej – w porównaniu z grupą kontrolną. Zaobserwowano dodatnią korelacje między wskaźnikiem sportu i ogólnym wskaźnikiem HPA a czynnikami i komponentami zdrowia wśród mężczyzn uprawiających sport. W odniesieniu do grupy kontrolnej, odnotowano negatywną zależność między wysiłkiem fizycznym w pracy a psychicznym komponentem zdrowia i tworz

  6. Występowanie i nasilenie distresu u pacjentów z nowotworem złośliwym w okresie przygotowania do leczenia chirurgicznego = The occurrence and severity of distress in cancer patients during preparation for surgery

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Łuczyk

    2016-07-01

      Streszczenie Wstęp. Pacjent z rozpoznanym nowotworem złośliwym, który oczekuje na zabieg operacyjny odczuwa różnego rodzaje emocje. Jedną z nich jest distres będący reakcją na zagrożenie związaną z diagnozą zagrażającej życiu choroby oraz koniecznością jej leczenia. Jeżeli distres przekracza możliwości adaptacyjne ustroju może działać szkodliwie na organizm [1].   Cel pracy. Ocena występowania i nasilenia distresu u chorych na nowotwory złośliwe w okresie przygotowania do zabiegu chirurgicznego. Materiał i metoda. Badaniem objęto 101 osób z rozpoznanym nowotworem złośliwym zakwalifikowanych do leczenia chirurgicznego. Do badań wykorzystano autorski kwestionariusz wywiadu oraz Termometr distresu. Wyniki. U ponad połowy pacjentów z rozpoznanym nowotworem złośliwym w okresie przygotowania do zabiegu chirurgicznego występowało niewielkie nasilenie distresu, u części chorych nasilenie distresu było znaczne. U pacjentów z nasilonym poziomem distresu najczęściej wskazywanymi problemami były trudności w pracy i szkole, w relacjach z partnerem oraz poddenerwowanie i zmęczenie. Na występowanie i nasilenie distresu u pacjentów onkologicznych przygotowywanych do zabiegu chirurgicznego nie mają wpływu czynniki społeczno-demograficzne oraz rodzaj rozpoznanego nowotworu.   Słowa kluczowe: nowotwór złośliwy, distres, termometr distresu, leczenie chirurgiczne nowotworów.       Summary Admission. A patient diagnosed with a malignant tumor that is pending surgery feels different kinds of emotions. One of them is the distress that is a reaction to the threat associated with the diagnosis of a life-threatening disease and the need for its treatment. If the distress exceeds the capabilities of the adaptive system can cause harm to the body [1]. Aim of the study. To estimate the prevalence and severity of distress in cancer patients during preparation for surgery. Material and methods. The study involved 101 people

  7. Zmiany w stawie szczytowo-obrotowym u chorych na reumatoidalne zapalenie stawów – badanie obserwacyjne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Raczkiewicz

    2010-10-01

    Full Text Available Wstęp: Zmiany zapalne w kręgosłupie szyjnym występują u 25–80% chorych na reumatoidalne zapalenie stawów (RZS. W większościbadań podkreśla się brak związku między zgłaszanymi dolegliwościamia zmianami radiologicznymi w kręgosłupie. Cel pracy: Ocena postępu zmian w stawie szczytowo-obrotowymu chorych na RZS oraz próba znalezienia związku między zgłaszanymiobjawami ze strony kręgosłupa a progresją zmian radiologicznych. Materiały i metody: Do badania zakwalifikowano 100 chorych naRZS. Chorych oceniano na początku badania i po upływie 5 lat.Na pierwsze badanie składało się wypełnienie 7-punktowegokwestionariusza dotyczącego objawów bólowych lub sugerującychmielopatię, badanie przez lekarza neurologa oraz czynnościowezdjęcia kręgosłupa szyjnego uzupełnione o wynik badaniatomografii komputerowej i/lub rezonansu magnetycznego tegoodcinka. Po 5 latach ponownie przeprowadzono badanie kwestionariuszowe,badanie neurologiczne i zdjęcia radiologiczne. Wyniki: U połowy chorych stwierdzono obecność zmian w stawieszczytowo-obrotowym na początku badania. Nie znaleziono korelacjitych zmian z subiektywnymi objawami. Ponownemu badaniu poddano47 chorych. Progresję zmian radiologicznych stwierdzonou 23,4% z nich (u 10,6% pogorszenie, a u 12,8% nowe zmiany. U chorychz progresją zmian stwierdzono utrzymującą się wysoką aktywnośćchoroby w porównaniu z chorymi, którzy nie wykazywaliprogresji, i częściej stwierdzano u nich zmiany radiologiczne odpowiadająceIII lub IV okresowi wg Steinbrockera (p < 0,05. U chorychz progresją zmian obserwowano tendencję do wyższej punktacji w drugim badaniu kwestionariuszowym w porównaniu z chorymizaliczonymi do grupy bez progresji (p = 0,09. Wnioski: Ryzyko progresji zmian w stawie szczytowo-obrotowymjest większe u chorych z utrzymującą się wysoką aktywnością choroby.Powtórne badanie kwestionariuszowe subiektywnych objawówmoże być wskazówką do powtórzenia bada

  8. Ekspresja kinazy Jak3 i aktywacja białka Stat3 u chorych na reumatoidalne zapalenie stawów i spondyloartropatie zapalne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Andrzej Steciwko

    2010-08-01

    Full Text Available Wstęp: Układ przekaźnikowy Jak/Stat (kinaza tyrozynowaJanus/sygnał transdukcji i aktywacji transkrypcji jest wykorzystywanyprzez wiele cytokin, czynników wzrostu i hormonów regulującychmechanizmy transkrypcji genów oraz aktywacji, proliferacji,różnicowania i apoptozy komórek. Wyniki dotychczasowych badańwskazują, że kinaza Jak3 odgrywa istotną rolę w patogeneziereumatoidalnego zapalenia stawów (RZS. Cel pracy: Ocena ekspresji Jak3 oraz aktywacji Stat3 w leukocytachkrwi obwodowej (LKO i komórkach płynu stawowego (KPSu chorych na RZS i spondyloartropatie zapalne (SpaZ oraz analizazwiązku badanych parametrów ze wskaźnikami aktywności chorobyużywanymi w praktyce klinicznej. Ponadto analizie poddanozależności między ekspresją Jak3 a aktywacją Stat3. Materiał i metody: Do badania zakwalifikowano 19 chorych na RZSoraz 22 chorych na SpaZ (zesztywniające zapalenie stawów, łuszczycowezapalenie stawów, spondyloartropatia niezróżnico wana.Grupę kontrolną stanowiły 23 zdrowe osoby. W badanych grupachw LKO metodą immunocytochemiczną oznaczono ekspresję kinazyJak3 i aktywację białka Stat3. Tą samą metodą oznaczono ekspresjęJak3 i aktywację Stat3 u 11 chorych na RZS i u 12 chorych na SpaZw KPS. U chorych zostały oznaczone warto ści parametrów stanuzapalnego oraz wskaźników aktywności choroby DAS28 i BASDAI.Wykonano rentgenogramy stawów zajętych procesem chorobowym. Wyniki: Ekspresja Jak3 oraz aktywacja Stat3 były znacząco wyższeu chorych na RZS i SpaZ w porównaniu z grupą kontrolną. War to -ści te były wyższe w KPS niż w LKO. U chorych na RZS zaobserwowanododatnią korelację między aktywnością Stat3 w KPSa wartością CRP. Nie wykazano korelacji między ekspresją Jak3a aktywacją Stat3. Wnioski: Funkcja Jak3 i Stat3 jest związana z procesem immunolo -gicznym w przebiegu RZS i SpaZ. Wydaje się, że zablokowanie ichfunkcji może stanowić cel terapeutyczny w obydwu grupach chorych.

  9. Skuteczność montelukastu w ambulatoryjnym leczeniu astmy oskrzelowej u pacjentów powyżej 15. roku życia w warunkach codziennej praktyki lekarskiej (real life study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Izabela Kupryś‑Lipińska

    2012-12-01

    Full Text Available Astma oskrzelowa jest chorobą o podłożu zapalnym, dlatego leki o właściwościach przeciwzapalnych stanowią podstawę w terapii tej choroby. Takie działanie wykazują leki antyleukotrienowe. Leki te są rekomendowane przez ekspertów GINA w monoterapii alternatywnie do niskich dawek wGKS w 2. stopniu intensywności terapii lub jako terapia dodana do wGKS w wyższych stopniach intensywności leczenia astmy. Celem obecnego badania obserwacyjnego była ocena skuteczności montelukastu w warunkach codziennej praktyki lekarskiej u pacjentów ambulatoryjnych w wieku 15 lat i więcej, leczonych w Polsce z powodu przewlekłej astmy oskrzelowej. Do bada‑ nia włączono 11 250 pacjentów, u których lekarze z przyczyn medycznych niezależnych od udziału pacjenta w obserwacji włączyli montelukast w ostatnim miesiącu przed rozpoczęciem obserwacji. Dane były zbierane od pacjentów przez ich lekarzy prowadzących w ramach dwóch rutynowych wizyt lekarskich przeprowadzonych średnio w odstępnie 8 tygodni. Zastosowano jednolite, specjalnie przygotowane dla potrzeb badania kwestiona‑ riusze. średnia wieku uczestników badania wyniosła 36,79±15,62 roku (przedział od 15 do 90 lat. Kobiety sta‑ nowiły 52,09% respondentów. W chwili włączenia do obserwacji czas trwania astmy najczęściej wynosił między 2 a 5 lat. W 83,39% przypadków astma miała charakter atopowy. Przyczyną włączenia montelukastu u większo‑ ści pacjentów (58,74% była niedostateczna kontrola choroby, w 47,99% lekarze włączyli lek z powodu objawów astmy prowokowanych wysiłkiem, a w 40,85% wskazywali na istotny wpływ na decyzję współwystępowania aler‑ gicznego nieżytu nosa. W 11,35% przypadków montelukast stosowano w monoterapii, a u 87,6% badanych jako lek dodany do wziewnych glikokortykosteroidów. W ciągu 8 tygodni obserwacji istotnie wzrosła liczba pacjen‑ tów z całkowitą bieżącą kontrolą astmy z 8,22% (695 podczas pierwszej wizyty do

  10. Piezogeniczne guzki stóp u aktywnych fizycznie dzieci

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Brzeziński

    2009-03-01

    Full Text Available Skóra stóp sportowców narażona jest na stałe działanie niekorzystnych czynników zewnętrznych, które mogą przyczyniać się do rozwoju schorzeń w jej obrębie. Dosyć często spotykaną jednostką chorobową są piezogeniczne guzki stóp (PN. To przepukliny tłuszczowe, wpuklające się do skóry. Występują u 10-20% społeczeństwa, jako bolesne lub asymptomatyczne grudki lub guzki. Bolesne PN częściej stwierdza się u kobiet niż u mężczyzn. Wśród sportowców głównie spotykane są u maratończyków, siatkarzy. Uraz może zapoczątkować powstanie charakterystycznych guzków. Zmiany występują jako grudki bądź guzki zlokalizowane wzdłuż powierzchni podeszwowej stóp. PN ujawniają się zwykle w okolicy pięty, w momencie gdy pacjent stoi, w pozycji horyzontalnej zanikają. Mogą dotyczyć jednej lub obu stóp. Z reguły są to zmiany mnogie. Nierzadko pacjent odczuwa ból podczas stania czy chodzenia. W przypadku zmian bolesnych nie ma skutecznych metod leczenia. Cel pracy: Celem pracy była ocena występowania PN u aktywnych fizycznie dzieci. Materiał i metody: Badaniem objęto 107 dzieci (dziewczynek i chłopców w średnim wieku 14,5 roku, trenujących koszykówkę, siatkówkę i piłkę nożną, oraz 50 dzieci (dziewczynek i chłopców średnio w wieku 9,5 roku, nieuprawiających aktywnie sportu, stanowiących grupę kontrolną. W grupie sportowców chłopcy stanowili 56,07%, a dziewczynki 43,93%; w grupie kontrolnej odpowiednio 76% i 24% badanych. Wyniki: Występowanie PN stwierdzono u 22,43% sportowców (24 dzieci i u 10% (5 dzieci w grupie kontrolnej. W grupie sportowców w 95,83% zmiany obejmowały okolicę pięty. Również w grupie kontrolnej zmiany skórne w 80% zlokalizowane były na piętach. PN odnotowywano najczęściej u siatkarzy (53,13%i w 91,67% dotyczyły obu stóp. Dolegliwości bólowe zgłaszał tylko jeden chłopiec – sportowiec. Wśród sportowców wywiad w kierunku chorób tkanki łącznej by

  11. Brak związku polimorfizmu –590 C/T genu IL-4 oraz –1082 A/G genu IL-10 z rozwojem atopowego zapalenia skóry

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Sysa-Jędrzejowska

    2010-09-01

    Full Text Available Wprowadzenie: Atopowe zapalenie skóry (AZS jest przewlekłą,zapalną dermatozą, często współistniejącą z innymi chorobami atopowymi,takimi jak astma, alergiczny nieżyt nosa bądź spojówek. Wśródwielu czynników etiopatogenetycznych podłoże genetyczne, obejmującepolimorfizmy i mutacje w genach kodujących białka zaangażowanew prawidłową budowę bariery naskórkowej oraz odpowiedź immunologiczną,jest przedmiotem wielu prac badawczych. W patogenezieAZS szczególną rolę przypisuje się cytokinom Th2-zależnym, w tyminterleukinom 4 i 10 (IL-4 i IL-10. Cel pracy: Ocena polimorfizmów regionu promotorowego –590 C/Tgenu IL-4 oraz 1082 A/G genu IL-10 u pacjentów z AZS zamieszkującychteren województwa łódzkiego. Materiał i metodyka: Grupę badawczą stanowiło 163 chorych na AZS,u których rozpoznanie choroby ustalono na podstawie kryteriów Hanifinai Rajki, natomiast grupę kontrolną 204 zdrowych wolontariuszy.Nasilenie procesu chorobowego u wszystkich chorych oceniono przyużyciu skali Rajki i Langelanda. Analizę wariantów polimorficznychw regionie promotorowym genów IL-4 i IL-10 przeprowadzono metodąRFLP-PCR z wykorzystaniem enzymów restrykcyjnych do wykrywaniazmian w sekwencji DNA. Wyniki: Nie wykazano istotnych statystycznie różnic w rozkładziegenotypów polimorfizmów –590 C/T dla IL-4 oraz –1082 A/G genuIL-10 między grupą pacjentów a grupą kontrolną (p > 0,05 dla wszystkichporównań. W badanych polimorfizmach genów kodujących IL-4i IL-10 rozkład genotypów nie różnił się statystycznie istotnie w grupiepacjentów mających łagodny przebieg AZS od chorych z AZS o umiarkowanymi ciężkim przebiegu. Nie stwierdzono (p > 0,05 równieżzwiązku między badanymi polimorfizmami genów IL-4 i IL-10 a wczesnymzachorowaniem na astmę. Wnioski: Brak pozytywnej korelacji między obecnością polimorfizmówgenów IL-4 oraz IL-10 a rozwojem AZS w badanej grupie chorychmoże świadczyć o odmienno

  12. Podstawy immunopatogenetyczne i doświadczenia kliniczne zastosowania leków biologicznych w terapii przewlekłych kłębuszkowych zapaleń nerek u dzieci

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Lidia Hyla-Klekot

    2010-12-01

    Full Text Available Zespół nerczycowy u dzieci, rozwijający się najczęściej na podłożu zmian minimalnych, ogniskowego szkliwienia kłębuszków nerkowych bądź w przebiegu chorób układowych, jest następstwem dysfunkcji układu immunologicznego. Pośrednim tego dowodem jest ustępowanie klinicznych i laboratoryjnych objawów choroby pod wpływem steroidów nadnerczowych oraz leków immunosupresyjnych. Występowanie steroidoopornych, alkiloopornych, a także steroido- i cyklosporynozależnych przypadków stwarza konieczność poszukiwania nowych form terapii. Dużą nadzieję wiąże się z grupą leków określanych mianem leków biologicznych. Ich działanie jest precyzyjnie ukierunkowane na wybrane ogniwa układu immunologicznego, zaangażowane w etiopatogenezę pierwotnych i wtórnych glomerulopatii. W nefrologii dziecięcej do chwili obecnej znalazł zastosowanie jedynie rytuksymab – chimeryczne przeciwciało monoklonalne przeciw antygenowi CD20 limfocytów B. Lek ten wywołuje deplecję limfocytów B, a w efekcie hamuje syntezę hipotetycznych czynników przepuszczalności białka czy też produkcję patologicznych autoprzeciwciał. Stosowanie rytuksymabu u dzieci uznawane jest za „terapię ratunkową”, dopuszczoną jedynie w przypadkach niepowodzenia innych form leczenia. Wskazania obejmują: steroidooporny zespół nerczycowy na podłożu FSGS, MCNS, nefropatie w przebiegu tocznia trzewnego, nawrót FSGS w nerce przeszczepionej. Pomimo zadowalających wyników leczenia biologicznego, raportowanych przez większość autorów, nie w pełni zrozumiały i przewidywalny jest zakres zaburzeń w układzie immunologicznym, indukowany jego podaniem. Wywoływanie i podtrzymywanie remisji zespołu nerczycowego nie pozostaje w prostej zależności ze stopniem i czasem trwania deplecji limfocytów B, a powodzenie leczenia bywa zależne od aktywności choroby, nasilenia białkomoczu i stosowanego uprzednio leczenia immunosupresyjnego. Pełna ocena

  13. Rola „Kodeksu etyki zawodowych księgowych IFAC” w opinii praktyków i studentów. Wyniki wstępnych badań

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Rzepka

    2018-03-01

    Full Text Available Celem artykułu jest ocena postrzegania Kodeksu etyki zawodowych księgowych IFAC przez osoby zwią- zane z rachunkowością oraz jego roli, a także zmian w tym zakresie wraz z przyrostem doświadczenia zawodowego. Autorzy formułują hipotezę, że Kodeks postrzegany jest jako użyteczne narzędzie, które w pozytywny sposób wpływa na pełnienie obowiązków przez zawodowych księgowych. Autorzy ocze- kują, że wraz ze wzrostem doświadczenia zawodowego, a zatem rangi zajmowanych stanowisk, zwiększa się także znaczenie Kodeksu. W badaniu uczestniczyło łącznie 301 respondentów: 74 członków oddziału krakowskiego Stowarzyszenia Księgowych w Polsce (SKwP oraz 227 studentów, realizujących studia wyższe z zakresu rachunkowości na Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie. Stwierdzono istotny wpływ doświadczenia zawodowego respondentów na postrzeganie Kodeksu oraz jego użyteczności. Stu- denci traktują Kodeks jako ważny, choć biorąc pod uwagę deklarowaną znikomą styczność z nim, wynika to raczej z intuicji niż ze znajomości zapisów. Brak doświadczenia zawodowego powoduje niemożność oceny jego użyteczności. Korzystanie z Kodeksu potwierdzają praktycy, toteż wyrażane przez nich opinie można uznać za oparte na merytorycznych przesłankach. Równocześnie dominuje wśród nich przekonanie o niedostatecznej znajomości tego dokumentu w środowisku zawodowym. Opinie na temat przydatności Kodeksu w procesie sprawozdawczości finansowej wśród praktyków są podzielone, przeczące dominują u osób o średnim i wyższym poziomie doświadczenia zawodowego. The aim of the article is to assess the perception of IFAC's Code of Ethics for Professional Accountants and its role, as well as changes in this perception depending on the level of professional experience. The authors expect that the Code is perceived as a tool that positively affects the ethical attitude of account- ants and their professional duties. The

  14. Nietrzeźwość a ryzyko zgonu w wypadku komunikacyjnym = Insobriety and the risk of death in traffic accident

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Dorota Lasota

    2015-06-01

    2 Zakład Medycyny Sądowej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego   Autor do korespondencji: mgr Dorota Lasota Katedra i Zakład Farmakologii Doświadczalnej i Klinicznej WUM Banacha 1b, 02-097 Warszawa e-mail: dorota.lasota@wum.edu.pl   Streszczenie   Wprowadzenie. Wypadki komunikacyjne są istotnym problemem cywilizacyjnym, a także medycznym i społecznym. Ponadto są dominującą przyczyną urazów, których skutki mogą prowadzić do trwałego uszczerbku na zdrowiu, a nawet śmierci. Czynnikiem w sposób istotny wpływającym na wzrost ryzyka wypadków komunikacyjnych jest nietrzeźwość. Cel pracy. Analiza stanu trzeźwości i jej wpływu na śmiertelność ofiar wypadków komunikacyjnych. Materiał i metoda. Dane uzyskano z Zakładu Medycyny Sądowej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Analizą objęto dane z lat 2009-2013. Grupę badaną stanowiły ofiary wypadków komunikacyjnych. W analizie uwzględniono wiek, płeć, wyjściową przyczynę zgonu, wynik badania sekcyjnego oraz stężenie alkoholu etylowego w materiale biologicznym. Wyniki. Liczba ofiar wypadków komunikacyjnych w badanym czasie miała tendencję malejącą. Najliczniejszą grupę ofiar wypadków komunikacyjnych spośród wszystkich kategorii stanowili piesi. U nietrzeźwych pieszych, odnotowano istotnie wyższe stężenia alkoholu w porównaniu do innych  nietrzeźwych ofiar wypadków komunikacyjnych. W analizowanym materiale stwierdzono ponadto zależność między stężeniem alkoholu a wiekiem i płcią nietrzeźwych ofiar wypadków komunikacyjnych. Wnioski. Nietrzeźwość uczestników ruchu drogowego to jeden z najistotniejszych czynników ryzyka wypadków komunikacyjnych ze skutkiem śmiertelnym. Wiele uwagi poświęca się nietrzeźwości kierowców, tymczasem równie istotnym problemem okazuje się być nietrzeźwość pieszych, na co wskazują wyniki przeprowadzonej analizy. Nie tylko więc nietrzeźwi kierowcy, ale również nietrzeźwi piesi stwarzają potencjalne

  15. Składniki mineralne w orzechach występujących w składzie „mieszanek studenckich” = Minerals in nuts which are components of „Trail Mix”

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Natalia Mikołajczak

    2016-09-01

    Wydział Nauki o Żywności, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie   Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Katedra Przetwórstwa i Chemii Surowców Roślinnych Pl. Cieszyński 1, 10-726 Olsztyn e-mail: natalia.mikolajczak@uwm.edu.pl   Streszczenie   Wprowadzenie i cel pracy: Orzechy stanowią cenną grupę żywności pod względem wartości żywieniowej, dlatego też są jednym z głównych składników wykorzystywanych w produkcji mieszanek studenckich. Obecność orzechów w codziennej diecie konsumenta ma pozytywny wpływ na organizm poprzez redukcję poziomu cholesterolu we krwi, przeciwdziałanie nowotworom i cukrzycy czy również wspomaganie utraty masy ciała. Wszystkie te korzyści wynikają ze składu chemicznego orzechów i obecności w nich wielu wartościowych składników odżywczych, w szczególności składników mineralnych. Celem pracy był przegląd aktualnego piśmiennictwa na temat zawartości poszczególnych składników mineralnych w orzechach, będących składnikami tradycyjnych mieszanek studenckich, czyli laskowych, włoskich, arachidowych, nerkowcach oraz migdałach. Skrócony opis stanu wiedzy: Orzechy to cenne źródło składników mineralnych, zarówno mikro, jak i makroelementów. Przede wszystkim, orzechy laskowe, włoskie, arachidowe oraz migdały dostarczają znacznych ilości potasu, którego zawartość w 100 g surowca odnotowuje się na poziomie wyższym niż 500 mg. Z kolei zawartość fosforu obecna jest na zbliżonym poziomie jedynie w migdałach. Mikroelementy takie jak żelazo, miedź, cynk i mangan występują we wszystkich orzechach w ilości 5-10 mg/100 g. Podsumowanie: Zebrane dane literaturowe potwierdzają fakt, że analizowane rodzaje orzechów są cennym źródłem zarówno mikro, jak i makroelementów. Są one bogactwem potasu, fosforu, magnezu oraz wapnia. Ponadto, dostarczają także znacznych ilości żelaza, cynku oraz manganu.   Słowa kluczowe: składniki mineralne, orzechy laskowe, orzechy

  16. Negatywna seksualność jako bierna postawa społeczna

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Marta Płonecka

    2017-06-01

    sexually positive life attitude, which means a life of acceptance of oneself and others and creation of a nonviolent space, enables universal self-acceptance and self-development. It is also a proactive social attitude because it requires intellectual and political involvement in regard to emerging reality. I believe that positive sexuality supported by positive sex-ed and social involvement is a very important element of resistance against power relations.    Negatywna seksualność jako bierna postawa społeczna Negatywna seksualność to seksualność, która nie składa się na poczucie tożsamości i samoakceptacji. Jest obarczona wstydem, poczuciem winy i zagrożenia. W polskim społeczeństwie panuje atmosfera negatywnej seksualności. Brak jest tolerancji dla różnorodności i wolności seksualnej rozumianej jako swobodna ekspresja siebie. Jest to sytuacja, która zagraża dobrostanowi psychicznemu. Deprecjonowanie i normatywizowanie ludzkiej seksualności jest uwikłane w relacje władzy, które petryfikują dany stan społeczny. Prowadzi to do totalitarnego zagospodarowania naszej seksualności i utrzymywania tego stanu dzięki psychicznym mechanizmom ulegania władzy totalitarnej. By pokazać te procesy, przywołuję myślicieli i myślicielki takie jak Michel Foucault, Erich Fromm, Theodor Adorno, Wilhelm Reich i Karen Horney. Taka rzeczywistość jest też rezultatem procesów społecznych, które ją ukształtowały. Miały na to wpływ procesy związane z władzą i kulturą. Negatywne wzorce są obecne w naszej kulturze od dawna. Polską kulturę analizuję przez pryzmat kina polskiego epoki PRL-u. Kultywowanie tych negatywnych norm społecznych to bierna postawa społeczna. Pokazuję alternatywy dla atmosfery negatywnej seksualności. Opisuję ruch pozytywnej seksualności i jego zalety dla zdrowia psychicznego jednostki i społeczeństwa. Poddaję w wątpliwość możliwość popularyzowania teorii queer w Polsce. Pokazuję pewne uniwersalne strategie

  17. Numerical Simulation of Stress-Relief Effects of Protective Layer Extraction / Symulacja numeryczna skutków odprężenia warstwy zabezpieczającej w trakcie jej wybierania

    Science.gov (United States)

    Tian-Rang, Jia; Zi-Min, Zhang; Chun-An, Tang; Yong-Jun, Zhang

    2013-06-01

    with the stress-relief effects in field. Badania terenowe oraz modelowanie w warunkach laboratoryjnych skutków odprężenia warstwy zabezpieczającej w trakcie wydobycia są niezwykle czasochłonne i skomplikowane. Uwzględniając niejednorodność skał i wykorzystując dane geologiczne i o obecności gazów w kopalni Pindingshan 5, opracowano model numeryczny pękania skał w układzie gaz-ciało stałe w oparciu o analizę układu RFPA-Gaz. Model wykorzystano do symulacji zmian naprężeń, odkształceń stropu i spągu, propagacji pęknięć, przemieszczeń w pokładach zabezpieczonych, zmian w przepuszczalności gazów oraz migracji gazów w trakcie wybierania warstwy zabezpieczającej. Wyniki symulacji odwzorowują zmiany naprężeń, odkształceń stropu i spągu, propagacji pęknięć w trakcie wybierania warstwy ochronnej. Ruchy warstw górotworu scharakteryzowano poprzez analizę trzech stref nadkładu i dwóch stref lezących poniżej: w warstwach nadkładu: strefy zawału, strefy spękań oraz strefy osiadania (przemieszczenia w kierunku pionowym), w warstwach leżących poniżej: strefy odkształcenia i pękania spągu, oraz strefy odkształceń elastyczno- plastycznych w kierunku pionowym. Wykazano, że odprężanie miało miejsce w pokładzie zabezpieczającym, co prowadziło do powstania przemieszczeń pionowych oraz poziomych, zanotowano także znaczny wzrost przepuszczalności gazów, desorpcji gazów oraz ich transportu. Z tych względów zagrożenie wybuchem w pokładzie ochronnym zostało wyeliminowane. Całościowa analiza zmian stanu naprężenia, charakterystyki odkształceń i rozkładu pęknięć w pokładzie węgla przeprowadzona została dla czterech stref przecieku gazów, wydzielonych w oparciu zmiany natężenia wypływu gazów, ciśnienia gazów oraz przepuszczalności w odniesieniu do natężenia przepływu gazu w spągu w warstwie ochronnej. Te cztery strefy odpowiadały czterem strefom w których zanotowano odmienne stany napr

  18. Problematyka prywatności przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych osobom starszym – wybrane aspekty prawne = Privacy issues in the provision of health services for the elderly – selected legal aspects

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Iwona Wrześniewska-Wal

    2015-06-01

    2Zakład Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego   Adres do korespondencji: Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego 01 - 826 Warszawa; ul. Kleczewska 61/63; tel. 22 56-01-140   Streszczenie: O zawodzie lekarza można powiedzieć, że ma charakter humanistyczny, bo u jego podstaw leży życie i zdrowie człowieka, oraz respektowanie tej szczególnej wartości, jaką jest godność. Z godnością związane są wszelkie regulacje prawne, które chronią prywatność pacjentów. Są to przepisy odnoszące się do  intymności, tajemnicy zawodowej oraz ochrony dokumentacji medycznej.  Każdy pacjent ma prawo do poszanowania intymności i godności, w szczególności w czasie udzielania mu świadczeń zdrowotnych. Obowiązkiem lekarza jest troska by pozostały personel medyczny przestrzegał tych zasad. Intymność pacjenta, odnieść należy do wszelkich uczuć i działań nie tylko związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych. Na tak pojmowaną intymność składa się dbanie o dobro pacjenta, szacunek dla pacjenta, zrozumienie jego sytuacji. Jednym z elementów tych praw jest również możliwość kontaktu pacjenta z innymi osobami, towarzyszenia osoby bliskiej przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych oraz sprawowania przez tą osobę opieki nad pacjentem. Szczegóły dotyczące tych kontaktów określa regulamin szpitala bądź oddziału. Z prawem do prywatności łączą się gwarancje ochrony danych osobowych. Dane dotyczące stanu zdrowia pacjenta chronioną są w dwóch płaszczyznach. Chodzi tu o przepisy dotyczące prawa pacjenta do tajemnicy informacji z nim związanych oraz przepisy dotyczące ochrony dokumentacji medycznej. Tajemnica zawodowa obejmuje wszelkie informacje związane z pacjentem a uzyskane w związku z wykonywaniem zawodu medycznego. Przy czym obowiązek ten nie ma charakteru absolutnego albowiem ustawodawca enumeratywnie wskazał wyjątki w tym zakresie. Podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych jest obowi

  19. Wskaźnik palców a budowa ciała i sprawność motoryczna mężczyzn trenujących sporty walki i nietrenujących = The digit ratio 2D:4D and body build and motoric fitness of men training martial arts and non-athletes

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Mońka

    2016-12-01

    Magdalena Mońka1, Jadwiga Pietraszewska2   1 Doktorantka na Wydziale Wychowania Fizycznego Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu 2 Zakład Antropologii Fizycznej Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu   Słowa kluczowe: wskaźnik 2D:4D, sporty walki, budowa ciała, sprawność motoryczna Key words: index 2D:4D, martial arts, body build, motoric fitness     mgr Magdalena Mońka, dr hab. Jadwiga Pietraszewska, prof. nadzw.     Streszczenie               Poziom sprawności fizycznej jest uwarunkowany wieloma czynnikami, w tym również budową morfologiczną. Jednym z elementów morfologicznych jest formuła palców 2D:4D, opisująca stosunek długości palca drugiego do palca czwartego. Wskaźnik palców kształtuje się w życiu płodowym, pod wpływem działania hormonów płciowych i pozostaje niezmiennym w dalszym rozwoju osobniczym. Wysoki poziom testosteronu, odzwierciedlający się w niższych wartościach formuły palców, determinuje lepszą zręczność, wytrzymałość i siłę. Ponadto wpływa na zachowania zawodników, zwiększając skłonność do agresji oraz wolę walki i podjęcia ryzyka.   Cel               Celem niniejszej pracy jest ocena powiązań wskaźnika palców 2D:4D z cechami budowy somatycznej oraz poziomem sprawności motorycznej w grupie zawodników sporów walki i osób nietrenujących. Materiał i metody               Materiał badawczy stanowiły pomiary antropometryczne i wyniki prób motorycznych mężczyzn uprawiających sporty walki (n=28 oraz osób nietrenujących (n=30. Badani to studenci Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu w przedziale wiekowym 19-25 lat. U wszystkich badanych zmierzono cechy długościowe, szerokościowe, obwody ciała i fałdy skórno-tłuszczowe oraz długość drugiego (2D i czwartego palca (4D prawej i lewej ręki. Do oceny sprawności motorycznej badanych wykorzystano cztery próby motoryczne: skłon w przód w siadzie, skok w dal z

  20. Przydatność rokownicza nowych markerów w przewlekłej skurczowej niewydolności serca = The prognostic usefulness of new markers in chronic systolic heart failure

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Agnieszka Surowiec

    2015-08-01

      Streszczenie Przewlekła skurczowa niewydolność serca (PNS jest chorobą o złożonej symptomatologii. PNS dzieli się na skurczową oraz na niewydolność serca (NS z zachowaną frakcją wyrzutową. Choroba ta występuje u około 1-2% dorosłych w krajach rozwiniętych, natomiast u osób >70 roku życia odsetek ten stanowi >10%. Niewydolność serca stanowi jedną z wiodących przyczyn śmierci i niepełnosprawności na świecie, ponadto charakteryzuje się stale rosnącą zapadalnością. W przebiegu tej choroby w mięśniu sercowym dochodzi do niekorzystnych zmian, które mogą zostać zatrzymane lub nawet cofnięte poprzez wczesne, odpowiednie i zintensyfikowane leczenie. Chorzy na PNS stanowią niejednorodną grupę, a wpływ na stężenie peptydów natriuretycznych mają różne czynniki kliniczne, takie jak wiek, płeć, funkcja nerek, funkcja tarczycy, indeks masy ciała oraz niedokrwistości. Ponadto ocena stężenia peptydów natriuretycznych nie charakteryzuje wszystkich mechanizmów, które stanowią podłoże niewydolności serca. Zarówno chorzy ze skurczową PNS jak i chorzy z zachowaną frakcją wyrzutową mają podobne objawy, ale różne przyczyny patofizjologiczne NS oraz odmienną odpowiedź na leczenie. Na skutek tych wszystkich ograniczeń peptydów natriuretycznych w dalszym ciągu poszukuje się nowych markerów, które w lepszy i dokładniejszy sposób będą oceniały rokowanie chorych na PNS w praktyce klinicznej. Celem pracy jest przedstawienie roli wybranych nowych markerów w stratyfikacji ryzyka chorych z przewlekłą skurczową niewydolnością serca.   Abstract Chronic systolic heart failure (CHF is a disease with complex symptomatology. Chronic CHF can divided into systolic and heart failure (NS with preserved ejection fraction. Approximately 1-2% of adults suffer from the disease in the developed countries, whereas it affects >10% of  patients > 70 years of age. Heart failure is one of the leading causes of death and

  1. Jakość życia chorych z niewydolnością serca = Quality of life in patients with heart failure

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Beata Kowalczyk

    2016-10-01

      Streszczenie: Wprowadzenie Przewlekła niewydolność serca jest poważnym problemem klinicznym, społecznym i ekonomicznym. W ostatnich latach częstość występowania tej choroby stale rośnie i znacząco ogranicza funkcjonowanie pacjentów w aspekcie bio-psycho-społecznym, obniżając poziom jego jakości życia. Cel pracy Ocena jakości życia pacjentów z niewydolnością serca. Materiał i metody Badaniem objęto 105 pacjentów z niewydolnością serca. Do jego przeprowadzenia wykorzystano anonimową ankietę własnego autorstwa, kwestionariusza AIS oraz kwestionariusza NHP. Przeprowadzono analizę statystyczną. Wyniki Najliczniejszą grupę stanowiły osoby ze średnim poziomem akceptacji choroby (56,2%. Najwięcej ankietowanych znajdowało się w II klasie w skali NYHA (56,2% i wykazywało średni i dobry (33 vs. 20 stopień akceptacji choroby. Analiza kwestionariusza NHP wykazała, iż w grupie pacjentów z dobrym poziomem akceptacji choroby poziom zaburzeń funkcji jest znacznie niższy niż w grupie pacjentów nie akceptujących chorobę (p<0,001. W grupie ankietowanych osób najbardziej zaburzona była energia życiowa (63,0 ± 42,2, a najmniej izolacja społeczna (20,0 ± 27,8. Wnioski Wyższy poziom jakości życia warunkuje lepszą akceptację choroby. Na stopień akceptacji choroby pacjentów wpływa: płeć, wiek, miejsce zamieszkania, stan cywilny, frakcja wyrzutowa lewej komory, klasa czynnościowa wg NYHA, konieczność wezwania pogotowia lub udania się na SOR, niektóre choroby współistniejące i wszystkie domeny jakości życia. Na akceptację choroby wpływają ujemnie ograniczenia ruchowe, wyobcowanie społeczne, reakcje emocjonalne i poziom energii.  Im niższa jakość życia tym niższy poziom akceptacji choroby. Słowa kluczowe: niewydolność serca, jakość życia, akceptacja choroby.           Abstract: Background Chronic heart failure is a serious clinical, social and economic problem.  In recent years, the

  2. Analiza socjometryczna w ocenie grupy społecznej i budowaniu zespołu sportowego = Sociometry in the assessment of social group and sport team building

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Ussorowska

    2016-08-01

        a Uniwersytet Gdański, Wydział Nauk Społecznych, ul. Bażyńskiego 4, 80-952 Gdańsk, Polska   b Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, ul. Fredry 10, 61-701 Poznań, Polska   c Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu im. Jędrzeja Śniadeckiego, ul. Kazimierza Górskiego 1, 80-336 Gdańsk, Polska           Key words: physical activity, sociometry, social relations development Słowa kluczowe: aktywność fizyczna, socjometria, budowanie relacji społecznych   Streszczenie             Socjometria jako metoda badawcza jest powszechnie wykorzystywana zarówno w socjologii jak i psychologii społecznej, głównie do oceny i pomiaru struktur władzy, współpracy i komunikacji pomiędzy jednostkami danej populacji oraz spoistości określonych grup społecznych. Głównym celem takiego działania jest ocena kierunku i siły stosunków przyciągania i odrzucania, które występują między przedstawicielami danych grup. W sporcie, a zwłaszcza dyscyplinach drużynowych, które odpowiadają założeniom małych grup społecznych czynnik relacji międzyosobowych jest szczególnie istotny w budowaniu drużyny, a co za tym idzie w tworzeniu odpowiednich warunków do osiągania wysokich wyników sportowych.             Znajomość nieformalnej struktury społecznej zespołu sportowego może okazać się cennym źródłem informacji, które świadomy trener jest w stanie odpowiednio wykorzystać. Posiadając wiedzę na temat czynników kształtujących relacje interpersonalne, można na nie świadomie oddziaływać w celu korekty i eliminacji zachowań niepożądanych. Ponadto dzięki świadomemu kształtowaniu i monitorowaniu właściwych postaw w drużynie trener jest w stanie istotnie poprawić sytuację interpersonalną pojedynczego zawodnika, a co za tym idzie znacząco wpływać na ogólną atmosferę panująca wewnątrz drużyny, co jak dowodzą liczne badania naukowego bezpośrednio koreluje z efektywno

  3. Skuteczność kompleksowej fizjoterapii ambulatoryjnej u chorych z rozpoznaniem zapalenia nadkłykcia bocznego kości ramiennej = The efficiency of complex outpatient physiotherapy in patients diagnosed with lateral epicondylitis

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Klaudia Pasiud

    2016-08-01

    3Indywidualna Praktyka Fizjoterapeutyczna w Szczecinie   A. przygotowanie projektu badawczego; B. zbieranie danych; C. analiza statystyczna; D. interpretacja danych; E. przygotowanie manuskryptu; F. opracowanie piśmiennictwa; G. pozyskanie funduszy.               Autor do korespondencji: dr n. o zdr. Wojciech Garczyński Indywidualna Praktyka Fizjoterapeutyczna ul. Biskupa Bandurskiego 71/17 71-685 Szczecin mail: w.garczynski@gmail.com     STRESZCZENIE WSTĘP. Zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej, zwane powszechnie „łokciem tenisisty” jest jedną z najczęściej rozpoznawanych dolegliwości w okolicy stawu łokciowego u osób między 30 a 65 rokiem życia. Schorzenie to występuje wśród 1-3% populacji, a jej główną przyczyną są przeciążenia mięśni prostowników przedramienia w wyniku długotrwałej pracy dynamicznej lub statycznej o niewielkim obciążeniu. Osoby, które zawodowo wykonują czynności manualne są szczególnie predysponowane do powstania tego schorzenia. CEL. Celem przeprowadzonych badań była ocena skuteczności kompleksowej fizjoterapii u pacjentów z rozpoznaniem zapalenia nadkłycia bocznego kości ramiennej. MATERIAŁ I METODY. Badanie przeprowadzono w grupie 40 osób (25 mężczyzn i 15 kobiet z rozpoznaniem zapalenia nadkłycia bocznego kości ramiennej, u których dolegliwości bólowe utrzymywały się od 4 do 6 miesięcy. Średni wiek grupy badanej to 44 lata ± 10,22. W badaniu wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego w oparciu o autorski kwestionariusz ankiety oraz standaryzowany kwestionariusz dotyczący niesprawności kończyny górnej DASH (Disability of the Arm, Shoulder and Hand. Poziom dolegliwości bólowych oceniono za pomocą skali NRS (Numerical Rating Scale. Ponadto u badanych wykonano trzy testy funkcjonalne: test Thomsona, test Cozena i test Milla. Do analizy wyników wykorzystano arkusz kalkulacyjny Excel i program Statistica 12. WYNIKI. Najczęściej zlecanymi zabiegami

  4. Brak skuteczności leczenia zespołów bólowych kręgosłupa za pomocą laseroterapii i fali ultradźwiękowej = Lack of efficacy of laser therapy and ultrasound for low back pain

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Janusz Kocjan

    2016-09-01

    Doctoral Studium of School of Medicine, Medical University of Silesia, Katowice, Poland   Słowa kluczowe: ból kręgosłupa, dyskopatia, laseroterapia, ultradźwięki, fizykoterapia Keywords: back pain, disc herniation, laserotherapy, ultrasound, physical therapy   Streszczenie             Dolegliwości bólowe kręgosłupa stanowią jeden z najbardziej rozpowszechnionych problemów zdrowotnych na całym świecie. Skuteczne strategie leczenia tego schorzenia są jednak w dalszym ciągu ograniczone.              Celem pracy była ocena skuteczności leczenia zespołów bólowych kręgosłupa o podłożu mechanicznym za pomocą laseroterapii oraz fali ultradźwiękowej w zależności od pozycji w której wykonywano zabieg.             Materiał badawczy stanowiły 92 osoby z dolegliwościami bólowymi dolnego odcinka kręgosłupa o podłożu dyskowym. Badanych losowo przydzielono do jednej z czterech grup (każda n=23 ze względu na rodzaj przeprowadzonej interwencji zabiegowej. Wszystkich chorych oceniano dwukrotnie, przed rozpoczęciem leczenia oraz po jego zakończeniu posługując się skalą VAS (Visual Analogue Scale oraz skalą ODI (Oswestra Disability Index.             Przed leczeniem nie stwierdzono żadnych statystycznie istotnych różnic pomiędzy grupami w zakresie analizowanych zmiennych, tj. intensywności bólu oraz poziomu niepełnosprawności. Istotną statystycznie poprawę po zastosowanym leczeniu odnotowano wśród pacjentów którym zabiegi fizykalne wykonywano w pozycji przeprostu odcinka lędźwiowego kręgosłupa oraz wśród pacjentów u których wykonywano symulowane zabiegi fizykoterapeutyczne również w pozycji przeprostu odcinka lędźwiowego. W przypadku pacjentów przebywających podczas zabiegu w zgarbionej, siedzącej pozycji (grupa interwencyjna i grupa placebo nie odnotowano znamiennej poprawy względem danych wyjściowych.             Przeprowadzone badania i analiza

  5. Wybrane zachowania zdrowotne oraz czynniki ryzyka raka piersi w grupie pielęgniarek województwa lubelskiego i podkarpackiego = Selected health behaviours and risk factors of breast cancer in nurses group from Lublin and Subcarpathian provinces

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Ewa Smoleń

    2016-07-01

    Department of Development in Nursing, Faculty of Health Sciences, Medical University, Lublin   Słowa kluczowe: rak piersi, zapobieganie, ryzyko zachorowania, pielęgniarki. Key words: breast cancer, prevention, risk, nurses.   Streszczenie Wstęp. Do najważniejszych czynników ryzyka zachorowania na raka piersi zalicza się: płeć żeńską, wiek powyżej 64 r.ż., mutacje genowe, rozpoznanie nowotworu piersi u dwóch lub więcej krewnych I stopnia, przebyty rak piersi oraz zmiany w piersi. W profilaktyce raka piersi ważne znaczenie obok badań przesiewowych ma podejmowanie prozdrowotnych zachowań zdrowotnych, zmniejszających ryzyko zachorowania. Cel pracy. Ocena zachowań zdrowotnych pielęgniarek w zakresie profilaktyki raka piersi oraz ryzyka rozwoju chorób nowotworowych w badanej grupie kobiet. Materiał i metody. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego w grupie 184 pielęgniarek województwa lubelskiego i podkarpackiego. Zastosowano kwestionariusz ankiety własnej konstrukcji. W analizie statystycznej posłużono się testem χ2 Pearsona. Wyniki. U ponad połowy respondentek w rodzinie notowano wystąpienie nowotworu, a u co dziesiątej był to nowotwór piersi. Jedna dziesiąta pielęgniarek deklarowała rozpoczęcie miesiączkowania w 12 r.ż. Większość pielęgniarek deklarowała karmienie naturalne w okresie macierzyństwa. Średnia wieku pierwszej wizyty u ginekologa to 20 lat. Ponad połowa badanych pielęgniarek deklarowała prawidłową masę ciała oraz podejmowanie aktywności fizycznej. Wykazano niewielkie różnice istotne statystycznie w poszczególnych zachowaniach w obu badanych grupach pielęgniarek. Wnioski. Zagrożenie wystąpieniem nowotworów piersi u badanych pielęgniarek związane było w głównej mierze z rodzinnym obciążeniem nowotworowym oraz wczesnym rozpoczęciem menstruacji, co zalicza się do czynników niepodlegających modyfikacji. Brak aktywności fizycznej oraz występowanie otyłości to czynniki

  6. Różnice w zachowaniu żywieniowym kobiet i mężczyzn z nadmierną masą ciała i otyłością = Differences in nutritional behaviour of men and women with excessive body weight and obesity

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Kozłowski

    2016-07-01

    4 Instytut Filologii Angielskiej, KUL w Lublinie     Piotr Kozłowski Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. W. Chodźki 1, 20-093 Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com     Streszczenie   Celem pracy była ocena różnic w zachowaniach żywieniowych kobiet i mężczyzn z nadmierną masą ciała i otyłością oraz ich próby redukcji masy ciała. Badaniem objęto 117 osób z nadwagą lub otyłością. Kobiety stanowiły 54,7% respondentów, natomiast mężczyźni 45,3%. Wiek ankietowanych zawierał się w przedziale od 18 do 59 lat. Badanie przeprowadzono w okresie od września 2015 do czerwca 2016 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem użytym do zebrania danych, był autorski, anonimowy kwestionariusz. Kwestionariusz zawierał 33 pytań z możliwością jednokrotnego wyboru w tym dwa pytania z możliwością wielokrotnego wyboru. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi- kwadrat. Wszystkie wartości w których p5 lat (32,5% kobiet, 30,5% mężczyzn. Nadmierną masę ciała lub otyłość od dzieciństwa ma 14,5% kobiet i 7,7% mężczyzn. Zdecydowana większość respondentów (92,2% kobiet i 69,8% mężczyzn podejmowała co najmniej jedną próbę utraty masy ciała, najczęściej były to osoby z nadwagą i otyłością typu I. W celu redukcji masy ciała dietę stosowało 68,4% respondentów, częściej były to kobiety. Uprawianie sportu wskazało zaledwie 35,9% ankietowanych, nie było różnic pod względem płci. Suplementy diety zalecane do utraty masy ciała stosowało 76,6% kobiet i 22,6% mężczyzn, częściej były to osoby z nadwagą.   Słowa kluczowe: nawyki żywieniowe, styl życia, nadwaga, otyłość.     Abstract   The aim of the study was to evaluate differences in nutritional behaviour of women and men with excessive body weight and obesity, and to evaluate their attempts to reduce their body weight. The study included 117 overweight or obese persons. Women accounted for 54.7% of the group, while 45

  7. Analiza nawyków i zachowań związanych ze stosowaniem leków oryginalnych i generycznych = The analysis of behaviour related to the use of original and generic drugs

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Kozłowski

    2015-08-01

        Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. Aleje Racławickie 1, Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com   Abstrakt Celem pracy była ocena zachowań i nawyków a także poziom wiedzy na temat leków generycznych. Badaniem objęto 108 osób. W grupie badanej kobiety stanowiły 67,6% respondentów, natomiast mężczyźni 32,4%. Wiek ankietowanych zawierał się w przedziale od 20 do 60 lat. Badanie przeprowadzono w okresie od stycznia do lutego 2015 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem badawczym, którym posłużono się do zebrania danych, był autorski kwestionariusz, który zawierał 29 pytań z możliwością jednokrotnego wyboru. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi-kwadrat. Wszystkie wartości w których p<0,05 uznano za istotne statystycznie.                 Najbardziej istotnym elementem dla ankietowanych wpływającym na wybór lek była jego cena. Istniała różnica biorąc pod uwagę płeć respondenta gdyż uwagę na cenę zwracało 58,9% kobiet i 37,1% mężczyzn. Większość ankietowanych (60,2% nigdy nie została zapytana przez lekarza odnośnie preferencji dotyczących ceny leku. Jedna trzecia respondentów (32,4% nigdy nie była zapytana przez farmaceutę o chęć kupna tańszego odpowiednika. Większość osób z grupy badanej (69,4% zawsze lub sporadycznie wybierała kupno leku generycznego nawet jeżeli w aptece dostępny jest lek oryginalny. Analizie i ocenie została poddana również wiedza na temat leków oryginalnych i generycznych. Zdaniem jednej trzeciej (34,3% ankietowanych nie było różnicy w działaniu pomiędzy lekami generycznymi a oryginalnymi. Respondenci zapytani czy obie grupy leków maja ten sam skład w 50,9% nie znali odpowiedzi na to pytanie.   Słowa kluczowe: leki generyczne, leki odtwórcze, generyk.     Abstract                 The aim of the study was an evaluation of behaviours and habits, as well as an essesment of the level of knowledge about

  8. Motywacja i wpływ uprawiania jogi na stan zdrowia – badanie własne = Motivation and influence practicing yoga on health - own study

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Gwis

    2016-09-01

      Motywacja i wpływ uprawiania jogi na stan zdrowia – badanie własne Motivation and influence practicing yoga on health - own study   Katarzyna Gwis1, Dominik Olejniczak2, Joanna Skonieczna2   1 Absolwentka kierunku Zdrowie Publiczne Wydział Nauki o Zdrowiu Warszawski Uniwersytet Medyczny   2 Warszawski Uniwersytet Medyczny Zakład Zdrowia Publicznego ul. Banacha 1a, 02-097 Warszawa   Słowa kluczowe: joga, zdrowie, zachowania zdrowotne Key words: yoga, health, health behavior   Streszczenie Wprowadzenie i cel pracy: Joga to jedna z form aktywności ruchowej. Joga oddziałuje na ciało i na umysł, dzięki czemu w prosty sposób pomaga zachować zdrowie. Celem badania była ocena wpływu uczestnictwa w zajęciach jogi na zdrowie. Materiał i metoda: Grupę badaną stanowiło 50 osób uczęszczających na zajęcia jogi. Udział w ankiecie był dobrowolny i poufny. Zastosowano autorski kwestionariusz. Wyniki: W grupie badanych, aż 48 osób (96% stwierdziło, że ćwiczenia jogi pozytywnie wpływają na kształtowanie nawyków ruchowych. Ponad połowa badanych - 26 osób (52% stwierdziła, że uczęszczanie na zajęcia jogi sprawiło, że wzrosło ich zainteresowanie zdrowym odżywianiem. Ponad połowa badanych – 26 osób (52% jako główną korzyść płynącą z ćwiczeń jogi wskazała wzrost sprawności fizycznej. Ponad połowa osób ankietowanych – 28 osób (56% zaobserwowała, że od kiedy ćwiczy jogę stany chorobowe występują rzadziej.  Wnioski: Analizując wyniki przeprowadzonego badania własnego oraz dyskusję można stwierdzić, iż w związku z udokumentowanym pozytywnym wpływem jogi na stan zdrowia warto jest propagować tą formę rekreacji ruchowej we wszystkich grupach wiekowych, poczynając od dzieci, a  kończąc na osobach w  podeszłym wieku.       Abstract   Introduction: Yoga is a form of physical activity. Yoga affects the body and the mind, making it an easy way to help maintain good health. The aim of this

  9. Wpływ aktywności fizycznej w okresie ciąży na przebieg porodu = The influence of physical activity during pregnancy on childbirth

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    AGNIESZKA KONSTANCJA PAWŁOWSKA-MUC

    2015-09-01

    3 Ośrodek Kształcenia Podyplomowego Pielęgniarek i Położnych Radomski Szpital Specjalistyczny im. dr Tytusa Chałubińskiego w Radomiu, ul. Lekarska 4   Adres do korespondencji Grażyna Stadnicka Samodzielna Pracownia Umiejętności Położniczych, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny 10-081 Lublin, ul. Staszica 4/6; e-mail:grazyna.stadnicka@umlub.pl   Streszczenie Aktywność fizyczna w czasie ciąży poprawia ogólną kondycję fizyczną i zapobiega dolegliwościom tego okresu. Celem pacy była ocena profilu społeczno-demograficznego kobiet rodzących oraz wpływu aktywności fizycznej w okresie ciąży na przebieg porodu. Materiał i metoda. Badania przeprowadzono wśród 150 rodzących. Narzędzie badawcze stanowiła ankieta własnego autorstwa, skala Borga oraz skala oceny bólu VAS. Wyniki. Badane były w wieku 19-41 lat,  średnia wieku wynosiła 28.7±5.3  lat. Najczęściej podejmowaną przez respondentki aktywnością fizyczną był spacer (n=29; 38.15%, fitness (n=21; 27.63%, joge (n=14; 18.42%, pilates (n=25; 32.89%.Korzystanie z aktywności ruchowej przez kobiety w ciąży było zależne od: wykształcenia (p=0.031, miejsca zamieszkania (p=0.13, statusu zawodowego (0.004 oraz wieku (p=0.042 badanych. Aktywności fizyczna w okresie ciąży miała znamienny statystycznie wpływ na sposób ukończenia ciąży (p=0.024 i wystąpienie samoistnej czynności skurczowej (p=0.001 oraz  bliski istotności statystycznej wpływ na częstość uszkodzenia krocza podczas porodu (0.049. Wnioski. Aktywność fizyczna podczas ciąży nie ma wpływu na częstotliwość okołoporodowych urazów kanału rodnego, w tym nacinania krocza. Natomiast warunkuje wystąpienie samoistnych skurczów porodowych, lepszą tolerancję bólu i wysiłku podczas porodu oraz zmniejsza liczbę cięć cesarskich.   Słowa kluczowe: ciąża, aktywność fizyczna, poród.   Abstract Physical activity during pregnancy, which improves overall physical condition and prevents

  10. Analiza nawyków i zachowań związanych ze stosowaniem środków przeciwbólowych dostępnych bez recepty = Analysis of habits and behaviours related to the use of over-the-counter painkillers

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Kozłowski

    2015-03-01

    ul. W. Chodźki 1, 20-093 Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com   Abstrakt Celem pracy była ocena nawyków i zachowań związanych ze stosowaniem środków przeciwbólowych. Badaniem objęto 108 osób. W grupie badanej kobiety stanowiły 67,6% ankietowanych, natomiast mężczyźni 32,4%. Wiek ankietowanych zawierał się w przedziale od 20 do 60 lat. Badanie przeprowadzono w okresie od stycznia do lutego 2015 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem badawczym, którym posłużono się do zebrania danych, był autorski kwestionariusz. Kwestionariusz zawierał 29 pytań z możliwością jednokrotnego wyboru. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi-kwadrat. Wszystkie wartości w których p<0,05 uznano za istotne statystycznie. Prawie połowa ankietowanych (46,3% odpowiedziało, że zażywa leki przeciwbólowe sporadycznie. Częste użycie (raz lub kilka razy w tygodniu leków analgetycznych deklarowało 12,9% ankietowanych. Najczęstszym powodem stosowania analgetyków przez kobiety były bóle menstruacyjne aż 52,1% pań wybrało tę odpowiedź. Mężczyźni najczęściej sięgali po leki przeciwbólowe z powodu bólu głowy (48,6% ankietowanych mężczyzn. Najczęściej wybieraną substancją przeciwbólową był ibuprofen (34,3% ankietowanych stosowało tę substancję. Na pytanie: „Kto polecił Panu/Pani, który lek przeciwbólowy wybrać?”, 49,1% ankietowanych odpowiedziało, że sami zdecydowali o wyborze leku przeciwbólowego, tylko 16,7% skorzystało z porady lekarza, a 0,9% zasugerowało się reklamą. Ponad jednej trzeciej respondentów (38,9% zdarzyło się przyjmować leki przeciwbólowe razem z alkoholem. Nie było tu istotnej różnicy biorąc pod uwagę płeć.   Słowa kluczowe: środki przeciwbólowe, analgetyki.   Abstract The aim of the study was to evaluate the habits and behaviours associated with the use of painkillers. The study included 108 participants. In the study group, 67.6% of respondents were

  11. Czynnik martwicy nowotworów alfa (TNF-α jako potencjalny osoczowy marker przebiegu stwardnienia rozsianego – badania wstępne

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Justyna Kacperska

    2014-07-01

    wykonywania oznaczeń. Do oznaczenia poziomu TNF-α w osoczu wykorzystano metodę ELISA. Wyniki i wnioski: We wstępnym badaniu nie wykazano istotnego wzrostu stężenia TNF-α w osoczu pacjentów z SM zarówno w rzucie, jak i w remisji. Zaawansowanie choroby (oceniane w skali EDSS u osób z SM wykazało nieistotną statystycznie dodatnią korelację ze stężeniem TNF-α w osoczu pacjentów w grupie z rzutem oraz grupie w remisji. W podgrupie pacjentów z remisją SM, posiadających niskie poziomy TNF-α w osoczu (<1 pg/ml, zaobserwowano wyższe poziomy TNF-α u osób z większym zaawansowaniem choroby (mierzonym skalą EDSS. Porównanie liczby WBC u osób z SM w rzucie oraz w remisji (razem wykazało istotnie wyższe liczebności leukocytów we krwi pacjentów w rzucie. Wstępne badania na małych grupach pacjentów pokazują, że stężenie TNF-α w osoczu chorych mogłoby odzwierciedlać aktywności procesów patologicznych w SM. W tym celu konieczne są dalsze badania na większej grupie osób oraz ocena korelacji stężenia TNF-α we krwi z jego stężeniem w płynie mózgowo-rdzeniowym.

  12. Nadwaga i otyłość a niedoczynność tarczycy = Overweight and obesity in hypothyroidism

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Katarzyna Szwajkosz

    2016-07-01

      Korespondencja: Katarzyna Szwajkosz Katedra Interny z Zakładem Pielęgniarstwa Internistycznego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. Jaczewskiego 8, 20-954 Lublin tel. 81 742 58 25 kszwajkosz@wp.pl           Streszczenie Wstęp. Niedoczynność tarczycy, najczęściej będąca skutkiem przewlekłego autoimmunologicznego zapalenia, jest jedną z najczęstszych patologii gruczołu tarczowego i dotyczy około 2% populacji. Niedobór hormonów tarczycy manifestuje się zwykle zmniejszeniem napędu życiowego, stanami depresyjnymi, pogorszeniem sprawności intelektualnej, nietolerancją niższych temperatur. Patologia ta wiąże się ze zwiększonym ryzykiem  nadwagi lub otyłości, wtórnie do zwolnionego metabolizmu, a także jest czynnikiem sprzyjającym hiperlipidemii, co wiąże się ze wzrostem ryzyka sercowo-naczyniowego. Celem pracy była ocena występowania nadwagi i otyłości w grupie pacjentów z niedoczynnością tarczycy. Materiał i metody. W badaniu wzięło udział 101 pacjentów (77K, 24M, w wieku średnio 43 lat z rozpoznaną niedoczynnością tarczycy. W toku badań zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety oraz metodę pomiaru parametrów antropometrycznych, w tym BMI, obwodu talii i bioder. Wyniki. Wśród badanych pacjentów nadwagę (BMI 25-29,9 miało 39,6% badanych, otyłość I stopnia (BMI 30-34,9 26,7% pacjentów, otyłość II stopnia (BMI 35-29,9- 10,9%. Wartości BMI≥40 cechujące otyłość III stopnia stwierdzono u 2% badanych. Średnia wartość BMI wyniosła 28,9, przy czym pacjenci w wieku 18-25 lat istotnie częściej cechowali się prawidłową masą ciała niż badani w grupie wiekowej ≥65 lat (p=0,0003, podobnie pacjenci wieku 26-40 lat w porównaniu z badanymi ≥65 lat (p=0,001.  Wnioski. Nadwaga i otyłość dotyczą większości pacjentów z niedoczynnością tarczycy, a ryzyko to rośnie wraz z wiekiem. Wartym rozważenia jest

  13. Wpływ otyłości na wczesne zmiany miażdżycowe u dzieci z młodzieńczym idiopatycznym zapaleniem stawów

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Barbara Głowińska-Olszewska

    2011-08-01

    Full Text Available Wstęp: Przewlekłe choroby zapalne u dzieci (w tym młodzieńczeidiopatyczne zapalenie stawów – MIZS zostały uznane za jedenz czynników wysokiego ryzyka rozwoju przedwczesnej chorobyukładu sercowo-naczyniowego. Celem pracy była ocena zależnościmiędzy postacią MIZS, aktywnością choroby, czynnikami ryzykaa wczesnymi zmianami miażdżycowymi u dzieci z MIZS.Materiały i metody: Badaniem objęto 37 dzieci (średnia wieku 12,9roku z MIZS rozpoznanym co najmniej rok wcześniej. Grupę kontrolnąstanowiło 26 zdrowych dzieci (tab. I. U wszystkich badanychoznaczono: wskaźnik masy ciała (body mass index – BMI,ciśnienie tętnicze, lipidogram, stężenie białka C-reaktywnego(C-reactive protein – CRP, fibrynogenu oraz insulinooporność(wskaźnik HOMA – homeostatic model assessment, jak równieżoceniono ultrasonograficznie grubość kompleksu IMT (intimamediathickness tętnic szyjnych wspólnych.Wyniki: U dzieci z MIZS w porównaniu z dziećmi zdrowymi wykazanowyższy wskaźnik SDS-BMI: 0,7 vs –0,02, p = 0,02; stężenieCRP: 0,39 vs 0,06 mg/dl, p = 0,008; fibrynogenu: 356 vs 205 mg/dl,p = 0,003; ciśnienie skurczowe krwi: 120 vs 111 mm Hg, p = 0,002;oraz bardziej nasilone zmiany miażdżycowe (IMT: 0,51 vs 0,43 mm,p = 0,001 (tab. II. U 9 dzieci z MIZS i współistniejącą otyłością/nadwagą (24% dzieci chorych stwierdzono wyższy wskaźnikHOMA: 3,4 w porównaniu z dziećmi zdrowymi – 1,8 (p = 0,04 orazszczupłymi dziećmi z MIZS – 1,7 (p = 0,04, jak również większestężenie triglicerydów i wyższą wartość ciśnienia skurczowegokrwi. Dzieci otyłe miały wyższy wskaźnik IMT: 0,54 vs 0,49 mm(p = 0,001 w porównaniu z dziećmi szczupłymi z MIZS (tab. III,ryc. 1. Analiza korelacji wykazała zależności między IMT a BMI(r = 0,32, p = 0,26, IMT a SDS-BMI (r = 0,38, p = 0,007, IMTa HOMA (r = 0,38, p = 0,035, CRP a BMI (r = 0,33, p = 0,009 orazCRP a ciśnieniem skurczowym krwi (r = 0,41, p = 0,004 (ryc. 2 i 3.Wyst

  14. Nadwaga a gibkość młodzieży licealnej – raport z badań = Overweight and flexibility secondary school students – research report

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Anna Srokowska

    2015-06-01

    3Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Wydział Kultury Fizycznej, Zdrowia i Turystyki, Bydgoszcz, Polska   Adres do korespondencji: mgr Anna Srokowska, Katedra i Zakład Podstaw Kultury Fizycznej UMK w Toruniu Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy ul. Świętojańska 20, 85-077 Bydgoszcz, tel. 600341155, e-mail a.srokowska@cm.umk.pl   Słowa kluczowe: młodzież licealna, BMI, skłon tułowia, różnice, zależności.   Streszczenie: Problem nadwagi i otyłości to temat często podejmowany przez wielu badaczy. Konsekwencje tych zaburzeń mają swoje skutki dopiero w wieku dorosłym, dlatego ważne jest wczesne wykrywanie i zapobieganie nadmiernej masie ciała. Nadwaga i otyłość może również prowadzić do obniżenia sprawności fizycznej, a co za tym idzie gibkości jako jednego z jej komponentów. Celem pracy jest ocena gibkości młodzieży licealnej o prawidłowej masie ciała i z nadwagą oraz ustalenie częstości jej występowania. Sformułowano hipotezę, że nadmierna masa ciała dotyczy populacji młodzieży licealnej, a także w negatywny sposób wpływa na poziom gibkości. Badaniami objęto 309 uczniów Liceum Ogólnokształcącego nr VIII w Bydgoszczy. Wykonano pomiary wysokości i masy ciała jako podstawowych charakterystyk, które pozwoliły na obliczenie wskaźnika wagowo-wzrostowego Queteleta (BMI. Wykonano pomiar poziomu gibkości testem skłonu tułowia w przód w pozycji siedzącej. Wykonane badania nie wykazały istotnego problemu z nadwagą i otyłością wśród uczniów klas licealnych, a także istotnego statystycznie wpływu masy ciała na gibkość badanych osób. Młodzież o podwyższonym BMI osiągnęła podobne wyniki gibkości jak uczniowie z BMI w normie. Grupa dziewcząt charakteryzowała się większymi głębokościami skłonu tułowia w przód jednakże również w tej grupie stwierdzone różnice nie były znaczące. Obliczone współczynniki korelacji poziomu gibkości z wybranymi cechami

  15. Badania epidemiologiczne jako podstawa informacyjna rozpoznania chorób alergicznych układu oddechowego i skóry u dzieci w wieku 6–7 i 13–14 lat w rejonie grodzieńskim

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Andrei Shpakou

    2015-03-01

    Full Text Available Wstęp: Duże rozpowszechnienie, skutki medyczne i społeczne, wpływ na jakość życia oraz znaczący koszt chorób alergicznych uzasadniają liczne działania na rzecz ich profilaktyki. Nie ma wątpliwości, iż oficjalne statystyki mogą nie odpowiadać rzeczywistej częstotliwości występowania chorób alergicznych. Cel pracy: Celem pracy jest ocena częstotliwości występowania astmy i chorób alergicznych, głównych objawów alergicznych i oddechowych wśród miejskich i wiejskich dzieci w wieku 6–7 i 13–14 lat (w grupach wiekowych według badań ISAAC w rejonie Grodna. Materiał i metody: W badaniu kwestionariuszowym (na podstawie ankiety ISAAC wzięło udział 2187 rodziców dzieci w wieku 6–7 i 13–14 lat z Grodna i  jego okolic (1091 dzieci z miasta i 1096 ze wsi. Wśród nich 955 dzieci było w wieku 6–7 lat, a 1232 w wieku 13–14 lat. Wiedząc o tym, że astmę oskrzelową można podejrzewać u osób, które odczuwają duszności z towarzyszącymi świstami, uciskiem w klatce piersiowej lub kaszlem i chorobami alergicznymi (alergiczny nieżyt nosa i atopowe zapalenie skóry, przeanalizowano częstotliwość występowania tych objawów i chorób wśród dzieci. Wyniki: Wykazano niską częstotliwość występowania astmy wśród dzieci w  standaryzowanych grupach wiekowych. Rodzice 30 dzieci (1,37% badanych potwierdzają istnienie choroby u dzieci na podstawie jej zdiagnozowania przez lekarza. Wskaźnik występowania astmy wyniósł wśród dzieci miejskich 1,74% (19 osób, a wiejskich – 1,0% (11 dzieci. Po głębszej analizie odpowiedzi ustalono, że 60 dzieci (2,74% miało w ciągu ostatnich 12 miesięcy świsty w klatce piersiowej i napady kaszlu. Częstotliwość występowania alergicznego nieżytu nosa i atopowego zapalenia skóry wynosiła około 4% i 10%. Choroby te częściej spotykano u dzieci chorych na astmę. Wnioski: Ponieważ rozpoznawalność astmy u dzieci na

  16. Przezskórna elektrostymulacja nerwów (TENS w leczeniu zespołów bólowych kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego = Transcutaneous electrical nerve stimulation (TENS in the treatment of low back pain

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Magdalena Weber-Rajek

    2016-03-01

        Streszczenie Wstęp Bóle kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego są poważnym problemem medycznym i społecznym. Fizjoterapia jest nieodzownym elementem leczenia zespołów bólowych kręgosłupa. Metodą, która zdobywa coraz większe uznanie wśród fizjoterapeutów, a także wśród pacjentów jest stymulacja TENS (transcutaneus electrical nerve stimulation. Cel badań Celem niniejszej pracy była ocena skuteczności terapii TENS w terapii zespołów bólowych kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego. Materiał i Metody Badania przeprowadzono w grupie czterdziestu pacjentów w wieku 30 - 60 lat (średnia wieku 45 lat. Bezpośrednio przed oraz po zakończeniu terapii u wszystkich pacjentów wykonano: ocenę dolegliwości bólowych przy użyciu skali VAS, ocenę natężenia i częstotliwości bólu, ilości stosowanych leków przeciwbólowych, ograniczenia aktywności ruchowej przy użyciu kwestionariusza Laitinena, test Schobera oceniający zakres zgięcia kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego. Analizę statystyczną przeprowadzono wykorzystując pakiet PQStat wersja 1.4.8. Normalność rozkładu zmiennych sprawdzano testem Shapiro-Wilka. W celu porównania wyników otrzymanych w testach przed terapią z wynikami otrzymanymi po terapii  przeprowadzono test Wilcoxona na poziomie istotności α = 0,05. Wyniki Uzyskano istotne statystycznie zmniejszenie intensywności i częstotliwości bólu, zmniejszenie ilości stosowanych leków przeciwbólowych, zmniejszenie ograniczenia aktywności ruchowej oraz zwiększenie zakresu zgięcia kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego. Wnioski Stymulacja TENS jest skutecznym zabiegiem w leczeniu zespołów bólowych kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego.   Słowa kluczowe: przezskórna stymulacja nerwów (TENS, zespoły bólowe kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego.   Summary Introduction Low back pain is a serious medical and social problem. Physiotherapy is the indispensable component of treatment of back pains. A method that is

  17. Analiza nawyków i zachowań związanych higieną jamy ustnej = Analysis of oral hygiene-related habits and behaviours

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Piotr Kozłowski

    2015-08-01

    3Katedra i Zakład Anatomii Prawidłowej Człowieka, UM w Lublinie     Uniwersytet Medyczny w Lublinie ul. Aleje Racławickie 1, 20-093 Lublin e-mail: piotr7176@gmail.com   Abstrakt: Celem pracy była ocena nawyków i zachowań związanych z higieną jamy ustnej. Badaniem objęto 120 osób. W grupie badanej kobiety stanowiły 78,3% ankietowanych, natomiast mężczyźni 21,7%. Wiek ankietowanych zawierał się w przedziale od 18 do 65 lat. Badanie przeprowadzono w styczniu 2015 roku metodą wywiadu standaryzowanego. Narzędziem badawczym, którym posłużono się do zebrania danych, był autorski kwestionariusz, który zawierał 21 pytań. Przeprowadzono analizę statystyczną z wykorzystaniem testu chi- kwadrat. Wszystkie wartości w których p<0,05 uznano za istotne statystycznie. Niespełna połowa, bo 45,8% ankietowanych myło zęby rano, natomiast wieczorem przed pójściem spać zęby myło już 95% respondentów. Największa część ankietowanych myła zęby przez ok 2 min (43,3%. Podczas codziennej higieny jamy ustnej język i przedsionek jamy ustnej myło 71,7% respondentów. Odsetek osób myjących zęby po zjedzeniu słodkiego posiłku wynosił 36,7%, natomiast jamę ustną po spożyciu posiłku o niskim pH wodą płukało jedynie 25,8% respondentów. Ponad połowa (60% osób niemyjących zębów po słodkim posiłku miała od 1 do 5 wypełnień, odpowiednio w grupie respondentów posiadających od 6 do 10 wypełnień w zębach 64% stanowiły osoby nie myjące zębów po zjedzeniu słodkich posiłków.                 Płyny do płukania jamy ustnej używało 50,8% respondentów. Nitka dentystyczna używana była przez 49,2% ankietowanych. Ponad jedna trzecia ankietowanych (37,5% chodziła do dentysty raz na pół roku. Najczęstszą przyczyną (67,5%  wizyty u stomatologa była wizyta kontrolna, ból zęba był przyczyną jedynie 15%  wizyt u dentysty.   Słowa kluczowe: higiena jamy ustnej, nieprawidłowe nawyki, mycie zębów.

  18. Decision-making process during the fulfilment of military assignments / Процесс принятия решений при выполнении военных задач / Proces odlučivanja tokom izvršavanja zadataka u vojsci

    Directory of Open Access Journals (Sweden)

    Radek Mitáček

    2017-10-01

    етических решений отдельных боевых задач, которое будущие командиры подразделений привели в опросниках, может быть использовано при прогнозировании успешности управления анализируемыми боевыми задачами на практике. / Članak se bavi procesom odlučivanja u kriznom menadžmentu s naglaskom na vojsku Republike Češke (kadeti na Univerzitetu odbrane u Brnu. Tokom istraživanja, posmatrana su 44 kadeta u različitim taktičkim situacijama tokom složene tronedeljne vežbe na terenu. Od njih se tražilo da izvrše sledeće borbene zadatke: upravljanje vatrom, naređenje za borbu i komunikacija putem radija. Pre treninga, kadeti su popunili upitnik sa pitanjima koja su odgovarala gore pomenutim zadacima u praksi. Na osnovu dobijenih rezultata, može se tvrditi da ocena teorijskog rešavanja izabranih borbenih zadataka među budućim komandirima jedinica može da se koristi za predviđanje uspešnosti rukovođenja takvim zadacima u praksi.

  19. Value of Geological Information in Exploitation Management: the Case of Exploitation Units of the Polkowice-Sieroszowice Mine

    Science.gov (United States)

    Krzak, Mariusz; Panajew, Paweł

    2014-03-01

    The application of mathematical techniques of management is particularly significant in managing mineral deposits as well as generally in the mining industry, in which the execution of geological-mining projects is usually time-consuming and expensive. Such projects are usually undertaken in conditions of uncertainty, and the incurred expenses do not always generate satisfactory revenues. Mineral deposit management requires close cooperation between the geologist providing necessary information about the deposit and the miner conducting exploitation work. A real decision-making problem was undertaken, in which three exploitation divisions of a certain area in the Polkowice-Sieroszowice mine, differing in ore quality, could be developed in an order which would guarantee maximisation of income. First, the ore price was calculated with the NSR formula; next, the decision-making problem was presented as a kind of game between the geologist (the mine) and states of Nature. Projekty geologiczno-górnicze (surowcowe) różnią się znacznie od innych form aktywności gospodarczej człowieka, ponieważ wiedza o przedmiocie zainteresowań opiera się głównie na ocenach, zaś samo złoże kopalin jest obiektem przyrodniczym i trudno jest jednoznacznie przewidzieć rzeczywiste efekty jego odkrycia. Geologiczna niepewność związana z modelem złoża i jego zasobami znajduje odzwierciedlenie w technicznych planach kopalni i przygotowaniu rozcinki złoża odpowiednim systemem i sposobem eksploatacji. Kwantyfikacja, ocena i zarządzanie niepewnością geologiczną jest kluczowe w strategicznym planowaniu działania kopalni. Podstawowym celem, dla którego wykonuje się wyrobiska udostępniające jest przygotowanie złoża do eksploatacji górniczej. Wyrobiska udostępniające stanowią główne drogi transportu ludzi i urobku oraz spływu wód kopalnianych. Część z nich stanowi drogi jezdne i wentylacyjne, na innych zostaje ulokowany przenośnik taśmowy, a jeszcze innymi